Bijlage 3- Verkenning fiets- en ecologische verbinding A13, Eindrapportag
Tekst van het document
Verkenning fiets- en ecologische verbinding over de A13 Onderdeel van het schetsontwerp voor de Metropolitane Fietsroute Delft - Rotterdam
07 mei 2020
Station Delft
Gelatinebrug
Ecoduct A13 Brug Oude Bovendijk
Station Rodenrijs
Ecoduct tracé vastA13 tracé opties overige metropolitane fietsroutes
Brug Oude Bovendijk Metropolitane Fietsroute Delft - Rotterdam Alexander
Station Rodenrijs
Station Alexander
uitgelicht: passage A13
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
2
INDEX 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14.
INLEIDING LOCATIE VERKENNING LOCATIE FIETSVERBINDING ECOLOGISCHE VERBINDING INVENTARISATIE OMGEVING EN STAKEHOLDERS TRACÉVARIANTEN TECHNISCH ONTWERP AFWEGING TRACÉ UITWERKING VOORKEURSTRACÉ BRUGCONCEPTEN TOT SLOT REFERENTIEPROJECTEN BIJLAGE - AFWEGINGSTABEL
3 3 5 9 11 13 15 17 19 21 23 36 37 48
1. INLEIDING
2. LOCATIE
De Metropoolregio Rotterdam Den-Haag (MRDH) en de gemeenten
Het zoekgebied betreft de A13 ter hoogte van de Acker(s)dijkseweg en
Lansingerland, Delft, Pijnacker-Nootdorp en Rotterdam werken aan het
omgeving.
realiseren van een Metropolitaan fietsnetwerk. De route Delft – PijnackerNootdorp – Berkel en Rodenrijs - Rotterdam Alexander is als één van de routes geprioriteerd voor een routegewijze aanpak. Het voorkeurstracé is bepaald en de bestaande infrastructuur is geïnventariseerd. Het team van Mobycon, Urban Synergy en ipv Delft hebben de opdracht verworven voor het opstellen van een globaal schetsontwerp voor deze route: ■■
Globale uitstraling en inpassing van de Metropolitane fietsroute op regionaal schaalniveau;
■■
Inventarisatie en schetsmatige uitwerking van de (mogelijke) knelpunten met in ieder geval een globale uitwerking van het knelpunt ‘oversteek A13’ met daarin een locatiebepaling en eerste schets van de fietsbrug over de A13;
■■
Berekening van de kosten voor de route
locatie zoekgebied en snelfietsroute
op basis van de SSK methodiek. Dit rapport beschrijft het tweede onderdeel: de verkenning van de fiets- en ecologische verbinding over de A13. nb. Voor de hoofdrapportage betreffende de gehele route verwijzen we naar de rapportage van Mobycon. De wens voor een verbinding over de A13 bestaat al langer. Gemeente Delft heeft o.a. in 2013 een variantenstudie laten uitvoeren waarin drie potentiele locaties onderzocht zijn. De uitgangspunten voor de verkenning binnen deze opdracht zijn wat dat betreft helder: gevraagd wordt om een brug voor fiets en ecologie ter hoogte van de Acker(s)dijkseweg. Een eerste voorzet voor de mogelijke
locatie zoekgebied
tracévarianten op deze locatie is door de betrokken gemeenten gedaan. Met deze gegevens als basis onderzoeken we de mogelijkheden, wegen we deze af en komen tot een globaal, technisch schetsontwerp. Daarbij geven we een doorkijkje naar het architectonisch beeld dat hiermee gerealiseerd zou kunnen worden.
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
3
beeld vanaf Ackerdijkseweg richting A13 (positie 1)
beeld vanaf Melariumpad (Ackerdijkse Bos) richting A13 / Ackerdijkseweg (positie 3)
beeld vanaf Overslagpad (Ackerdijkse Bos) richting A13 / Ackerdijkseweg (positie 2)
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
4
3. VERKENNING LOCATIE Met de projectgroep zijn de route en de locatie van de mogelijke verbindingen over de A13 verkend. Dit is gedocumenteerd in deze fotorapportage en geeft een goed beeld van de omgeving.
9 3 7 8
6 2 1
4 5
overzicht posities locatiefoto’s
beeld over de A13 (positie 4)
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
5
beeld vanaf Rijksstraatweg bij splitsing Ackersdijkseweg (positie 5)
beeld vanaf Rijksstraatweg (positie 6)
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
6
beeld vanaf Rijksstraatweg richting Ackerdijkse polder (positie 7)
beeld vanaf Ackersdijkseweg richting A13 (positie 8)
beeld vanaf boezemdijk (nieuwe fietspad van en naar Pijnacker-Nootdorp) richting A13 (positie 9)
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
7
fietsbrug NIgtevecht [ipv Delft]
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
8
4. FIETSVERBINDING Metropolitane Fietsroute De uitgangspunten voor de metropolitane fietsroute Delft - Rotterdam zijn
Voor de hellingen ligt de bandbreedte grofweg tussen de 1,25 en 3,4 %,
leidend voor de fietsverbinding over de A13. Zo gaan we voor dit deel van de
waarbij gestreeft wordt naar een flauwe, comfortabele helling, passend
route uit van een fietspadbreedte van 4,5 m. Ter plaatse van leuningwerken
in de situatie en afgestemd op andere ontwerpaspecten. Zie ook figuur
komt hier aan beide zijden 0,325 m aan schrikruimte bij.
bandbreedte hellingpercentages (CROW publicatie 342). In het hoofdstuk ‘technisch ontwerp’ gaan we hier verder op in.
Hellingen
Belastingen
Om de A13 te kunnen passeren, zullen de fietsers een hoogteverschil moeten overbruggen. Het profiel van vrije ruimte (PVR) boven de snelweg is 4,6
Naast de belastingen door gebruikers (fietsers en voetgangers) gaan we
m*. Met het hoogteverschil met de omgeving (snelweg vs. polder) en de
er vanuit dat er een onderhoudsvoertuig gebruik maakt van de brug,
constructiehoogte van de brug zal het te overwinnen hoogteverschil ca. 6 à 7
bijvoorbeeld voor het strooien van het fietspad bij vorst. Een onbedoeld
m zijn. In het hoofdstuk ‘technisch ontwerp’ lichten we dit verder toe.
voertuig dient geweerd te worden.
Dit is het regulier toe te passen PVR. De brug ligt tussen de viaducten
Vanuit de snelweg beschouwd, dient de brug op aanrijdbelasting berekend
N470 en N209, die vermoedelijk ook een PVR van 4,6 of lager hebben. Het
te worden.
Leuning
transport, is zodoende onwaarschijnlijk en leidt bovendien tot langere
De vigerende normen en richtlijnen (o.a. Eurocode) vormen hierbij het
Voor de leuningen op de brug gaan we uit van een hoogte van 1,2 m. In
hellingbanen en/of minder fietscomfort. Mocht de opdrachtgever dit toch
uitgangspunt voor verdere uitwerking in een vervolgfase.
een vervolgfase kan, in overleg en rekening houdend met de consequenties,
bandbreedte hellingpercentages (CROW publicatie 342)
eventueel toe passen van een groter PVR, bijvoorbeeld voor exceptioneel
overwogen worden dit te verhogen naar 1,3 m (voorkeur CROW publicatie
wensen, dan zal dit tijdig in een vervolgfase vastgesteld moeten worden.
351).
