Bijlage 1 - Verslag overleg grondoverdracht Zuidpolder provincie-gemeente, d.d. 16-03-2021

Verslag

zaaknummer

1235779

berichtnummer

onderwerp datum aanwezig

Overleg PZH-gemeente grondoverdracht Zuidpolder, 16-03-2021 16 maart 2021 Sjoerd Steenbergen (Provincie Zuid-Holland), Kees van Wijk, Sieward Tichelaar (Gemeente Pijnacker-Nootdorp)

afwezig afschrift verslaglegging

S.G. Tichelaar

Aanleiding In de Zuidpolder te Delfgauw doet zich een mooie kans voor om een weidevogelkerngebied te realiseren. De provincie Zuid-Holland, Staatsbosbeheer, het Hoogheemraadschap van Delfland en de gemeente Pijnacker-Nootdorp willen de grond die zij bezitten in de Zuidpolder inzetten om de condities voor weidevogels sterk te verbeteren. Ook draagt dit bij aan het open houden van het karakteristieke polderlandschap. Tijdens een bestuurlijk overleg op 18 november 2020 hebben de vier partijen besloten om het weidevogelkerngebied te gaan realiseren. Uitgangspunt hierbij is dat de gemeente PijnackerNootdorp 36 hectare in de Zuidpolder overneemt van de provincie Zuid-Holland. Voorstel grondoverdracht en realisatie project Weidevogelkerngebied Zuidpolder van Delfgauw De provincie heeft gekeken naar de voorwaarden bij deze grondoverdracht en realisatie van het project, en heeft een voorstel uitgewerkt. Op 15 maart 2021 is dit voorstel besproken in het interne portefeuilleoverleg met de verantwoordelijke gedeputeerde, Berend Potjer. Dit is positief beoordeeld, en wordt nu aan de gemeente voorgelegd. Gemeente en provincie spreken af om dit voorstel aan beide besturen voor te leggen voor besluitvorming. Sjoerd Steenbergen licht dit voorstel hieronder toe. Kernpunten voorstel: • overdracht van (maximaal) 36 hectare provinciegrond aan de gemeente PijnackerNootdorp o.b.v.

bestemming Natuur (weidevogelgebied) • het toekennen van een afkoopsom €185.000,- aan de gemeente Pijnacker-Nootdorp ter waarde van zes jaar SNL-subsidie voor de bezittingen van de gemeente in de Zuidpolder (huidige 13 hectare plus te verwerven 36 hectare) • een verdeling van de inrichtingskosten (aandeel provincie: €179.500,-, aandeel gemeente: €104.500,- ) 1. KORTE VOORGESCHIEDENIS De provincie Zuid-Holland, Staatsbosbeheer, het Hoogheemraadschap van Delfland en de gemeente Pijnacker-Nootdorp hebben op 7 maart 2019 de “Intentieverklaring Realisatie Weidevogelkerngebied Zuidpolder” ondertekend, waarin zij afspraken om te onderzoeken of een weidevogelkerngebied in de Zuidpolder kansrijk is. Vervolgens is in 2019 door het bureau Optifield een rapport opgesteld dat de kansen en randvoorwaarden voor het weidevogelkerngebied beschrijft. Begin 2020 heeft de Stichting Kavelruil de opdracht gekregen om een kavelruilplan op te stellen dat de realisatie van een dergelijk weidevogelkerngebied mogelijk maakt. Dit kavelruilplan is tot stand gekomen na uitgebreide gesprekken met de overige grondeigenaren in de Zuidpolder. Hiermee ontstaat een kerngebied met draagvlak van de agrariërs dat inclusief met de Groene Keijzer, een natuurgebied dat al in de polder ligt, maximaal 110 hectare groot is.

Bureau Ecoresult heeft een inrichtings- en beheerplan gemaakt voor dit toekomstige weidevogelkerngebied. De werkgroep met ambtelijk vertegenwoordigers van de vier overheden geeft invulling aan de gemaakte afspraken.

