Beantwoording beeldvormende vragen VVD, CDA, EA, TROTS, PPN, D66 en de PvdD - Nota lokaal gezondheidsbeleid
Tekst van het document
Memo beantwoording beeldvormende vragen
zaaknummer
1569747
berichtnummer
1423236
aan
Raad
van
College
afschrift datum onderwerp status
6 maart 2025 Beantwoording beeldvormende vragen over de nota lokaal gezondheidsbeleid Informatief
Door de fracties van de VVD, CDA, EA, TROTS, PPN, D66 en de PvdD zijn beeldvormende vragen gesteld over de nota lokaal gezondheidsbeleid (agendapunt 5b). Hieronder treft u de beantwoording aan. Vragen VVD Vraag 1 Op pagina 18 van de Nota Gezondheidsbeleid 2025-2028 staat in de grafiek over alcoholconsumptie in de afgelopen maand bij kinderen tussen 12 en 18 jaar, de gemeente Pijnacker - Nootdorp tweemaal opgenomen. Eenmaal aan het begin van de grafiek (14,3 %) en ee nmaal in de bovengemiddelde deel (25.9%) van de grafiek. In de tekst wordt dit laatste percentage als huidig percentage meegenomen. Waar komt het eerste percentage vandaan? En indien het percentage van 25,9 % toch het werkelijke percentage is, is dit dan te verklaren? Antwoord Per abuis is Pijnacker-Nootdorp twee keer opgenomen in de grafiek. Het correcte percentage voor onze gemeente is 25,9% (het percentage van 14,3% is van de gemeente Rijswijk). In Pijnacker-Nootdorp wordt net als in Westland, Wassenaar en Midden- Delfland traditioneel meer alcohol gedronken onder jongeren dan in de overige gemeenten in Haaglanden. Dit is daarom een speerpunt van het beleid. Samen met GGD Haaglanden, jeugd- en jongerenwerk en Brijder preventie blijven we hier in de nieuwe nota aandacht aan besteden. Bijvoorbeeld door middel van campagnes en voorlichting op scholen.
Ook zal de gemeente weer mysterybuyers inzetten bij verkooppunten- sportverenigingen en horeca- van alcohol om na te gaan of het schenkverbod wordt nageleefd. Vraag 2 Op allerlei andere aspecten scoren de 12- tot 18-jarigen in de grafiek relatief gezien beter dan de regio. Dat maakt dit percentage in alcoholgebruik opmerkelijk? Ook het gebruik van e - sigaretten bij jongeren in deze leeftijdscategorie is opmerkelijk omdat het percentage van kinderen dat ooit gerookt te hebben significant lager is? Wat zou de verklaring hierin zijn? Zien jongeren in deze leeftijd een e -sigaret niet als roken? Antwoord Jongeren worden aangetrokken door e-sigaretten/vapes doordat het niet ongezond lijkt en omdat er vele smaakjes worden aangeboden. Het Trimbos- instituut geeft aan dat de marketing van de tabaksindustrie zich richt op kinderen en jongeren. Vapes zien er vaak uit als een markeerstift of USBstick. Er zijn veel verschillende kleuren en smaakjes beschikbaar, zoals chocola, kokosnoot of bubblegum. Sinds 1 januari 2024 mogen er in Nederland geen vapes met smaakjes meer verkocht worden. Dit verbod is bedoeld om vapen minder aantrekkelijk te maken voor jongeren. Uit onderzoek van de NOS blijkt dat jongeren alsnog vapes met smaakjes kunnen kopen. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) gaat over de handhaving van het smaakjesverbod. Onze aanpak is gericht op
pagina
1/15
Memo beantwoording beeldvormende vragen
preventie (samen met GGD Haaglanden) en jongeren te wijzen op de verborgen gevaren van de e sigaret/vapes. Vragen CDA Vraag 1 Hoe komt het college aan de acties, die zijn uitgerold? Is er een enquête onder jongeren dan wel scholen, sportverenigingen geweest? Wordt hier maatwerk geleverd voor onze gemeente of gaan we uit van landelijke voorstellen of gegevens GGD? Antwoord De voorgestelde activiteiten zijn deels een voortzetting van bestaande en succesvolle interventies die we in de afgelopen jaren hebben uitgevoerd en deels ook nieuwe activiteiten, ook landelijke interventies. De interventies worden specifiek gekozen voor onze gemeente, op basis van de gezondheidscijfers van onze gemeente en in samenwerking met onze netwerkpartners (maatschappelijke organisaties en kennispartners zoals GGD Haaglanden). Ook zetten we in op de landelijk vastgestelde thema's, zoals het bevorderen gezonde leefstijl (tegengaan overgewicht) en preventie alcohol en roken. Bij het uitzetten van acties is altijd ruimte voor maatwerk, zoals Fitstap en ons aanvullend beweegaanbod voor GLI -deelnemers.
Vraag 2 Kan het college aangeven in grote lijnen, welke projecten zouden stoppen na 2027 en wat de financiële gevolgen zijn voor onze gemeente als we ze willen voorzetten? Antwoord Het gaat in ieder geval om de ketenaanpakken Kind naar gezonder gewicht en Gecombineerde Leefstijl Interventie voor volwassenen. Samen met onze regionale partners Delft, Midden-Delfland, Westland en zorgverzekeraar DSW hebben we wel de intentie uitgesproken om door te willen gaan met een gezamenlijke inzet en aanpak en ons te blijven inzetten om financiering te zoeken. Of de rijksoverheid ook na 2026 voor de activiteiten die op dit moment gefinancierd worden uit de Brede SPUK middelen ter beschikking stelt, is nu nog onzeker. In het najaar van 2026 wordt de gemeenteraad in een factsheet geïnformeerd over de uitvoering/ voortgang van het uitvoeringsplan. Bij het verschijnen van de factsheet eind 2026 zal naar verwachting ook duidelijkheid zijn over in hoeverre de middelen voor uitvoering (Brede SPUK/IZA) al dan niet gecontinueerd worden, welke wijzigingen in financieringsstromen zich voordoen en wat dat betekent voor de uitvoering van deze activiteiten vanaf 2027. Vraag 3 De meerwaarde van preventieve activiteiten is niet altijd meetbaar, wordt hier aangegeven.