5150 325
325 4500
boezemdijk -2.3 boezem -4.5 polder -2.8
3000
GRONDDEKKING 300-600
1500
maaiveld -2.1 a -1.3
A13 -1.0 Ackersdijkseweg -2.5
1200
Ackerdijkseweg -2.1
Ackersdijkseweg -2.0 polder -2.8 technisch principeprofiel fietsbrug
Verkenning verbinding A13
Globale hoogtegegevens AHN in NAP (+/- 0,1 m)
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
TOELICHTING
9
Metropolitane Fietsroute Delft - Rotterdam Alexander uitgelicht: passage A13
Visie Bijzonder Provinciaal Landschap
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
10
5. ECOLOGISCHE VERBINDING We hebben de uitgangspunten en randvoorwaarden voor de ecologische verbinding vastgesteld in overleg met de stadsecoloog van gemeente Delft en op basis van de volgende documenten: ■■
Bij het viaduct geldt dat de bereikbaarheid voor fietsers van groot belang is waarbij aan weerszijden van de weg een hellingsbaan moet worden
Visie op natuur, landschap en beleving in het Bijzonder Provinciaal
aangelegd om op hoogte te komen.
Landschap (Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer) ■■
Onderbouwing ecologisch netwerk (gemeente Delft)
■■
Leidraad faunapassages MJPO 2011 deel III (par. 10.2.1)
Fietsviaduct met faunavoorziening
Naast het fiets/wandel vlak moet een onverharde, begroeide strook met een minimale breedte van 2,5 tot 3,0 meter met dekkingsmateriaal, worden aangelegd. Een afscheiding van stronken met kruidenzone biedt veel kansen
Stadslandgoed over A13
voor gebruik van de ecobrug. Deze oplossing zal worden gebruikt door vlinders en libelles, ongewervelden,
Verbinding van het oostelijk en westelijk deel van het Bijzonder Provinciaal
kleine gewervelden, kleine roofdieren. De ringslang zal geen gebruik maken
Landschap (hierna BPL) is cruciaal. ‘Landschap van stand’ stelt voor om het
van deze optie.
Abtswoudse Bos en Ackerdijkse Bos te ontwikkelen tot stadslandgoed over A13. Gezamenlijk spannen partijen zich in voor realisatie voor het gepland
voorbeeld fiets- en ecobrug Buitenring Parkstad Limburg [ipv Delft]
Wat betreft de locatie heeft een noordelijke lijn vanuit biodiversiteit en
eco- en recreaduct over de A13. Herontwikkeling van Abtswoudse Bos en
landschap de voorkeur. De nadruk ligt daarbij op de inpassing in het
Ackerdijkse Bos zijn reeds in voorbereiding. Voor het Abtswoudse Bos is
landschap als poort naar het gebied Midden Delfland.
bijvoorbeeld een masterplan beschikbaar. nb. Aan de oostzijde van de A13 is door gemeente Pijnacker-Nootdorp een visie opgesteld voor het recreatiegebied bij Ruyven.
Vormgeving ecoduct
Bestaande plannen kunnen op twee punten worden verrijkt: meer
Uit ‘Leidraad faunapassages MJPO 2011 deel III’, par. 10.2.1*:
aandacht voor vernatting en meer natuurlijk beheer en aandacht voor
* deze is niet van toepassing verklaard, maar biedt wel handvatten voor de
mede-eigenaarschap (activiteiten, ondersteunen netwerken, faciliteren
vormgeving en inrichting van het ecoduct.
ontmoetings- en gebruiksplekken). Tot slot is aandacht gewenst voor het verbeteren van de ontsluiting vanuit woonwijk Tanthof.
■■
Verderop voert de fietsroute oost/west langs de noordzijde van de Ackerdijkse
■■
Taluds inzetten op min. 5 m vanaf de rand van het viaduct
Plassen. Hier heeft Natuurmonumenten onlangs Berkelse Zweth in beheer
■■
Gronddekking van taluds en bovenzijde ecoduct
Streeftalud (hellingbaan) 1:15 of flauwer; indien inpassing dit niet toelaat is steiler (dan 1:10) toegestaan.
gekregen dat een recreatief knooppunt is naar Noordrand Rotterdam/
doelsoort Haas
bij vegetatietype ‘gras en kruidenrijk’: min. 0,3
Rottemeren en naar Groenzoom/Groene Hart. Natuurmonumenten zal
m, en ‘struweel en stobben’: min. 0,6 m. ■■
Berkelse Zweth ontwikkelen tot een gastvrije entree.
Beplantingsplan afgestemd op doelsoorten (n.t.b. in een volgende projectfase).
Doelsoorten
■■
Bij medegebruik (fietspad) functies ruimtelijk scheiden.
■■
Aanloopgebieden uitnodigend inrichten en voorzien van geleidende en aantrekkelijke elementen (n.t.b. in een volgende projectfase).
In het kerngebied Midden Delfland komt een groot aantal soorten voor. Voor ■■
het gebied zijn de volgende doelsoorten aangemerkt:
Afscherming op smalle ecoducten 1,5 m hoog (i.p.v. 2 m) i.v.m. voorkomen tunnelvorming.
Ringslang, Waterspitsmuis, Gewone pad, Rosse woelmuis, Noordse
■■
Voorkomen van lichthinder.
woelmuis, Haas, Hermelijn, Wezel en Steenmarter. Uitgaande van de soorten
■■
Afscherming zodanig dat vallen voorkomen wordt (opening aan onderzijde vermijden).
die in het gebied voorkomen is tevens de Egel aangemerkt als doelsoort.
doelsoort gewone pad
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
11
archeologische waarde
Gasco
Ackerdijkseweg
portalen met matrixborden opslagterrein
Hoeve A-13 A13
Ackersdijkseweg Boezemdijk
(voormalig) NAM-terrein
geluidsscherm Rijksstraatweg
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
12
6. INVENTARISATIE OMGEVING EN STAKEHOLDERS ■■
In de omgeving van de beoogde brug zijn diverse aspecten en partijen die
Rijkswaterstaat wordt geen eigenaar of beheerder van de
van invloed zijn op o.a. de tracékeuze, het ontwerp, de inpassing en de
brug en stelt vanuit dat perspectief dan ook geen eisen
kosten. Deze zijn als volgt geïnventariseerd:
aan de brug (beheer & onderhoud, materialen, etc). ■■
Houdt indien mogelijk met het ontwerp al rekening
Rijkswaterstaat
met de consequenties voor het verkeer bij uitvoering
Er heeft met RWS een verkennend gesprek plaats gevonden. In principe heeft
zo min mogelijk stremming te veroorzaken.
en bij beheer & onderhoud. Het uitgangspunt is om
RWS geen randvoorwaarden die een variant bij voorbaat uitsluiten. Voor elk ontwerp kan een vergunning worden aangevraagd waarna deze inhoudelijk
Waterschap
beoordeeld wordt. In het onderzoeksgebied van de tracé’s liggen diverse watergangen, een Wel zijn er een aantal aspecten besproken die we graag kort benoemen. ■■
strook grond in bezit ter hoogte van variant B/C.
Gebiedstafel Provinciaal Landschap Midden-Delfland
of fietspad in de boezem vraagt om de nodige afstemming met het
met de stakeholders van dit gezelschap (8 gemeenten, Staatsbosbeheer,
te verbreden of andere aanpassingen aan het wegprofiel te
Hoogheemraadschap Delfland.
Natuurmonumenten, Zuid-Hollands landschap, Hoogheemraadschap van Delfland).
