Beheerplan Sportvelden 2024-2027

Beheerplan

Sportvelden 2024-2027 Februari 2024

Inhoudsopgave 1

Inleiding

4

1.1

Aanleiding

4

1.2

Doelstelling

4

1.3

Afbakening

4

2

Evaluatie beheerplan Sportvelden 2020-2023

5

3

Relatie met andere nota’s en voorstellen

6

4

5

6

7

8

3.1

Sportakkoord Pijnacker-Nootdorp 2023-2026

6

3.2

Beheerplan sportvelden Pijnacker-Nootdorp 2020-2023

6

3.3

Nota duurzaamheid

6

Omschrijving van de sportparken

7

4.1

Algemeen

7

4.2

Sportparken

7

4.2.1

Sportpark De Groene Wijdte

7

4.2.2

Sportpark Centrum Nootdorp

8

4.2.3

Sportpark ’s-Gravenhout

9

4.2.4

Sportpark Keijzershof

9

Sportveldtypen

10

5.1

Algemeen

10

5.2

Natuurgrasvelden

10

5.3

WeTra-velden

10

5.4

Kunstgrasvelden

10

5.5

Verharde velden

11

5.6

Veldverlichting

11

Duurzaamheid

12

6.1

Preventie en bestrijding van onkruiden, ziekten en plagen in natuurgras

12

6.2

Preventie en bestrijding van onkruiden in kunstgras

12

6.3

Bemesting

12

6.4

Zorgplicht kunstgrasvelden

13

6.5

LED-verlichting

13

6.6

Natuurgrasvelden versus kunstgrasvelden

13

6.7

Biodiversiteit op de sportterreinen

14

6.8

Dagbesteding Adfund Begeleid Werken

14

Ontwikkelingen kunstgras

15

7.1

Kunstgrasconstructies voetbalvelden

15

7.2

Kunstgrasconstructies hockeyvelden

15

Beheer en onderhoudskosten

16

8.1

Algemeen

16

8.2

Specifieke uitkering (SPUK) Stimulering Sport

16

Pagina 2/23

8.3

Het dagelijks onderhoud DOP

16

8.4

Grootschalig onderhoud

17

8.5

Meerjarig investeringsplan MIP

17

8.6

Investeringsprogramma aanvullende voorzieningen

18

8.7

Financiële gevolgen

19

8.8

Doorkijk 2028-2031

20

9

Risicoparagraaf

21

9.1

Beheer en onderhoud

21

9.2

Specifieke uitkering (SPUK) Stimulering Sport

21

10

Conclusies

22

Figuren- en tabellenlijst Figuur 1: Sportpark De Groene Wijdte, Pijnacker (eind 2022) Figuur 2: Sportpark Centrum (Nootdorp mei 2022) Figuur 3: Sportpark ‘s-Gravenhout, Nootdorp (eind 2022) Figuur 4: Sportpark Keijzershof, Pijnacker (eind 2022) Figuur 5: Sportpark waar grotere biodiversiteit ontstaat door aangepast maaibeleid

7 8 9 9 14

Tabel 1: Overzicht dagelijkse onderhoudsplan (DOP) Tabel 2: Overzicht Grootschalig onderhoud Tabel 3: Overzicht Meerjarig investeringsplan Tabel 4: Overzicht Investeringsprogramma Aanvullende Voorzieningen (IAV) Tabel 5 Structurele financiële gevolgen beheerplan Sportvelden 2024-2027) Tabel 6: Eenmalige financiële gevolgen beheerplan Sportvelden 2024-2027) Tabel 7: Doorkijk financiéle investering 2028-2031

17 17 18 18 19 19 20

Pagina 3/23

1 Inleiding 1.1 Aanleiding Op basis van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) is iedere gemeente verplicht in zijn programmabegroting een paragraaf ‘onderhoud kapitaalgoederen’ op te nemen. Ter uitvoering van deze verplichting wordt elke vier jaar een beheerplan vastgesteld waarin het beheer van sportvelden is geborgd. Dit leidt tot onderhavig Beheerplan Sportvelden 2024-2027. 1.2 Doelstelling Het doel van het beheerplan Sportvelden 2024-2027 is het beschrijven van de wijze waarop de buitensportvoorzieningen, die in beheer van de gemeente zijn, op korte en langere termijn in stand worden gehouden. De gemeente hanteert hierbij het kwaliteitsniveau “basis”. Het beheerplan geeft inzicht in: • Dagelijks onderhoudsplan (DOP); de jaarlijkse beheer- en onderhoudskosten; • Meerjarig investeringsplan (MIP); groot onderhoud, renovatie en vervangingsinvestering van bestaande voorzieningen, die afhankelijk van het type veld eens per tien tot twintig jaar worden uitgevoerd; • Investeringen aanvullende voorzieningen (IAV); investeringsprogramma om aanvullende voorzieningen te realiseren of de capaciteit op de sportparken uit te breiden.

1.3 Afbakening Het beheerplan Sportvelden heeft betrekking op de directe kosten voor vier buitensportaccommodaties in de gemeente: sportpark De Groene Wijdte en sportcomplex Keijzershof in de kern Pijnacker, sportpark Centrum en sportpark ’s-Gravenhout in de kern Nootdorp. In het beheerplan zijn alle kosten opgenomen die hiermee verband houden. In de verhuurovereenkomsten zijn afspraken met de verenigingen vastgelegd over het beheer van de sportvelden. De gemeente is verantwoordelijk voor het dagelijks verzorgende onderhoud, het groot jaarlijks onderhoud, het meerjarige groot onderhoud en de investeringen. De verenigingen zijn verantwoordelijk voor de aanvullende zaken die direct betrekking hebben op het spelen van de betreffende sport en de netheid van de accommodatie, bijvoorbeeld hoekvlaggen, doelnetten, belijnen van grasvelden, zwerfvuil, onkruidbestrijding. De kosten van de werkzaamheden waar de verenigingen verantwoordelijk voor zijn, zijn niet opgenomen in dit beheerplan. Bij de openbare sportparken zijn alleen die kosten opgenomen die direct betrekking hebben op de sportvelden. Kosten van het omliggende openbare groen, verharding en openbare verlichting zijn opgenomen in de beheerplannen voor openbaar groen, wegen en openbare verlichting. Voor Sportpark De Groene Wijdte in Pijnacker geldt dit als enige sportpark niet.