Echter in de bijlage staan veel activiteiten waar mensen aan meedoen, is het mogelijk hier voor de raad dit wel inzichtelijk te maken? Hoe meet de gemeente wat nodig is? Antwoord GGD Haaglanden voert grootschalig en breed gezondheidsonderzoek uit onder onze inwoners, om de belangrijkste gezondheidsontwikkelingen van onze inwoners goed te volgen. Het verband leggen tussen preventie en gezondheidseffecten is ingewikkeld. Uiteraard monitoren en volgen we de preventieve activiteiten die worden uitgevoerd, zoals deelnemersaantallen en effecten van een interventie. Zie als voorbeeld pagina 8 en 9 uit de nota. We zien ook dat ons aanvullend beweegaanbod bijdraagt aan een verlaging van het aantal mensen die eerder uitvallen bij deelname aan de GLI. We zullen geregeld
pagina
2/15
Memo beantwoording beeldvormende vragen
rapporteren over de voortgang van het beleid (eerste keer in 2026) en hierin zoveel mogelijk dergelijke cijfers opnemen. Ook worden de gezondheidsonderzoeken van GGD Haaglanden actief met de gemeenteraad gedeeld. Vraag 4 Hoe kunnen we als raad meer in grote lijnen inzichtelijk krijgen wat de problemen, oorzaken zijn en/of ze worden opgelost? Antwoord Uit cijfers van de GGD blijkt waar de gezondheidsproblemen bij onze inwoners liggen. Deze cijfers zijn onderdeel van een online dashboard en daarmee altijd actueel en toegankelijk te raadplegen voor gemeenteraadsleden, maar ook voor partnerorganisaties en inwoners (zie: Home | Gezondheidsgids Haaglanden). De gekozen speerpunten van het beleid en de voorgestelde activiteiten zijn gebaseerd op de gezondheid van onze inwoners, van jong tot oud. En op de landelijke speerpunten, uit de verkenning/ gezondheidsanalyse van het RIVM en de landelijke nota gezondheidsbeleid. Vraag 5 Waarom is het aantal deelnemers beweegaanbod in Pijnacker zoveel meer 101, t.o.v. 16 Nootdorp en 2 elders (?)? Waarom nemen er geen inwoners deel uit Delfgauw? Antwoord Het overgrote deel van de deelnemers komt uit de kern Pijnacker. De andere twee kernen is er minder animo. Deelnemen aan de GLI is een door de huisarts geïndiceerde interventie en gefinancierd door de zorgverzekeraar.
Onze Zorgorganisatie Eerste Lijn zal dit nogmaals onder de aandacht brengen bij de huisartsen in Nootdorp en Delfgauw. Vraag 6 Terugblik was één van de doelstellingen, inzetten op preventie gamen/gebruik sociaal media? Waar zien we in de memo voortgang brede SPUK 2024 dit terug? Antwoord Het inzetten op preventie gamen/ gebruik sociale media is één van de speerpunten van het huidige gezondheidsbeleid. Vanuit de Brede SPUK zijn hier geen rijksmiddelen beschikbaar voor gesteld, vandaar dat dit onderwerp niet in de voortgangsrapportage over de Brede SPUK voorkomt. Uiteraard wordt hier wel inzet op geleverd vanuit de menukaart preventief aanbod voor basisscholen en voortgezet onderwijs. Vragen EA Vraag 1 In de aanbiedingsbrief kunnen we lezen dat er nog geen landelijke nota is. Tevens staat er dat de SPUKmiddelen lopen t/m 2026. Waarom is ervoor gekozen de hele nota door te laten lopen tot 2028? Antwoord De gemeente moet wettelijk gezien om de vier jaar een nieuwe nota opstellen. De huidige nota is in december 2020 opgesteld en de termijn loopt dus in 2025 af. De Brede SPUK is tussendoor in 2023 aangekondigd en wordt vooral ingezet om de ketenaanpakken valpreventie, overgewicht, kansrijke start en welzijn op recept vorm te geven en te financieren.
Het gezondheidsbeleid is breder en bij een mogelijke verlenging van de SPUK- middelen of nieuwe rijksregelingen is het raadzaam om ook het gezondheidsbeleid goed op orde te hebben.
pagina
3/15
Memo beantwoording beeldvormende vragen
Vraag 2 In de begroting staan de uitgaven per doelstelling. Kunnen we een overzicht krijgen van de uitgaven per activiteit? Antwoord In het overzicht is terug te vinden wat gaat het kosten. De financiering van een aantal activiteiten zoals de ketenaanpakken zijn tot en met 2026 geborgd. Een aantal activiteiten zoals Gezonde School en activiteiten van het Taalhuis worden gefinancierd uit andere middelen. Een aantal activiteiten zijn PM opgenomen. Hiervoor is een budget beschikbaar van € 40.000. De insteek is om waar mogelijk voor meerdere jaren in te kopen zodat de uitvoering van de activiteiten geborgd zijn. Activiteit
Financieringsbron
Vergroten kennis over brede blik op gezondheid (Positieve Gezondheid) bij professionals en vrijwilligers
1. GGD middelen (gemeentelijke bijdrage GR GGD & VT Haaglanden) 2. Structurele subsidie SWOP 3. Brede SPUK middelen (t.b.v. valpreventie) Geen specifieke middelen vereist
Inzet op stevige structuren om domein overstijgend samen te werken aan gezondheid 1.