Staatsbosbeheer
Bij de beoogde bruglocaties kan een conflict optreden met
Polder
Het gebied aan de westzijde is deels in bezit van Staatsbosbeheer, en deels
is mogelijk deze te verplaatsen maar dit brengt vaak hoge kosten met zich mee. Hierbij wordt i.h.a gewerkt met een vaste aannemer die het vaste beheer en onderhoud uitvoert. Of verplaatsen mogelijk is, dient t.z.t. afgestemd te worden. Omdat de brug niet onder eigendom/beheer van RWS valt
in bezit van gemeente Delft. Het recreatiegebied wordt beheerd door de
Het oostelijk deel van de route betreft poldergebied. Het is onduidelijk of het
Beheercooperatie Schiezone. Tevens heeft dit gebied mogelijk historische/
realiseren van een hellingbaan op grondlichaam mogelijk is i.v.m. inklinking.
archeologische waarde. De huidige groene inrichting (bomenpatroon)
Het kan noodzakelijk zijn hier maatregelen toe te passen. Denk aan het
verwijst naar een vroegere nederzetting. Het toevoegen van een brug en
toepassen van flauwe taluds (1: 3 of flauwer), gebruik maken van lichte
herinrichten van het terrein dient op diverse vlakken met Staatsbosbeheer en
ophoogmaterialen of het toepassen van een brug op palen.
Beheercooperatie Schiezone afgestemd te worden.
en de matrixborden wel, heeft RWS de voorkeur om de matrixborden niet te combineren met de fietsbrug.
Omwonenden / bedrijven
Bij behoud van de huidige MSI-portalen kan, in combinatie met de nieuwe brug, verminderde zichtafstand optreden. Wat de minimale zichtafstand moet zijn, heeft RWS nog niet aangegeven. Zodra een locatie en ontwerp vastgelegd is, dient
Landschap Tot slot heeft een fiets- en ecobrug impact op het landschap in algemene zin.
De brug en hellingbanen zijn van invloed op de huidige bewoners
Hier zal zowel vanuit een grootlandschappelijke visie als vanuit een lokale
en bedrijven langs de Ackerdijkseweg. Het betreft o.a. ontsluiting,
visie de impact beschouwd moeten worden in relatie tot de inpassing.
bereikbaarheid, verkeersdruk, zichtlijnen en mogelijk grondeigendom. We
t.z.t. afgestemd te worden of de zichtafstanden voldoende zijn. Een maatregel kan zijn om de brug hoger te leggen. Een pijler in de middenberm is niet wenselijk maar ook niet onoverkomelijk. Als pijlers direct naast de weg of op grondgebied
adviseren deze partijen in een vroeg stadium te betrekken bij de plan- en
Lokaal betreft dit bijvoorbeeld zichtlijnen op en van het landschap,
besluitvorming. Voor deze fase maken we een inschatting voor de mogelijke
verwijderen en/of herplanten van bomen en groen, aansluiting bij of
gevolgen en risico’s.
zichtbaar maken van cultuurhistorie. Ook de overgang van landschappen (stad-land) kan een aanleiding zijn voor vormgeving en inpassing.
van het Rijk kunnen worden voorkomen, heeft dat de voorkeur. ■■
tracévariant kan dit verschillen. Gemeente Pijnacker-Nootdorp heeft een
Voor de A13 zijn op korte en lange termijn geen plannen om
de MSI-portalen (MSI=matrixsignaalgever=’matrixbord’). Het
■■
beeld (zie figuren ‘grondeigendom’ bij hoofdstuk ‘Tracévarianten’) en per
Ontwikkelingen binnen de gebiedstafel PBL dienen besproken te worden
er geen ontwikkelingen waarbij dit project kan aanhaken.
■■
en uitloopgebieden is grond nodig. Er zijn diverse grondeigenaren in
eventueel gebruik van de boezemdijk en inpassing van een grondlichaam
te houden met een breder profiel dan het huidige. Tevens zijn
■■
Voor een fietsbrug met lange hellingbanen en de ecobrug met aansluitingen
boezemgebied en bijbehorende waterkeringen (boezemdijk). Met name
doen. Er is dus vanuit deze visie geen behoefte om rekening
■■
Grondeigendom
Een afscherming tegen stenengooiers dient t.z.t. afgestemd te worden aan de hand van een risico-afweging.
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
13
recreatieve fietsroutes
fietsroute MFR
A
B/C D
E
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
14
7. TRACÉVARIANTEN Varianten De varianten zijn vanuit het fietsnetwerk opgezet met aansluiting op de Rotterdamseweg (westzijde A13) en Ackersdijkseweg (oostzijde A13), geënt op de historische as Acker(s)dijkseweg.
A
Meest noordelijke route in vrij (polder)gebied.
B/C
Middenroute. Oostelijke aansluiting op Ackersdijkseweg ter hoogte van Ackerdijkse plassen.
D
Middenroute. Oostelijke aansluiting op Ackersdijkseweg tussen Hoeve A13 en voormalig NAM-terrein.
E
1e verkenning varianten (opdrachtgever)
Meest zuidelijke route.
Grondeigendom (I)
Verkenning verbinding A13
voor:
Grondeigendom (II); Gemeente Pijnacker-Nootdorp
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
15
5150 325
325 4500
2250
1500
GEWAPEND TALU
VARIABEL (6500)
GRONDDEKKING 300-600
1200
1500
3000
TA
LU
D
2:3
TAL
UD
TALU
D 1:3
1:2
D 10:1
TOELICHTING - OP DEZE TEKENING IS HET AUTEURSRECHT VAN TOEPASSING: COPYRIGHT IPV DELFT - DEZE TEKENING KAN NIET WORDEN GEBRUIKT ALS PRODUCTIETEKENING - PRODUCTIETEKENINGEN DIENEN VOOR UITVOERING TER CONTROLE TE WORDEN VOORGELEGD AAN IPV DELFT - ALLE MATEN IN MILLIMETERS, TENZIJ ANDERS VERMELD - PEILMATEN IN METERS T.O.V. N.A.P. - GRADEN IN HET 360 GRADEN STELSEL VARIABEL (13500) - COORDINATEN IN MILLIMETERS IN HET RD-STELSEL VARIABEL (16750) VARIABEL (23250)
PROJECT
principeprofiel dwarsdoorsnede brug
principeprofiel dwarsdoorsnede grondlichaam
IPV.00 PROJECTNAAM OPDRACHTGEVER
GEMEENTE X ONDERDEEL
PLATTEGROND h.o.h. stramien ca. 20 m
h.o.h. stramien ca. 20 m TEKENINGNUMMER
h.o.h. stramien ca. 20 m
DATUM
VERSIE
STATUSh.o.h. stramien ca. 20 m
IPV.00.VO.TEK.01
DD.MM.JJJJ
0.9
CONCEPT
GETEKEND
SCHAAL
EENHEID
FORMAAT
INITIALEN
1:100
MM
A3 (420x297)
2611 BB Delft
015 750 25 75
info@ipvdelft.nl
GELUIDSWAND
Oude Delft 39
-1.00 NAP
-1.30 NAP
-1.30 NAP
-3.02 NAP
1859
3303
1851
4458
RIJKSWEG A13 15471
3374
RIJKSWEG A13 14740
5108
RIJKSSTRAATWEG 6218
5663
FIETSPAD 4895
3029
principeprofiel lengtedoorsnede
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
16
8. TECHNISCH ONTWERP Principeprofielen
Hellingbanen
Voor het technisch ontwerp hebben we principeprofielen opgesteld als
Bij de hellingbanen spelen technisch gezien in hoofdzaak twee aspecten:
startpunt voor het ontwerp.
de lengte (dit bepaalt het hellingspercentage en het comfort) en het
380 m
uitvoeringsprinicipe (dit bepaalt het ruimtebeslag).