Dit sportpark is rondom afgesloten met hekwerken en watergangen. Alle verhardingen en groenvoorzieningen binnen de grenzen van dit sportpark zijn wel opgenomen in dit beheerplan. De kosten van gebouwen zoals kantines, kleedkamers, sporthallen en andere opstallen waar verenigingen eigenaar van zijn, zijn eveneens niet in dit beheerplan opgenomen. In 2023 heeft B.A.S. Begeleiding en Advies Sportterreinen een inventarisatie van de sportvelden uitgevoerd. Er is onderzoek gedaan naar de kwaliteit van de natuur- en kunstgrasvelden. De resultaten van de onderzoeken en het advies zijn gebruikt bij het opstellen van het beheerplan Sportvelden 2024 -2027.

Pagina 4/23

2 Evaluatie beheerplan Sportvelden 2020-2023 In juli 2019 is het beheerplan Sportvelden 2020-2023 vastgesteld. In de periode van 2020-2023 zijn onderstaande projecten uitgevoerd: Sportcomplex De Groene Wijdte. - Het draaien en ombouwen naar kunstgras van voetbalveld 1; uitgevoerd in 2020 - Het verplaatsen en aanleggen van het keerperstrainingsveld 7; uitgevoerd in 2020 - De aanleg van hockey kunstgrasveld 4; uitgevoerd in 2020 - De renovatie van voetbal kunstgrasvelden 2, 6 en 8; uitgevoerd in 2021 - De vervanging en uitbreiding van de korfbalkunstgrasvelden; uitgevoerd in 2023 - De aanleg van LED verlichting op natuurgrasvelden 4 en 9; uitgevoerd in 2023 Sportpark Centrum. - De renovatie van voetbal kunstgrasvelden 1 en 2; uitgevoerd in 2020 - De ombouw naar kunstgras van voetbalveld 3; uitgevoerd in 2020 - De renovatie van voetbal natuurgrasveld 4; uitgevoerd in 2023 Sportpark ’s-Gravenhout - De renovatie van voetbal kunstgrasveld 2; uitgevoerd in 2020 - De ombouw naar kunstgras van voetbalveld 1; uitgevoerd in 2021 - De renovatie van voetbal natuurgrasveld 4; uitgevoerd in 2023 Tijdens de looptijd van het beheerplan heeft overleg met de verenigingen plaatsgevonden over de benodigde capaciteit.

In afwachting van de uitkomst op de vraag welke grasvelden vanwege de behoefte aan meer capaciteit zouden worden omgevormd naar WeTra of kunstgras is de renovatie van natuurgrasveld 4 op sportpark De Groene Wijdte uitgesteld.

Pagina 5/23

3 Relatie met andere nota’s en voorstellen 3.1 Sportakkoord Pijnacker-Nootdorp 2023-2026 Het Sportakkoord PN 2023-2026 is een vervolg op het Sportakkoord PN 2020-2022 en de Nota sport en bewegen uit 2017 en gebaseerd op het landelijke Sportakkoord II: ‘Sport versterkt’. In het sportakkoord ligt de nadruk meer dan voorheen op het versterken van de lokale sportorganisaties. Voor de uitvoering van hun kernactiviteiten is het van belang dat sportorganisaties kunnen beschikken over voldoende en kwalitatief goed onderhouden sportvoorzieningen. Met het voorliggende beheerplan wordt daarin voorzien. 3.2 Beheerplan sportvelden Pijnacker-Nootdorp 2020-2023 In Beheerplan Sportvelden 2020-2023 zijn de beheermaatregelen opgenomen met betrekking tot de buitensportvoorzieningen van de gemeente. Hierin zijn investeringen en het dagelijks/grootschalige onderhoud opgenomen om gemeente Pijnacker-Nootdorp te blijven voorzien in voldoende buitensportgelegenheden. In dit plan is inzichtelijk gemaakt welke buitensportvoorzieningen aangeboden worden binnen de gemeentegrenzen en welke wij beheren. Ook wordt opgemerkt dat de regelgeving omrent SBR-rubber in kunstgras nog niet aanwezig was. In onderhavig beheerplan is hiervoor wel een aparte paragraaf opgenomen.

3.3 Nota duurzaamheid In Pijnacker-Nootdorp op weg naar een energie neutrale samenleving, is in het uitvoeringsprogramma 2016-2018 de volgende actie opgenomen: Sportverenigingen informeren over de mogelijkheden om hun complex te verduurzamen met LED -verlichting rond de sportvelden en zonnepanelen op de daken en over te stappen op groene stroom. Alle kunstgrasvelden en natuurgrastrainingsvelden (WeTra-velden) beschikken over veldverlichting. De veldverlichting is eigendom van de gemeente. De gemeente is daarmee verantwoordelijk voor het beheer. De elektriciteit voor de veldverlichting wordt geleverd via de verenigingen. Uitgangspunt is dat de conventionele veldverlichting gefaseerd door LED wordt vervangen in combinatie met de uitvoering van groot onderhoud of investering. In de periode 2020-2023 is bij alle velden waaraan grootonderhoud is uitgevoerd of velden die zijn omgebouwd of aangelegd de verlichting aangepast naar LED. In dit beheerplan is rekening gehouden met het ombouwen van de resterende installaties met conventionele armaturen naar LED. Dit betreft de volgende installaties: Sportpark Centrum.

• Verlichting voetbal natuurgrasveld 4; opgenomen in 2024 • Verlichting voetbal natuurgrasveld 5; opgenomen in 2024 Sportpark Keijzershof • Verlichting handbalveld; opgenomen in 2024 Sportpark ’s-Gravenhout • Verlichting voetbal natuurgrasveld 3; opgenomen in 2024 • Verlichting voetbal natuurgrasveld 4; opgenomen in 2024 Dit betekent dat eind 2024 alle aanwezig lichtinstallaties zijn omgebouwd naar LED.

Pagina 6/23

4 Omschrijving van de sportparken 4.1 Algemeen De vier sportparken hebben ieder hun hoofdgebruiker(s). Naast de hoofdgebruiker maken basisscholen, middelbare scholen en naschoolse opvang intensief gebruik van de sportvelden. Op en in de directe omgeving van de sportparken vinden jaarlijkse evenementen plaats. De twee sportparken in Nootdorp hebben een grotendeels openbaar karakter. Dat betekent dat de sportvelden, met uitzondering van de hoofdvelden die door een hek zijn afgesloten, openbaar toegankelijk zijn en door iedereen vrij gebruikt kunnen worden. Door het openbare karakter worden de velden zeer intensief gebruikt en is er ook regelmatig sprake van (vandalisme)schade aan de velden. Het openbare karakter vraagt dan ook extra aandacht in het dagelijks beheer en onderhoud. Op de sportparken liggen in totaal 27 sportvelden in verschillende typen en varianten: • 4 kunstgras hockeyvelden en 1 kunstgras hockey miniveld • 8 natuurgras voetbalvelden, waarvan 6 in WeTra-constructie • 10 kunstgras voetbalvelden • 3 kunstgras korfbalvelden en 2 kunstgras junior korfbalvelden • 2 verharde handbalvelden Ieder type veld heeft specifieke eigenschappen en vereist speciaal hierop afgestemd onderhoud. Afgelopen jaren is een duidelijke verschuiving te zien van natuurgras naar kunstgras; op dit moment bestaat inmiddels ca.