2.
Inwoners informeren over activiteiten Adviespunt positieve gezondheid
Gezonde Kinderopvang en de Gezonde School 1. Project Gezonde Kinderopvang gericht op gezonde voeding ondersteuning 2. Project Welbevinden op basisscholen 3. Basis dienstverlening Gezonde School
pagina
4/15
1. 2.
Brede SPUK middelen en reguliere communicatiebudget SPUK-IZA middelen
Uitvoeringsj aar/kosten 2025-2028 Brede SPUK: PM
2025-2028
2025-2026 2027-2028 Brede SPUK: PM
1. Brede SPUK middelen 2. Brede SPUK middelen 3. Preventief Jeugdbeleid
SPUK-IZA: PM 2025-2026 € 24.000 per jaar uit preventief jeugdbeleid 2027-2028 Brede SPUK middelen: PM
Memo beantwoording beeldvormende vragen
(voorlichting, ondersteuning van alle scholen op gezondheids thema’s en ondersteuning scholen bij aanvragen Gezonde School vignetten
1.
Bevorderen van een gezonde leefstijl bij kinderen, jongeren en volwassenen
Activiteit
Financieringsbron
Uitvoeringsjaar
JOGG-aanpak
Brede SPUK middelen
2025-2026 € 27.000 per jaar
Gezonde Kinderopvang voorlichting via ‘De Voedingsjuf’
Brede SPUK middelen
2025 € 5000
Ketenaanpak Kind naar Gezonder Gewicht (KnGG) borgen zodat deze door kan gaan na 2026, via de zorgverzekeraar.
1. Brede SPUK middelen 2. Evt. SPUK IZA middelen
2025-2026 Brede SPUK: PM
Gecombineerde Leefstijl Interventie (GLI) volwassenen borgen zodat deze door kan gaan na 2026, via zorgverzekeraar. Extra beweegaanbod voor deelnemers GLI, om de drempel naar bewegen te verlagen.
1. Brede SPUK middelen 2. Evt. SPUK-IZA middelen
2025-2026, door meerjarige inkoop mogelijk t/m 2027 € 9800 per jaar
FitStap
Brede SPUK middelen
Buurtsportcoaches Team4Talent (Brede Regeling Combinatiefuncties)
Brede SPUK middelen
2025-2026, door meerjarige inkoop mogelijk t/m 2027 € 5.000 per jaar 2025-2026 € 144.000 per jaar
Beweegcoaches aangepast sporten, senioren en inwoners met een chronische aandoening
Brede SPUK middelen
2025-2026 € 30.000 per jaar
Bewegen met Nijntje (train-de-trainer traject kinderopvangaanbieders)
Brede SPUK middelen
2025 € 25.000
- Plan van aanpak gezonde kinderopvang - Plan van aanpak risicogroepen in samenwerking met Ketenaanpak Kind naar gezonder Gewicht
2.
pagina
5/15
Bevorderen van mentale gezondheid
Memo beantwoording beeldvormende vragen
Activiteit
Financieringsbron
Uitvoeringsjaar
Actieprogramma Eenzaamheid 2024-2027
Brede SPUK middelen
2025-2026 € 15.000
Bevorderen mentaal welbevinden, preventie stress, groepsdruk, suïcidepreventie bij kinderen en jongeren
Brede SPUK middelen
2025-2026 PM
Aanpak acceptatie LHBTQ+ vanuit inclusiebeleid
Middelen Inclusie
Suïcidepreventie opnemen in de preventieagenda Beschermd Wonen Beschermd thuis (BWBT).
Middelen t.b.v. Regiovisie Huiselijk Geweld & Kindermishandeling
2025-2028 PM 2025-2028 PM
Dealbreakers, doorlopende leerlijn vanuit Veiligheid omgaan met groepsdruk, preventie ondermijning/criminaliteit
Middelen Handhaving
2025-2026 PM
Aansluiten bij landelijke campagnes (bijv. Hey, het is Oke)
Regulier communicatiebudget
2025-2026 PM
3.
Activiteit
Financieringsbron
Uitvoeringsjaar
Mystery buyers alcohol via Veiligheidsplan/Handhavingsplan
1. Brede SPUK middelen 2. Middelen Handhaving
2025-2026 Brede SPUK: PM Middelen Handhaving: PM
In het kader van ‘preventie genotmiddelen’ gaan de wijkmanagers, samen met jongerenwerkers en de politie jaarlijks langs bij de groepen 8 van alle 19 basisscholen in de gemeente.
Budget wijkmanagers
2025-2028
Aansluiten bij landelijke campagnes (bijv. Ik pas, Stoptober, Zien drinken doet drinken).
Geen middelen nodig
2025-2028
Participatief actie-onderzoek naar hoe we vapen het beste kunnen aanpakken. Ontwikkelen aanpak voor preventie
Brede SPUK middelen en of vanuit regionale SPUK IZA middelen
2025 PM
Alert blijven op ontwikkelingen rondom overige middelen en online gokken, zodat geanticipeerd kan worden wanneer nodig
1. Preventief Jeugdbeleid 2. GGD-middelen 3. Brede SPUK
2025-2028 Brede SPUK PM
4.
pagina
Preventie genotmiddelen
6/15
Gezond ouder worden
Memo beantwoording beeldvormende vragen
Activiteit
Financieringsbron
Uitvoeringsjaar
Sociaal Vitaal
Brede SPUK middelen en of vanuit regionale SPUK IZA middelen.