dwarsprofiel brug Vanuit de eisen en randvoorwaarden van de fiets- en ecologische verbinding
310 m
hoogteverschil
225 m
Het te overwinnen hoogteverschil wordt opgebouwd uit:
is het dwarsprofiel van de brug opgesteld. Zie schets principeprofiel dwarsdoorsnede. Het profiel kan uitgewerkt worden in één samengesteld
■■
Profiel van vrije ruimte 4,6 m
profiel of in twee afzonderlijke profielen, e.e.a. afhankelijk van de te kiezen
■■
hoogteverschil A13 en aansluithoogtes maaiveld ca. 1,0 a 1,5 m
210
(zie ook figuur ‘hoogtegegevens’ in hoofdstuk ‘fietsverbinding’)
constructie(s). ■■
300 m 21 0m
constructiehoogte brug ca. 0,3 á 1,0
m
210 m
dwarsprofiel grondlichaam
mogelijke lengtes hellingbanen
In deze verkennende fase doen we een voorlopige en vereenvoudigde
Bij de hellingbanen kan gekozen worden om deze (deels) als fietspad op grondlichaam te realiseren. Dit kan kostenefficiënter zijn dan een (aan)brug. Hierbij houden we voor nu 1,5 m berm aan waarna het talud begint. De
aanname waarbij we het hoogteverschil voor beide zijden gelijk houden en
0
maximaal 2:3, steiler dient als gewapend talud uitgevoerd te worden.
hellingspercentage, zwaarte en lengte
lengteprofiel
- ALLE MATEN IN MILLIMETERS, TENZIJ ANDERS VERMELD - PEILMATEN IN METERS T.O.V. N.A.P. - GRADEN IN HET 360 GRADEN STELSEL - COORDINATEN IN MILLIMETERS IN HET RD-STELSEL
afweging uitvoeringsprincipe
vooruitlopend op het constructieve principe en de overspanning(en) een
PROJECT
IPV.00 PROJECTNAAM
De hellingbanen kunnen uitgevoerd worden als brug op palen of fietspad op
inschatting van de constructiehoogte doen: 4,6 + 1,0 + 0,9 = 6,5 m.
steilte van het talud bepaalt het grondbeslag. Een natuurlijk talud kan tot
20
40
60
80m
SITUATIE SCHAAL 1:2000
grondlichaam. De eerste geeft zicht op onderliggend landschap maar brengt meer kosten met zich mee. Het is dus zaak een zorgvuldige afweging te
ONDERDEEL
PLATTEGROND TEKENINGNUMMER
DATUM
VERSIE
STATUS
IPV.00.VO.TEK.01
DD.MM.JJJJ
0.9
CONCEPT
GETEKEND
SCHAAL
EENHEID
FORMAAT
INITIALEN
1:100
MM
A2 (594x420)
2611 BB Delft
015 750 25 75
info@ipvdelft.nl
maken voor de verhouding van beide principes. Het is veelal efficiënt om de
Het lengteprofiel is gebaseerd op de doorsnedes t.p.v. de verschillende
hellingspercentage (G), zwaarte (Z) en lengte (L) volgens de figuur
tot ca. 2,5 m hoogte. Tot deze hoogte is er toch weinig sprake van zicht.
tracévarianten. Globaal zijn deze overeenkomstig, op enkele kleine verschillen
bandbreedte hellingpercentages:
■■
GEMEENTE X
V:\4_projecten\MBC.01_MFR Delft-R'dam\2_tekeningen\1_SO\MBC.01_2D_v03.dwg
‘onderste’ hoogtemeters sowieso als grondlichaam uit te voeren, bijvoorbeeld
■■
OPDRACHTGEVER
Oude Delft 39
Het aangenomen hoogteverschil geeft de volgende waarden voor
■■
ondergrens:
G=1,25%
Z=0,08 l=520 m
Bij variant A is sprake van de invoegstrook waardoor de
■■
streefwaarde:
G=1,75%
Z=0,11 L=370 m
minimale overspanning ca. 1,5 m groter wordt.
■■
bovengrens:
G=3,1%
Z=0,20 l=210 m
na:
TOELICHTING - OP DEZE TEKENING IS HET AUTEURSRECHT VAN TOEPASSING: COPYRIGHT IPV DELFT - DEZE TEKENING KAN NIET WORDEN GEBRUIKT ALS PRODUCTIETEKENING - PRODUCTIETEKENINGEN DIENEN VOOR UITVOERING TER CONTROLE TE WORDEN VOORGELEGD AAN IPV DELFT
Bij variant E is er geen vrijliggend fietspad naast de Rijksstraatweg. Bij elke variant is een minimale helling van 210 m mogelijk*. Hiermee vallen
2,5 m
ze allen binnen de gewenste bandbreedte. Onderscheidend wordt dan de
algemeen
mate van comfort.
In vervolgfase dient o.a. aandacht te zijn voor waterhuishouding op zowel fietspad als ecopassage (zowel vasthouden als afvoeren van water; op de
* uitgaande van directe tracé’s zonder omfietsbeweging. Eventuele
brug, bij de overgangen en op de hellingbanen).
verlenging door ‘lussen’ zijn mogelijk bij alle varianten.
zicht onder (aan)brug op landschap vanaf ca. 2,5 m
verhouding uitvoeringsprincipe
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH V:\4_projecten\MBC.01_MFR Delft-R'dam\2_tekeningen\1_SO\MBC.01_2D_v03.dwg
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
17
fietsbrug N274 Onderbanken, Limburg [ipv Delft]
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
18
9. AFWEGING TRACÉ Afwegingsfactoren
■■
De tracé’s zijn op verschillende aspecten beoordeeld welke onderscheidend
nb. Zie toelichting lengteprofiel bij hoofdstuk ‘technisch ontwerp’.
en aansluitingen hiervoor en hierna vallen buiten deze beschouwing.
■■
Hiervoor verwijzen we naar de overkoepelende analyse van Mobycon.
nodig?
De tabel geeft een beknopt overzicht van de vragen en antwoorden en scores per aspect en per tracévariant. Als we naar de scores kijken, komen we tot de volgende conclusie: ■■
tracé E scoort het minst en valt af.
■■
tracé D scoort iets minder dan B/C en valt af. Een ‘shortcut’ naar de Ackersdijkseweg / Rijksstraatweg conform
nb. Zie toelichting grondeigendom bij hoofdstuk ‘stakeholders’. ■■
Fietsverbinding
landschap: Kan er eenvoudig logische aansluiting gemaakt worden met de huidige structuur van het landschap of is er extra inspanning
comfort: Welke lengte hellingbaan is mogelijk, valt dit binnen de
nodig om een meer autonoom object in te passen. Hierbij kan
bandbreedte en zijn er mogelijkheden voor het vergroten van het
ook gedacht worden aan de archeologische context (westzijde).
comfort?
D is als aanvulling op B/C wel interessant. ■■
tracé A scoort goed maar ligt erg autonoom in een open landschap en de relatie met de Ackerdijkseweg vervalt.
De voorkeur gaat als gevolg uit naar tracé B/C.
Stakeholders
nb. Zie toelichting hellingbanen bij hoofdstuk ‘technisch ontwerp’. directe route: Wijkt de ligging af van de theoretisch ideale
■■
fietsnetwerk- en snelfietsroutelijn Ackerdij(c)kseweg (tevens
MSI-portalen RWS: Is er een mogelijk conflict of beperkte zichtafstand t.a.v. de MSI-portalen?
historische lijn)? Aan de westzijde kan een aantakking op
nb. Bij een conflict kan overwogen worden het portaal
de fietsroute TU Campus ook directheid verzorgen.
te verplaatsen (invloed op kosten) of de brug hoger te leggen (invloed op hellingbaan, comfort en kosten)
Ecologische verbinding ■■
grondaankoop: Kan er gebruik gemaakt worden van grond die reeds in bezit is van betrokken gemeentes of is er veel grondaankoop
Voor de beoordeling in deze afweging zijn variant B en C hetzelfde.
