Bijlage 2. Gewaarmerkte Jaarstukken 2025

Integraal Huisvestingsplan Onderwijs In 2025 hebben we, in samenwerking met het onderwijs en de kinderopvang, uitvoering gegeven aan het in 2023 vastgestelde Integraal Huisvestingsplan Kindcentra (IHPK). Het IHPK geeft een gemeentebreed overzicht van alle onderwijshuisvestingsprojecten en de ontwikkelingen die er spelen. Daarnaast bevat het onze visie op huisvesting onderwijs en opvang en onze beleidsambities. Het IHPK vervangt bestaande (visie)documenten op het gebied van onderwijshuisvesting.

Wet meer ruimte voor nieuwe scholen Per 1 juni 2021 is de Wet meer ruimte voor nieuwe scholen in werking getreden. Deze wet maakt het mogelijk om op basis van belangstelling van ouders een school te kunnen stichten en voor bekostiging in aanmerking te brengen. In 2024 publiceerde de Rijksoverheid een eerste evaluatie over de wet, gebaseerd op de periode van 2021 tot en met 2023. Uit de evaluatie komt onder andere naar voren dat het vinden van geschikte huisvesting voor nieuwe scholen als een uitdaging wordt ervaren. De bevindingen uit het rapport zijn voorlopig en nog niet

47

geschikt voor algemene of definitieve conclusies. Er volgt nog een eindrapportage. In 2025 zijn geen initiatieven aangemeld bij DUO voor een nieuwe school in onze gemeente.

Voorschoolse voorzieningen In 2025 hebben zowel SkippyPepijn als Gro-up kinderopvang VVE-peuteropvang aangeboden in alle kernen. Hiermee hebben we een gespreid en voldoende voorschools aanbod van goede kwaliteit gegarandeerd. SkippyPepijn en Gro-up bieden peuteropvang aan voor verschillende doelgroepen. Voor kinderen met een risico op een taal- en ontwikkelingsachterstand is er voor- en vroegschoolse educatie (VVE). Alle peuters met een risico op een achterstand krijgen zestien uur peuteropvang per week, de overige peuters krijgen acht uur per week aangeboden. Dankzij de samenwerking tussen Jeugdgezondheidszorg (JGZ), SkippyPepijn en Gro-up worden de doelgroeppeuters tijdig gesignaleerd en bereikt. Met de, zoveel mogelijk warme, overdracht van peuteropvang naar school zorgen we voor een doorgaande ontwikkellijn van twee tot zes jaar, zodat deze kinderen goed voorbereid aan groep drie beginnen. Eind 2025 constateerden we een bereik van 70,2% doelgroeppeuters in onze gemeente.

Lokaal educatieve agenda (LEA) In de Lokaal Educatieve Agenda (LEA) maakt de gemeente samen met de schoolbesturen, peuter- en kinderopvangorganisaties en andere educatieve- en jeugdpartners afspraken over de ontwikkeling van het lokale onderwijs, de kinderopvang en in bredere zin: de jeugd. De uitvoeringsagenda 2025-2026, onderdeel van de LEA, is in december 2024 door het college vastgesteld. Deze uitvoeringsagenda is in samenwerking met de scholen en kinderopvangorganisaties opgesteld aan de hand van de ontwikkelingen en opgaven per kern. Het biedt een overzicht van de activiteiten en prioriteiten, die we als gemeente met onze samenwerkingspartners gaan uitvoeren, om onze ambities zoals geformuleerd in de LEA te realiseren. De leidraad van de LEA voor de komende jaren is ‘Groot denken en klein doen’. Met de vernieuwde LEA gaan we voor meer focus en de mogelijkheid om te differentiëren in prioriteiten per kern. De concrete invulling verschilt per kern en is vastgelegd in de uitvoeringsagenda. In 2025 is gewerkt aan het opstellen en uitvoeren van de uitvoeringsagenda op kernniveau. Daarnaast zijn er ook gemeentebrede initiatieven uitgevoerd, zoals de ouderavond Veilig Online, die gericht was op ouders uit de gehele gemeente.

Leerlingvervoer Dit schooljaar, 2025-2026, is het aantal leerlingen dat gebruik maakt van aangepast vervoer gelijk gebleven aan het aantal leerlingen in schooljaar 2024-2025. De daling heeft zich dus niet voortgezet. Een trend in het Leerlingenvervoer is, in alle redelijkheid, ook niet te voorspellen. Dat is afhankelijk van het aantal kinderen met een beperking dat wordt geboren of zich vestigt in de gemeente en/of de leeftijd heeft bereikt dat ze een school verlaten of verhuizen naar een andere gemeente. Hier zullen dus altijd schommelingen in optreden die wel te verklaren, maar niet te voorspellen zijn. Voor wat betreft het taxivervoer werkt de gemeente regionaal samen in H5-verband. In 2025 is een nieuwe aanbesteding uitgevoerd. Dat betekent dat we vanaf het schooljaar 2025/2026 samenwerken met een nieuwe vervoerder. Over de maanden januari 2025 t/m mei 2025 werden de leerlingen nog vervoerd door de toenmalige vervoerder. Het aantal gegronde klachten bedroeg in deze periode 185. Met een nieuwe vervoerder vanaf augustus 2025 t/m december 2025 bedroeg het aantal ingediende klachten 251 waarvan 195 gegrond zijn verklaard. Het hoge aantal klachten kan worden verklaard door de perikelen rond de overgang naar een nieuwe vervoerder.

We blijven ernaar streven om het gebruik van taxivervoer te verminderen door de zelfredzaamheid van leerlingen te bevorderen en het gebruik van het openbaar vervoer en de fiets te stimuleren. In 2025 zijn drie leerlingen gestart met een ov-training, waarvan inmiddels twee leerlingen de overstap hebben gemaakt van taxi naar OV.

Verzuim We hebben actief ingezet op het terugdringen van schoolverzuim en voortijdig schoolverlaten (VSV). We hebben jongeren met (beginnend) verzuim vroegtijdig benaderd. Signalen zijn snel opgepakt en samen met scholen en ketenpartners zijn maatwerktrajecten ingericht, zoals aangepaste leerroutes en intensieve begeleiding. Door deze proactieve aanpak is escalatie van verzuim beperkt gebleven en krijgen meer leerlingen de kans om een startkwalificatie (havo-, vwo- of mbo2 diploma) te behalen. Daarmee vergroten we hun kansen op vervolgonderwijs en een duurzame positie op de arbeidsmarkt.

48

Voor verzuimmeldingen van jeugdigen in de leerplichtige leeftijd maken we onderscheid tussen absoluut verzuim en relatief verzuim. Het leerplichtteam heeft in totaal 54 dossiers van absoluut verzuim behandeld. Dit betekent dat de jeugdige niet op een school of instelling ingeschreven staat. Dit kan verschillende oorzaken hebben, waaronder gezinsproblemen, fysieke of mentale gezondheidsproblemen, andere psychosociale problematiek of verhuizingen. Met name onder de groep nieuwe Nederlanders zien wij in onze gemeente relatief veel absoluut verzuim. Het leerplichtteam heeft in totaal 359 meldingen van relatief verzuim behandeld. Dit betekent dat de jeugdige ingeschreven staat op een school, maar van school verzuimt of veelvuldig te laat komt. Dit heeft in twee gevallen geleid tot een HALT-proces-verbaal.

Aantal per 1.000 leerlingen

Relatief verzuim 40

20

0 2019

2020

2021

Pijnacker-Nootdorp

2022

2023

2024

Nederland

Grafiek 5.2 Grafiek 5.2 geeft de ontwikkeling van het relatief verzuim in de afgelopen zes jaar weer. De cijfers van onze gemeente zijn afgezet tegen de landelijke cijfers. Te verklaren is dat de hogere verzuimcijfers deels het gevolg zijn van intensievere en nauwkeurigere registratie. Door de landelijke nadruk op beter melden door instellingen worden meer gevallen zichtbaar, wat het geregistreerde verzuimpercentage verhoogt.

Aantal per 1.000 leerlingen

Absoluut verzuim 10

5

0 2019

2020

2021

Pijnacker-Nootdorp

2022

2023

2024

Nederland

Grafiek 5.3 In grafiek 5.3 is te zien dat wij lager scoren dan het landelijk gemiddelde bij absoluut verzuim. Er zijn 54 meldingen ontvangen in het schooljaar 2024-2025. Het betekent dat de jeugdige op dat moment niet staat ingeschreven op een school of instelling. Het gaat hier met name om verhuisleerlingen. De mutaties zijn dan niet tijdig verwerkt door DUO.