75% van de velden uit kunstgras of verharde velden in verschillende varianten. 4.2 Sportparken De volgende vier sportparken maken onderdeel uit van beheerplan sportvelden 4.2.1 Sportpark De Groene Wijdte Sportpark De Groene Wijdte is gelegen aan de Sportlaan in de kern Pijnacker. Het heeft geen openbaar karakter. Op het sportpark zijn de volgende sportverenigingen (hoofdgebruikers) gevestigd: • Voetbalverenigingen DSVP en Oliveo • Hockeyvereniging Pijnacker • Korfbalvereniging Avanti

Figuur 1: Sportpark De Groene Wijdte, Pijnacker (eind 2022)

Pagina 7/23

De verenigingen hebben de volgende sportvelden ter beschikking: • 4 natuurgras voetbalvelden, waarvan 2 in WeTra-constructie • 1 natuurgras keepersveld • 5 kunstgras voetbalvelden • 4 kunstgras hockeyvelden en 1 kunstgras hockey miniveld • 3 kunstgras korfbalvelden en 2 junior kunstgras korfbalvelden Op het sportpark De Groene Wijdte is nog een aantal andere (sport)verenigingen met hun accommodatie gevestigd. Met deze verenigingen zijn langdurende verhuurovereenkomsten afgesloten. De verenigingen zijn zelf verantwoordelijk voor het onderhoud. De kosten hiervan zijn niet opgenomen in dit beheerplan, dit zijn: • Tennisvereniging Pijnacker (TVP) • Jeu de boules-vereniging Club de Petanque Folâtre • Hondensportverenigingen de Fanaten en VDH Phoenix • IJsvereniging Pijnacker • Ruiterclub Pijnacker 4.2.2 Sportpark Centrum Nootdorp Sportpark Centrum Nootdorp aan de Sportparkweg heeft een grotendeels openbaar karakter, Het hoofdveld en veld 3 zijn niet openbaar toegankelijk. Veld 3 wordt wel gebruikt voor sportdagen en evenementen. Er is één hoofdgebruiker, voetbalvereniging RKDEO, die in totaal vijf voetbalvelden ter beschikking heeft. Het complex bestaat uit: • 1 natuurgras voetbalveld met WeTra-constructie • 1 Grassmaster (natuurgras met kunststofvezels) voetbalveld met WeTra-constructie • 3 kunstgras voetbalvelden

Figuur 2: Sportpark Centrum (Nootdorp mei 2022)

Pagina 8/23

4.2.3 Sportpark ’s-Gravenhout Sportpark ’s-Gravenhout aan de Poort in de kern Nootdorp heeft een grotendeels openbaar karakter; alleen het hoofdveld is niet openbaar toegankelijk. Voetbalvereniging SV Nootdorp is de hoofdgebruiker. Het sportpark heeft in totaal vier voetbalvelden. • 2 natuurgras voetbalvelden, waarvan 2 in WeTra-constructie • 2 kunstgras voetbalvelden Op het sportpark is ook de Nootdorpse Tennisvereniging (NTC) gevestigd. De NTC beheert en onderhoudt zelf haar eigen accommodatie. De kosten hiervan zijn niet opgenomen in het beheerplan.

Figuur 3: Sportpark ‘s-Gravenhout, Nootdorp (eind 2022)

4.2.4 Sportpark Keijzershof De handbalvereniging beschikt over twee verharde buiten handbalvelden die zijn gerealiseerd in 2014. De velden worden gebruikt in combinatie met de binnensportaccommodatie. Naast de handbalvereniging maken ook de scholen gebruik van de velden. De velden hebben een openbaar karakter.

Figuur 4: Sportpark Keijzershof, Pijnacker (eind 2022)

Pagina 9/23

5 Sportveldtypen 5.1 Algemeen Nederland kent een groot aantal verschillende soorten sportvelden, die grofweg zijn onder te verdelen in natuurgrasvelden, kunstgrasvelden en (half)verharde velden. Binnen deze hoofdgroepen komt weer een groot aantal varianten voor met ieder hun specifieke kenmerken en beheer en onderhoud vereisten. Vooral de ontwikkelingen bij de kunstgrasvelden gaan zeer snel. Op de sportparken in onze gemeente komen de volgende type sportvelden voor. 5.2 Natuurgrasvelden De kwaliteit van de traditionele grasvelden wordt bepaald door de intensiteit van het gebruik, het dagelijkse beheer en onderhoud en de rustperiode in de zomermaanden. Hoe lager de gebruiksintensiteit en hoe langer de rustperiode, hoe hoger de kwaliteit van de grasvelden. De normale bespelingscapaciteit van een traditioneel grasveld ligt rond de 250 uur per jaar. Goed onderhouden velden kunnen vaak een hogere belasting aan. Voor een goed herstel in de zomerperiode is een rustperiode van minimaal 11 weken noodzakelijk. Om de bespelingstijd van natuurgrasvelden te vergroten zijn zogenaamde WeTra-velden ontwikkeld. Omdat standaard natuurgrasvelden niet voor trainingen worden gebruikt wordt er geen veldverlichting geplaatst. 5.3 WeTra-velden WeTra-velden (WeTra staat voor Wedstrijd Training) zijn natuurgrasvelden met als doel de maximale bespelingstijd van de grasvelden te vergroten.