■■
breedteprofiel: Leidt het te overbruggen breedteprofiel tot een complexe(re) inpassing of constructie?
werken, betreffende het deel hellingbaan - brug - hellingbaan. De fietsroutes
■■
Conclusie
Inpassing
■■
bedrijven, omwonenden, e.a.: Is er zorgvuldige afstemming
Sluit de ligging aan bij de voorkeur vanuit ecologie voor een
nodig of risico op bezwaar vanuit directe omwonenden,
noordelijke ligging?
bedrijven of andere stakeholders zoals Staatsbosbeheer,
nb. Zie toelichting bij hoofdstuk ‘ecologische verbinding’.
Beheercooperatie Schiezone en gebiedstafel PBL?
ipv Delft creatieve ingenieurs
Afweging varianten MFR Delft-Rotterdam - passage A13
datum: 25.02.2020 betreft het routedeel passage A13: brug en hellingbanen. fietsverbinding hellingbaan west
hellingbaan oost
Welke lengte hellingbaan is mogelijk, valt dit binnen de bandbreedte en zijn er mogelijkheden voor het vergroten van het comfort?
A
310 m
B/C ca. 225 m
380 m of meer (in directe lijn)
ca. 300 m of meer (in directe lijn)
directe route
ecologische verbinding ligging
inpassing breedteprofiel
Wijkt de ligging af van de theoretisch ideale (en historische) lijn Ackerdij(c)kseweg?
Sluit de ligging aan bij de voorkeur vanuit Leidt het te overbruggen breedteprofiel ecologie voor een noordelijke ligging? tot een complexe(re) inpassing of constructie?
ja, maar aansluiting westzijde TU Campus ja
min. overspanning iets groter (22 m) i.v.m. invoegstrook (N); wel bredere berm (Z)
zo min mogelijk
ja
min. overspanning ca. 20 m mogelijk; krappe berm t.p.v. geluidsscherm (Z)
D
ca. 225 m
ca. 210 m
zo min mogelijk
ja
min. overspanning ca. 20 m mogelijk; krappe berm t.p.v. geluidsscherm (Z)
E
ca. 210 m
ca. 210 m
enigszins
nee
min. overspanning ca. 20 m mogelijk
grondaankoop
stakeholders MSI-portalen RWS
landschap
Kan er gebruik gemaakt worden van Kan er eenvoudig logische aansluiting Is er een mogelijk conflict of beperkte grond die reeds in bezit is van betrokken gemaakt worden met de huidige zichtafstand t.a.v. de MSI-portalen? gemeentes? structuur van het landschap of is er extra inspanning nodig om een meer autonoom object in te passen.
nee
naar verwachting niet; voldoende ja, o.a. aansluiting bij huidige afstand tussen brug en portaal (richting polderoriëntatie, maar wel erg autonoom zuid)
ja, Gemeente Pijnacker
ja, o.a. aansluiting bij huidige polderoriëntatie
ja, Gemeente Pijnacker
ja, o.a. aansluiting bij huidige polderoriëntatie
nee
Meer inspanning nodig aan oostzijde.
bedrijven, omwonenden, e.a. Is er zorgvuldige afstemming nodig of risico op bezwaar vanuit directe omwonenden, bedrijven of andere stakeholders?
mogelijk, maar minder dan B/C, D, E
mogelijk; fysiek dicht bij portaal (richting zuid) en beperkte zichtafstand portaal (richting noord) mogelijk mogelijk; fysiek dicht bij portaal (richting zuid) en beperkte zichtafstand portaal (richting noord) mogelijk naar verwachting niet; voldoende afstand tussen brug en portaal (richting noord) waarschijnlijk
tabel afweging tracévarianten (zie tevens bijlage voor groter formaat tabel)
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
19
voorkeurstracé uitwerkingsprincipe schets 2
helling ca. 300 m (tot aan hoofdoverspanningen)
helling ca. 225 m (tot aan hoofdoverspanningen)
■■
■■
De fietsbrug en ecopassage als lineaire elementen naast elkaar conform technisch ontwerp.
■■
De ecopassage aan de noordzijde i.v.m. aansluiting toeloopgebieden. ■■
Ze zijn ook alleen toegankelijk vanaf de noordzijde. ■■
De toeleidende hellingen van de ecopassage zijn steiler en buigen van de fietshelling af. Ze zijn onderdeel van het grondlichaam van de fietshellingen en lopen breder uit naar het maaiveld toe.
Verkenning verbinding A13
voor:
De as van het tracé is iets noordelijker gelegd dan bij schets
■■
Optioneel zijn extra aansluitingen naar TU Campus
1. De brug ligt nu op de plek van het VRI-portaal op de
aan de westzijde en naar Ackersdijkseweg /
zuidelijke rijbaan. Deze dient te worden verplaatst.
Rijksstraatweg aan de oostzijde toegevoegd.
Er is nu wel ruimte om de grondlichamen tot aan de
■■
hoofdoverspanning(en) door te trekken met een taluds van ca.
In deze schets is rekening gehouden met bochtstralen van 20 m (binnenbocht).
2:3. Tevens is er ruimte voor onderhoudspaden tussen teen talud en insteek watergang bij beide percelen (oost en west) rondom.
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
20
10. UITWERKING VOORKEURSTRACÉ Vanuit het beoogde voorkeurstracé is een tweetal mogelijke
Zodoende worden nader af te stemmen onderdelen en de consequenties
Aanpassingen t.b.v. o.a. comfort, vloeiende lijnen, secundaire aansluitingen,
uitwerkingsprincipes geschetst. Het principe met tracé, brug en
hiervan zichtbaar en kunnen deze in een vervolgtraject scherp gesteld en
afweging brug-grondlichaam en zorgvuldige inpassing in het landschap
grondlichamen zijn zo compact mogelijk en technisch geschetst om een
uitgewerkt worden.
kunnen dan uiteraard plaats vinden.
basisontwerp vast te leggen.
voorkeurstracé uitwerkingsprincipe schets 1
helling ca. 300 m (tot aan hoofdoverspanningen)
helling ca. 225 m (tot aan hoofdoverspanningen)
ANGSDOORSNEDE
CHAAL 1:100
■■
De fietsbrug en ecopassage als lineaire elementen
(grotendeels) als brug worden uitgevoerd.
naast elkaar conform technisch ontwerp. ■■
■■
De ecopassage aan de noordzijde i.v.m. aansluiting ■■
om naast het talud van de fietshelling uit te komen. ■■
uiteraard ook breder uitlopen naar het maaiveld toe.
bij beide percelen (oost en west) aan de zuidzijde.
Echter wordt er in deze schets vanuit gegaan dat ze
Door de grondlichamen korter te houden en de aanbruggen door te trekken, ontstaat ruimte voor onderhoudspaden én betere aansluiting van de ecopassage met de
het VRI-portaal is er nauwelijks tot geen ruimte voor onderhoudspaden tussen teen talud en insteek watergang
Verkenning verbinding A13
■■
taluds hellingbanen ca. 2:3. Vanwege de ligging achter
De uitbuigende aanbruggen van de ecopassage kunnen
De grondlichamen lopen niet geheel door tot aan de hoofdoverspanning(en). Deze optie is wel gestippeld.
De brug loopt net achter het VRI-portaal op de zuidelijke rijbaan langs.
toeloopgebieden. De ecopassage buigt van de fietsbrug af
■■
aanloopgebieden. De ecopassage is rondom toegankelijk. ■■
In deze schets is rekening gehouden met bochtstralen van 20 m (binnenbocht).
