Vragen PvdD – Programmabegroting 2026

Vragen PvdD – Programmabegroting 2026

Format vragen Programmabegroting 2026 Vragen van fractie: PvdD

Nr. 1

Blz. 7

2

11

3

12

4

16

5

17

Vraag Welke maatregelen worden genomen om de glastuinbouwgebieden te vergroenen? Er staat: ‘De maatregelen die hierbij worden geïnventariseerd, worden in het voorjaar 2027 aangeboden aan de raad.’ Hierbij hebben wij het volgende beeld van het proces dat tot deze lijst aan maatregelen leidt: • een diepgaande analyse van alle uitgaven en inkomsten van de gemeente, • een onderbouwde inschatting van de consequenties van alle wettelijk toegestane veranderingen (d.w.z. lastenverhogingen en bezuinigingen), bij voorkeur uitgedrukt in een verwacht meetbaar effect op maatschappelijke prestatie indicatoren, • breed gedragen politieke keuzes over wat wel en niet op de lijst te zetten. Vragen: a. Klopt bovenstaande beeld met de aanpak die het college voor ogen heeft? b. Zo ja, kunt u toelichten hoe u de raad hierin betrekt (komt er een klankbordgroep, met welke frequentie en diepgang wordt de raad geïnformeerd, e.d.)? c. Zo nee, welk beeld heeft het college bij het proces om tot de lijst aan maatregelen te komen? Het geamendeerde besluit om de besparing van 4.000 euro per jaar op de wildopvang in 2027, 2028 en 2029 niet door te laten gaan, is wel in de tekst genoemd maar niet in de tweede tabel verwerkt. Getalsmatig wordt nu de suggestie gewekt dat deze bezuiniging wel doorgaat. Zeker aangezien in de eerste tabel op deze pagina in de regel ‘3.

Maatregelen toekomstbestendige gemeentefinanciën fase 2’ ook nog de ongecorrigeerde bedragen staan. Vragen: a. Waarom hebt u niet gewoon de bedragen aangepast in de tabellen op p. 12 in plaats van het als een mutatie op de algemene reserve te presenteren op p. 17? b. Hoe kan het een mutatie zijn als het feitelijk gewoon een voortzetting van bestaand beleid is (er is nooit besloten door de raad tot stopzetting, maar nu lijkt het alsof dat wel zo is en het vervolgens is teruggedraaid)? c. Kan dit in de begroting 2027 aangepast worden? Er staat: ‘In het investeringsplan 2020-2025 is (afgerond) € 1,7 miljoen structurele begrotingsruimte ontstaan. Dit bedrag is gelabeld als stelpost ‘Eneco-gelden’. Deze middelen zijn conform bovenstaande tabel ingezet.’ In de genoemde tabel zijn echter alleen het restbudget en de nieuwe besluiten aangegeven. De volledige tabel staat op p. 113 en gaat uit van een beginstand van € 1,424 miljoen. Mist er nog iets of klopt de 1,7 miljoen niet? Hoe groot is de onzekerheid in de getallen die in de laatste tabel (schuldpositie) gepresenteerd zijn? Met andere woorden, is er een gevoeligheidsanalyse op deze cijfers uitgevoerd en wat waren daarvan de uitkomsten?

6

7

8 9

10

11 12

13 14

15 16

17

18

18 &142 &197

a. Voor welke concrete investeringen (graag ontvangen we een lijst) moeten de nieuwe leningen worden aangegaan komende jaren? b. Zien we goed dat we in 2029 weer een schuld van 100 miljoen euro hebben? Hoe heeft dit kunnen gebeuren? 25 Er staat: “Door samenwerking met de regionale seniorenmakelaar zijn er vijftien woningen bemiddeld aan senioren, die doorstromen.” Dit is vrij weinig. Veel senioren wonen nu relatief goedkoop en gaan veel duurder (en kleiner) wonen bij doorstroming? Wat wordt er gedaan om het toch aantrekkelijker te maken voor senioren? Veel senioren zijn gehecht een hun sociale omgeving en netwerk in de buurt van waar ze wonen en willen daarom niet graag verhuizen? Welke aanpak wordt hiervoor gehanteerd om doorstroom te bevorderen? 28 Hoeveel nieuwe aanvragen zijn er voor de Ruimte voor Rumteregeling en waar? 30/39 Er staat bij programma’s 1 en 2: ‘Het programma heeft geen investeringen’.