Jongeren behalen minimaal een startkwalificatie

Het Doorstroompunt begeleidt jongeren van 12 tot 23 jaar die niet naar school gaan of dreigen uit te vallen, zodat zij een zo passend en haalbaar mogelijke plek in onderwijs of op de arbeidsmarkt vinden. De aanpak richt zich op het voorkomen van voortijdig schoolverlaten en het creëren van duurzame perspectieven. Daarbij is

49

het behalen van een startkwalificatie (havo-, vwo- of mbo2 diploma) een belangrijk doel, omdat dit de kansen op vervolgonderwijs en werk aanzienlijk vergroot. De uitvoering is verankerd in de regionale samenwerking, waarbij het team Leerlingzaken een actieve rol speelt.

% deelnemers aan het VO en MBO onderwijs

Voortijdigschoolverlaters zonder startkwalificatie (VO + MBO) 4

2

0 2019

2020

2021

Pijnacker-Nootdorp

2022

2023

2024

Nederland

Grafiek 5.4 In het schooljaar 2024-2025 woonden 15.456 jongeren in onze gemeente in de leeftijd van 5 tot 23 jaar, daarvan behaalden 758 jongeren een startkwalificatie. Grafiek 5.4 laat zien dat het aantal jongeren zonder startkwalificatie in onze gemeente de afgelopen jaren lager lag in vergelijking met de landelijke cijfers. Het aantal voortijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie op het Voortgezet Onderwijs over het schooljaar 2024-2025 is 98. Hiervan komen 24 leerlingen van het voortgezet speciaal onderwijs (VSO) waar leerlingen vaker de overstap maken richting arbeid. Het aantal voortijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie op het MBO over het schooljaar 2024-2025 is 208. Om het aantal voortijdig schoolverlaters terug te dringen voeren wij het aankomende jaar de Wet van school naar duurzaam werk en het nieuwe regionale programma uit. Het doel van de nieuwe wet (ingang per 1-1-2026) is om kansengelijkheid onder jongeren te vergoten door betere begeleiding mogelijk te maken. Zowel op school als bij de overgang van school naar werk en bij het behouden van werk.

Jongeren in een kwetsbare positie (JIKP) JIKP omvat jongeren uit het PrO, VSO, de vmbo‑basisberoepsgerichte leerweg en mbo‑entree. Deze jongeren kunnen vaak niet het wettelijk minimumloon verdienen of werken zonder extra begeleiding. Bij uitstroom naar werk worden zij gekoppeld aan een klantmanager Werk & Inkomen van het team Doelgroep Banenafspraak. Via de praktijkroute kan sneller loonkostensubsidie worden ingezet, waardoor instroom in een garantiebaan eenvoudiger wordt. Het team neemt deel aan netwerkoverleggen bij praktijkscholen in Delft (PrO Grotius en Laurentius) en werkt samen met partners zoals Werkcentrum Zuid‑Holland Centraal, De Binnenbaan, Werkse en De Hoogwerkers. Daarnaast worden werkfit‑ en oriëntatietrajecten ingezet. Doorstroompunt volgt jongeren die naar vervolgonderwijs gaan; jongeren die uitstromen naar werk worden begeleid richting een garantiebaan of beschut werk. Jaarlijks organiseert de ZHC‑regio een Meet & Greet om matches met werkgevers tot stand te brengen. In 2025 is Werkcentrum Zuid‑Holland Centraal gestart als regionaal loket voor werkgevers en werkzoekenden. Hiermee is één centrale plek ontstaan voor matching en ondersteuning binnen de banenafspraak. De praktijkroute is verder doorontwikkeld, waardoor jongeren sneller kunnen instromen zonder formele WIA‑keuring.

Ook wordt ingezet op uitbreiding van werkfit‑trajecten en nauwere samenwerking met regionale werkgevers om meer beschutte werkplekken en leerwerkbanen te realiseren.

Volwassen inwoners kunnen zich verder ontwikkelen

Voor de aanpak van laaggeletterdheid en het aanbieden van trajecten in taal, rekenen en digitale vaardigheden werken wij samen met de gemeenten binnen de arbeidsmarktregio Zuid‑Holland Centraal

50

(uitgezonderd inburgeraars). Zoetermeer fungeert als contactgemeente, beheert de rijksmiddelen en betaalt de gecontracteerde aanbieders. In Pijnacker‑Nootdorp zijn twee aanbieders actief: NL Training voor formele trajecten gericht op certificering en niveauverhoging (o.a. bij Buurt&Zo). Taalhuis van Bibliotheek Oostland voor non‑formele trajecten gericht op participatie (in Buurt&Zo Pijnacker en CulturA&Zo in Nootdorp). Op donderdag 9 oktober 2025 is voor de tweede keer de Taalmeterdag georganiseerd in Pijnacker-Nootdorp, in samenwerking met het Taalhuis. Bij een geselecteerde groep inwoners is de Basismeter afgenomen en waar nodig zijn zij direct warm overgedragen aan medewerkers van het Taalhuis voor passend vervolgaanbod. Eind 2025 waren binnen het Taalhuis actief: 104 nieuwe deelnemers (o.a. taalontmoetingen en taalmaatjes) 48 getrainde taalvrijwilligers Daarnaast volgden in 2025 ruim 50 inwoners een formeel taaltraject.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Om de beoogde maatschappelijke effecten te bereiken, hebben we ingezet op vier prestatievelden (zie de hoofdactiviteiten in onderstaande doelenboom). Per prestatie geven we de activiteiten, het beoogde resultaat en de feitelijke realisatie in 2025 weer. Activiteit

Resultaat

Toelichting status

Programma: 05 Onderwijs en kinderopvang Hoofdactiviteit (rol): 1. Realiseren basisvoorzieningen in de eigen woon- en leefomgeving Actualiseren Integraal Huisvestingplan Kindcentra (IHPK) v.w.b. het onderwijshuisvestingsprogramma

Actueel overzicht huisvestingsprojecten kindcentra, inclusief ontwikkelingen

De Rijksoverheid heeft de nieuwe wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting in voorbereiding. Op dit moment is niet bekend wanneer de nieuwe wet in werking treedt. In afwachting hiervan en de eisen die, volgens de nieuwe wet, aan een integraal huisvestingsplan worden gesteld, gaan we aan de slag met actualisatie van ons IHPK. Naar verwachting volgt er in de loop van 2026 meer informatie over de inwerkingtreding van de wet.

Opstellen (jaarlijks) onderwijs huisvestingsprogramma 2026

Een bekostigingsplafond om het programma Op grond van de onderwijswetgeving uit te voeren heeft de gemeente een zorgplicht voor onderwijshuisvesting. Deze zorgplicht is uitgewerkt in de Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs Pijnacker-Nootdorp 2015. Voor het programma onderwijshuisvesting 2026 hebben we zeven aanvragen ontvangen. In een Op Overeenstemming Gericht Overleg (OOGO) met de schoolbesturen zijn de aanvragen besproken en zijn schoolbesturen in de gelegenheid gesteld om hun zienswijze te geven. Dat heeft geleid tot een definitief programma met bijbehorend bekostigingsplafond om het programma uit te voeren.

Uitvoeren subsidieregeling peuteropvang en VVE

Een voorschools aanbod van goede kwaliteit SkippyPePijN en Gro-Up kinderopvang voor de jeugd tot vier jaar hebben een subsidieaanvraag ingediend voor het aanbieden van VVE-peuteropvang in 2025 in onze gemeente. Beide aanvragen zijn beoordeeld en toegekend.

Hoofdactiviteit (rol): 2. Stimuleren samenwerking onderwijs en opvang in (integrale) kindcentra Uitvoeren Lokaal Educatieve Agenda (LEA)

De LEA werkagenda is samen met de betrokken partners in uitvoering

In december 2024 is de uitvoeringsagenda 2025-2026 vastgesteld. Deze agenda is in samenwerking met de scholen en kinderopvangorganisaties opgesteld. Samen zetten we ons in om de acties en activiteiten die hierin zijn opgenomen uit te voeren. Eén van deze acties heeft in het najaar van 2025 plaatsgevonden: de ouderavond

51

Activiteit

Resultaat

Toelichting status Veilig Online, die in samenwerking met onze partners is georganiseerd. Deze ouderavond was toegankelijk voor alle ouders in de gemeente en heeft inclusief de livestream ongeveer 350 ouders bereikt.

Hoofdactiviteit (rol): 3. Een actieve aanpak van schooluitval en stimuleren behalen startkwalificatie Uitvoeren Leerplichtwet / Regionaal Doorstroompunt voortijdig schoolverlaten

Rapportage jaarverslag leerplicht / Doorstroompunt

Het jaarverslag team Leerplicht en Doorstroompunt 2024-2025 is in februari 2026 door het college vastgesteld en ter kennisname aan de raad aangeboden.