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
21
fiets- en ecobrug Buitenring Parkstad Limburg [ipv Delft]
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
22
11. BRUGCONCEPTEN We onderzoeken de oplossingsruimte voor de uitvoering van de brug door drie varianten te ontwikkelen: ■■
Basisontwerp, sober en doelmatig (BASIS);
■■
Een sober en doelmatig ontwerp met meer uitstraling (MEDIUM);
■■
Een bijzonder architectonisch ontwerp (PLUS).
De drie varianten verschillen in kosten, uitstraling en (in beperkte mate) inpassing en fietscomfort. Ze geven een doorkijkje in de mogelijkheden en kunnen helpen om in een vervolgfase o.a. ambitieniveau, gewenst architectonische kwaliteit en budget te definiëren. De varianten worden hierna kort toegelicht en ondersteund met meerdere 3D-visualisaties en referentiebeelden.
variant BASIS
variant MEDIUM
variant PLUS
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
23
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
24
Variant BASIS Constructief Variant BASIS is een eenvoudige rechte oversteek. Het constructieve principe is een dragende (betonnen) dek op meerdere steunpunten (ook in de middenberm). Het materiaal en de overspanningen zijn kostenefficiënt. Beton is bovendien onderhoudsarm. De hekwerken zijn sober en doelmatig.
Functioneel Het functioneel profiel voor fiets en ecologische zone is zo efficiënt mogelijk ingericht. Beide zones worden vanaf het dek opgebouwd waarbij de ecopassage iets hoger komt te liggen. De afscherming tussen fietspad en ecopassage wordt gevormd door het (gesloten) leuningwerk.
Esthetisch Het ontwerp is eenvoudig en no-nonsence. Het grote zichtvlak van de afschermende leuning van de ecopassage nodigt uit om een beeldbepalend element van te maken door bijvoorbeeld materiaalgebruik, tekst, textuur of patronen.
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
25
busbaanbrug, Almere [ipv Delft]
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
26
Variant BASIS
fiets- en ecobrug Buitenring Parkstad Limburg [ipv Delft]
dynamiek en speelsheid4650 in een groot (lamellenvlak) [Moederscheim Moonen]
600
200
800
800
300
1200 800 principedoorsnede brugconcept
Verkenning verbinding A13
2500
1200
2500
1500
4650
9000
bamboe lamellen i.c.m. beton en staal [ipv Delft]
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
1500
8500
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
27
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
28
Variant MEDIUM Constructief Variant MEDIUM heeft een constructief principe met een dragende balk aan twee pyloon-tui-constructies. Hiermee wordt een vrije overspanning over de A13 gerealiseerd. Het fietsdek en de ecopassage hangen uitkragend aan de centrale balk. Bijzonder is dat deze constructie in hout bedacht is.
Functioneel Door de dragende centrale balk kan het fietsdek relatief slank gehouden worden. Dit betekent dat de fietser minder ver omhoog hoeft te fietsen en de hellingbaan comfortabeler wordt (of korter).
Esthetisch Het ontwerp heeft eenzelfde strakke signatuur als de variant BASIS maar oogt geheel anders door de toegevoegde waarde van de pylonen en grotere overspanning. Dit maakt van de brug een interessant ruimtelijke object in plaats van een lineair object.
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
29
fietsbrug St. Gerardusstraat, Emmen [ipv Delft]
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
30
Variant MEDIUM Het constructieve concept gaat uit van hout, het materiaal van het verleden én de toekomst. Duurzaam en innovatief. Daarnaast wordt de centrale balk, die tevens als afscheiding dient tussen fietspad en ecopassage, begroeid. Dit draagt functioneel bij maar maakt tevens de ecopassage beter leesbaar voor fiets en automobilist. Het geeft hiermee invulling aan de symbolische samenkomst van stad en land op deze locatie.
thema vormgegeven in fraai avondbeeld [ipv Delft]
9000 2500
2650
veilig en transparant hekwerk (lamellenvlak) 2500[ipv Delft]
2650
300 1200
1500 600
200
1200 800
800
300
1500
1500
4650
VARIABEL (12000)
principedoorsnede brugconcept
Verkenning verbinding A13
vergroenen verticale vlakken (hedera)
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
31
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
32
Variant PLUS Constructief Variant PLUS is een brug die uitgaat van o.a. het lensliggerprincipe. In het deel voor de ecologische verbinding wordt dragende hoogte voor de overspanning gecreëerd wat goed samengaat met de afscherming tegen licht en geluid. Het relatief slanke dek voor de fietsverbinding wordt hieraan verbonden.
Functioneel Het ecologisch deel volgt een ander verticaal alignement dan de fiets. Zodoende zijn er geen conflicten onderling en kunnen dieren eenvoudig van alle kanten de helling bereiken. De voet van de ecohelling ligt vrij onder de fiets(aan)brug. Vanwege het constructieve concept is het fietsgedeelte deels gespleten in vrijliggende fietspaden met één richting. Boven de A13 buigen beide paden iets naar buiten om ruimte te maken voor het ecologische deel. Fietsen over deze brug is hiermee een beleving op zich.
Esthetisch Variant PLUS is een echte eye-catcher. Twee bruggen die elkaar ontmoeten, elkaar dragen en elkaar de ruimte geven. De dubbelfunctie (fiets en ecologie) is duidelijk afleesbaar in de constructie en functioneel bovendien. Een innovatieve brug waarbij tevens een mooi avondbeeld gerealiseerd kan worden met verlichting.
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
33
brug de Tanerij, Zwolle [ipv Delft]
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
34
Variant PLUS
ranke, gebogen overspanning [ipv Delft]
VARIABEL (12000) 2500
2650
integrale constructie van snijdende volumes [Ney + Partners]
1200
300
1500
2650
principedoorsnede brugconcept
Verkenning verbinding A13
groene brug met sedumbeplanting [ipv Delft]
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
35
12. TOT SLOT Aanbevelingen De verkenning heeft geresulteerd in een rijk document dat als basis kan
- zijn er aanknopingspunten voor constructie, vormgeving en
dienen voor verdere uitwerking. Het technisch ontwerp geeft handvatten
inpassing? Bijvoorbeeld de overgang van landschappen (stad
voor de uitgangspunten, er staan drie stevige brugconcepten met elk een
/ land), ‘Delft Kennisstad’ en de nabijheid van TU Campus, of
eigen ambitie. Daarnaast zijn er vele referenties die als inspiratie kunnen
cultuurhistorische elementen zie zichtbaar gemaakt worden.
dienen.
Hier zal zowel vanuit een grootlandschappelijke visie als vanuit een lokale visie de impact beschouwd
Voor een vervolgfase zien we voor nu de volgende aandachtspunten: ■■
Meerwaarde kan gezocht worden in aansluitingen met het overige
■■
taludtrap. Tevens kan hiermee de voetganger bediend worden.
aspecten als duurzaarmheid, circulariteit en innovatie beschouwd worden én een bijbehorende budget gedefinieerd wordt.
Zoals hierboven reeds benoemd, verdient het aanbeveling
grondlichaam mogelijk is i.v.m. inklinking. Het kan noodzakelijk zijn hier maatregelen toe te passen. Denk aan het toepassen van
Onderliggende verkenning met de drie conceptontwerpen biedt een goede basis om op verder te bouwen. We adviseren daarom om in een ontwerptraject bovengenoemde zaken verder vorm te geven.
flauwe taluds (1: 3 of flauwer), het gebruik maken van lichte
In dit proces kunnen dan de stakeholders betrokken worden om een
ophoogmaterialen of het toepassen van een brug op palen.
gedragen ontwerp op te stellen.