WeTra-velden zijn primair bedoeld voor wedstrijden, maar het surplus aan beschikbare uren, als gevolg van de bijzondere constructie, kan benut worden voor trainingen. WeTra-constructies verschillen in opbouw van een standaard natuurgrasveld met als hoofddoel het garanderen van een grotere stabiliteit (vlakheid) en grotere en snellere waterafvoer. De constructie heeft een zandige drainagelaag van 40 cm waardoor regenwater sneller afgevoerd wordt. WeTra-velden zijn ten opzichte van andere natuurgrasvelden wel gevoeliger voor droogte. De constructie is bepalend bij de mogelijkheden van groot onderhoud en reconstructies. Zo beperkt de aanwezigheid van kunststofvezels in een Grassmasterveld het gebruik van onderhoudsmachines. De bespelingstijd (wedstrijden + trainingen) bedraagt -afhankelijk van de constructie- tussen de 450 en 900 uur per jaar. 5.4 Kunstgrasvelden Op de complexen liggen verschillende typen kunstgrasvelden; de met TPE1 ingestrooide velden voor voetbal, de met zand ingestrooide velden voor hockey en korfbal en een semiwaterveld voor hockey. Het beheer en onderhoud richt zich, naast het schoonhouden van de toplaag, op het in stand houden van de sporttechnische eigenschappen. Een kunstgrasveld wordt regelmatig gekeurd waarbij onderzoek wordt gedaan naar de vereiste sporttechnische normen: vlakheid, stabiliteit, schokabsorberend vermogen, veerkracht en balstuitgedrag.

De eisen zijn vastgelegd in normen opgesteld door de sportkoepel NOC*NSF en de aangesloten sportbonden. Afhankelijk van de resultaten wordt het dagelijks onderhoud hierop aangepast of worden extra werkzaamheden uitgevoerd. Ook wordt onderzoek gedaan naar de vezellengte, (brand)schade, losliggende naden, enz. De eerste kunstgrasvoetbalvelden in de gemeente Pijnacker-Nootdorp zijn in 2002 op sportpark De Groene Wijdte aangelegd. Deze velden zijn inmiddels vervangen door nieuwe generatie

1 Thermoplastisch elastomeer (TPE) is een synthetisch rubber op basis van polymeren. Deze TPE

zorgt ervoor dat de voetbalvelden voldoen aan de sporttechnische normen.

Pagina 10/23

kunstgrasvelden. Bij de ontwikkeling van de kunstgrasvelden was de gedachte dat deze velden met een relatief hoge gebruiksduur weinig onderhoudsinspanning nodig hadden. De praktijk heeft inmiddels uitgewezen dat ook op de kunstgrasvelden veel en intensief dagelijks onderhoud noodzakelijk is. Ook de ingeschatte levensduur wordt niet gehaald. Bij de aanleg van de eerste kunstgrasvelden is uitgegaan van een levensduur van 15 jaar. De praktijk heeft uitgewezen dat een levensduur tot maximaal 12 jaar reëler is. Bij de zeer intensief gebruikte openbare kunstgrasvelden is een levensduur van 10 jaar meer realistisch. In eerste instantie waren ingeschatte onderhoudskosten van kunstgrasvelden veel lager dan die van de natuurgrasvelden. De praktijk heeft inmiddels uitgewezen dat de kosten elkaar niet veel meer ontlopen. Voordeel is wel dat kunstgrasvelden nagenoeg onbeperkt gebruikt kunnen worden. 5.5 Verharde velden In de wijk Keijzershof ligt een tweetal asfaltverharde handbalvelden. De velden zijn openbaar toegankelijk en worden ook door de naastliggende scholen gebruikt. Het beheer richt zich vooral op het in goede staat houden van de doelen en hekwerken. 5.6 Veldverlichting Alle kunstgrasvelden en grastrainingsvelden (WeTra-velden) zijn minimaal voorzien van trainingsverlichting volgens de normen van NOC*NSF.

De gemeente Pijnacker-Nootdorp is eigenaar van en verantwoordelijk voor het beheer van de veldverlichting. De stroom wordt geleverd en betaald door de verenigingen. Verenigingen hebben er baat bij wanneer LED-verlichting wordt aangebracht, vanwege lagere aansluitkosten en stroomkosten.

Pagina 11/23

6 Duurzaamheid 6.1 Preventie en bestrijding van onkruiden, ziekten en plagen in natuurgras De Nederlandse wetgeving gaat uit van een verbod op het professioneel gebruik van gewasbeschermingsmiddelen buiten de landbouw. Op het verbod gelden uitzonderingen, die zijn voorgesteld door een commissie van onafhankelijke praktijkdeskundigen. Het gaat bij de uitzonderingen om situaties waarin het gebruik van alleen preventieve of niet-chemische maatregelen onvoldoende resultaat oplevert tegen een bepaalde ziekte, plaag of onkruid op het sportveld (natuurgras). Daarbij is uitgegaan van een vakbekwame terreinbeheerder die ‘geïntegreerde gewasbescherming’ (Integrated Pest Management – IPM) toepast. Onderstaand een citaat uit de rapportage “Handleiding Geïntegreerd Sportgrasbeheer”. Sportveldbeheerders, die als laatste redmiddel (mogelijk) gewasbeschermingsmiddelen gebruiken, zijn wettelijk verplicht om Geïntegreerde Gewasbescherming (IPM – Integrated Pest Management) toe te passen. Deze verplichting is vastgelegd in Europese verordeningen en richtlijnen en uitgewerkt in de Nederlandse wet- en regelgeving. Doel van IPM is het gebruik en de afhankelijkheid van gewasbeschermingsmiddelen zoveel mogelijk te beperken en de impact op mens, dier en milieu zo gering mogelijk te houden. De focus ligt op preventie, biologische en mechanische bestrijding.

IPM is op sportvelden en golfbanen relatief complex door de aard, intensiteit en het jaarrond gebruik van de velden. Daarnaast vereist het beheer goede communicatie met diverse stakeholders, zoals verenigingsbestuurders, spelers, aannemers en politiek. Vanwege deze brede focus spreken we in de sportgrassector daarom ook wel van Geïntegreerd Sportgrasbeheer (ITM - Integrated Turfgrass Management). Basis voor de ITM betreft: Kwalitatief goede velden met gezonde graszode voorkomt onkruiden, ziekten en plagen. Door goede monitoring en sturing van het onderhoud wordt de kwaliteit van de sportvelden op een hoog niveau gehouden. Op basis van de ervaringen van deskundigen is bij onderhoud zonder chemische bestrijdingsmiddelen sprake van 10% extra kosten voor aanvullende werkzaamheden. Deze kosten zijn opgenomen in het beheerplan. 6.2 Preventie en bestrijding van onkruiden in kunstgras Het lijkt misschien wat tegenstrijdig, maar op kunstgrasvelden is het noodzakelijk om regelmatig aandacht te besteden aan de bestrijding van grassen, onkruiden, mossen en algen. Worden deze onvoldoende bestreden, dan heeft dit nadelige gevolgen voor de waterafvoer en de bespeelbaarheid (bijv. gladde hockeyvelden). De bestrijding van onkruid beperkt zich tot de randen van de kunstgrasvelden. Bestrijding van onkruiden vindt deels handmatig plaats en door middel van het decompacteren van de velden.