Hoofdactiviteit (rol): 4. Ondersteunen lokale partners bij ontwikkelen en versterken basisvaardigheden volwasseneneducatie Ondersteunen lokale partner(s) voor organiseren Taalhuis

Aanbod aan activiteiten om de Nederlandse Het Taalhuis wordt georganiseerd door taal (beter) te lezen, leren en begrijpen Bibliotheek Oostland en wordt gefinancierd via subsidie van centrumgemeente Zoetermeer uit rijksmiddelen voor laaggeletterdheid. Zie voor een toelichting onder 'Ontwikkelen aanbod basisvaardigheden taal, rekenen, digitale en sociale vaardigheden'.

Ontwikkelen aanbod basisvaardigheden taal, Op de vraag afgestemd aanbod van de lokale Het Taalhuis Pijnacker-Nootdorp beidt rekenen, digitale en sociale vaardigheden partners gericht op basisvaardigheden taal, informele taaltrajecten aan ter verbetering rekenen, digitale en sociale vaardigheden van taalvaardigheid, ondersteund door lokale vrijwilligers. De focus ligt op basisvaardigheden: taal, rekenen, digitale en sociale vaardigheden. Jaarlijks ontvangt het Taalhuis hiervoor subsidie vanuit het educatiebudget van Zoetermeer. Met inzet van WEB-middelen ondersteunt de gemeente ook in 2025 diverse activiteiten van Bibliotheek Oostland.

Wat heeft het gekost? In onderstaande overzichten verantwoorden we de gerealiseerde lasten en baten (voor exploitatie- en investeringsbudgetten) binnen dit programma.

Specificatie van de lasten en baten van het programma Onderwijs en kinderopvang (bedragen x €1.000)

Prim. begroting 2025

Begroting na wijziging 2025

Lasten

-6.777

-6.698

-5.923

-5.988

710

-65

Baten

2.995

3.313

2.908

3.046

-267

138

Totaal

-3.782

-3.385

-3.015

-2.942

443

73

52

Rekening 2024

Rekening 2025

Afwijking tov. begroting na wijziging 2025

Afwijking tov. rekening 2024

Specificatie van de lasten en baten per taakveld Onderwijs en kinderopvang (bedragen x €1.000)

Prim. begroting 2025

Begroting na wijziging 2025

Rekening 2024

Rekening 2025

Afwijking tov. begroting na wijziging 2025

Afwijking tov. rekening 2024

420 - Onderwijshuisvesting

-3.733

-2.775

-3.006

430 - Onderwijsbeleid en leerlingzaken

-2.789

-14

216

-3.044

-3.910

-2.917

-3.187

724

-270

Totaal

-6.777

-6.686

-5.923

-5.976

710

-53

420 - Onderwijshuisvesting 430 - Onderwijsbeleid en leerlingzaken

590

602

558

633

31

75

662

1.449

1.122

1.151

-298

28

Lasten per taakveld

Baten per taakveld

Totaal

1.252

2.050

1.680

1.783

-267

104

Totaal saldo van baten en lasten

-5.525

-4.635

-4.243

-4.193

443

50

420 - Onderwijshuisvesting

0

-12

0

-12

0

-12

Totaal

0

-12

0

-12

0

-12

1.743

1.165

1.228

1.165

0

-63

0

98

0

98

0

98

Totaal

1.743

1.263

1.228

1.263

0

35

Toevoegingen en onttrekkingen reserves

1.743

1.251

1.228

1.251

0

22

Resultaat

-3.782

-3.385

-3.015

-2.942

443

73

Toevoeging aan reserves

Onttrekking aan reserves 420 - Onderwijshuisvesting 430 - Onderwijsbeleid en leerlingzaken

Analyse afwijkingen tussen de begroting 2025 na wijziging en de Jaarrekening 2025 05 Onderwijs en kinderopvang (bedragen × € 1.000)

Baten

Lasten

Overig

31

-14

Leerlingenvervoer: In 2025 blijkt één van de gecontracteerde vervoerder niet te leveren conform de gemaakte afspraken. Op basis daarvan heeft de gemeente een vervangende oplossing in moeten zetten. De kosten daarvan zijn verhaald op desbetreffende gecontracteerde vervoerder.

75

-

Lokaal onderwijsbeleid: Het overschot is ontstaan doordat het beschikbare budget voor uitvoeringscapaciteit niet volledig is aangewend ad. € 98.000. In 2024 is via resultaatbestemming € 98.000 aan dit budget toegevoegd, waarmee in 2025 in totaal € 196.000 aan uitvoeringscapaciteit beschikbaar was. Door fasering in de inzet van capaciteit is een deel van deze middelen in 2025 niet benut, hetgeen heeft geresulteerd in het genoemde overschot.

-

98

Onderwijs: Door een lagere vaststelling van subsidie over 2024 van de VVE-peutergroep resulteert dit in lagere lasten.

-

107

Onderwijsachterstandenbeleid: Het overschot is ontstaan doordat het budget voor de "taalklassen" niet is ingezet in 2025 doordat scholen de aanvraag nog niet hebben ingediend voor het schooljaar 2025-2026.

-

150

Specifieke uitkering: De specifieke uitkering “Inhalen Covid-19 gerelateerde onderwijsvertraging” is in de begroting 2025 te hoog geraamd. Het restantbedrag uit 2023 is daarbij per abuis opnieuw opgenomen in de raming.

-413

413

Subsidie: De subsidie voor de Taaltrein is gefinancierd vanuit de specifieke uitkering Onderwijsachterstandenbeleid. Hierdoor zijn de middelen binnen het reguliere budget niet aangesproken, wat heeft geleid tot een resterend saldo.

-

34

Urentoerekening: Dit betreft een afwijkende urentoerekening aan dit taakveld. De afwijkingen op het totaal van alle taakvelden heffen elkaar op en hebben geen effect op het rekeningsaldo.

-

-300

40

222

-267

710

420 Onderwijshuisvesting 430 Onderwijsbeleid en leerlingzaken

Overig Totaal 05 Onderwijs en kinderopvang

53

Investeringen Investeringsbudget Beschikbaar na bijstelling Najaarsnota 2025

Werkelijke uitgaven 2025

OBS Ackerswoude: Grondkosten (2025)

560.500

561.803

-1.303

Afsluiten

CBS De Schatkaart: nieuwbouw Gr.v.Prinsterer(2022)

160.941

161.221

-280

Afsluiten

Vent. en verlicht. Gravenweg 5 (Waterwilg) (2025)

66.000

67.387

-1.387

Afsluiten

790.411

-2.970

Totaal af te sluiten

Onderwijs

787.441

Restant

afsluiten / handhaven

OBS Ackerswoude (2022+2023+2024)

27.288

79.201

-51.913 *

Handhaven

PCB Beatrixschool: 5 lokalen (2020)

1.440.548

1.414.701

25.847

Handhaven

97.404

0

97.404

Handhaven

RKB Maria: permanente huisvesting (2018)

2.407.156

2.754.524

-347.368

Handhaven

Casaschool: nieuwbouw Gr.v.Prinsterer (2020)

648.339

354.687

293.652

Handhaven

Renovatie Duivestein 23/25 (2022)

500.000

117.340

382.660

Handhaven

CBS De Regenboog: nieuwbouw (2020)

3.877.271

4.429.023

-551.752

Handhaven

Stanislas: uitbreiding huisvesting (2022)

1.258.545

1.261.471

164.612

33.096

131.516

Handhaven

1.689.637

642.823

1.046.814

Handhaven

Casa/Schatkaart: kinderopvang (2021)

73.735

58.367

15.368

Handhaven

CBS Regenboog,Kon.Julianastr.1: kinderopvang(2018)

739.505

1.089.030

-349.525

Handhaven

Casa/Schatkaart:herstruct.terrein(ex btw) (2024)

304.989

81.546

223.443

Handhaven

13.229.029

12.315.808

913.221

Totaal te handhaven

14.016.470

13.106.220

910.250

CBS Vlinderboom: uitbreiding 2019 bouw + grond

Skippy/Johannesschool: kinderopvang (2020) RKB Maria, Ru Paresingel 1: kinderopvang (2017)

Totaal Onderwijs

-2.926 *

Handhaven

* Voor deze investering geldt dat het negatieve bedrag in jaarschijf 2025 gecompenseerd wordt in jaarschijf 2026. Aangezien het totaalbedrag van de investering niet wordt overschreden, wordt de overbesteding in 2025 als rechtmatig bestempeld.

Toelichting investeringen OBS Ackerswoude De werkzaamheden met betrekking tot de herinrichting van de verschillende lokalen bij OBS Ackerswoude zijn in 2025 begonnen en lopen door in 2026. Afronding hiervan zal plaatsvinden in 2026 waarmee invulling wordt gegegeven aan het onderwijshuisvesingsprogramma.