Waarom zijn investeringen in deze programma’s die via het grondbedrijf lopen niet inzichtelijk gemaakt hier? 34 Hoeveel initiatieven voor de huisvesting voor arbeidsmigranten zijn er tot op heden daadwerkelijk aangemeld en/of gestart in onze gemeente sinds het aanpassen van het beleid op dit onderwerp? 35 Hoeveel initiatieven en plannen zijn er om in de aanloopstraten detailhandel om te zetten naar wonen en waar? 35 Er staat: ‘De financiële situatie van de gemeente maakt het moeilijker om regionale bijdragen aan te vragen omdat altijd cofinanciering wordt gevraagd.’ Gegeven de teruglopende bijdragen uit het Gemeentefonds komende jaren is het aannemelijk dat dit voor de meeste gemeenten geldt. Wordt er binnen de MRDH al over gesproken om de eis tot cofinanciering te laten vervallen of de cofinanciering te verlagen, omdat er anders nauwelijks nog initiatieven zullen zijn in de toekomst? 35/36 In hoeverre wordt de raad in 2026 betrokken bij de besluitvorming rondom de ontwikkeling (n.a.v.

de uitkomsten van de verkenning) van Boezemvaart? 38 Welke relebvante subsidie- en ondersteuningsregelingen van regionale, provinciale en landelijke overheden zijn er om duurzaam ondernemerschap te stimuleren? 39 Klopt het dat de lasten op de ‘Fysieke bedrijfsinfrastructuur’ vanaf 2027 nul zijn? Hoe kan dat? 41 Kunnen wij de quickscan naar de verkeerseffecten van de nog te realiseren woningbouw in o.a. Dwarskade, Overgauw en Balijade, inclusief autonome en regionale groei ontvangen? 50 Er staat: ‘Met de wildopvang Haaglanden en vogelopvang De Wulp zijn eerder overeenkomsten gesloten voor de periode 2023-2026. In 2026 worden deze overeenkomsten uitgevoerd en geactualiseerd. Dit is in lijn met het amendement bij de Kadernota 2026 om de opvang tot en met 2029 te financieren.’ Wanneer is de overeenkomst met de wildopvang Haaglanden getekend en wat is de afgesproken jaarlijkse bijdrage? 50 De begroting 2026 en het ontwerp omgevingsprogramma groen in en om de kernen spreken elkaar momenteel tegen. In het ontwerp omgevingsprogramma staat nu ‘De ‘bewaarplicht’ die gemeenten hebben voor

19

20

21

22

23 24 25

26 27 28

29 30 31

gevonden huisdieren, geldt niet voor wilde dieren.’ Deze zin kan gelezen worden als dat het een beleidskeuze is om in onze gemeente niet financieel bij te dragen aan wildopvang. Over de overeenkomsten met de wildopvangen is ook niets vermeld in het omgevingsprogramma, terwijl andere samenwerkingspartners zoals de dierenambulance en de huisdierenopvangen wel expliciet zijn opgenomen. Onze vraag is nu: Is de begroting 2026 leidend en zo ja past u het omgevingsprogramma nog aan op genoemde punten voorafgaand aan de vaststelling ervan? 51 a. Kunnen wij het plan van aanpak voor de monitoring biodiversiteit ontvangen zodra dit klaar is? b. Wat is hiervan de planning? c. Wordt er dan gestart met een nulmeting? 52 Er staat: ‘De beleidsnota Dierenwelzijn (2016) is in 2025 in het Omgevingsprogramma Groen in en om de Kernen opgenomen. Hierin zijn de maatregelen opgenomen vanaf 2026.’ Het programma bevat een lijst van leidende principes, maar geen concrete acties. Vragen: a. Wordt hier een uitvoeringsplan voor opgesteld (zoals voorheen ook gedaan werd toen er nog een nota Dierenwelzijn was)? b. Zo nee, waarom niet en hoe kan de raad dan controleren of de uitvoering en de voortgang/verbetering op dit gebied zoals gepland verlopen? 53 Binnen programma 4 is maar 1 boekingscode, te weten ‘570 - Openbaar groen en (openlucht)recreatie’.

Kan dit in de toekomst uitgesplitst worden naar de verschillende deelgebieden of doelstellingen, zoals bijvoorbeeld in programma’s 7, 8 en 9 wel gedaan wordt, want nu is niet inzichtelijk hoe de kosten verdeeld zijn binnen programma 4? 58 Vanwege slechte prestaties leerlingenvervoer is een nieuw contract afgesloten per 1 augustus 2025? Wanneer worden de nieuwe prestaties geëvalueerd en kunnen we de uitkomsten ervan ontvangen? 67 Waar zijn de vier nieuwe jongerenontmoetingsplekken gerealiseerd? 67 Wat gaat de inzet worden om femicide en geweld tegen vrouwen en meisjes te voorkomen? 67/68 Wat zijn tot nu toe de effecten van de aanpak van: • Kansrijke start • Kind naar gezonder gewicht • Gecombineerde Leefstijlinterventie • Welzijn op Recept • Valpreventie 71 Welke ervaringsdeskundigen en soort inwoners nemen deel aan de klankbordgroep Inclusie en hoe worden zij geselecteerd? 75 Waarom zijn er vanaf 2027 geen investeringen anders dan het SSC voorzien? 83 Er staat: “In juni 2025 is besloten dat de DWO-regio deelneemt aan de ETHOS telling, die naar verwachting eind 2026 wordt uitgevoerd met een doorlooptijd in 2027, waarmee dakloosheid beter in kaart wordt gebracht.” Kan dit nader worden toegelicht? 92 Wat is de oorzaak van de sterke stijging in drugsdelicten in onze gemeente in 2024 en zet dit zich door in 2025? 98 Welke maatregelen worden opgenomen voor de thema’s water- en

luchtkwaliteit voor bestaande gebieden? 102 Er staat: ‘Conform de kadernota staat een tussenevaluatie van het participatiebeleid gepland voor 2027. Daarbij wordt expliciet aandacht

