a-raadsvoorstel-en-ontwerpbesluit-zienswijze-ontwerpbegroting-2026-waterlands-archief

Raadsvoorstel en ontwerpbesluit

Registratienummer raad: 1614009

Datum: 27 mei 2025

Portefeuillehouder: Ellen van Selm

Onderwerp: Zienswijze raad 0ntwerpbegroting 2026 Waterlands Archief Samenvatting Het bestuur van het Waterlands Archief heeft op 11 april 2025 de jaarstukken 2024, de gewijzigde begroting 2025, de kadernota 2026-2029 en de ontwerp begroting 2026 bij de gemeente ingediend. Deelnemende gemeenten worden nu in de gelegenheid gesteld om hier kennis van te nemen en hun zienswijze ten aanzien van de begroting kenbaar te maken. Deze zienswijze dient 12 weken na ontvangst van de documenten verzonden te zijn naar het bestuur van het Waterlands Archief. Jaarstukken 2024 De jaarrekening van het Waterlands Archief sluit af met een positief resultaat van € 20.217. Dit saldo is toegevoegd aan de algemene reserve. Gewijzigde begroting 2025 In de gewijzigde begroting 2025 wordt een totaal nadeel aangekondigd van € 25.200 wegens hogere aanschaf en servicekosten van scanners, de hogere kosten voor de accountant en een wijziging in het programma Digitalisering bouwvergunningen. Dit nadelige effect betekent voor Purmerend een tekort op de bijdrage 2025 van € 6.681. Ontwerpbegroting 2026 De ontwerpbegroting 2026 is gebaseerd op het Uitvoeringsplan 2026-2029, Samen werken aan het geheugen van regio Waterland, vastgesteld door het bestuur van het Waterlands Archief.

Het verzoek om scenario’s te presenteren voor 5% besparing op de oorspronkelijke geraamde gemeentelijke bijdragen 2026 is primair grotendeels gerealiseerd met 4,8%. Voor de gemeentelijke bijdragen is de gebruikelijke berekeningswijze gehanteerd: uitgangspunt zijn de laatste cijfers voor 2025 van de decemberraming 2024 van het CPB.

Het voorstel Bijgevoegde ontwerpzienswijze op de begroting 2026 van het Waterlands Archief en de voorgestelde bezuinigingsscenario’s over te nemen als zienswijze.

Registratienummer: 1614009 Onderwerp: Zienswijze raad ontwerpbegroting 2026 Waterlands Archief

Purmerend, 27 mei 2025 Aan de gemeenteraad van Purmerend, Inleiding en probleemstelling: Het bestuur van het Waterlands Archief heeft op 11 april 2025 de jaarstukken 2024, de gewijzigde begroting 2025, de kadernota 2026-2029 en de ontwerp begroting 2026 bij de gemeente ingediend. Deelnemende gemeenten worden nu in de gelegenheid gesteld om hier kennis van te nemen en hun zienswijze ten aanzien van de begroting kenbaar te maken. Deze zienswijze dient 12 weken na ontvangst van de documenten verzonden te zijn naar het dagelijks bestuur van het Waterlands Archief. Jaarrekening 2024 De jaarrekening 2024 wordt u aangeboden. De belangrijkste resultaten in 2024 waren de invulling van het publieksjaar met presentaties, cursussen, workshops en de jaarlijkse publieksdag en de inrichting van een vrijwilligersruimte/scanruimte en een update van de kantoorplekken, waarmee vrijwilligers een eigen – vrij toegankelijke – ruimte hebben gekregen nabij de publieksruimten. Hiermee zijn de eerste stappen gezet met de levering van een boekscanner in 2025. Het Waterlands Archief sluit het jaar 2024 af met een positief resultaat van € 20.217. Dit saldo is toegevoegd aan de algemene reserve.