Op hockeywatervelden wordt voor het bestrijden van algen milieuvriendelijke middelen toegepast. 6.3 Bemesting Om een gezonde en regelmatige groei van gras te krijgen is gedurende het groeiseizoen bemesting met stikstofhoudende meststoffen van belang. In het verleden werden standaard grote hoeveelheden zuivere stikstof per veld gegeven. Resultaat hiervan was dat veel stikstof onbedoeld via de drainage in het oppervlaktewater spoelde. Nu wordt op basis van gericht bodemonderzoek de juiste hoeveelheid bemesting bepaald. Daarbij wordt gebruik gemaakt van

Pagina 12/23

moderne organische meststoffen. Voordelen zijn: • Langwerkend en een constante en gelijkmatige afgifte waardoor weinig verlies en uitspoeling naar het oppervlaktewater. • Het activeert bodemleven. 6.4 Zorgplicht kunstgrasvelden Gemeente Pijnacker-Nootdorp vindt de aandacht voor het milieu bij de aanleg, renovatie en het onderhoud van sportvelden van wezenlijk belang. Dat geldt ook voor kunstgrasvelden. Daarbij heeft de gemeente ook een (wettelijke) zorgplicht om de bodem en watergangen schoon te houden. Hiertoe maakt gemeente Pijnacker-Nootdorp gebruik van een zorgplichtdocument voor kunstgrasvelden. Een speciale Zorgplicht werkgroep binnen de Branchevereniging Sport- en Cultuurtechniek (verder: BSNC) heeft een zorgplichtdocument opgesteld voor beheer van de kunstgrasvelden. Hierbij is nauw samengewerkt met de BSNC-werkgroep Renovatie Kunstgras. Het zorgplichtdocument bevat één compleet, gedragen stuk voor alle onderdelen van het kunstgrasveld. In het zorgplichtdocument is omschreven welke maatregelen ingezet kunnen worden om zo netjes mogelijk om te gaan met de gebruikte materialen in het kunstgrassysteem, ook gelet op het hergebruik. Het zorgplichtdocument is te downloaden van de website van de BSNC. Belangrijkste uitgangspunten van de zorgplicht t.b.v. kunstgrasvelden: • Voorkomen van verspreiding/vervuiling van de omgeving.

• Uitvoeren van onderhoud gericht op het voorkomen van verspreiding. In de gemeente Pijnacker-Nootdorp zijn bij alle kunstgrasvelden die ingestrooid zijn met polymeren infill voorzieningen getroffen volgens het zorgplichtdocument. Voor het uitvoeren van het juiste onderhoud, het schoonhouden van de omgeving is in de kosten voor het onderhoud rekening gehouden in onderhavig beheerplan. Daarnaast is extra budget gereserveerd om gelijktijdig met de renovatie van het veld, de omliggende groenstroken te bemonsteren en te analyseren om vast te stellen of vervuiling is ontstaan als gevolg van de infill. 6.5 LED-verlichting De gemeente Pijnacker-Nootdorp zet zich in om in 2050 energie neutraal zijn. Dit doen we samen met de inwoners en ondernemers. Het vervangen van de traditionele veldverlichting door LEDverlichting kan hierin bijdragen. In de periode 2020-2023 is bij alle velden waaraan grootonderhoud is uitgevoerd of velden die zijn omgebouwd of aangelegd de verlichting aangepast naar LED. In dit beheerplan is rekening gehouden met het ombouwen van de resterende installaties met conventionele armaturen naar LED in 2024. 6.6 Natuurgrasvelden versus kunstgrasvelden Natuurgrasvelden hebben eigenschapen waardoor ze een belangrijke bijdragen leveren in het kader van klimaatadaptatie, biodiversiteit en duurzaamheid.

Natuurgrasvelden houden water langer vast, leveren een belangrijke bijdrage in het welzijn van mensen en dempen de temperatuur. Dat vaak toch gekozen wordt voor kunstgrasvelden heeft te maken met de afweging tussen beschikbare capaciteit en de beperkte beschikbare ruimte op de sportparken. Vanaf 2000 is het aantal natuurgrasvelden in onze gemeente sterk afgenomen. Momenteel bestaat ongeveer 75% van het aantal sportvelden uit kunstgras. Van belang is om in de afweging tussen natuurgras en kunstgras naast te kijken naar de benodigde capaciteit ook rekening te houden met bovenstaande eigenschappen van natuurgrasvelden.

Pagina 13/23

6.7 Biodiversiteit op de sportterreinen Binnen de branche is er steeds meer oog voor verduurzaming van de sportterreinen. Ook NOC*NSF wil de sportsector helpen met verduurzamen en is één van de ondertekenaars van de Routekaart Verduurzaming Sport. Sporten in een natuurrijke omgeving is nóg gezonder. Het natuur inclusief ontwerpen van sportparken en de openbare ruimte gaat over duurzaam ontwerpen en bouwen van de sportomgeving, zodat het waarde toevoegt aan de biodiversiteit, een gezondere leefomgeving en het klimaat. De gemeente Pijnacker-Nootdorp heeft de ambitie om aan de routekaart van de NOC*NSF invulling te geven. In dit beheerplan is budget opgenomen om een aantal groenstroken op sportpark De Groene Wijdte opnieuw in te richten waarbij bufferen van water en het toepassen van inheemse struiken en bomen de uitgangspunten zijn. Daarnaast is er aanvullend aandacht voor natuurvriendelijk beheer.

Figuur 5: Sportpark waar grotere biodiversiteit ontstaat door aangepast maaibeleid

6.8 Dagbesteding Adfund Begeleid Werken Sinds 2008 zijn cliënten van Adfund Begeleid Werken actief op de sportaccommodaties. Adfund biedt mensen met een licht verstandelijke beperking een zinvolle dagbesteding aan. Wekelijks werken ongeveer vijf cliënten met een begeleider op het sportpark. De werkzaamheden die worden verricht zijn zeer breed. Dit zijn eenvoudige en aanvullende werkzaamheden: onderhoud beplanting (snoeien, schoffelen), zwerfvuil, onkruidbestrijding, bladblazen, kleine reparaties hekken, doelnetten, kleedkamers schoonmaken, enz.