CBS Vlinderboom De werkzaamheden met betrekking tot de uitbreiding van CBS Vlinderboom zijn in 2025 nog niet opgestart en dienen nog volledig opgepakt te worden in 2026, zodat hiermee ook in vulling gegeven kan worden aan het onderwijshuisvesingsprogramma.

RKB Maria De werkzaamheden met betrekking tot het project Kindcentrum Maria (onderwijs & kinderopvang) lopen door tot de zomer 2026. Het bouwkundige deel is gereed en de nieuwbouw wordt in het tweede kwartaal in gebruik genomen. De werkzaamheden aan het schoolplein en de nieuwe parkeerplekken worden in de zomer afgerond.

Casaschool nieuwbouw Gr.v. Prinsterer Het budget is niet meer nodig voor IKC Pijnacker Noord nieuwbouw. Het voorstel is om het restant budget in te zetten ter dekking van de kosten voor uitbreiding OBS De Tweemaster.

Renovatie Duivestein In 2025 zijn voorbereidende werkzaamheden verricht. In 2026 wordt er daadwerkelijk uitvoering aan de renovatie gegeven.

54

Casa/Schatkaart:herstruct.terrein In 2026 worden nog kosten verwacht die verband houden met de afronding van het project.

CBS De Regenboog nieuwbouw Voor deze investering geldt dat het negatieve bedrag in jaarschijf 2025 gecompenseerd wordt in jaarschijf 2026. Door de raad is een aanvullend investeringsbudget beschikbaar gesteld voor de bouw. Aangezien het totaalbedrag van de investering niet wordt overschreden, wordt de overbesteding in 2025 als rechtmatig bestempeld. In 2026 worden nog kosten verwacht die verband houden met de afronding van het project.

CBS Regenboog,Kon.Julianastr.1: kinderopvang (2018) Zie toelichting hierboven bij "CBS De Regenboog nieuwbouw".

55

6. Collectieve voorzieningen Pijnacker-Nootdorp realiseert collectieve en vrij toegankelijke voorzieningen, die bijdragen aan de ontwikkeling, participatie en zelfredzaamheid van de inwoners.

Algemene omschrijving Het programma collectieve voorzieningen bestaat uit de volgende onderdelen: 1. Volksgezondheid; 2. Jeugd en jeugdgezondheidszorg; 3. Samenkracht en burgerparticipatie; 4. Cultuur; 5. Sportbeleid, activering en sportvoorzieningen. Met de uitwerking van deze onderdelen willen we met algemene en vrij toegankelijke voorzieningen bijdragen aan de ontwikkeling, participatie en zelfredzaamheid van onze inwoners. Dit programma heeft een duidelijke relatie met programma 7 waarin individuele (zorg-)voorzieningen worden behandeld. In het programma collectieve voorzieningen gaat het om activiteiten en diensten, waarmee we zoveel mogelijk willen voorkomen, dat onze inwoners een beroep moeten doen op, vaak duurdere, individuele voorzieningen. Of die daarop juist een aanvulling zijn. Collectieve voorzieningen zijn van belang voor preventie, het vroeg signaleren van problemen en het benutten van de eigen mogelijkheden van inwoners.

Wat wilden we bereiken ?

Doelstelling

Participatie, zelfredzaamheid, gezondheid en ontwikkeling van inwoners

Wat wilden we bereiken

Wat hebben we daarvoor gedaan

Inwoners zijn gezond en ontwikkelen zich naar vermogen

1. Faciliteren samenkracht en burgerparticipatie

De jeugd groeit gezond, veilig en kansrijk op

2. Bepalen uitvoering taken Wet Publieke gezondheid

Inwoners zijn zo zelfredzaam mogelijk en participeren in de samenleving

3. Bepalen toegang sociaal domein (kernteams) 4. Faciliteren en regisseren preventieve voorzieningen jeugd 5. Faciliteren van sportvoorzieningen 6. Faciliteren van cultuurvoorzieningen 7. Faciliteren en regisseren preventieve en algemene voorzieningen sociaal domein 8. Faciliteren ondersteuning mantelzorgers en vrijwilligers

Met dit programma willen we bereiken dat inwoners zelfstandig kunnen meedoen in de samenleving, zich ontwikkelen en bijdragen aan de maatschappij. Daarnaast krijgt jeugd de kansen om gezond en veilig op

56

te groeien, zodat zij hun talenten kunnen benutten. Goede preventieve voorzieningen helpen problemen te voorkomen en maken dat meer jeugdigen en gezinnen zichzelf kunnen redden, met of zonder hulp van andere ouders of vrijwilligers. Onze ambitie is dat alle inwoners meedoen en niemand aan de kant staat. We bieden passende oplossingen voor jongeren, ouderen en kwetsbare inwoners en werken samen met partners aan de transformatieopgave. Met de Monitor Sociaal Domein beoordelen we de effecten van preventie en maatwerkvoorzieningen. De menselijke maat is daarbij leidend: ondersteuning moet aansluiten bij de leefwereld van inwoners. Ook faciliteren we vrijwilligers en mantelzorgers en stimuleren we samenwerking binnen een sterk maatschappelijk netwerk. Daardoor kunnen problemen die ontstaan, sneller worden gesignaleerd. We creëren voorwaarden voor samenwerking en subsidiëren organisaties voor hun bijdragen aan maatschappelijke programma’s. De voorzieningen voor sport en cultuur in onze gemeente en onze regio, hebben een hoog niveau. Het jeugdsport- en cultuurfonds helpt jongeren uit gezinnen die minder te besteden hebben om die voorzieningen te gebruiken. In 2025 hebben er in totaal 254 kinderen gebruik van het fonds gemaakt, ten opzichte van 253 in 2024 en 251 in 2023. Inwoners kunnen ook gebruik maken van het volwassen sport- en cultuurfonds.

In 2025 is hier totaal 93 keer gebruik van gemaakt, ten opzichte van 94 keer in 2024 en 36 keer in 2023. Sport- en cultuurfunctionarissen van Team4Talent stimuleren deelname aan sport- en culturele activiteiten van jeugd in het onderwijs en bij de kinderopvang en op pleintjes en trapveldjes op wijk- en buurtniveau. De verenigingsondersteuner sport van Team4Talent helpt verenigingen. Beweegcoaches zetten zich in om een gezonde leefstijl te bevorderen onder senioren en mensen met een beperking of chronische ziekte. We willen dat culturele voorzieningen zichtbaar, toegankelijk en samenhangend zijn en stimuleren educatie en participatie. Gezondheid is essentieel om mee te doen in de samenleving. De gemeente heeft een gezondheidsaanpak opgesteld in de nieuwe Nota Lokaal Gezondheidsbeleid 2025-2028. Deze is in maart 2025 vastgesteld door de raad. Het bijbehorende uitvoeringsprogramma is gestart.

Inwoners zijn gezond en ontwikkelen zich naar vermogen

Uit de verschillende gezondheidsmonitoren van de GGD blijkt dat Pijnacker-Nootdorp gemiddeld genomen een ‘gezonde’ gemeente is. Wel is er een aantal kwetsbare doelgroepen, waarvoor we preventieve maatregelen inzetten. Met deze maatregelen en collectieve voorzieningen zoals publieke gezondheidszorg, sport, cultuur en welzijn, faciliteren we de lokale samenleving, die hierdoor in staat is zich op eigen kracht, gezond en naar vermogen te ontwikkelen.

Volksgezondheid Samen met onze lokale en regionale partners, zoals scholen, kinderopvangaanbieders, sportverenigingen en welzijnsorganisaties, werken we aan de uitvoering van onze ambities uit de Nota Lokaal Gezondheidsbeleid 2025-2028 en richten we ons op de volgende speerpunten: • Bevorderen gezonde leefstijl van jongeren en volwassenen; • Bevorderen mentale gezondheid waaronder aanpak bestrijden eenzaamheid; • Preventie genotmiddelen (waaronder alcoholgebruik, overmatig gamen en gebruik sociale media); • Bevorderen gezonde (rookvrije) leefomgeving; • Gezonder ouder worden; • Verkleinen gezondheidsverschillen; • Verhogen vaccinatiegraad Rijsvaccinatieprogramma. In 2025 is de uitvoering van het Lokaal Gezondheidsbeleid voortgezet. De JOGG-coördinator voert het plan voor de aanpak van overgewicht bij jonge kinderen uit, waaronder het programma gezonde kinderopvang. In dit kader zijn medewerkers van de verschillende kinderopvanglocaties geschoold over gezonde voeding en zijn er ouderbijeenkomsten georganiseerd over dit thema. Het project Sociaal Vitaal is nog altijd actief in verschillende kernen en wijken van de gemeente, zoals Nootdorp Centrum West, de Venen Oost en Delfgauw. Eind 2025 is een nieuw Sociaal Vitaal project gestart in Pijnacker Zuid met als resultaat 75 deelnemers, verdeeld over drie groepen. Het project in Pijnacker Noord is afgerond en de groepen gaan zelfstandig verder.