pagina

1/4

Verslag

Figuur 1: beoogde contouren weidevogelkerngebied Zuidpolder

2. GRONDOVERDRACHT Tijdens het voortraject rond de realisatie van het weidevogelgebied en de kavelruil is gebleken dat een constructie met twee eigenaren-beheerders op het meeste draagvlak vanuit het gebied kan rekenen. Momenteel hebben Staatsbosbeheer, de provincie Zuid-Holland en de gemeente Pijnacker-Nootdorp gronden in bezit in de Zuidpolder. Het grootste deel hiervan wordt verpacht voor agrarisch gebruik – in het geval van de provincie en de gemeente inclusief beperkingen met het oog op kansen voor weidevogels. De provincie is verantwoordelijk voor de natuur binnen de provinciegrenzen, maar ziet zichzelf niet als beheerder van natuurgebieden. Zowel Staatsbosbeheer als de agrariërs (verenigd in o.a. vereniging Vockestaert, Agrarisch Collectief Midden-Delfland en Weidevogelpact Midden-Delfland) hebben aangegeven dat zij in de toekomst een grotere rol willen spelen bij het beheer van het weidevogelgebied. Volledige overdracht van de provincie- en gemeentegronden aan Staatsbosbeheer is voor de agrarische partners niet acceptabel. Op dit moment zijn de agrarisch collectieven financieel en organisatorisch nog onvoldoende toegerust om eigenaar-beheerder te kunnen worden.

De gemeente Pijnacker-Nootdorp lijkt de meest voor de hand liggende eigenaar-beheerder naast Staatsbosbeheer voor de komende zes jaar, mede omdat de gemeente al eigenaar is van 28 hectare natuurgebied in de polder (De Groene Keijzer). Na vijf jaar volgt dan een evaluatie en hierna kan de situatie worden voortgezet of kunnen aanpassingen in eigendom en beheer worden doorgevoerd.

pagina

2/4

Verslag

Om de constructie met twee eigenaren mogelijk te maken zal de provincie – na de afronding van de kavelruil – haar gronden overdragen aan de gemeente Pijnacker-Nootdorp. De gemeente heeft op dit moment 41 hectare grond in bezit in de Zuidpolder: 28 ha in de Groene Keijzer bestaand NNN/natuurgebied en 13 ha die ingezet kunnen worden in de kavelruil voor de vorming van het weidevogelkerngebied. Het voorstel is dat de provincie (maximaal) 36 hectare overdraagt aan de gemeente. Het exacte aantal over te dragen hectares is afhankelijk van succesvolle afronding van de kavelruil (uiterlijk april 2022). Vervolgens is besluitvorming nodig door de provincie Zuid-Holland om de grondoverdracht op basis van deze kavelruil officieel te bekrachtigen. Bij positief besluit kan een weidevogelkerngebied gerealiseerd worden van maximaal 110 hectare. Dit is inclusief de gronden van Staatsbosbeheer in de Zuidpolder (33 hectare). Dankzij de kavelruil vindt er een verbetering van de agrarische structuur plaats. Het huidige grondeigendom is namelijk versnipperd. Om de aankoop van de 36 hectare provinciegrond mogelijk te maken moet de gemeente een reservering maken op de begroting. Het College van B&W moet hierover nog een besluit nemen. De gemeente heeft hiervoor een goede indicatie nodig van de grondprijs van de over te dragen percelen.

Ook zijn afspraken nodig over de verdeling van de inrichtingskosten. We gaan er in dit geval van uit dat de gronden eerst worden ingericht op basis van het inrichtings- en beheerplan, en vervolgens worden overgedragen aan de gemeente. Dit is niet gebruikelijk bij de overdracht van gronden ten behoeve van NNN, maar sluit het beste aan bij het kavelruilproces in de Zuidpolder. Feitelijke details van de voorgestelde grondoverdracht Het voorstel is dat de provincie de bezittingen in de Zuidpolder overdraagt aan de gemeente op basis van bestemming Natuur (weidevogelgebied, natuurdoeltype N13.01, vochtig weidevogelgrasland). Een NRVT-gecertificeerde taxateur heeft, uitgaande van de (voorlopige!) getaxeerde waarde op basis van agrarisch gebruik, een inschatting gemaakt van de grondprijs op basis van dit natuurdoeltype. Zijn inschatting is dat deze tussen de €9.000,- en €14.000,- per hectare ligt. Als de provincie alle 36 hectare aan de gemeente overdraagt is naar verwachting minimaal €324.000,- en maximaal €504.000,- nodig. We stellen voor dat de feitelijke grondoverdracht plaatsvindt zodra de kavelruil is afgerond en er voldoende zicht is op definitieve toekenning van de NNN-status aan het weidevogelgebied. Naar verwachting zal dit in het tweede kwartaal van 2022 zijn.