Pagina 14/23

7 Ontwikkelingen kunstgras 7.1

Kunstgrasconstructies voetbalvelden

Op 26 september 2023 heeft de Europese commissie besloten om de verkoop van infill materialen op basis van polymeren < 5mm voor sportvelden per september 2031 te verbieden. De gemeente Pijnacker-Nootdorp past bij de laatste renovaties of aanleg van kunstgrasvoetbalvelden TPE infill (synthetisch rubber op basis van polymeren), toe in hun kunstgrasvoetbal constructies. Voor dit materiaal geldt eveneens een verkoop verbod per september 2031, de kans bestaat dat leveranciers al eerder stoppen met de productie ervan waardoor de verkrijgbaarheid van het product onder druk komt te staan. Het Europese besluit maakt dat ook de gemeente Pijnacker-Nootdorp moet nadenken over een alternatieve constructie opbouw van hun kunstgrasvoetbalvelden. Mogelijkheden hiervoor zijn: -

Non infill > kunstgras zonder infill materiaal. Minerale infill > kunstgras met een dun laagje zand. Natuurlijke infill > kunstgras met een natuurlijke infill zoals kurk, mais, kokos etc.

De gemeente Pijnacker-Nootdorp heeft als uitgangspunt om bij aanleg of vervanging van kunstgrasvelden geen gebruik meer te maken van TPE, maar een alternatieve constructie toe te passen. 7.2 Kunstgrasconstructies hockeyvelden Er is een verandering op komst in het internationale tophockey. Het hockeytoernooi op de Olympische Spelen van 2024 in Parijs wordt namelijk het laatste grote hockeyevenement waarbij op een waterveld wordt gespeeld. Dat betekent dat het WK van 2026 in Nederland en België het eerste mondiale hockeytoernooi is zónder watervelden. De FIH heeft een tijdschema gepubliceerd voor het ‘weg bewegen van water’ dat begint na Parijs 2024 en resulteert in geen nieuwe watervelden vanaf 2030. De wereldhockeybond FIH stapt na 2024 definitief over op een nieuw type kunstgras waarvoor geen irrigatiesysteem meer nodig is. De aangekondigde wijzigingen qua ondergrond zijn voorlopig alleen van toepassing op de grote toernooien en internationale landenwedstrijden. Op clubniveau zullen de duurzame ambities van de wereldhockeybond niet direct merkbaar zijn. De verwachting is dat clubs op zijn vroegst in 2027 geleidelijk aan afscheid gaan nemen van de vol-watervelden. Bij de vervanging/renovatie van de hockeyvelden op sportpark De Groene Wijdte (HCP) wordt rekening gehouden met deze ontwikkeling. Dit gebeurt in overleg en afstemming met de HCP.

Pagina 15/23

8 Beheer en onderhoudskosten 8.1 Algemeen De doelstelling van het beheer van de sportvelden is het op een zodanige efficiënte wijze beheren dat door een duurzame instandhouding de kwaliteit van de velden en de veiligheid van de gebruikers gewaarborgd blijft. Of deze doelstelling wordt gehaald hangt af van de wijze waarop het beheer wordt uitgevoerd en de financiële middelen die hiervoor beschikbaar zijn. Uitgangspunt hierbij is dat het beheer en onderhoud op een doelmatige wijze wordt uitgevoerd. Om hieraan invulling te geven worden de uitgaven aan de sportvelden onderscheiden in: 1. 2. 3.

Het dagelijks onderhoudsplan DOP (§8.3) Grootschalig onderhoud (§ 8.4) Meerjarig investeringsplan MIP (§8.5).

Naast de kosten voor het in standhouden van de bestaande voorzieningen kan het nodig zijn om extra voorzieningen te realiseren om bijvoorbeeld de capaciteit op de sportparken uit te breiden of knelpunten op te lossen. Voor de periode van 2024-2027 is een investeringsprogramma aanvullende voorzieningen opgesteld. 4. 8.2

Investeringsprogramma aanvullende voorzieningen IAV (§8.6). Specifieke uitkering (SPUK) Stimulering Sport

Als gevolg van Europese Regelgeving maakt vanaf 1 januari 2019 btw onderdeel uit van de kosten die een gemeente maakt op het taakveld sport. Naar aanleiding hiervan is door het ministerie van VWS de Specifieke Uitkering (SPUK) stimulering sport ingesteld. Via deze regeling verstrekt het ministerie een subsidie ter compensatie van de niet meer compensabele btw. In dit beheerplan zijn alle genoemde bedragen inclusief btw en is uitgegaan van maximale compensatie via de SPUK. Een nadere toelichting hierover staat in de risicoparagraaf 9.2 op bladzijde 21.

8.3 Dagelijks onderhoud Om de natuur- en kunstgrasvelden in een goede staat en bespeelbaar te houden is een Dagelijks Onderhoud Plan (DOP) opgesteld. In het DOP staan alle werkzaamheden die gedurende een geheel jaar moeten worden uitgevoerd om de sportvelden duurzaam in stand te houden. Als gevolg van een aantal duurzaamheidsmaatregelen zijn de jaarlijkse onderhoudskosten toegenomen als gevolg van: • Preventie en bestrijding van onkruid in natuurgrasvelden (§ 6.1); • Het toepassen van 100% organische meststoffen (§ 6.3); • Zorgplicht kunstgrasvelden (§ 6.4).; • Extra velden die zijn aangelegd na 2020; • Onderhoud van bosplantsoen en verhardingen op sportpark De Groene Wijdte. Naast bovenstaande maatregelen zijn de markprijzen in 2022 door schaarste in grondstoffen en arbeid en de oorlog in Oekraïne sterker gestegen dan de opgenomen indexering in de gemeentelijke begroting. Bij het bepalen van de jaarlijkse onderhoudskosten is rekening gehouden met de geplande uitvoering van groot onderhoud en de geplande investeringen. Voor het dagelijks onderhoud van de sportvelden is vanaf 2024 jaarlijks onderstaand budget benodigd:

Pagina 16/23

Tabel 1: Overzicht dagelijkse onderhoudsplan (DOP) Algemeen onderhoud Contracten en bestekken Overige goederen en diensten Energie Te betalen belastingen (OZB) Totaal

2024 € 55.000 € 325.000 € 30.000 € 15.000 € 30.000 € 455.000

2025 € 55.000 € 325.000 € 30.000 € 15.000 € 30.000 € 455.000

2026 € 55.000 € 325.000 € 30.000 € 15.000 € 30.000 € 455.000

2027 € 55.000 € 325.000 € 30.000 € 15.000 € 30.000 € 455.000

Prijspeil 1 januari 2024

8.4 Grootschalig onderhoud Buiten de dagelijkse onderhoudswerkzaamheden vindt ook grootschalig onderhoud aan de sportcomplexen plaats. Dit kan zijn; het vervangen van een grasveld of het hekwerk doordat het zijn uiterlijke levensduur heeft bereikt. Tabel 2 geeft de onderhoudswerkzaamheden weer. Tabel 2: Overzicht Grootschalig onderhoud 2024