Gewijzigde begroting 2025 In de gewijzigde begroting 2025 wordt een totaal nadeel aangekondigd van € 25.200 wegens hogere aanschaf en servicekosten van scanners, de hogere kosten voor de accountant en een wijziging in het programma Digitalisering bouwvergunningen. Dit nadelig effect betekent voor Purmerend een nadeel van € 6.681. Kadernota 2026-2029 De kadernota 2026-2029 schetst het meerjarenperspectief; de reeds ingezette koers, waarbij het Waterlands Archief zich zal blijven inzetten voor het geheugen van de regio Waterland. Het jaar 2026 is het eerste uitvoeringsjaar van het uitvoeringsplan en er is een aantal doelstellingen geformuleerd: - Actief verwerven van particuliere archieven als aanvulling op de gemeentelijke - Ondersteunen van de gemeenten met het beheren van de ‘collectie Waterland’ - Artificiële intelligentie inzetten om informatie beter te ontsluiten - NIS2 voor informatiebeveiliging - Actief delen van informatie met de regio - Aansluiten bij gemeentelijke processen bij advies - Aansluiten bij gemeentelijke processen bij inspectie (systeemtoezicht) - Inzetten op verduurzaming van de bedrijfsvoering (in overleg met gemeente Purmerend) Daarnaast zijn er in de komende periode belangrijke ontwikkelingen waarop het Waterlands Archief haar inzet zal richten: - De Nieuwe Archiefwet: archieven worden na 10 jaar overgedragen en openbaar (nu 20 jaar) - De Nieuwe

Informatiewet, met als doel om samenhang te brengen tussen onder andere de Archiefwet ,de Wet open overheid en de Algemene Verordening gegevensbescherming. - Herontwikkeling Waterlandkwartier (verplaatsing station Purmerend naar Waterlandlaan) - Digitalisering Bouwvergunningen in 2027 afgerond en online beschikbaar voor belanghebbenden.

3

Registratienummer: 1614009 Onderwerp: Zienswijze raad ontwerpbegroting 2026 Waterlands Archief Ontwerpbegroting 2026 De ontwerpbegroting 2026 is gebaseerd op het Uitvoeringsplan 2026-2029 “Samen werken aan het geheugen van regio Waterland”, vastgesteld door het bestuur van het Waterlands Archief. Het Waterlands Archief gaat dit samen met de gemeenten van Waterland en hun inwoners oppakken door actief archieven te verwerven, door samen te werken aan archiefvorming, door onderzoekers te ondersteunen in hun publicaties en door samen te werken met erfgoedinstellingen. Het Waterlands Archief is op weg een knooppunt te worden in toezicht op, beheer van en toegang tot informatie. Dat betekent dat ze meebewegen op de ontwikkelingen bij de gemeenten en in de regio. Dat vraagt om een wendbare organisatie die projectmatig werkt. De beweging is: van een lijnorganisatie naar een projectorganisatie. 2026 is het eerste uitvoeringsjaar van het uitvoeringsplan 2026 – 2029. Ieder jaar worden thema’s gekozen waaraan speciale aandacht wordt besteed. In 2026 zijn dat: - 700 jaar Landsmeer (juni 2026) - 400 jaar Wijdewormer - Toerisme in Waterland - Maand van de Geschiedenis, thema ‘Lijf en :Leden’ - Open Monumentendag: landelijk thema nog niet bekend De begroting van het WA in de Kadernota laat de komende jaren geen grote wijzigingen zien. De begroting wordt geïndexeerd met ongeveer 3% per jaar.

De gemeentelijke bijdrage wordt hierop aangepast. Oplossingsrichtingen Gezien de doelstellingen en de transitie van het Waterlands Archief van archiefbewaarplaats naar informatieknooppunt, die in lijn zijn met het Uitvoeringsplan 2026-2029 en de kadernota 2026-2029, wordt aan de raad voorgesteld om een zienswijze te geven op de begroting 2026. Ook wordt voorgesteld om de kadernota 2026-2029, de gewijzigde begroting 2025 en de getekende jaarstukken 2024 van een positieve zienwijze te voorzien. Meetbare doelstellingen: Taken, doelstellingen en te behalen resultaten worden benoemd in de begroting 2026, de kadernota 2026-2029 en in het jaarverslag 2024.