Er dient aandacht te zijn voor waterhuishouding op zowel fietspad als ecopassage (zowel vasthouden als afvoeren van
■■
De inrichting van de aanloopgebieden naar de ecopassage toe is nu niet meegenomen. Zodra er een tracé en
Met o.a. Staatsbosbeheer, beheercooperatie Schiezone, gebiedstafel PBL en stadsecoloog kan een visie op een
water; op de brug, bij de overgangen en op de hellingbanen).
zorgvuldige landschappelijke inpassing opgesteld worden. ■■
Met bewoners en bedrijven kan een zorgvuldige
variant MEDIUM
ruimtelijke inpassing vorm gegeven worden.
brugconcept gekozen is, dient dit meegenomen te worden in de landschappelijke en functionele inpassing. ■■
variant BASIS
Vervolg
Het verdient aanbeveling om onderzoek te doen naar de Het is onduidelijk of het realiseren van een hellingbaan op
■■
De architectonische en landschappelijke visie dient onderdeel te zijn van een overkoepelend ambitiedocument waarin ook
draagkracht van de polder in het oostelijk deel van de route.
■■
■■
netwerk, bijvoorbeeld aansluiting op de Rijksstraatweg middels
de voetganger ook mee te nemen in de overwegingen. ■■
moeten worden in relatie tot de inpassing
Het tracé is geënt op de snelfietsroute en op hoofdlijnen bepaald.
■■
Met Rijkswaterstaat kunnen de raakvlakken met de A13 verder afgestemd worden.
In het algemeen adviseren we een visie te vormen t.a.v. landschap en architectuur waarin vragen beantwoord worden zoals;
■■
worden aan de architectonische ambitie.
- opvallend of terughoudend? - grote, groene grondlichamen of juist een brug op palen met zicht op (polder)landschap?
Met de gemeenten en MRDH kan invulling gegeven
■■
Tijdens het proces kan gestuurd worden op budget of andere aspecten waar nodig.
- welke zichtlijnen zijn belangrijk? - welk beeld is wenselijk vanaf de snelweg? en vanuit het
Met gedragen en zorgvuldig ingepast ontwerp dat voldoende uitgewerkt
landschap?
invulling geeft aan de ambitie, kan te zijner tijd de markt benaderd worden om tot realisatie te komen.
variant PLUS
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
36
13. REFERENTIEPROJECTEN Ter illustratie en inspiratie worden hieronder een aantal referentieprojecten getoond van ipv Delft. De projecten zijn uiteraard niet altijd één-op-één inwisselbaar voor de opgave verbinding A13 maar geven wel een beeld van wat mogelijk is, welke beeldkwaliteit behaald kan worden en wat de uitvoeringskosten zijn. Bij de uitvoeringskosten van referentieprojecten moet altijd bedacht worden dat deze stammen uit verschillende jaren en verschillende contexten en raakvlakken hebben.
brug Miljoenenlijntje Buitenring Parkstad Limburg
brug Heidekamppark Stein
fietsbrug Maastricht Bereikbaar
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
37
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
38
Fietsbrug Nigtevecht verbinding over Amsterdam-Rijnkanaal Op de grens van de gemeenten Stichtse Vecht en De Ronde Venen ligt een nieuwe fietsbrug over het Amsterdam-Rijnkanaal. De brug speelt een belangrijke rol in het netwerk van recreatieve fietsroutes in de regio. Op dezelfde locatie is tegelijkertijd ook een natuurverbinding gerealiseerd die de Vinkeveense en Loosdrechtse Plassen met elkaar verbindt en het voor dieren mogelijk maakt het kanaal zwemmend over te steken.
inpassing Het brugontwerp is optimaal afgestemd op de omgeving. Het is transparant, slank en eenvoudig. Met name de inpassing van de hellingbanen, die vanwege de vereiste doorvaarthoogte van 10 meter een aanzienlijke lengte hebben, vormde een uitdaging. Aan de ene zijde ligt de hellingbaan op poten parallel aan het kanaal. Vanaf deze aanbrug hebben gebruikers uitzicht over de nieuwe natuur-stapstenen aan de westzijde van het kanaal. De hellingbaan aan de oostkant is heel compact, zodat bewoners hun vrije uitzicht behouden en het landschap zo min mogelijk versnipperd wordt.
specificaties afmetingen: l=700m b= 4m en 5m uitvoeringskosten: ca. €8.000.000 oplevering: 2018
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
39
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
40
Buitenring Parkstad Limburg BPL-identiteit De Buitenring Parkstad Limburg (BPL) is een 26 kilometer lange nieuwe autoweg die de bereikbaarheid van de regio Parkstad flink verbetert. Wij hebben alle 35 viaducten in en over de BPL ontworpen, evenals de geluidsschermen. Het provinciaal inpassingsplan en het landschapsontwerp van H+N+S landschapsarchitecten vormen het kader waarbinnen de bruggen zijn ontworpen. Uitgangspunt voor het brugontwerp is dat alle kunstwerkpen een duidelijk herkenbare `BPL-identiteit` krijgen, ondanks de grote verschillen in afmeting en ligging.
vormfamilies kunstwerken De kunstwerken zijn ingedeeld in een aantal vormfamilies: knopen, kruisingen, beekdalkruisingen en doorboringen. Elk van deze vormfamilies heeft haar eigen kenmerken, maar past ook binnen de BPL-identiteit, die is geïnspireerd op het stoere Limburgse landschap. Hoofdelement van deze identiteit is een strakke, robuuste randligger die niet verjongt maar de gehele constructiehoogte van het viaduct laat zien. De steunpunten liggen iets terug ten opzichte van de randliggers, zodat de horizontale lijnen dominant zijn. Schaduwgroeven in de randelementen zorgen voor een beeld dat subtiel verandert met de stand van de zon.
faunapassages Verschillende van de kunstwerken zijn uitgevoerd met een faunapassage. Dit is een 3 meter brede zone op de brug met een gronddekking en speciale inrichting (stobbenwal). Een voorbeeld hiervan is het kunstwerk K60 Brunnsummerweg.
specificaties K60 Brunssummerweg afmetingen: l=39,5m b=8,9m uitvoeringskosten: €570.000,oplevering: 2014
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
41
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
42
Brug Heidekamppark Stein winnend ontwerp Machinefabriek Rusthoven haalde met ons ontwerp de design & construct opdracht voor een voetgangersbrug bij het nieuwe Heidekamppark in Stein binnen. Het park vormt een recreatieve verbinding tussen Stein en Urmond, de brug een van de toegangen. De gemeente wilde een transparante brug met een hekwerk van gaas en een houten handregel.
slankheid brugdek De brug is 76 meter lang en 2 meter breed. Het dek bevindt zich op zo’n 7,5 meter boven het maaiveld. Met name de uitwerking en detaillering van de 25 meter hoge pyloon vormde een uitdaging. Niet alleen wilden we dat de brug, inclusief pyloon, zo slank mogelijk zou zijn, het geheel moest uiteraard ook goed te produceren zijn.
constructie In doorsnede bestaat de pyloon uit twee driehoekige delen, opgebouwd uit een gezette plaat met een dikke flens aan de zijde van het brugdek. De op circa 12,5 meter hart-op-hart geplaatste tuien delen het brugdek constructief op in meerdere kleine overspanningen, wat de slankheid van het brugdek verklaart. Het dek, een platte stalen koker, is aangeleverd in twee delen die op locatie gemonteerd zijn. De ogen voor bevestiging van de tuien komen letterlijk uit de zijwanden van het brugdek omhoog
specificaties afmetingen: l=76m b=2m h=24m uitvoeringskosten: € 357.500,oplevering: 2015
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
43
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
44
fietsbrug N274 Onderbanken tracé en fietsbrug in het landschap In het Limburgse Onderbanken is een nieuwe fietsbrug over de N274 ten noorden van Schinveld gebouwd. We ontwierpen de 188 meter lange brug en het gehele tracé van 350 meter in nauwe samenwerking met kunstenaar Marijke de Goey, de gemeente Onderbanken, de provincie Limburg en IBA. Voorafgaand aan het ontwerp voerden we een variantenstudie uit om het meest geschikte tracé te bepalen. Het tracé houdt het landschap zo open mogelijk.