Voor deelnemers aan de Gecombineerde Leefstijlinterventies (GLi) is aanvullend beweeg/sport aanbod gekomen. GLi kende vorig jaar ruim 100 deelnemers. Fitstap (onder

57

begeleiding wandelen) is succesvol voortgezet met meerdere groepen. Ook in de avonduren, speciaal voor inwoners die overdag werken of bezig zijn. Samen met Brijder Preventie en GGD Haaglanden heeft Pijnacker-Nootdorp in 2025 actief meegedaan aan verschillende campagnes gericht op vermindering van alcoholgebruik en roken: 'Ik stop (roken) en ik pas (alcohol)'. Verder biedt Brijder online preventie seminars. Ook wordt samengewerkt met het onderwijs in het kader van preventie van roken en vapen.

Brede SPUK-regeling: Sportakkoord II, Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en Integraal Zorgakkoord (IZA) De rijksoverheid werkt met verschillende zorgakkoorden aan het realiseren van een gezonde generatie in 2040. Het doel is dat mensen gezond en weerbaar kunnen leven in een gezonde omgeving met een sterke sociale basis, met extra aandacht voor preventie, de eerste 1.000 dagen en kwetsbare groepen. Dit moet zowel de gezondheid verbeteren als de zorgkosten beperken. De Brede SPUK-regeling van het Ministerie van VWS ondersteunt deze beweging door thema’s binnen het sociaal domein beter met elkaar te verbinden en de verschuiving van zorg naar preventie te stimuleren. Onder deze regeling vallen onder andere het Sportakkoord II, het GALA en het IZA. In 2025 is extra ingezet op het doorbreken van schotten, zodat middelen flexibeler konden worden ingezet over programma’s en ketenaanpakken heen. Voor de jaren 2023 tot en met 2026 is Brede SPUK-subsidie aangevraagd en toegekend. Dit heeft geleid tot een integraal plan voor de periode 2024–2026. In 2025 zijn middelen ingezet voor programma’s, interventies en activiteiten die bijdragen aan het bevorderen van een gezonde leefstijl en het terugdringen van gezondheidsachterstanden.

Daarbij is uitvoering gegeven aan de aan de Brede SPUK verbonden ketenaanpakken, waaronder Kansrijke Start, Kind naar Gezond Gewicht, Valpreventie en Welzijn op Recept. Vanaf 2026 wordt de Brede SPUK structureel met 10% verlaagd. Daarom zijn in 2025 voorbereidingen getroffen om prioriteiten te herzien, samenwerking verder te integreren en overlap te verminderen, zodat de ingezette beweging richting preventie en een sterke sociale basis binnen de beschikbare middelen kan worden voortgezet. Binnen het zorgdomein wordt regionaal uitvoering gegeven aan het Integraal Zorgakkoord via het Regionaal Integraal Gezondheidsakkoord (RIGA), in samenwerking met gemeenten, zorgverzekeraar en zorgaanbieders. Daarnaast is in 2025 gewerkt aan de verdere positionering van het Aanvullend Zorg en Welzijn Akkoord (AZWA), gericht op het versterken van de samenhang tussen zorg, welzijn en preventie. Tegelijkertijd bestond er in 2025 nog onduidelijkheid over de verdere uitwerking, governance en structurele financiering van AZWA, waardoor de exacte doorwerking naar lokaal niveau nog niet volledig kon worden vastgesteld. In 2025 is landelijk bestuurlijke duidelijkheid ontstaan rondom de zorgakkoorden. Na intensieve gesprekken is de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) weer aangehaakt en is het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) ondertekend.

Hiermee is de landelijke samenwerking op het terrein van zorg en welzijn geformaliseerd en voortgezet. Voor de regio zijn in 2025 zowel SPUK-IZA-middelen als SPUK-transformatiemiddelen ontvangen. De SPUK-transformatiemiddelen zijn gekoppeld aan de interventies uit het vastgestelde regionale transformatieplan en worden ingezet voor de uitvoering daarvan. De SPUK-IZA-middelen zijn opnieuw beschikbaar gesteld ter ondersteuning van de regionale samenwerking en uitvoering van de zorgakkoorden. De inzet van medewerkers die zich bezighouden met de uitvoering en verdere uitwerking van de transformatieopgaven in 2025 is hiermee financieel geborgd binnen de beschikbare rijksmiddelen.

De jeugd groeit gezond, veilig en kansrijk op

Pijnacker-Nootdorp is een gemeente met een relatief jonge bevolking. In 2025 lag het aandeel jeugdigen in de bevolking hoger dan het landelijk gemiddelde. In vergelijking met andere gemeenten in Zuid-Holland doen jongeren in Pijnacker-Nootdorp het over het algemeen goed. Zo is er sprake van relatief minder achterstandsleerlingen, minder werkloze jongeren en een lagere kans op armoede. Het aandeel jongeren tot achttien jaar dat gebruik maakt van jeugdhulp ligt rond het landelijk gemiddelde (bron: waarstaatjegemeente.nl).

58

In 2025 is ingezet op preventie en vroegsignalering via de jeugdgezondheidszorg, het onderwijs en het jeugd- en jongerenwerk, in samenwerking met partners in de wijk en het lokale netwerk. Daarbij is gewerkt vanuit de Visie Sociaal Domein 2024–2028, waarin het versterken van de sociale basis, eigen kracht en het bieden van tijdige en passende ondersteuning dichtbij inwoners centraal staan. De kernteams, jeugdgezondheidszorg en het jeugden jongerenwerk zijn hierbij zichtbaar en laagdrempelig aanwezig in de leefwereld van jeugdigen. Het jeugd- en jongerenwerk heeft in 2025 bijgedragen aan ontmoeting, participatie en talentontwikkeling van jongeren door zichtbaar en laagdrempelig aanwezig te zijn in de wijken en op scholen. Dit is vormgegeven via een breed aanbod van sportieve, sociale en preventieve activiteiten, waaronder groepsgerichte interventies, talentprogramma’s en ontmoetingsactiviteiten in de openbare ruimte. Activiteiten zoals The Hunt en groepscoachingstrajecten boden ruimte voor ontmoeting en gesprek en droegen bij aan het versterken van sociale vaardigheden en de verbinding tussen jongeren onderling en met professionals. Door deze aanpak is ingezet op contact, normaliseren en vroegsignalering. Vragen zijn, waar mogelijk, licht opgepakt en waar dat nodig is, is doorverwezen, met aandacht voor de rol van ouders.

Begin 2025 is ook de inventarisatie naar jongerenontmoetingsplekken (JOP’s) afgerond. Dit heeft geleid tot het besluit om vier JOP’s in de buitenruimte te realiseren. In de vervolgfase wordt gewerkt aan de nadere uitwerking, waarbij participatie van jongeren en andere betrokkenen centraal staat, onder meer bij de verdere invulling en locatiekeuze.

Normaliseren en de-medicaliseren In 2025 is de campagne Anders zijn, is heel normaal gestart om het thema normaliseren en het welbevinden van kinderen nog meer onder de aandacht te brengen. Alle basisscholen in Pijnacker-Nootdorp hebben actief meegedaan met materialen zoals posters, flyers en magazines. Daarnaast organiseerden we netwerkbijeenkomsten met professionals in het onderwijs en het sociaal domein, waarin centraal stond: "Hoe creëren we een omgeving die veerkracht stimuleert en waarin kinderen zichzelf kunnen zijn?". De focus lag in 2025 op basisscholen. In 2026 breiden we de campagne uit naar kinderopvang, zodat het belang van welbevinden en ‘het gewone leven’ al vroegtijdig bij ouders en professionals onder de aandacht komt. Het doel is jeugdhulp betaalbaar te houden en middelen in te zetten waar het echt nodig is. Daarom willen we minder doorverwijzingen en de verwijsstroom meer via het kernteam laten verlopen, zodat ondersteuning contextgericht en integraal is. Jongeren die echt jeugdhulp nodig hebben, kunnen dat ook krijgen. Met de campagne Anders zijn, is heel normaal geven we meer gezicht aan schoolmaatschappelijk werk (SMW) op scholen. Ouders en kinderen worden hierdoor laagdrempelig geholpen bij opvoed- en opgroeivragen. SMW stimuleert het gesprek over het accepteren en verdragen van hobbels die bij opgroeien horen.