32

104

33 34

112 119

35

121

36

122

37

123

38

127

39

148

40

171

besteed aan de ervaringen van inwoners én de gemeenteraad.’ Wordt bij deze evaluatie ook aandacht besteed aan kosteneffectiviteit van de verschillende instrumenten die zijn ingezet voor participatie? De zin: ‘Gezien de krappe formatie, de krapte op de arbeidsmarkt en de uitdagingen vanuit de toekomstbestendige gemeentefinanciën vraagt dit om zorgvuldigheid om tot een goede balans te komen tussen opgaven, beschikbare ambtelijke capaciteit en financiële middelen.’ leidt tot de vragen: a. Hoe gaan we met elkaar (gemeenteraad, college, inwoners) die balans vinden, wat wordt de aanpak? b. Van wie wordt waarin zorgvuldigheid gevraagd (oftewel wat wordt hier precies mee bedoeld)? In de eerste tabel is iets misgegaan met de jaartallen. De kosten voor het schoonhouden van wegen (veegkosten) worden nu voor 25% toegerekend naar het product riolering. Zou het niet logisch zijn om het percentage geveegde wegen met straatkolken en andere vormen van afvoer naar het riool te hanteren (dus 100%*([aantal m2 geveegde wegen met afvoer naar het riool]/[aantal m2 geveegde wegen in totaal]}? Zo ja, komt dit enigszins overeen met 25%? U stelt voor om de kosten voor de werkzaamheden rondom omgevingsvergunningen te verlagen. Dat kan logisch geredeneerd alleen door minder uren arbeid per aanvraag.

U schrijft: ‘De focus zal grotendeels worden gelegd op het uitvoeren van wettelijke handelingen en minder op het behandelen van bijvoorbeeld reguliere vragen. Procedures zonder wettelijke behandeltermijn – zoals een vooroverleg – zullen langer duren.’ Hieruit wordt voor ons niet goed duidelijk wat dit voor een aanvrager betekent in termen van dienstverlening. Langere wachttijden alleen zorgen niet voor minder uren arbeid, dus wat wordt er concreet niet meer of efficiënter gedaan? Krijgen aanvragers geen antwoord meer op hun vragen? Waarom kunnen de leges voor ‘Titel 3 Dienstverlening vallend onder de Europese Dienstenrichtlijn’ niet kostendekkend gemaakt worden? Delft, Leidschendam-Voorburg en Pijnacker-Nootdorp hebben gezamenlijk een gemalendienst die het onderhoud aan de rioolinstallaties uitvoert en dragen hier in vrijwel gelijke mate financieel aan bij (p. 164). Hieruit leidt ik af dat de rioolsituatie in de drie gemeentes vergelijkbaar is.

Aangezien de kostendekkendheid van de rioolheffing max 100% mag zijn, en dat het bij ons ook praktisch is, hoe kan het dan dat de rioolheffing in Delft (266 euro) en Leidschendam-Voorburg (245 euro) zoveel hoger is dan in onze gemeente (196 euro)? Gebruiken zij een andere rekenmethodiek om de heffing vast te stellen? Kunnen we het totaaloverzicht van alle risico’s ontvangen (dus ook van de overige risico’s die optellen tot € 31,9 miljoen)? Er staat: ‘De financiële gevolgen van de integrale huisvestingsvisie maken geen onderdeel uit van de begroting.’ Bedoelt u daarmee dat er nog geen financiële dekking voor is? Zo ja, waarom wordt dit niet bekostigd vanuit de reserve bedrijfsvoering? Zou de volgende versie van de Duurzaamheidsparagraaf (in de begroting 2027) kunnen worden gestructureerd rondom duurzaamheidsdoelen en hoe de diverse concrete activiteiten daaraan bijdragen (in plaats van rondom de bestaande programma’s en de daarin geplande activiteiten zoals nu gedaan is)? Door de doelen expliciet te maken en de bestaande teksten anders te

41

198

ordenen, wordt het voor de lezer duidelijker hoe de concrete activiteiten bijdragen aan duurzaamheid, vandaar dit verzoek. Waarom zijn doel en einddata van de reserves niet opgenomen in deze begroting (zoals wel in de kadernota gedaan was)? Is er nog iets in veranderd t.o.v. de gegevens in de kadernota?