A -raadsvoorstel-en-ontwerpbesluit-plan-van-aanpak-behoud-oorlogsmonumenten

Raadsvoorstel en ontwerpbesluit

Registratienummer raad 1597224

Datum: 23 april 2024

Portefeuillehouder: P. Verkroost

Domein / Team: MAAD / BEMD

Onderwerp: Behoud oorlogsmonumenten in gemeente Purmerend Samenvatting: In september 2023 heeft de Stadspartij/Beemster Polder Partij een initiatiefvoorstel ingediend met betrekking tot het oorlogsmonument op het perceel Zuiderweg 41 te Zuidoostbeemster. In dit voorstel stelt zij dat in de gemeente meerdere oorlogsmonumenten aanwezig zijn. Eén van deze monumenten is het ‘Monument voor Geallieerde Vliegers’ op het perceel Zuiderweg 41 te Zuidoostbeemster. Dit oorlogsmonument staat op particuliere grond en wordt volledig particulier beheerd. Deze situatie maakt het monument bijzonder en daarom wordt voorgesteld om met de eigenaar mee te denken over de toekomst van dit monument. Gezien de cultuurhistorische en maatschappelijke waarde van oorlogsmonumenten is het wenselijk dat deze monumenten voor de toekomst behouden en ongeschonden blijven, en dat de mogelijkheid tot herdenken blijft bestaan. Daarom stelt zij voor: 1. De intentie uit te spreken dat bestaande oorlogsmonumenten in de gemeente voor de toekomst behouden en ongeschonden blijven en gelegenheid blijft tot herdenking bij het monument. 2. Het college van burgemeester en wethouders te verzoeken uiterlijk in het tweede kwartaal van 2024 uitvoering te geven aan de intentie voor (in ieder geval) het oorlogsmonument op het perceel Zuiderweg 41, te beginnen met het voorleggen van een plan van aanpak aan de gemeenteraad.

Na behandeling in de commissie besluit de gemeenteraad op 2 november 2023 het initiatiefvoorstel ongewijzigd over te nemen en het college opdracht te geven in het tweede kwartaal van 2024 een plan van aanpak aan de gemeenteraad voor te leggen voor het behoud van (in ieder geval) het oorlogsmonument op het perceel Zuiderweg 41 te Zuidoostbeemster. Met deze notitie voldoet het college aan deze opdracht.

Registratienummer: 1597224 Onderwerp: Behoud oorlogsmonumenten Purmerend, 23 april 2024 Aan de gemeenteraad van Purmerend, Inleiding en probleemstelling: In september 2023 heeft de Stadspartij/Beemster Polder Partij een initiatiefvoorstel ingediend met betrekking tot het oorlogsmonument op het perceel Zuiderweg 41 te Zuidoostbeemster. In dit voorstel stelt zij dat in de gemeente meerdere oorlogsmonumenten aanwezig zijn. Eén van deze monumenten is het ‘Monument voor Geallieerde Vliegers’ op het perceel Zuiderweg 41 te Zuidoostbeemster. Dit oorlogsmonument staat op particuliere grond en wordt volledig particulier beheerd. Deze situatie maakt het monument bijzonder en daarom wordt voorgesteld om met de eigenaar mee te denken over de toekomst van dit monument. Gezien de cultuurhistorische en maatschappelijke waarde van oorlogsmonumenten is het wenselijk dat deze monumenten voor de toekomst behouden en ongeschonden blijven, en dat de mogelijkheid tot herdenken blijft bestaan. Daarom stelt zij voor: 1. De intentie uit te spreken dat bestaande oorlogsmonumenten in de gemeente voor de toekomst behouden en ongeschonden blijven en gelegenheid blijft tot herdenking bij het monument. 2.

Het college van burgemeester en wethouders te verzoeken uiterlijk in het tweede kwartaal van 2024 uitvoering te geven aan de intentie voor (in ieder geval) het oorlogsmonument op het perceel Zuiderweg 41, te beginnen met het voorleggen van een plan van aanpak aan de gemeenteraad. In reactie op het initiatiefvoorstel heeft het college aangegeven dat zij het initiatief ondersteunt om de intentie uit te spreken dat oorlogsmonumenten in de gemeente behouden en ongeschonden moeten blijven en dat er gelegenheid moet blijven tot herdenking bij de monumenten. De vrijheid waarin we leven is niet vanzelfsprekend en herdenken herinnert ons er aan dat we samen verantwoordelijk zijn om die vrijheid te behouden. Ook voor familie, overige nabestaanden en andere betrokkenen is herdenken bij de oorlogsmonumenten van grote waarde. Het college stelt verder voor om te onderzoeken of het oorlogsmonument op het perceel Zuiderweg 41 te Zuidoostbeemster in aanmerking komt voor de aanwijzing tot gemeentelijk monument. Om zo het behoud van het monument voor de toekomst te borgen. Wanneer de raad het advies overneemt, kan dit onderzoek plaatsvinden in afstemming met in ieder geval de eigenaar van het perceel Zuiderweg 41 en kan het college de gemeenteraad hierover uiterlijk in het tweede kwartaal 2024 informeren.