Ketenaanpak Valpreventie
1. Brede SPUK middelen (t/m 2026) 2. Vanaf 2027 Structureel beschikbaar in gemeentefonds
2025-2026, door financiering SPUK IZA mogelijk t/m 2027 PM per jaar 2025-2026 € 112.000 per jaar
Welzijn op Recept
5.
Gezondheidsverschillen verkleinen
Activiteit
Financieringsbron
Uitvoeringsjaar
Kansrijke Start
1. Brede SPUK middelen 2. Regionale SPUK-IZA middelen Brede SPUK middelen
2025-2026, door meerjarige inkoop mogelijk t/m 2027 € 36.000 per jaar 2025 en 2026 Brede SPUK € 6.000 Vanaf 2027 € 1.000 PM 2025 €. 175.000
Fietsmaatjesproject voor iedereen die niet zelfstandig kan fietsen
Inzet op lage gezondheidsvaardigheden (oa aanpak Laaggeletterdheid en digitale vaardigheden) en aandacht voor in de inburgeringstrajecten
6. Gezonde leefomgeving Activiteit
1. WEB-middelen via contactgemeente Zoetermeer 2. Vanaf 2026 nog niet duidelijk, mogelijk via gemeentefonds
Financieringsbron
Uitvoeringsjaar
Lokaal Hitteplan (uitvoering).
Voor uitvoering hitteplan zijn geen middelen nodig
2025-2028
Hittestresstest/afronden koelteplekken
Brede SPUK
2025: € 13.000 Brede SPUK
Ontwikkeling regionaal plan van aanpak luchtkwaliteit.
GGD-middelen (rijkssubsidie verstrekt aan GGD Haaglanden) Geen middelen nodig
2025-2028
Ruimtelijk beleid neemt initiatief om te werken aan een omgeving die uitnodigt tot gezond gedrag en gezondheidsrisico’s voorkomt en betrekt hierbij uitvoerende afdeling.
pagina
Brede SPUK (t/m 2026)
2027-2028 Nog niet bekend, waarschijnlijk extra bijdrage gemeentefonds 2025-2026 € 13.000 per jaar
7/15
2025-2028
Memo beantwoording beeldvormende vragen
Professionele ondersteuning Buurt AED’s aan Stichting AED Pijnacker-Nootdorp door HartslagNU
7. Vaccinatiegraad Rijksvaccinatieprogramma Activiteit Project Monitoren ontwikkeling vaccinatiegraad Rijksvaccinatieprogramma jeugd. Onderzoek naar achtergrond waarom wel/niet vaccineren via GGD/JGZ
Brede SPUK (t/m 2026)
2025-2026, door meerjarige inkoop mogelijk t/m 2027 € 3.500
Financieringsbron
Uitvoeringsjaar
Regionale SPUK-IZA middelen
2025-2026 € 10.000 eenmalig betaald vanuit regionale middelen (SPUK-IZA)
Vraag 3 Er worden veel preventieactiviteiten genoemd. Zijn er al concrete activiteiten m.b.t vape gedrag van jongeren, gokverslaving en beeldscherm verslaving? Zo nee, waarom niet? Antwoord Naast het voorlichtingsaanbod op scholen en deelname aan campagnes, gaan we dit jaar samen met GGD Haaglanden, Trimbos instituut, Brijder Preventie, gro-up en de jeugdgezondheidszorg een expertbijeenkomst organiseren om het preventieve aanbod verder te ontwikkelen, om zo de boodschap (nog) beter over te brengen op jongeren en om hen het beste te bereiken. We zullen beginnen met de preventie rond alcoholgebruik en vapen. Vraag 4 Bij de evaluatie GLI (leefstijlinterventie) bleken 101 inwoners van Pijnacker betrokken te zijn en 16 uit Nootdorp. Kunt u dit verschil verklaren? Antwoord Zie de beantwoording van vraag 5 van het CDA. Vraag 5 Het convenant eenzaamheidsbestrijding is getekend door 33 partners. Zijn er meer concrete activiteiten te noemen dan de vermelde groep burgers die is gaan eten? Zo ja wat zijn dan voorbeelden? Antwoord Op 9 januari 2024 is de gemeenteraad geïnformeerd (1474290) over het Actieprogramma en Uitvoeringsagenda Eenzaamheid 2024- 2027. Hier zijn alle activiteiten opgenomen rondom eenzaamheid van de lokale coalitie tegen eenzaamheid.