Zo maken we duidelijk wat normale uitdagingen zijn en bieden we ondersteuning alleen waar dat nodig is. Vanaf maart 2025 nemen we als proeftuingemeente deel aan het Consortium Normaliseren & Versterken van het Gewone Leven, ondersteund door een ZonMw-subsidie voor vier jaar. In dit samenwerkingsverband werken we samen met Hogeschool Windesheim, Hogeschool Utrecht, De Haagse Hogeschool, het Leids Universitair Medisch Centrum, de gemeente Utrecht en oudervertegenwoordigers aan kennisontwikkeling rond normaliseren in opvoeding en opgroeien. Eind oktober vond een netwerkbijeenkomst plaats waarin vragen centraal stonden als: "Wat bedoelen we met ‘het gewone leven’ en hoe versterken we dat in de praktijk?". Deze inzichten bieden waardevolle handvatten voor de verdere uitwerking van ons lokale programma rondom normaliseren.

Jeugdgezondheidszorg In de regio werken we op het gebied van jeugdgezondheidszorg samen met Jeugdgezondheidszorg ZuidHolland West (JGZ-ZHW). Deze samenwerking is vastgelegd in het Convenant uitvoering jeugdgezondheidszorg gemeenten Zuid-Holland West 2022-2027. In 2025 is gestart met de evaluatie van dit convenant, met als doel input te leveren voor besluitvorming over de samenwerking in de periode na 2027. De JGZ vervult een belangrijke rol in de preventie. De organisatie heeft een vroeg en laagdrempelig contactmoment met ouders en opvoeders en biedt ondersteuning gericht op het versterken van opvoedvaardigheden en het zelfvertrouwen van ouders/opvoeders.

59

Vanuit het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) heeft de JGZ ook in 2025 een belangrijke bijdrage geleverd aan de ketenaanpakken Kansrijke Start en Kind naar Gezond Gewicht. Een concreet voorbeeld hiervan is de start van trainingen door logopedisten van de JGZ aan pedagogisch medewerkers van kinderopvangorganisaties, gericht op vroegsignalering en preventie. Daarnaast is in 2025 regionaal onderzocht welke kansen er liggen voor verdere samenwerking ter versterking van zowel de lokale als regionale ketens. Ook is regionaal aandacht besteed aan de dalende vaccinatiegraad, onder andere door middel van een participatief actieonderzoek. De uitkomsten van dit onderzoek worden verwacht in 2026.

Inwoners zijn zo zelfredzaam mogelijk en participeren in de samenleving

Het overgrote deel van de inwoners is zelfredzaam en participeert zelfstandig in de samenleving. Zij lossen hun eigen problemen op of doen een beroep op hun sociale omgeving. Waar ondersteuning nodig is, kunnen inwoners gebruik maken van door ons gesubsidieerde algemene voorzieningen, zoals het jeugd- en jongerenwerk, de SWOP, Bibliotheek Oostland en de laagdrempelige ondersteuning door de kernteams.

Faciliteren en regisseren preventieve en algemene voorzieningen De netwerkpartijen (SWOP, Bibliotheek Oostland en Jeugd- en Jongerenwerk) werken samen onder de noemer SBJ Samen Sterk. Gezamenlijk geven zij uitvoering aan een integrale resultaatgerichte opdracht. Deze opdracht is gebaseerd op de beleidsuitgangspunten van de visie op het sociaal domein, ‘Samen gereed voor de toekomst’ en op de Uitvoeringsagenda Transformatie Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang 2022-2026. De thema's waaraan de netwerkpartijen in 2025 gewerkt hebben zijn Eenzaamheid, Informele (zorg)netwerken in de wijk en het monitoren van afgeronde projecten. Daarnaast neemt SBJ deel aan het netwerkoverleg Wijken die Werken. De implementatie van de informele netwerken in de drie wijken Nootdorp Plan West, Delfgauw Emerald en Pijnacker Noord is voortgezet en in Tuindershof Pijnacker is gestart met de pilot. Ook is in alle pilotwijken gestart met het toepassen van Lief en Leedstraten. Hierbij worden professionals, vrijwilligers en inwoners gestimuleerd en ondersteund bij het bouwen van een duurzaam netwerk, oftewel communities. Hierbij wordt uitgegaan van de ABCD-methode. Het doel van Asset-Based Community Development is het van binnenuit werken aan een leefbare buurt door sociale relaties tot stand te brengen en capaciteiten van bewoners en organisaties binnen de lokale gemeenschap te mobiliseren.

SBJ is ook bezig met de uitvoering van het programma Eenzaamheid. Dit doen zij samen met partners aan de hand van de volgende bouwstenen: (1) Weten, (2) Vinden, (3) Ondersteunen, (4) Kwaliteit bieden, (5) Samenwerken en (6) Informeren. SBJ richt zich in eerste instantie breed op alle leeftijdsgroepen.

Veilig thuis In 2025 is de Regiovisie Aanpak Huiselijk Geweld Haaglanden voor de periode 2026 en verder aangeboden aan de negen gemeenteraden in Haaglanden voor vaststelling. In de nieuwe regiovisie wordt de bestaande regionale inzet op interventies geborgd. Ook is er focus aangebracht: we zetten in op het voorkomen van huiselijk geweld door middel van preventie en vroegsignalering. We richten ons op duurzaam herstel met interventies als Intensief Casemanagement (ICM), een aanpak die hulpverlening en regievoering combineert. Ook zetten we in op de Multidisciplinaire Aanpak (MDA++) bij huishoudens met complexe meervoudige problematiek. Daarnaast richten we ons op de samenwerking tussen zorg- en strafpartners en de gemeenten. Lokaal zien we dat de instroom aan meldingen van Veilig Thuis in 2025 stabiel was. Het aantal adviezen nam toe, een ontwikkeling die ook regionaal zichtbaar is. Ook in 2025 is actief aandacht besteed aan de Orange the World campagne, waarin aandacht wordt gevraagd voor geweld tegen vrouwen en meisjes. De campagne stond in het teken van cultuur & jongeren, waaraan ook de gemeenteraad heeft deelgenomen.

Wet verplichte GGZ en mensen met verward gedrag Sinds 2020 voeren we de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz) uit, die verplichte behandeling mogelijk maakt wanneer dit noodzakelijk is voor de veiligheid van betrokkene of omgeving. In lijn met de landelijke trends merken wij een toename van complexe problematiek. De oorzaak hiervan ligt vooral bij een toename van mensen met (psychiatrische) problematiek en lange wachtlijsten voor passende GGZ zorg‑ en woonplekken, waardoor situaties vaker escaleren. Daarnaast is er sprake van betere en strengere registratie waardoor het ook beter inzichtelijk wordt. In het laatste kwartaal van 2025 is gestart met de actualisatie van de aanpak voor personen met verward/onbegrepen gedrag, dat heeft geleid tot een inventarisatie van knelpunten en een set aanbevelingen. Deze worden in de eerste helft van 2026 vertaald naar een plan van

60

aanpak. De regionale aanpak is in 2025 structureel geborgd binnen het Zorg- en Veiligheidshuis via de landelijke Levensloopaanpak en de bestuurlijke werkgroep Personen met Onbegrepen Gedrag.

Collectief aanvullend vervoer In 2025 is het aantal inwoners dat gebruik maakt van de Regiotaxi Haaglanden gestegen. Het aantal inwoners dat gebruik maakt van de Regiotaxi komt in sommige maanden weer in de buurt van de aantallen voor corona (circa 2.000 per maand). Over heel 2025 ligt het gebruik ruim boven de 80% van het aantal ritten in 2019. We gaan ervan uit dat de groei in 2026 verder doorzet. Naast het vervoer van de Regiotaxi organiseerde SWOP in 2025 ook ANWB Automaatje. Dit is een vervoersservice waarbij 'vrijwillige' chauffeurs met eigen auto minder mobiele plaatsgenoten op verzoek vervoeren tegen een kleine vergoeding. In 2025 zijn bijna 1.800 ritten geboekt. Het grootste deel van de ritten heeft een medisch of sociaal doel.

Subsidieregelingen Voor het ondersteunen van maatschappelijke initiatieven zijn er verschillende subsidieregelingen: • • • •

De Subsidieregeling voor activiteiten en evenementen van vrijwilligersorganisaties, bedoeld voor de doelgroepen jeugd tot en met 23 jaar, mensen met een beperking en kwetsbare inwoners. De Buurtknip voor het stimuleren en faciliteren van initiatieven van inwoners en inwonersorganisaties voor activiteiten op straat-, buurt- of wijkniveau; De Cultuurknip voor kleine culturele initiatieven van inwoners die de cultuurparticipatie bevorderen; Het Subsidiebeleidskader voor het subsidiëren van maatschappelijke (netwerk)organisaties.