Na behandeling in de commissie besluit de gemeenteraad op 2 november 2023 het initiatiefvoorstel ongewijzigd over te nemen en het college opdracht te geven in het tweede kwartaal van 2024 een plan van aanpak aan de gemeenteraad voor te leggen voor het behoud van (in ieder geval) het oorlogsmonument op het perceel Zuiderweg 41 te Zuidoostbeemster. Oplossingsrichtingen: Bijgevoegd treft u het plan van aanpak aan voor het behoud van oorlogsmonumenten in de gemeente Purmerend.

blz. 2 van 5

Registratienummer: 1597224 Onderwerp: Behoud oorlogsmonumenten Naar aanleiding van het initiatiefvoorstel is er een inventarisatie gemaakt van alle oorlogsmonumenten en herdenkplekken in gemeente Purmerend gerelateerd aan oorlog. Niet voor ieder oorlogsmonument is namelijk nadere actie nodig, aangezien het behoud van het monument vaak goed is geborgd. Om te bepalen of nadere actie - zoals aangegeven in het plan van aanpak nodig is, is een stappenplan opgesteld. Op basis daarvan wordt voorgesteld om voor de volgende drie oorlogsmonumenten nader onderzoek te verrichten om te bezien of ook daadwerkelijk nadere actie nodig is: -

Oorlogsmonument op het perceel Zuiderweg 41 te Zuidoostbeemster Plaquette in de Johannes de Doperkerk (Jisperweg 55) te Westbeemster Plaquette kerkplein te Westbeemster

Meetbare doelstellingen: Een plan van aanpak en stappenplan om te kunnen bepalen of voor het behoud van de oorlogsmonumenten in gemeente Purmerend nadere actie nodig is. Financiële consequenties: Aan het nader onderzoeken of er actie nodig is om een oorlogsmonument voor de toekomst te behouden, zijn kosten verbonden. Per oorlogsmonument worden deze kosten als volgt geraamd: -

De kosten verbonden aan het gesprek met eigenaar/beheerder, inventarisatie risico’s en onderzoeken maatschappelijk draagvlak bedragen circa € 500,-. Uitwerken opties behoud oorlogsmonument op basis van onderzoek naar de monumentwaardigheid van een oorlogsmonument als gemeentelijk monument € 1.500,-.

Bovendien vraagt het nadere onderzoek per monument ook ambtelijke capaciteit. Voor nu wordt uitgegaan dat deze met prioritering binnen de organisatie kan worden opgevangen. De gemeenteraad wordt gevraagd om € 6.000,- beschikbaar te stellen voor het onderzoek naar het behoud van de drie voorgestelde oorlogsmonumenten. Hiervoor is binnen bestaande budgetten geen dekking aanwezig. De uitgave zal binnen de bestaande begroting gedekt moeten worden. Bovenstaande bedragen zijn de kosten verbonden aan het nadere onderzoek. Resultaat van dit nadere onderzoek is een overzicht van de opties die er zijn om een oorlogsmonument voor de toekomst te behouden. Aan het behoud van het betreffende oorlogsmonument kunnen ook kosten verbonden zijn, die op dit moment niet inzichtelijk te maken zijn. Denk daarbij aan het eventueel verplaatsen van een oorlogsmonument, kosten voor het sluiten van overeenkomsten, kosten m.b.t. toegankelijkheid en eventuele onderhoudskosten. Communicatie: Wanneer de gemeenteraad instemt met het plan van aanpak, zal voor de drie voorgestelde oorlogsmonumenten contact met de eigenaar/beheerder worden opgenomen om de voorgestelde stappen te kunnen maken. Privacy: Niet van toepassing. Duurzaamheid: Borging van het behoud van de oorlogsmonumenten in gemeente Purmerend.

blz. 3 van 5

Registratienummer: 1597224 Onderwerp: Behoud oorlogsmonumenten Monitoring/evaluatie: Het voorgestelde stappenplan wordt in de toekomst de richtlijn om te bepalen of het behoud van de oorlogsmonumenten in de gemeente voldoende is geborgd. Dit stappenplan zal voor alle oorlogsmonumenten in de gemeente Purmerend worden doorlopen. Voor specifiek het oorlogsmonument op het perceel Zuiderweg 41 te Zuidoostbeemster en de twee overig voorgestelde oorlogsmonumenten is duidelijk dat nader onderzoek nodig is om de monumenten voor de toekomst veilig te stellen. Daarom wordt de gemeenteraad gevraagd in te stemmen met het beschikbaar stellen van de financiële middelen om het nader onderzoek te kunnen starten. De gemeenteraad zal worden geïnformeerd over de uitkomsten van het nader onderzoek. Voorstel: In te stemmen met voorliggend plan van aanpak voor het behoud van oorlogsmonumenten in gemeente Purmerend en op basis daarvan € 6.000,- beschikbaar te stellen om voor drie oorlogsmonumenten nader onderzoek te verrichten.

Burgemeester en wethouders van Purmerend, de wnd. secretaris

de burgemeester,

Bijlage(n): 1- Plan van aanpak oorlogsmonumenten A. Initiatiefvoorstel Stadspartij/BPP incl. besluit gemeenteraad B. Memo reactie college op het initiatiefvoorstel

blz. 4 van 5

Registratienummer: 1597224 Onderwerp: Behoud oorlogsmonumenten

De raad van de gemeente Purmerend, gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 23 april 2024,

B E S L U I T:

1. 2.

In te stemmen met voorliggend plan van aanpak voor het behoud van oorlogsmonumenten in gemeente Purmerend; en op basis daarvan € 6.000,- beschikbaar te stellen om voor drie oorlogsmonumenten nader onderzoek te verrichten

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering d.d. 30 mei 2024 de griffier, de voorzitter,

blz. 5 van 5