In 2024 heeft de focus gelegen op het breder inzetten van kennis over (het signaleren van) eenzaamheid en het meer bekend maken van het aanbod voor inwoners die te maken hebben met eenzaamheid (zoals Sociaal Vitaal, Join Us, De Luisterlijn, Grip en Glans etc.). Voorafgaand van de Week tegen Eenzaamheid, van 26 september tot en met 2 oktober 2024, is aan alle inwoners van de gemeente een magazine over het thema eenzaamheid gestuurd. Het magazine bevat achtergrondverhalen, interviews met vrijwilligers en een overzicht van activiteite n. Alle zelfstandig wonende ouderen die jarig zijn en 70, 75, 80, 85, 90, 95 en 100 jaar ontvangen jaarlijks een verjaardagshuisbezoek van vrijwilligers van SWOP. Daarnaast is er een Train de trainer “Herken Eenzaamheid” gegeven aan 12 deelnemers. In groepjes van twee zijn deze deelnemers daarna aan de slag gegaan met het geven van workshops bij: Team van Pieter van Foreest WMO afdeling gemeente Pijnacker- Nootdorp Stichting Steun bij Rouw
pagina
8/15
Memo beantwoording beeldvormende vragen
--
Bewonersvereniging Oude Leede Een woongroep in Delfgauw Docenten van het Stanislas Pijnacker Vakmannen van Rondom Wonen Vrijwilligers van bibliotheek Oostland Politie en wijkagenten
Er volgt nog een training bij de medewerkers van het Taalhuis (Bibliotheek Oostland). Op 12 mei 2025 organiseren we een terugkomdag met de Train-de-trainer deelnemers om de voortgang te bespreken, elkaar te helpen en vervolgafspraken te maken voor de toekomst. Vraag 6 Kunt u per activiteit aangeven hoeveel betaalde coaches en of managers actief zijn? Graag in een overzicht. Antwoord Er zijn -onder meer- betaalde projectleiders actief voor: Ketenaanpak Valpreventie; Ketenaanpak Overgewicht; Ketenaanpak Kansrijke start; Ketenaanpak Welzijn op recept. Verder zijn er professionals actief in projecten, denk aan: JOGG-regisseur; GGD-adviseur Gezonde School; Aanvullend beweegaanbod GLI; Brede combinatiefunctionarissen; Beweegcoaches; Welzijnsmedewerkers. Vraag 7 Kunt u aangeven hoeveel vrijwilligers per activiteit zijn ingezet? Graag in een overzicht. Antwoord Er zijn vele vrijwilligers actief t.b.v de uitvoering van de vele projecten en activiteiten, waaronder in de uitvoering van: Ketenaanpak Valpreventie; Ketenaanpak Welzijn op Recept; Taalhuis Pijnacker-Nootdorp; Project Sociaal Vitaal; De uitvoering van het actieprogramma Eenzaamheid; Welzijnswerk. Vraag 8 In het stuk wordt aangegeven dat de ASD-adviezen heeft gegeven.
Waar kan ik deze adviezen terugvinden? Antwoord De ASD Pijnacker-Nootdorp heeft geen formeel advies uitgebracht, maar heeft voor de bestuurlijke behandeling de nota besproken. De suggestie om ook suïcidepreventie op te nemen en de aanpak te ambtelijk te borgen hebben wij overgenomen Vragen Trots Vraag 1
pagina
9/15
Memo beantwoording beeldvormende vragen
In deze nota worden vele onderwerpen gefinancierd met de SPUK gelden die eind 2026 stoppen. Hoe wilt u de jaren 2027 en 2028 gaan financieren? Antwoord Het klopt dat het onzeker is of de rijksoverheid ook na 2026 voor de activiteiten die op dit moment gefinancierd worden uit de Brede SPUK middelen ter beschikking stelt. In het najaar van 2026 wordt de gemeenteraad in een factsheet geïnformeerd over de uitvoering/ voortgang van het uitvoeringsplan. Bij het verschijnen van de factsheet eind 2026 zal naar verwachting ook duidelijkheid zijn over in hoeverre de middelen voor uitvoering (Brede SPUK/IZA) al dan niet gecontinueerd worden, welke wijzigingen in financieringsstromen zich voordoen en wat dat betekent voor de uitvoering van deze activiteiten vanaf 2027. Een deel van de activiteiten zijn ook in 2027 en 2028 voorzien van budget. Vraag 2 Is het mogelijk om voor de besluitvormende vergadering met een cijfermatige onderbouwing te komen? Antwoord Zie beantwoording vraag 2 van EA. In het overzicht is terug te vinden wat gaat het budget is per activiteit. Vraag 3 Mocht er door de financiële gevolgen van het rampjaar 2026 veel minder budget zijn. Welke onderwerp(en) komen het eerst in aanmerking om te stoppen. En nog belangrijker.
Welke beslist niet? Antwoord We gaan er van uit dat we alle beschreven activiteiten zoals beschreven in de nota Lokaal Gezondheidsbeleid kunnen uitvoeren omdat er in ieder geval tot en met 2026 voldoende budget voor is. In 2027 is ook nog ruimte voor het uitvoeren van activiteiten. Zoals aangegeven in de beantwoording van vraag 1, komt er eind 2026 een update naar de gemeenteraad. Vraag 4 Onder de zeven speerpunten op pagina 4 van de Nota Gezondheidsbeleid wordt drugs niet genoemd. Wordt het gebruik van drugs niet als speerpunt gezien? En waarom niet? Antwoord Uit de recente onderzoeken en uit de gezondheidsgids van de GGD blijkt dat het tegengaan van alcoholgebruik een belangrijk prioritair thema is in de bestrijding van het gebruik van genotsmiddelen in onze gemeente. Vanuit de middelbare school komt het signaal dat vapen onder onze jeugd een probleem is en dit is bevestigd in de nieuwe gezondheidsmonitor jongvolwassenen 2024 van GGD Haaglanden (17,1% van de jongvolwassenen vapet in Pijnacker- Nootdorp, ten opzichte van 11,0% gemiddeld in Haaglanden). Deze twee onderwerpen zijn apart genoemd als prioriteit in het gezondheidsbeleid. Daarnaast is in het jeugd- en gezondheidsbeleid aandacht voor het terugdringen van overige (trend)middelen, zoals drugs. Dit valt ook onder speerpunt 3, preventie genotmiddelen.