4

Registratienummer: 1614009 Onderwerp: Zienswijze raad ontwerpbegroting 2026 Waterlands Archief Financiële consequenties: Het financieel effect van de ontwerpbegroting 2026 en de gewijzigde begroting 2025 van het Waterlands Archief voor de gemeente Purmerend is terug te vinden in onderstaande tabel:

Gevraagde bijdrage Waterlands Archief basistaken incl. effect bezuinigingen 4,8% Raming in begroting Purmerend Saldo begroting 2025-2029 excl. bezuiniging

2025

2026

2027

2028

2029

900.027

1.023.476

1.004.826

982.378

1.018.088

893.346

998.291

971.753

940.793

940.793

-6.681

-25.185

-33.073

-41.585

-77.295

De bezuinigingsmaatregelen van het Waterlands Archief zijn reeds verwerkt in de begroting 2026. Alsnog is er een stijging in de deelnemersbijdrage te zien. Deze wordt veroorzaakt door de jaarlijkse indexatie en daarnaast door hogere kosten voor aanschaf van scanners en voor de accountant. In alle jaren zit ondanks het effect van de bezuinigingen een negatief effect op de bijdrage van de gemeente Purmerend. Het effect op de deelnemersbijdrage 2025 zal worden verwerkt in de najaarsnota 2025 en het effect op de jaren 2026 en verder zal worden verwerkt in de programmabegroting 2026. In lijn met de afgelopen jaren is het voorstel deze bedragen structureel in de begroting te verwerken. Nu sinds 2024 de groei van de het gemeentefonds is gekoppeld aan de ontwikkeling van het BBP, wordt er geen loon- en prijscompensatie verwacht die dit extra bedrag zal dekken. De extra benodigde middelen voor Waterlands Archief zullen daarom het begrotingstekort van Purmerend doen stijgen. Geadviseerd wordt een positieve zienswijze te geven op de begroting 2026 en de buizingingsscenario’s van het Waterlands archief. Communicatie: De gemeenteraden van de gemeenten zijn op dit moment aan zet om een zienswijze in te dienen. Wanneer de zienswijzen van de gemeenteraden zijn ontvangen, reageert het bestuur op de zienswijzen. Het Waterlands Archief stuurt die reactie aan de gemeenteraden toe.

Vervolgens neemt het bestuur een definitief besluit over de begroting 2026. Privacy: Het Waterlands Archief neemt de privacy- en AVG richtlijnen in acht evenals de verplichtingen vanuit de Wet open overheid. Duurzaamheid: Het uitvoeringsplan 2026-2029, de kadernota 2026-2029 en de ontwerpbegroting 2026 bieden voldoende inzicht op welke wijze het Waterlands Archief in samenwerking met gemeenten en maatschappelijke organisaties werkt aan het behalen van haar doelstellingen. Het Waterlands Archief werkt aan duurzame publieke toegankelijkheid van (digitale) archieven. De verschuiving naar advisering over archivering bij de bron en de invulling van de toezichthoudende rol draagt bij aan de toekomstbestendigheid van het informatiebeheer bij deelnemende gemeenten en andere betrokkenen. 5

Registratienummer: 1614009 Onderwerp: Zienswijze raad ontwerpbegroting 2026 Waterlands Archief Monitoring/evaluatie: Elk jaar wordt in het jaarverslag en de jaarrekening 2024 teruggekeken op het ingezette beleid en de behaalde doelstellingen. Voorstel: 1. Aan het bestuur van de gemeenschappelijke regeling Waterlands Archief een zienswijze te geven op de begroting 2026, de kadernota 2026-2029, de gewijzigde begroting 2025 en de getekende jaarstukken 2024 overeenkomstig bijgaande ontwerpzienswijzebrief; 2. De financiële effecten voor de gemeente Purmerend mee te nemen in de Najaarsnota 2025 en de Programmabegroting 2026.

Burgemeester en wethouders van Purmerend, de secretaris de burgemeester,

Bijlage(n): - Aanbiedingsbrief en ter kennisname stukken Kadernota WA 2026-2029, Gewijzigde begroting WA 2025, Jaarstukken 2024 getekend - Ontwerpbegroting Waterlands Archief 2026 - Conceptbrief aan het dagelijks bestuur van het WA zienswijze begroting 2025 6

Registratienummer: 1614009 Onderwerp: Zienswijze raad ontwerpbegroting 2026 Waterlands Archief

De raad van de gemeente Purmerend, gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 27 mei 2025,

B E S L U I T:

1. Aan het bestuur van de gemeenschappelijke regeling Waterlands Archief een zienswijze te geven op de begroting 2026, de kadernota 2026-2029, de gewijzigde begroting 2025 en de getekende jaarstukken 2024 overeenkomstig bijgaande ontwerpzienswijzebrief; 2. De financiële effecten voor de gemeente Purmerend mee te nemen in de Najaarsnota 2025 en de Programmabegroting 2026.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering d.d. 26 juni 2025 de griffier, de voorzitter,

7