2025

2026

2027

Sportpark De Groene Wijdte Voetbalveld 5: Vervangen kunstgras doelgebieden Hockeyveld 2: Revitaliseren kunstgrasveld Hockeyveld 3: Revitaliseren kunstgrasveld Sportpark Centrum Voetbalveld 4: Vervangen hekwerken/inrichting Voetbalveld 5: Vervangen hekwerken/inrichting Voetbalveld 2: Vervangen kunstgras doelgebieden Sportpark ‘s-Gravenhout Voetbalveld 3: Vervangen hekwerken/ inrichting Voetbalveld 4: Vervangen hekwerken/inrichting Totaal

€ 26.000 € 16.000 € 16.000

€ 70.000 € 70.000 € 26.000

€ 30.000 € 20.000 € 102.000

€ 50.000

€ 96.000

€ 26.000

Om bovenstaande kosten te kunnen dekken dient de voorziening ‘groot onderhoud en renovaties buitensport’ per 1 januari 2024 € 150.000 te bevatten en jaarlijkse storting van € 50.000. 8.5 Meerjarig investeringsplan MIP Om sportvoorzieningen duurzaam in stand te houden zijn naast het uitvoeren van dagelijks onderhoud op basis van het DOP ook regelmatig renovatie en vervangingen nodig die afhankelijk van het type veld een keer per tien tot twintig jaar worden uitgevoerd. Het gaat hierbij om renovaties en vervangingen die nodig zijn als een voorziening versleten is en niet meer aan de sporttechnische eisen voldoet. Voor de komende vier jaar is een Meerjarig investeringsplan (MIP) opgesteld. Het MIP is gebaseerd op het in 2023 uitgevoerde onderzoek naar de kwaliteit van de natuur- en kunstgrasvelden. Voor renovatie en vervangingen zijn in de periode 2024-2027 de volgende uitgaven gepland. Hierbij wordt opgemerkt dat veld 2 van HCP een nieuwe ontwikkeling naar een zogenoemd ‘droog waterveld’ betreft, tussentijds vindt een revitalisatie van de kunstgrasmat plaats. Veld 3 wordt gelijktijdig met veld 2 vervangen, daarom vindt ook daar een revitalisatie plaats voor één jaar.

Pagina 17/23

Tabel 3: Overzicht Meerjarig investeringsplan 2024 Sportpark De Groene Wijdte Uitbreiding parkeren met groene parkeerplaats met afwatering. Afwatering en groen rond de velden en inrichting looppaden en fietsparkeerplaats Voetbalveld 4: Natuurgras ombouw naar WeTra Hockeyveld 1: Ombouw VOL-waterveld Hockeyveld 2: Ombouw DROOG-waterveld Hockeyveld 3: Vervangen kunstgrasveld Sportpark Centrum Voetbalveld 4: Vervangen armaturen voor LED Voetbalveld 5: Vervangen armaturen voor LED Voetbalveld 5: Vervangen grassmaster Sportpark ‘s-Gravenhout Voetbalveld 3: Vervangen verlichting door LED Voetbalveld 4: Vervangen verlichting door LED Sportpark Keijzershof Handbalveld 1: Vervangen verlichting door LED Totaal

2025

2026

2027

€ 300.000 € 260.000 € 280.000 € 660.000 € 685.000 € 470.000 € 22.000 € 22.000 € 610.000 € 29.000 € 29.000 € 43.000 € 1.085.000

€ 1.415.000

€ 910.000

€ -

8.6 Investeringsprogramma aanvullende voorzieningen Bij het vaststellen van de begroting 2024 heeft de raad een motie en een amendement aangenomen en middelen beschikbaar gesteld om de sportverenigingen toekomstig bestendig te maken en knelpunten als gevolg van groei en klimaatverandering op te pakken. In dit beheerplan zijn daarvoor onderstaande aanvullende investeringen opgenomen. Tabel 4: Overzicht Investeringsprogramma Aanvullende Voorzieningen (IAV) 2024

2025

2026

Sportpark De Groene Wijdte Voetbalveld 3: Natuurgras ombouw naar WeTra Voetbalveld 3: Aanbrengen verlichting LED

€ 420.000 € 50.000

Voetbalveld 4: Hekwerk en verharding bij ombouw naar WeTra Voetbalveld 4: Aanvullende optie toepassen graszode “veldbeemd” voor meer speeluren) Voetbalveld 10: Aanbrengen verlichting LED

€ 80.000

Totaal

€ 160.000

Pagina 18/23

€ 80.000 € 50.000 €470.000

€ 50.000

2027

Naast bovengenoemde investeringen is in het beheerplan ook een aantal maatregelen genomen in het dagelijks onderhoud om de sportverenigingen toekomstbestendig te maken. Hiervoor is gedurende de periode van dit beheerplan € 320.000 opgenomen (jaarlijks € 80.000). Ter dekking van deze maatregelen voor toekomstbestendige sportverenigingen wordt de gelijknamige bestemmingsreserve ingezet.

8.7 Financiële gevolgen De actualisatie van dit beheerplan heeft zowel structurele- als eenmalige gevolgen voor het begrotingssaldo. Structurele gevolgen Op basis van het beheerplan zijn de exploitatie-, groot onderhoud- en investeringsplanning sportvelden geactualiseerd (zie 8.3 tot en met 8.6). Dit heeft voor het begrotingssaldo de volgende consequenties: Tabel 5 Structurele financiële gevolgen beheerplan Sportvelden 2024-2027)

Dagelijks onderhoud Groot onderhoud Kapitaallasten vervanging Kapitaallasten toekomstbestendig sportvereniging Totaal

2024 - €148.000 -€ 9.000 -

2025 - €148.000 -€ 9.000 -€ 18.000 -€ 24.000

2026 - €148.000 -€ 9.000 € 3.000 -€ 51.000

2027 - €148.000 -€ 9.000 -€ 37.000 -€ 51.000

-€ 157.000

-€ 199.000

-€ 205.000

-€ 245.000

Incidentele gevolgen Onderstaand zijn de financiële gevolgen van het beheerplan Sportvelden 2024-2027 weergegeven: Tabel 6: Incidentele financiële gevolgen beheerplan Sportvelden 2024-2027) 2024 Reguliere actualisatie beheerplan 1. Versnelde afschrijving onderlaag hockeyvelden 2. Aanvullende storting in voorziening ‘groot onderhoud en renovatie sportvelden’ 3. Aanvullende storting in bestemmingsreserve ‘afschrijvingslasten onderbouw kunstgrasvelden’