Hiervoor wordt vanuit de menukaart preventieve voorlichting aan scholen een voorlichtingsaanbod geboden waar scholen gebruik van kunnen maken. De menukaart bieden we samen met onze partners gro-up (jeugden jongerenwerk), Brijder, Halt, Politie, GGD Haaglanden en de jeugdgezondheidszorg aan. De menukaart bevat -onder andere- dit aanbod: mentale weerbaarheid, middelengebruik, sociale media & online veiligheid, gedrag in de buitenruimte, relatie & seksualiteit en groepsdruk. Vragen Progressief Pijnacker- Nootdorp Vraag 1
pagina
10/15
Memo beantwoording beeldvormende vragen
Zijn er en zo ja welke initiatieven lopen het risico om te verdwijnen als er geen structurele financiering na 2026 is? Antwoord De komende twee jaren zijn alle activiteiten voorzien van voldoende financiële middelen. In 2027 zal er ook nog ruimte zijn om middelen te gebruiken vanuit de Brede SPUK, door met de inkoop hier rekening mee te houden. Daarna wordt het voor verschillende projecten/ activiteiten die nu gefinancierd worden vanuit de Brede SPUK en het RIGA/IZA afhankelijk van nieuwe middelen vanuit de rijksoverheid. Eind 2026 wordt de gemeenteraad geïnformeerd over de uitvoering van het gezondheidsbeleid en de financiering in 2027 en 2028. Vraag 2 De nota stelt dat het lastig is om de impact van lokale preventieve interventies direct te meten. Welke criteria en evaluatiemethoden worden dan gehanteerd om te beslissen of een interventie wordt voortgezet, aangepast of stopgezet? Antwoord Dit is afhankelijk van de interventie. Per interventie is de meetmethode en is de wijze van evaluatie verschillend, uiteraard wordt zorgvuldig getoetst of de interventie het beoogde effect bereikt. Op pagina 8 en 9 van de nota, kunt u kennisnemen van de resultaten van een aantal interventies uit de afgelopen jaren en de daarbij geregistreerde effecten.
Bij de keuze van interventies wordt vooral gekozen voor wettenschappelijk bewezen interventies, zodat duidelijk is dat deze interventies een positief gezondheidseffect gaan genereren. In de factsheet die eind 2026 voor de gemeenteraad wordt opgesteld, wordt de gemeenteraad geïnformeerd over het bereikte resultaat van de interventies. Vraag 3 Hoe wordt geborgd dat kwetsbare gezinnen de in de notitie opgenomen ondersteuning daadwerkelijk bereiken en benutten? Antwoord We zoeken onze inwoners- altijd op basis van vrijwilligheid- actief thuis op en op plekken waar zij zijn. Dit doen we bijvoorbeeld door de projecten van de SWOP: huisbezoeken van het verjaarsdagsbezoek en huisbezoeken van Sociaal Vitaal. Kinderen worden bijvoorbeeld actief bereikt via de jeugdgezondheidszorg, kinderopvang, scholen en sport/cultuur. Inwoners met een beperking wordenonder meer- actief bereikt door de beweegcoach. Vraag 4 Is er op basis van de feedback van de adviesraad sociaal domein op de concept uitgangspunten en speerpunten (p.14) iets veranderd aan het plan? Antwoord We hebben op suggestie van de ASD in de nota aandacht besteed aan de nieuwe wettelijke taak die medio 2025 naar gemeenten komt rondom suïcidepreventie. Dit zal ambtelijk worden opgepakt door de beleidsadviseur GGZ.
Ook werd het belang van regionale samenwerking rondom gezondheidsbeleid door de ASD onderstreept, dat sluit goed bij ons voornemen om regionaal verder samen te we rken op dit onderwerp. Vragen D'66 Vraag 1
pagina
11/15
Memo beantwoording beeldvormende vragen
Op bladzijde 9 van de Nota zien we onder het kopje:" JOGG, gezonde jeugd, gezonde toekomst" de vermelding van een medebepalende factor. Er staat "bijvoorbeeld armoede". Kan het College ons liefst zo gedetailleerd mogelijk uitleggen wat zij doet in het kader van de relatie armoede en gezondheid? Een paar overwegingen: wij kennen natuurlijk het Jeugd-, Sport- en Cultuurfonds en wordt er melding gemaakt van afspraken tussen een zorgverlener en DSW over vergoeding bij Ketenaanpakken Kind naar Gezonder Gewicht. De Voedselbank zorgt voor (gezonde) maaltijden maar hoe zit dit bij voorbeeld bij inwoners die (net) niet voor de Voedselbank in aanmerking komen? Antwoord In de gezondheidsonderzoeken van GGD Haaglanden wordt bijvoorbeeld rekening gehouden met meten van de gezondheidssituatie van onze inwoners in relatie tot inkomen en armoede. In de visie van GGD Haaglanden 2030 is de eerste ambitie: voorvechter gelijke kansen op een goede gezondheid. Dit is belangrijk omdat gezondheidsverschillen tussen groepen Nederlanders groter worden. Ook armoede speelt hier een rol in, dit geeft aantoonbaar gezondheidsrisico's. De samenhang wordt in de gezondheidsmonitor meegenomen om de kennis hierover te vergroten. Dit biedt de kans om hier actief activiteiten op in te zetten.
Ook aan inwoners met financiële zorgen- die bijvoorbeeld geen recht hebben op ondersteuning van de Voedselbank Delft- biedt onze gemeente samen met partners ondersteuning en advies. Verschillende regelingen worden (bijvoorbeeld) actief over de aandacht gebracht, bijvoorbeeld via: vragenovergeld.nl. Het is verder van belang van we bij de uitvoering van de activiteiten van het gezondheidsbeleid rekening houden met mogelijke belemmerende factoren die inwoners ervaren vanuit armoede of financiële stress bij deelname aan de gezondheidsactiviteiten. Dit doen wij bijvoorbeeld door rekening te houden met beperkte of geen financiële bijdrage bij activiteiten. Maar ook bieden we bijvoorbeeld activiteiten aan die gericht zijn op een goedkope of kosteloze manier werken aan de eigen gezondheid. Zoals de workshops goedkope gezonde voeding (koken) en bewegen buiten in de natuur (ongeorganiseerde sport buiten). Vraag 2 Op bladzijde 12 van de Nota lezen we onder andere over de SPUK gelden via het Integraal Zorg Akkoord (laatste alinea). Na de resolutie van de VNG in november om de deelname aan het IZA tijdelijk te beëindigen, begrepen we dat we nu weer in gesprek zijn. Kan het College ons informeren over de meest recente informatie m.b.t.