Deze verkoop wordt voorbereid en begeleid door de afdeling Grondzaken van de provincie (in samenwerking met afdeling Ontwikkeling /grondzaken van de gemeente). Voorafgaand aan de feitelijke/juridische verkoop zal een definitieve taxatie op basis van bestemming Natuur worden opgevraagd. 3. AANWIJZING NNN-STATUS De provincie wil het weidevogelkerngebied onderbrengen in het Natuurnetwerk Nederland (NNN). Dit vraagt een officieel besluit door de provincie waarop inspraak mogelijk is. Toekenning van de NNNstatus is een goede basis voor het behalen en beschermen van de natuurdoelen. Ook komt er door de NNN-status provinciale natuursubsidie beschikbaar voor het beheer door Staatsbosbeheer. Gemeenten zijn nu van SNL uitgesloten, en de gemeente komt als natuurbeheerder voor een dergelijke subsidie dus niet in aanmerking. Om die reden worden met de gemeente afzonderlijke (financiële) afspraken gemaakt over het beheer (zie volgende agendapunt). De provincie treft in 2021 voorbereidingen voor de toekenning van de NNN-status, maar de feitelijke aanwijzing kan pas plaatsvinden na afronding van de kavelruil. Op dat moment is bekend wat de contouren van het weidevogelkerngebied zijn en welke gronden de NNN-status moeten krijgen en zal het benodigde besluitvormingstraject worden doorlopen.

De gemeente heeft bij het vaststellen van het bestemmingsplan Ruyven-Zuidpolder van Delfgauw rekening gehouden met de toekomstige aanwijzing tot NNN-gebied en heeft hiervoor een wijzigingsbevoegdheid opgenomen.

pagina

3/4

Verslag

De provincie zal de toekenning van de NNN-status aan weidevogelkerngebied Zuidpolder intern op een later moment bestuurlijk agenderen. 4. BEHEERVERGOEDING Tijdens het bestuurlijk overleg op 18 november 2020 is afgesproken dat het beheer van het weidevogelkerngebied in onderling overleg geregeld wordt voor een periode van in ieder geval zes jaar. Met het oog op een optimaal beheer lijkt het gewenst om een coördinator aan te stellen die toeziet op het beheer van het gehele weidevogelgebied. De gemeente komt als mede-overheid niet in aanmerking voor SNL-subsidie (Subsidie Natuur en Landschap) zoals dat voor Staatsbosbeheer wel het geval is. Tijdens het bestuurlijk overleg is de afspraak gemaakt dat de provincie een voorstel doet voor een afkoopsom die vergelijkbaar is met het bedrag dat aan SNL-subsidie mogelijk zou zijn. Voorstel is om deze afkoopsom vast te stellen op €185.000,- voor de periode van zes jaar waarvoor nu beheerafspraken zijn gemaakt, dus de periode 2023 tot en met 2028. Voor de periode hierna moeten opnieuw afspraken worden gemaakt. Mogelijk worden de gronden na deze zes jaar door de gemeente overgedragen aan Staatsbosbeheer of een agrarisch collectief. In dat geval zijn er mogelijkheden om wel SNL-subsidie toe te kennen. 5.

INRICHTINGSKOSTEN Bureau EcoResult heeft in opdracht van de betrokken overheden een inrichting- en beheerplan voor het weidevogelgebied opgesteld. Daarin staat een kostenraming voor de inrichtingsmaatregelen, opgesplitst in water-gerelateerde en overige maatregelen. Daarnaast moeten organisatiekosten gemaakt worden in de periode van kavelruil, overdracht en inrichting. Het gaat dan onder andere om het voorbereiden en aanvragen van de benodigde vergunningen. Voorstel is om de kosten te verdelen tussen het Hoogheemraadschap van Delfland, de gemeente Pijnacker-Nootdorp en de provincie Zuid-Holland volgens onderstaande verdeelsleutel: Volgend uit het voorgaande: Bijdrage provincie Zuid-Holland: 179.500 euro Bijdrage gemeente Pijnacker-Nootdorp: 104.500 euro Bijdrage Hoogheemraadschap van Delfland: 75.000 euro We stellen voor om deze verdeelsleutel ook toe te passen bij eventuele kostenoverschrijdingen. Vervolgproces: • Besluitvorming bij gemeente, provincie en hoogheemraadschap over voorgaande voorstel. • Bij positieve besluitvorming: o Contractvorming grondoverdracht o Uitvoeren en afronden kavelruilproces (in opdracht van gemeente/provincie) o Besluitvorming en inspraak NNN-status o Uitvoeren inrichtingsmaatregelen o Maken beheerafspraken gemeente-provincie-SBB o Koopovereenkomst en overdracht provinciegronden

pagina

4/4