In 2025 is ons subsidiebeleid geactualiseerd. Bureau Berenschot heeft de Algemene Subsidieverordening PN 2020, het Subsidiebeleidskader Maatschappelijke Voorzieningen en alle subsidieregelingen tegen het licht gehouden. De actualisatie heeft geleid tot het vaststellen van de (nieuwe) Algemene Subsidieverordening PN 2026 en aangepaste versies van de Buurtknip, de Cultuurknip en de Subsidieregeling voor vrijwilligersorganisaties. Voor het subsidiëren van maatschappelijke (netwerk)organisaties is de Subsidieregeling voor Maatschappelijke Ondersteuning opgesteld. De Visie op een veerkrachtig sociaal domein wordt voortaan beschouwd als beleidskader.

Ondersteuning mantelzorgers en vrijwilligers In 2025 zijn mantelzorgers door de mantelzorgconsulenten ondersteund via collectieve activiteiten, lotgenotencontact en individuele gesprekken. De nadruk lag op ontmoeting, herkenning en het bieden van praktische handvatten. De deelname aan het Ketenoverleg Dementie is voortgezet en mantelzorgers zijn via nieuwsbrieven en lokale media geïnformeerd over actuele thema’s en beschikbare ondersteuning. Samen met de casemanagers dementie is gestart met de training Mantelzorgers op de wachtlijst, bedoeld voor mantelzorgers die wachten op toewijzing van een casemanager. In 2025 zijn twee trainingsgroepen georganiseerd, met in totaal veertien mantelzorgers. Het Alzheimer Trefpunt blijft goed bezocht, met gemiddeld ongeveer twintig bezoekers per bijeenkomst en een jubileumviering met bijna 80 aanwezigen. Van Alzheimer Nederland ontvingen wij het certificaat dementievriendelijke gemeente 2025. Respijtzorg door vrijwilligers is voortgezet. Vanuit de Vrijwillige Terminale Zorg Thuis (VPTZ) waren er niet alleen reguliere inzetten, maar ook voor het eerst nachtinzetten, die mantelzorgers extra verlichting boden. De Week van de Mantelzorg kende dit jaar een weliswaar wat kleinschaliger, maar goed bezochte opzet. Tijdens de bijeenkomsten ontstonden warme en open gesprekken, waarin mantelzorgers veel herkenning bij elkaar vonden.

De sfeer werd omschreven als ontspannen en laagdrempelig, met ruimte om ervaringen te delen en even op adem te komen. Op de Dag van de Mantelzorg ontvingen ingeschreven mantelzorgers een attentie als blijk van waardering. Het Vrijwilligers Informatiepunt (VIP) ondersteunde inwoners en organisaties bij het vinden van passend vrijwilligerswerk. In 2025 stonden er 160 vacatures open. Er meldden zich 162 nieuwe vrijwilligers aan bij het VIP, met 69 kandidaten werd een persoonlijk intakegesprek gevoerd. Dit resulteerde in 108 succesvolle matches. Tijdens NLdoet waren, net als vorig jaar, ruim 500 vrijwilligers actief binnen 24 lokale organisaties. Daarnaast vonden via de vacaturebank van het VIP meer dan 120 scholieren een maatschappelijke stageplaats.

61

Nieuw dit jaar was de Vrijwilligers Feestweek. In deze waarderingsweek werden veertien workshops en diverse activiteiten aangeboden. De belangstelling was groot: in totaal namen ongeveer 500 vrijwilligers deel aan het programma. Jongeren bleven goed vertegenwoordigd binnen het vrijwilligerswerk. Via Young Connection waren 109 jongeren in het afgelopen jaar actief, onder andere als taal- of huiswerkmaatje, bezoekmaatje en bij activiteiten op verschillende locaties. De maandelijkse Meet-Ups voor jongeren bleven een laagdrempelige en succesvolle manier om jongeren met elkaar te verbinden en nieuwe jonge vrijwilligers te betrekken.

Cultuur De hoofdlijnen van de cultuurnota ‘Verbinden door cultuur’ zijn grotendeels uitgevoerd. In juni 2025 nam de gemeenteraad de motie ‘verfijning cultuurnota’ aan. Hierin is het college verzocht in de Cultuurnota een heldere visie en ambitie tot 2030 op te nemen voor cultuur in Pijnacker-Nootdorp. Deze visie en ambitie is in oktober als besluitvormende notitie door de gemeenteraad vastgesteld. Op basis van de vastgestelde visie en ambitie is een nieuwe Cultuurnota opgesteld die ter vaststelling is aangeboden aan de gemeenteraad. De Uit-agenda was het hele jaar door gevuld met een divers en herkenbaar cultureel aanbod, variërend van lokale voorstellingen en exposities tot wijkgerichte activiteiten en evenementen. De afspraken uit 2024 over de voortzetting van Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK) zijn in 2025 uitgevoerd. Scholen konden hierdoor ook dit jaar gebruikmaken van een samenhangend en kwalitatief sterk cultuureducatief aanbod dat doorloopt tot en met 2028. In 2025 vonden opnieuw uiteenlopende culturele activiteiten en evenementen plaats, waaronder het Verbeeldingsweekend en uitvoeringen van lokale koren, dansscholen en muziekverenigingen. Daarnaast zijn zowel structurele als eenmalige culturele activiteiten ondersteund via subsidieregelingen.

Ook kleinschalige initiatieven van inwoners en makers kregen ondersteuning vanuit de Cultuurknip, waarmee ruimte werd geboden aan nieuwe ideeën en laagdrempelige culturele participatie. Op het gebied van cultureel erfgoed is in 2025 voortgebouwd op de inzet van voorgaande jaren. Tijdens de Open Monumentendag openden wederom meerdere gemeentelijke en rijksmonumenten in Pijnacker, Nootdorp en Delfgauw hun deuren voor het publiek. Eigenaren van gemeentelijke monumenten konden gebruik maken van de monumentensubsidie om bij te dragen aan het behoud en onderhoud van het lokale erfgoed. Daarnaast is verder gewerkt aan het zichtbaar en beleefbaar maken van de lokale geschiedenis. De eerder geplaatste monumentenborden vormen inmiddels een herkenbaar onderdeel van de openbare ruimte en dragen bij aan het vergroten van kennis en betrokkenheid van inwoners bij het cultureel erfgoed. Eigenaren van een gemeentelijk monument kunnen gratis schildjes ophalen zodat monumenten beter zichtbaar zijn. In 2025 is verdere voortgang geboekt in de ontwikkeling van het Sociaal Cultureel Centrum (SCC) in Pijnacker. Het ontwerpproces is voortgezet richting een definitief ontwerp, met betrokkenheid van toekomstige gebruikers, omwonenden en ondernemers via onder meer de klankbordgroep.

Daarmee wordt gewerkt aan een toegankelijke en multifunctionele plek waar inwoners straks kunnen leren, creëren, ontmoeten en cultuur beleven, zoals het volgen van muziekles, het bezoeken van voorstellingen, het lenen van boeken en het ontmoeten van anderen.

Sportbeleid en activering Onze gemeente kent een rijk en gevarieerd aanbod aan sportorganisaties. Zowel sportverenigingen, als commerciële aanbieders. De meest recente cijfers over het percentage 'niet sporters' in onze gemeente stammen uit 2024. Het percentage 'niet sporters' in onze gemeente was toen 38,3 tegen een landelijk percentage van 42,5. In 2023 was 38,4% van de mannen en 21,4% van de vrouwen aangesloten bij een sportvereniging tegenover landelijk 31,5%, respectievelijk 16,4% (bron: waarstaatjegemeente.nl). We geven uitvoering aan het Sportakkoord PN 2023-2026. Dit sportakkoord is gebaseerd op het landelijke Sportakkoord II: ‘Sport versterkt’. In 2025 is de uitvoeringsagenda 2023-2024 geëvalueerd en is een nieuwe uitvoeringsagenda voor 2025-2026 opgesteld. In het Sportakkoord PN 2023-2026 zijn, zonder volledig te zijn, de volgende interventies en activiteiten opgenomen:

62

1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

Verenigingsondersteuning sportverenigingen Bewegend Leren/ Dynamische Schooldag in het primair onderwijs en gezonde kinderopvang Nationale Sportweek Sociaal Vitaal voor inactieve senioren die eenzaamheid ervaren Samenwerkingsverband 'Inclusief sport en bewegen Haaglanden' Faciliteren lerend netwerk vakleerkrachten bewegingsonderwijs PR en communicatie rondom kleinere en/of minder bekende sporten en de website www.pijnackernootdorpactief.nl

De inzet van de sportfunctionarissen van Team4Talent (T4T) is in 2025 onverminderd doorgegaan. T4T richt zich op het organiseren en faciliteren van sport- en beweegactiviteiten voor de jeugd op school, bij de kinderopvang, in de wijk en bij de sportvereniging. Naast de sportfunctionarissen van T4T beschikken wij ook over beweegcoaches. De beweegcoaches richten zich op de doelgroepen senioren, aangepast sporten en chronisch zieken (waaronder inwoners met obesitas en long-covid patiënten). Bij de beweegcoaches zijn de SWOP en Ipse de Bruggen als uitvoeringspartner betrokken. Afspraken zijn vastgelegd in het projectplan Iedereen in beweging 2023-2026. Het Ondernemersfonds Pijnacker-Nootdorp draagt financieel bij aan de inzet van de beweegcoaches.