het "weer aan tafel zitten"? En vooruitlopend op het feit dat de (brede) SPUK middelen aflopen ultimo 2026: welke ambities worden dan bijgesteld? Graag zo uitvoerig mogelijk zodat we een beeld hebben hoe we dit gaan doen. Antwoord De VNG heeft deelname aan IZA (Integraal ZorgAkkoord) gesprekken hervat. In bijgaande link treft u de ledenbrief aan. Gesprekken Integraal Zorgakkoord (IZA) hervat | VNG Met deze brief zijn begin februari 2025, gemeenten geïnformeerd over het hervatten van deelname van de VNG aan het Integraal Zorgakkoord (IZA) en over de gesprekken die plaats vinden over het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA). In de ledenbrief is het volgende opgenomen: Het IZA bevat afspraken van zorgpartijen en gemeenten die een impuls geven aan de beweging van zorg naar gezondheid, zodat onze inwoners zoveel mogelijk kans hebben op een gezond leven. Met het AZWA wordt ingezet op een verbreding, intensivering en concretisering van het IZA, waarin gelijkwaardigere toegang tot zorg en welzijn en het afwenden van het arbeidsmarkttekort centraal staan. Ook zullen in het AZWA het sociaal domein en de publieke gezondheid een explicietere plek krijgen. Het uitgangspunt van de VNG is dat gemeenten het IZA en GALA alleen kunnen uitvoeren als er voldoende structurele middelen zijn. Transformatieplan RIGA
pagina
12/15
Memo beantwoording beeldvormende vragen
Daarnaast is op 11 februari 2025 de gemeenteraad geïnformeerd (1557350) over het Transformatieplan RIGA (Regionaal Integraal GezondheidsAkkoord). In de regio Westland, Schieland en Delfland (WSD) werken zorgpartijen, gemeenten en zorgverzekeraar/ zorgkantoor DSW samen binnen het RIGA. Het RIGA vormt de regionale uitwerking van het IZA. Doel is om de zorg en ondersteuning toekomstbestendig te maken, zodat deze kwalitatief goed en regionaal beschikbaar blijft. Meer dan vijftig organisaties – waaronder zorgaanbieders, welzijnsorganisaties, gemeenten en verzekeraars – dragen actief bij aan deze transformatie. Om deze beweging te kunnen financieren, is een transformatieplan opgesteld. Dit plan beschrijft hoe we in de periode 2025 –2027 samen willen werken aan het beheersbaar houden van zorgvraag en -kosten. De nadruk ligt op een verschuiving van (vaak dure) curatieve zorg naar een sterkere nadruk op preventie, welzijn en een stevige sociale basis. Op die manier willen we voorkomen dat de zorgvraag verder uit de hand loopt en tegelijker tijd de kwaliteit van ondersteuning behouden. Middelen Brede SPUK- gezondheidsbeleid Het is op dit moment nog onzeker of de rijksoverheid ook na 2026 (voor de activiteiten in de nota die op dit moment gefinancierd worden uit de Brede SPUK) middelen ter beschikking stelt.
In het najaar van 2026 wordt de gemeenteraad in een factsheet geïnformeerd over de uitvoering/ voortgang van het uitvoeringsplan. Bij het verschijnen van de factsheet eind 2026 zal naar verwachting ook duidelijkheid zijn over in hoeverre de middelen voor uitvoering (Brede SPUK/IZA) al dan niet gecontinueerd worden, welke wijzigingen in financieringsstromen zich voordoen en wat dat betekent voor de uitvoering van deze activiteiten (gefinancierd uit de Brede SPUK) vanaf 2027. Vraag 3 Op bladzijde 14 van de Nota lezen we: "In het vervolgstadium na het vaststellen van de nota, wanneer er concrete vraagstukken voorliggen rondom de uitvoering, zullen inwoners betrokken worden op onderdelen". Kan het College hier specifieker op ingaan? Waaraan moeten we dan denken? En op welk participatie niveau? Antwoord Op onderwerpen gaan we actief met inwoners in gesprek. Een voorbeeld van het afgelopen jaar: SBJ SamenSterk heeft bijvoorbeeld rondom het uitvoeren van de campagne eenzaamheid, inwoners laten meelezen en meedenken bij het inhoudelijk vormgeven van de campagne. In 2025 willen wij vooral bij het verder ontwikkelen van de preventieve (voorlichtings-) activiteiten rondom jongeren, hen hierbij betrekken. Denk hierbij aan de activiteiten rondom preventie genotmiddelen. Wij zetten hierbij in op het participatieniveau meedenken en meebeslissen.