-

€ 1.235.000

-

€ 1.510.000

Toekomstbestendige sportvereniging (amendement dd 27 november 2023) 4. Investeringsprogramma ‘aanvullende voorzieningen’ 5. Duurzamer en toekomstbestendiger dagelijks onderhoud 6. Inzet bestemmingsreserve ‘toekomstbestendige sportverenigingen’ Totaal

€125.000 € 150.000

-

-

€ 680.000 € 320.000 € 1.000.000 €0 € 1.510.000

Toelichting per regel: Reguliere actualisatie beheerplan 1. Bij de aanleg van de huidige hockeyvelden is een onderlaag van lava-rubber gebruikt. Deze materiaalcombinatie volstaat echter niet als stabiele ondergrond voor een nieuw hockeyveld. Hierdoor dient dit versneld vervangen te worden en afgeschreven. 2. In dit beheerplan is met name in de eerste jaren op een aantal velden groot

Pagina 19/23

3.

onderhoud gepland. Door eenmalige een extra storting in de voorziening te doen kan de jaarlijkse dotatie beperkt blijven tot € 50.000. Voor de hockeyvelden 1, 2 en 3 en het voetbalveld 5 aan de Groene Wijdte wordt de onderlaag opnieuw aangelegd. De afschrijvingslasten hiervan worden gedekt uit de bestemmingsreserve ‘afschrijvingslasten onderbouw kunstgrasvelden’.

Toekomstbestendige sportvereniging (amendement dd 27 november 2023) 4. In dit beheerplan is € 680.000 aan aanvullende investeringen opgenomen (zie tabel 4). de afschrijvingslasten kunnen worden gedekt uit een eenmalig te vullen bestemmingsreserve. 5. In het dagelijks onderhoud is jaarlijks € 80.000 (in totaal € 320.000) extra budget opgenomen voor het duurzamer en toekomstbestendiger onderhouden van de sportvelden (zie tabel 6). Een nadere toelichting vindt u in paragraaf 8.3. Deze kosten zijn ‘structureel in zijn aard’ en worden conform de BBV-regels gedekt ten laste van het begrotingssaldo. 6. De ingestelde bestemmingsreserve wordt ingezet ter dekking van kapitaallasten van investeringen.

8.8 Doorkijk 2028-2031 Na uitvoering van beheerplan 2024-2027 vinden volgens de planning verschillende werkzaamheden plaats in de vier jaren daaropvolgend, hierbij is geen rekening gehouden met areaaluitbreiding of toename van capaciteit. In Tabel 7 zijn deze projecten uiteengezet; Tabel 7: Doorkijk financiële investering 2028-2031 Investeringsproject Sportpark Centrum: veld 2 Sportpark ’s-Gravenhout: veld 2 De Groene Wijdte: veld 5 De Groene Wijdte: veld 9 Totaal *prijspeil 1 januari 2024

Pagina 20/23

Jaartal 2030 2030 2030 2029

Kosten* € 495.000 € 495.000 € 435.000 € 100.000 € 1.525.000

9 Risicoparagraaf 9.1 Beheer en onderhoud In dit beheerplan zijn de kosten opgenomen die nodig zijn om de buitensportvoorzieningen op een duurzame en veilige manier te onderhouden en op langere termijn in stand te houden. Naast het op een efficiënte wijze onderhouden is het ook belangrijk dat de sportvelden op een veilige en gezonde manier gebruikt kunnen worden. Bij het op een onvoldoende wijze onderhouden van de buitensportvoorzieningen neemt de kwaliteit van de sportvelden af, waardoor er een groter risico is op blessures. Voor natuurgrasvelden is het van belang dat goed dagelijks onderhoud wordt uitgevoerd en regelmatig groot onderhoud wordt uitgevoerd. Voor kunstgrasvelden is het van groot belang dat vervangingsinvesteringen op tijd beschikbaar worden gesteld. Aan kunstgrasvelden worden door de sportbonden steeds hogere eisen gesteld op het gebied van de sporttechnische eisen. Wanneer niet meer aan deze eisen wordt voldaan bestaat het risico dat kunstgrasvelden worden afgekeurd en niet meer voor competitiesporten mogen worden gebruikt. 9.2 Specifieke uitkering (SPUK) Stimulering Sport Vanwege Europese regelgeving is het vanaf 1 januari 2019 niet meer toegestaan om de Btw over gemaakte kosten ten behoeve van sport te compenseren.

Omdat hiermee de Btw voor gemeenten een kostencomponent is geworden heeft het ministerie van VWS de Specifieke Uitkering (SPUK) stimulering sport ingesteld. Via deze regeling verstrekt het ministerie een subsidie ter compensatie van de niet meer compensabele btw. Voor deze regeling geldt jaarlijks een uitkeringsplafond. Het uit hoofde van het plafond beschikbare bedrag wordt naar rato verdeeld indien het totaal aangevraagde bedrag het plafond overschrijdt. Het risico bestaat dus dat er minder subsidie wordt uitgekeerd dan aangevraagd. De looptijd van deze regeling was oorspronkelijk vier jaar (2019-2022) en is verlengd voor 2023. Het is nog niet duidelijk hoe hiermee vanaf 2024 wordt omgegaan. Ten tijde van het opstellen van dit beheerplan wordt de regeling geëvalueerd en herschreven. In dit beheerplan is ervan uitgegaan dat de regeling ongewijzigd wordt voortgezet. In alle budgetten in dit beheerplan is de Btw meegenomen als kostencomponent en is uitgegaan van maximale toekenning van de SPUK.

Pagina 21/23

10 Conclusies Het beheerplan Sportvelden 2024-2027 geeft een goed overzicht voor wat nodig is om deze voorzieningen op een doelmatige wijze te onderhouden. Er is een grote inspanning vereist, niet alleen door de medewerkers van de gemeente, maar ook van de verenigingen, van vrijwilligers, de medewerkers van Adfund en de aannemers. De jaarlijkse kosten nemen toe. De komende jaren zijn grote investeringen noodzakelijk om de voorzieningen ook op langere termijn in stand te houden. Ook de eisen die op het gebied van duurzaamheid worden verlangd vragen een steeds grotere inspanning en creativiteit.

Pagina 22/23

Pagina 23/23