in situ beton De brug van in het werk gestort beton is opgedeeld in overspanningen van een kleine dertig meter per stuk. Hierdoor ontstaat een helder en continu beeld, en is de ruimte onder de brug vrij in te delen. Toepassing van het in situ beton zorgt er onder meer voor dat de brug één lang geheel vormt en maakte de slanke steunpunten mogelijk. Het dek is voorzien van voorspanning.
kunstobjecten Marijke de Goey ontwierp een drietal kunstobjecten die zijn geïntegreerd in het brugontwerp en de poortfunctie van de brug visualiseren. De brug ligt tenslotte dicht bij de Duitse grens en markeert de overgang naar het Limburgse landschap.
specificaties afmetingen: tracé: 330m, brug: l=188m b=4,2m uitvoeringskosten: € 2.000.000,oplevering: 2019
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
45
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
46
fietsbrug Maastricht bereikbaar brug voor snelfietsroute In opdracht van het Programmabureau Maastricht Bereikbaar ontwierpen we een fietsbrug op de nieuwe snelfietsroute Sittard-Maastricht. Deze snelfietsroute is momenteel in uitvoering. De brug over de Europalaan te Beek is eind oktober 2017 gegund. Vanwege de ligging naast Maastricht Aachen Airport en Technoport Europe is het ontwerp geïnspireerd op de vliegtuigindustrie. Dit is terug te zien in de vleugelvormige dekdoorsnede van de fietsbrug, maar ook in het slanke en transparante ontwerp en de vloeiende beweging die de brug maakt.
slanke staalconstructie De gehele 54 meter lange brug is uitgevoerd in staal. Dit draagt sterk bij aan de slankheid van het ontwerp, wat behalve in het brugdek goed zichtbaar is bij de stalen steunpunten. Een betonnen sokkel rond de kolomvoet fungeert als aanrijdbeveiliging. Dat het dek zo slank kan zijn, komt met name door het gekozen constructieve principe: de brug is aan beide zijden momentvast opgelegd; de steunpunten werken als pendels.
lijnverlichting Het maatwerk hekwerk is voorzien van uit het zicht aangebrachte computergestuurde led lijnverlichting. Dankzij opdeling in kleine, individueel aanstuurbare segmenten zijn diverse lichteffecten mogelijk, zoals een golvend lichtbeeld.
curve in tracé Het tracé van circa 115 meter vormt een slinger. Het totale tracé is hierdoor langer, zodat het hellingspercentage lager kon zijn en de helling comfortabel. Daarnaast zijn de stoplichten op het ondergelegen kruispunt voor automobilisten goed zichtbaar omdat er meer ruimte is tussen brug en verkeerslichten. Voor alle weggebruikers is het gekozen tracé daarmee het meest logisch, veilig en aangenaam.
specificaties afmetingen: l=54m b=4m uitvoeringskosten: €1.200.000,oplevering: 2018
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
47
14. BIJLAGE - AFWEGINGSTABEL
ipv Delft creatieve ingenieurs
Afweging varianten MFR Delft-Rotterdam - passage A13
datum: 25.02.2020 betreft het routedeel passage A13: brug en hellingbanen. fietsverbinding hellingbaan west
hellingbaan oost
Welke lengte hellingbaan is mogelijk, valt dit binnen de bandbreedte en zijn er mogelijkheden voor het vergroten van het comfort?
directe route
ecologische verbinding ligging
inpassing breedteprofiel
Wijkt de ligging af van de theoretisch ideale (en historische) lijn Ackerdij(c)kseweg?
Sluit de ligging aan bij de voorkeur vanuit Leidt het te overbruggen breedteprofiel tot een complexe(re) inpassing of ecologie voor een noordelijke ligging? constructie?
grondaank
Kan er gebru grond die re gemeentes?
A
310 m
380 m of meer (in directe lijn)
ja, maar aansluiting westzijde TU Campus ja
min. overspanning iets groter (22 m) i.v.m. invoegstrook (N); wel bredere berm (Z)
B/C
ca. 225 m
ca. 300 m of meer (in directe lijn)
zo min mogelijk
ja
min. overspanning ca. 20 m mogelijk; krappe berm t.p.v. geluidsscherm (Z)
ja, Gemeent
D
ca. 225 m
ca. 210 m
zo min mogelijk
ja
min. overspanning ca. 20 m mogelijk; krappe berm t.p.v. geluidsscherm (Z)
ja, Gemeent
E
ca. 210 m
ca. 210 m
enigszins
nee
min. overspanning ca. 20 m mogelijk
nee
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
48
nee
ding
inpassing breedteprofiel
de voorkeur vanuit Leidt het te overbruggen breedteprofiel tot een complexe(re) inpassing of rdelijke ligging? constructie?
min. overspanning iets groter (22 m) i.v.m. invoegstrook (N); wel bredere berm (Z) min. overspanning ca. 20 m mogelijk; krappe berm t.p.v. geluidsscherm (Z)
grondaankoop
landschap
bedrijven, omwonenden, e.a.
Kan er gebruik gemaakt worden van Kan er eenvoudig logische aansluiting Is er een mogelijk conflict of beperkte grond die reeds in bezit is van betrokken gemaakt worden met de huidige zichtafstand t.a.v. de MSI-portalen? gemeentes? structuur van het landschap of is er extra inspanning nodig om een meer autonoom object in te passen. naar verwachting niet; voldoende ja, o.a. aansluiting bij huidige afstand tussen brug en portaal (richting polderoriëntatie, maar wel erg autonoom zuid)
nee
ja, Gemeente Pijnacker
ja, o.a. aansluiting bij huidige polderoriëntatie
min. overspanning ca. 20 m mogelijk; krappe berm t.p.v. geluidsscherm (Z)
ja, Gemeente Pijnacker
ja, o.a. aansluiting bij huidige polderoriëntatie
min. overspanning ca. 20 m mogelijk
nee
Meer inspanning nodig aan oostzijde.
Verkenning verbinding A13
stakeholders MSI-portalen RWS
voor:
Is er zorgvuldige afstemming nodig of risico op bezwaar vanuit directe omwonenden, bedrijven of andere stakeholders?
mogelijk, maar minder dan B/C, D, E
mogelijk; fysiek dicht bij portaal (richting zuid) en beperkte zichtafstand portaal (richting noord) mogelijk mogelijk; fysiek dicht bij portaal (richting zuid) en beperkte zichtafstand portaal (richting noord) mogelijk naar verwachting niet; voldoende afstand tussen brug en portaal (richting noord) waarschijnlijk
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
49
brug de Hovenring Eindhoven
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
50
Colofon Opdrachtgever:
Gemeente Lansingerland
Projectteam OG: Gemeente Lansingerland Gemeente Delft Gemeente Pijnacker-Nootdorp Gemeente Rotterdam
Metropoolregio Den Haag Rotterdam
Projectteam:
Mobycon
Urban Synergy ipv Delft datum:
mei 2020
contact:
Joost Vreugdenhil
ipv Delft
015 750 25 75
www.ipvdelft.nl
© Op de ontwerpen van ipv Delft rust auteursrecht.
Verkenning verbinding A13
voor:
gemeentes Delft, Lansingerland, Rotterdam, Pijnacker-Nootdorp en de MRDH
door:
ipv Delft creatieve ingenieurs
mei 2020
51