Niet-sporters

Inwoners in %

75

50

25

0 2016

2020

Pijnacker-Nootdorp

2022

2024

Nederland

Grafiek 6.1 laat het aantal 'niet-sporters' zien over de periode 2016 - 2024. Hieruit blijkt dat het aantal 'niet-sporters' in Pijnacker-Nootdorp gedurende deze periode lager lag dan het landelijk gemiddelde.

Sportvoorzieningen In 2025 is onderzoek gedaan naar de toekomstbestendigheid van sportzaal Koningshof (Het Baken). De resultaten van dit onderzoek worden in 2026 vertaald naar een notitie over de toekomst van sportzaal Koningshof. In de zomer van 2025 zijn de eerste akoestische maatregelen genomen in sporthal De Viergang, bestaande uit het aanbrengen van wandpanelen. In de zomer van 2026 worden de beweegbare scheidingswanden van de sporthal opnieuw bekleed met absorberend materiaal. Met deze (tweede) maatregel moet de akoestiek in De Viergang voldoen aan de eisen voor akoestiek (nagalmtijd). Voor wat betreft de buitensportaccommodaties is in de zomerperiode het voorgenomen onderhoud uitgevoerd conform het beheerplan sportvelden 2024-2027. Op sportcomplex De Groene Wijdte (DGW) is voetbalveld 3 omgebouwd tot wetraveld, inclusief verlichting. Hierdoor zijn de bespelingsmogelijkheden en kwaliteit toegenomen. Eveneens op DGW is hockeyveld 2 omgebouwd tot 'droog' hockeyveld en is kunstgrashockeyveld 3 gerenoveerd. Op sportpark 's Gravenhout zijn diverse hekwerken rond de velden 3 en 4 vervangen. Op sportpark Centrum is op veld 1 een nieuwe ballenvanger geplaatst om te voorkomen dat er ballen in centrum Hart van Nootdorp komen.

De Tennisvereniging Pijnacker (TVP) heeft een aanvraag ingediend voor garantstelling door de gemeente in verband met de realisatie van padelvoorzieningen op het tenniscomplex.

63

Wat hebben we daarvoor gedaan? Om de beoogde maatschappelijke effecten te bereiken, hebben we ingezet op drie prestatievelden (zie de hoofdactiviteiten in onderstaande doelenboom). Per prestatie geven we de activiteiten, het beoogde resultaat en de feitelijke realisatie in 2025 weer. Activiteit

Resultaat

Toelichting status

Programma: 06 Collectieve voorzieningen Hoofdactiviteit (rol): 1. Investeren in voorzieningen voor sport en cultuur en faciliteren van sportieve en culturele activiteiten Opstellen Cultuurnota en uitvoeringsagenda Een vastgestelde cultuurnota met bijbehorende uitvoeringsagenda.

Bij de behandeling van de geactualiseerde cultuurnota in juni, nam de gemeenteraad de motie 'verfijning cultuurnota' aan. Hierin is het college verzocht om een nieuwe visie en ambitie op cultuur op te stellen. Deze visie en ambitie zijn in oktober door de raad vastgesteld. Op basis van deze visie en ambitie is een nieuwe Cultuurnota opgesteld en voor besluitvorming in januari 2026 aan de raad aangeboden.

Realiseren Sociaal Cultureel Centrum Pijnacker

Een vastgesteld en door de betrokken In 2025 is het proces doorlopen om te partijen gedragen definitief ontwerp (DO) en komen tot een Definitief Ontwerp van start aanbestedingsprocedure. het SCC. Parallel hieraan is ook met de omgeving/klankbordgroep gewerkt aan voorwaarden en aandachtspunten voor de bouwwerkzaamheden. Gedurende het ontwerpproces bleek dat het ontwerp niet aansloot bij het door de raad ter beschikking gestelde budget. Er zijn vervolgens maatregelen uitgewerkt (aanpassingen aan het ontwerp) die ook zijn doorgerekend. In november is de raad geïnformeerd over de situatie en de mogelijke oplossingsrichtingen. In januari 2026 is een voorstel gedaan aan de raad om het ontwerpproces verder af te ronden. Inmiddels is bekend dat de raad aanvullend budget beschikbaar heeft gesteld, zodat het ontwerptraject conform het programma van eisen kan worden afgerond. Daarna wordt gestart met de aanbesteding. De start van de werkzaamheden (buiten de sloop van het gebouw) is voorzien in het 4e kwartaal van 2026, waarna de oplevering van het nieuwe Sociaal Cultureel Centrum in Pijnacker in 2028 kan plaatsvinden.

Uitvoeren beheerplan sportvelden 2024-2027

Beschikbaarheid van goed onderhouden buitensportaccommodaties.

Uitvoeren Sportakkoord PN 2023-2026

Een actueel uitvoeringsprogramma sport en Begin 2025 is de uitvoeringsagenda bewegen op basis van het Sportakkoord 2023-2024 geëvalueerd en is de nieuwe PN 2023-2026 uitvoeringsagenda 2025-2026 vastgesteld. Het afgelopen jaar is uitvoering gegeven aan de nieuwe agenda waaronder: deelname aan het samenwerkingsverband inclusief sport en bewegen Haaglanden voor een breed regionaal sportaanbod voor de doelgroep aangepast sporten, een scholing 'sporters met gedragsproblematiek' voor trainers en begeleiders bij sportverenigingen, promotie van de Nationale Sportweek (vrij toegankelijk activiteitenaanbod, een sportmarkt en een family-event), ondersteuning van de website www.pijnackernootdorpactief.nl, faciliteren van het lerend netwerk vakdocenten bewegingsonderwijs, een dance challenge

64

Volgens het Beheerplan sportvelden is veld 3 op sportcomplex De Groene Wijdte (DGW) omgebouwd tot wetraveld, inclusief verlichting. Eveneens op DGW is hockeyveld 2 omgebouwd tot 'droog' hockeyveld en is kunstgrasveld 3 gerenoveerd. Op sportpark 's Gravenhout zijn diverse hekwerken rond de velden 3 en 4 vervangen. Op sportpark Centrum is op veld 1 een ballenvanger geplaatst.

Activiteit

Resultaat

Toelichting status op Stanislas Pijnacker i.s.m. de Dansacker, uitrol van het programma Bewegen met Nijntje bij diverse kinderopvangaanbieders, een serie in Telstar/Eendracht over kleinere en minder bekende sporten en verenigingsondersteuning.

Hoofdactiviteit (rol): 2. Uitvoeren en monitoren van een actueel Lokaal Gezondheidsbeleid Uitvoeringsprogramma Nota lokaal gezondheidsbeleid 2025-2028

Uitvoeren van het Lokaal Gezondheidsbeleid In het kader van de uitvoering van het volgens de actiepunten uit Lokaal gezondheidsbeleid zijn verschillende het uitvoeringsprogramma. interventies ingezet. Valpreventie: inwoners met een matig valrisico konden terecht voor een cursus in alle drie de kernen. Inwoners met een hoog valrisico zijn doorverwezen naar de huisarts. Gecombineerde leefstijlinterventie (Gli) Volwassenen: De lokale ketenaanpak is opgezet met Zorgorganisatie Eerste Lijn (ZEL). Personen met een indicatie kunnen gedurende drie maanden een aanvullend beweegaanbod volgen en worden hierna toegeleid naar het lokale sport- en beweegaanbod. In het vierde kwartaal is de lange termijn aanpak overgewicht opgesteld met als doel dat deelnemers aan gecombineerde leefstijltrajecten binnen één jaar worden toegeleid naar reguliere beweegactiviteiten in de gemeente (met name sportverenigingen, fitness en wandelactiviteiten). Genotmiddelenpreventie: In het najaar is extra aandacht besteed aan stoppen met roken en vapen en heeft er een webinar vapen plaats gevonden voor ouders van leerlingen in het voortgezet onderwijs. Samen met collega's van jeugd, onderwijs en handhaving, GGD, verslavingszorg en jongerenwerk zijn interventies opgesteld voor 2026. Bevorderen gezonde leefstijl: De kinderopvangcentra zijn geschoold op het gebied van gezonde voeding.