Vraag 4 Op bladzijde 17 van de Nota staat bij de punten: " Bevorderen acceptatie LHBTQIA+ jongeren. Kan het College concrete voorbeelden geven hoe zij dit vorm wil geven? Antwoord We willen dat iedereen zichzelf kan en mag zijn in onze gemeente. Dat iedereen zich veilig en geaccepteerd voelt, dit geldt natuurlijk ook voor LHBTQIA+ jongeren. Op basis van het gezondheidsonderzoek van de GGD is duidelijk geworden dat dit onderwerp extra aandacht nodig heeft in onze gemeente, vooral voor jongeren. Stichting Inclusie en Discriminatiebestrijding (iDb) is de antidiscriminatievoorziening in de regio Hollands Midden en Haaglanden. Onze inwoners kunnen hier melding maken van ervaren of gesignaleerde discriminatie. Stichting iDb gaat, in samenwerking met Gro-up (jeugd- en jongerenwerk), bijeenkomsten in het kader van respect, vooroordelen en discriminatie voor jongeren. Het doel van de bijeenkomsten is om met deze jongeren in gesprek te gaan en de bewustwording en empathie te vergroten. Hierbij is aandacht voor gevoelens van onveiligheid binnen sociale verbanden waarin jongeren verkeren en de door hen ervaren sociale uitsluiting en discriminatie. Jongeren leren om ervaren en gesignaleerde problemen bespreekbaar te maken en beschikken over kennis, vaardigheden en houding die hen weerbaar maakt
pagina
13/15
Memo beantwoording beeldvormende vragen
tegen negatieve effecten van groepsdruk, sociale uitsluiting en discriminatie. Ook worden preventiemiddelen inzet voor voorlichting aan professionals van bijvoorbeeld woningbouwcorporaties, wijktoezichtteams en handhaving. Stichting iDb heeft ook aandacht voor eenzaamheid in de gemeente. Stichting iDb onderzoekt via het lokale netwerk rondom eenzaamheid de link tussen discriminatie, uitsluiting en eenzaamheid. Inclusie en diversiteit maakt ook onderdeel uit van het Lokaal Sportakkoord . Op 2 oktober 2024 is hebben de Sportraad, Team4Talent en de gemeente gezamenlijk een sportcafé/themabijeenkomst georganiseerd over Inclusie en Diversiteit. Workshop “Sport voor iedereen. Diversiteit in onze club” Ook wordt het aanbod van de John Blankenstein Foundation onder de aandacht gebracht bij sportverenigingen. Zij verzorgen workshops om sporters en hun directe omgeving meer bewust te maken van hoe in de sport kan worden toegewerkt naar een inclusieve omgeving voor LHBTQIA+ ers. Vraag 5 Bladzijde 28 Nota: eerste punt; Aanpak LHBTIQ+. Het College noteert als partners: Gro -Up, Stichting Inclusie en Discriminatie Bestrijding, Bibliotheek Oostland. Waarom worden Politie, Scholen en bij voorbeeld een lokale COC-contactpersoon niet betrokken? Antwoord Stichting iDb is een belangrijke partner, ook omdat zij een wettelijke taak voor onze gemeente uitvoeren.
Maar ook andere partners worden betrokken, zoals middelbare scholen en Gro-up jongerenwerk. Stichting iDb organiseert ook trainingen voor maatschappelijke partners in de hele regio over discriminatie en racisme, dit verzorgen zij ook ieder jaar voor de politie. Vraag 6 Bladzijde 29 Nota: vierde punt; Aanpak preventie vapen. We zien dat voor deze ambitie nog geen geld is vrijgemaakt. Kan het College overwegen om hier contact op te nemen met het Trimbos Instituut? Zij bieden preventieprogramma's aan voor gemeenten. Zo neen, wat is de reden om dit niet in overweging te nemen? Antwoord Zie antwoord vraag 3 van EA. We zijn voornemens om het Trimbos Instituut hierbij te betrekken. Vragen PvdD Vraag 1 Wat wordt verstaan onder gezonde voeding? (dat is namelijk nog voor velerlei uitleg vatbaar)`? Antwoord GGD houdt de richtlijnen aan van het Voedingscentrum. In de diverse workshops (gezonde smikkelweken via JOGG en gezonde kinderopvang) worden deze richtlijnen ook gehanteerd. Vraag 2 Hoort meer plantaardig eten en minder vlees daar ook bij? Antwoord Het Voedingscentrum adviseert om niet meer dan 500 gram vlees per week te eten, inclusief vleeswaren. Eet daarbinnen maximaal 300 gram rood vlees, zoals rundvlees en varkensvlees. Dit is een maximum, minder of geen vlees eten kan ook. Onbewerkt mager vlees staat in de Schijf van Vijf .
Het Voedingscentrum geeft ook aan dat het niet nodig is om vlees te eten, het is vervangbaar door andere producten. Vraag 3 Welke mogelijkheden zijn er om nog meer fastfoodsrestaurants (bewerkt voedsel) tegen te gaan?
pagina
14/15
Memo beantwoording beeldvormende vragen
Antwoord In het kader van de APV en horeca-wetgeving zijn er nog geen specifieke mogelijkheden om dit tegen te gaan. Dit vraagstuk wordt besproken tussen gemeenten en rijksoverheid. Vraag 4 Welke aandacht is er voor de LHBTIQ+ gemeenschap: niet jezelf kunnen zijn kan leiden tot gezondheidsproblemen? Antwoord Zie de beantwoording van vraag 4 van D66. Vraag 5 Waarom zijn de sportinstituten geen partner bij het lokale gezondheidsbeleid (pag. 13)? Antwoord Het gezondheidsbeleid van de gemeente heeft een directe link met het Sportakkoord en hiermee zijn de sportverenigingen betrokken. Verder gaan wij vanaf 2025 sportinstituten betrekken bij de aanpak overgewicht door deelnemers van het aanvullend beweegaanbod in de loop van het traject door te verwijzen naar reguliere sportaanbieders in Pijnacker. Hierover is contact gelegd met diverse aanbieders. Vraag 6 Stress is een belangrijke veroorzaker van gezondheidsproblemen. Welke inzet wordt er gepleegd om stress te verminderen? Antwoord In het kader van de Gezonde School- aanpak is er veel aandacht voor welbevinden en ook wordt in het bredere preventief aanbod op scholen hier veel aanbod op gezet. In 2025 gaan we met GGD Haaglanden en Trimbos als expertisecentrum hier extra op inzetten in het onderwijs. Het plan is om in het voorjaar een bijeenkomst te organiseren voor het onderwijsveld over het versterken van welbevinden.
Voor volwassen inwoners, bijvoorbeeld deelnemers aan de GLI trajecten is er veel aandacht voor stress, middels interventies van de leefstijlcoach.
pagina
15/15