Aanbiedingsnota raad - Verordening jeugdhulp 2025

Aanbiedingsnota raad

beeldvorming op

12 december 2024

oordeelvorming op

12 december 2024

besluitvorming op

19 december 2024

invullen organisatie zaaknummer

1533440

berichtnummer

1386417

voorstel over

Verordening jeugdhulp 2025

portefeuillehouder

​Marieke van Bijnen

behandeld in college

5 november 2024

afdeling

​beleid

besluit

Ja

bijlagen

​1. Besluit raad Verordening jeugdhulp 2025 2. Belangrijkste wijzigingen Verordening jeugdhulp 3. Vierde wijziging Nadere regels jeugdhulp gemeente Pijnacker-Nootdorp 2020 4. Advies ASD Verordening jeugdhulp 2025 5. Reactie college op advies ASD Verordening jeugdhulp 2025

pagina

1/7

Aanbiedingsnota raad

Gevraagde beslissing Wij stellen u voor vast te stellen: 1. de Verordening jeugdhulp gemeente Pijnacker-Nootdorp 2025. Inleiding Voor u ligt de Verordening jeugdhulp gemeente Pijnacker-Nootdorp 2025 (hierna: de verordening). Het college geeft hiermee invulling aan de uitvoering van de Jeugdwet. Jaarlijks onderzoeken wij of aanpassing van de verordening nodig is. Vanwege nieuwe ontwikkelingen, recente rechtspraak en meer kaders vanwege de kostenbeheersingsmaatregelen is de verordening geactualiseerd, verduidelijkt en aangescherpt ten opzichte van de Verordening jeugdhulp gemeente Pijnacker-Nootdorp 2020. De nadere regels (bijlage 3) zijn een uitwerking van de verordening en zijn om deze reden hierop aangepast. Op 16 juli 2024 heeft het college de kaders voor het interventieplan kostenbeheersing sociaal domein vastgesteld. De verordening is een eerste stap in het uitvoeren van de kostenbesparingsmaatregelen. Naast de hierbij drie voorgestelde kostenbesparingsmaatregelen stuurt het kernteam- met deze nieuwe verordening- nog meer op een doelmatige inzet van de jeugdhulp, dit komt vooral neer op sturen op casusniveau aan de voorkant. En bij het maken van beleidskeuzes hebben we structureel gekozen voor de sobere oplossing en zijn kaders nog verder aangescherpt. Ook is de verordening in lijn gebracht met recente rechtspraak.

De ASD noemt in haar advies de regelgeving van deze nieuwe verordening nu behoorlijk strikt, omdat we meer gaan verwijzen naar gebruikelijke hulp. Met als risico dat draagkracht overschat kan worden. We nemen deze aanbeveling ter harte, waarbij dit onze aandacht heeft in de uitvoering van de verordening. Wijzigingen In deze nieuwe verordening willen we behouden wat goed werkt uit de oude verordening. De verordening is dus niet volledig nieuw. Desondanks zijn de wijzigingen dusdanig inhoudelijk en omvangrijk dat het hier niet gaat om een wijziging van de verordening, maar om het vaststellen van een nieuwe verordening. Daardoor is het opstellen van een was-wordt-lijst niet mogelijk. De belangrijkste inhoudelijke wijzigingen worden gemotiveerd in bijlage 2. De verordening is als volgt opgebouwd: Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen Definities van begrippen om te voorkomen dat er discussie ontstaat over de interpretatie van een begrip. Enkele nieuwe begrippen toegevoegd, overbodige begrippen geschrapt en begrippen verduidelijkt. Hoofdstuk 2. Vormen van jeugdhulp Weergave van de beschikbare overige- en individuele voorzieningen. Per individuele voorziening is een productbeschrijving toegevoegd. Hoofdstuk 3. Procedureregels Het proces van de melding van de hulpvraag tot de afgifte van de beschikking.

De kwaliteitseisen waaraan de medewerkers van het Kernteam moeten voldoen zijn toegevoegd. Hoofdstuk 4. Toegang jeugdhulp via de gemeente De algemene criteria om in aanmerking te komen voor een individuele voorziening, waarbij nu ook is beschreven wanneer sprake is van gebruikelijke- en bovengebruikelijke hulp. De afbakening tussen de Jeugdwet en andere zorgwetten is toegevoegd. Daarnaast zijn aanvullende criteria toegevoegd voor de toekenning van vaktherapie, de behandeling scheidingsproblematiek, diagnostiek en behandeling van ernstige dyslexie, kortdurend verblijf en vervoer. Hoofdstuk 5. Toegang jeugdhulp via huisarts, medisch specialist of jeugdarts Beschrijft de toegang naar jeugdhulp via een andere wettelijk verwijzer. Hierin is nu een schakelbepaling opgenomen waardoor de regels uit de verordening ook van toepassing zijn verklaard op de gecontracteerde jeugdhulpaanbieders. Daarnaast is de afstemming bij casusregie toegevoegd.

pagina

2/7

Aanbiedingsnota raad

Hoofdstuk 6. Persoonsgebonden budget De regels voor het verstrekken en besteden van een pgb, het onderscheid tussen professionele en nietprofessionele jeugdhulp en de wijze waarop de hoogte van het pgb wordt vastgesteld. Wijzigingen in de regels voor de besteding van het pgb en de hoogte van het pgb voor niet-professionele jeugdhulp. Hoofdstuk 7. Nieuwe feiten en omstandigheden, herziening, intrekking of terugvordering Beschrijft wanneer een beslissing over het verstrekken van een individuele voorziening of pgb kan worden gewijzigd, ingetrokken en teruggevorderd, wanneer een pgb kan worden opgeschort en de aanwijzing van de toezichthouder. Alleen tekstuele wijzigingen. Hoofdstuk 8. Kwaliteit Beschrijft hoe een goede prijs-kwaliteitverhouding wordt gewaarborgd. Hierbij is aangesloten bij de Algemene Maatregel van behoorlijk Bestuur (AMvB) reële prijzen Jeugdwet die op 1 juli 2024 in werking is getreden. Hoofdstuk 9. Afstemming met andere voorzieningen Beschrijft de wijze waarop de toegang en toekenning van voorzieningen wordt afgestemd met andere voorzieningen. Alleen tekstuele wijzigingen. Hoofdstuk 10. Overige bepalingen De klachtregeling, vertrouwenspersoon en medezeggenschap van ingezetenen bij het ontwikkelen van het beleid. Ongewijzigd overgenomen uit de Verordening jeugdhulp gemeente Pijnacker-Nootdorp 2020. Hoofdstuk 11.

Slotbepalingen De hardheidsclause, intrekking oude verordening, overgangsrecht en hoe en wanneer de verordening in werking treedt. De hardheidsclausule is aangepast conform de Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Pijnacker-Nootdorp 2024. Nadere regels Het college heeft de bevoegdheid om de concrete bedragen van de pgb-tarieven vast te stellen in nadere regels. De nieuwe pgb-tarieven zijn berekend op basis van de regels in de verordening. De pgb-tarieven die gehanteerd worden voor professionele jeugdhulp zijn gebaseerd op de zorg in natura (ZIN) tarieven die zijn vastgesteld door het Service Bureau Jeugdhulp Haaglanden (SBJH). Deze tarieven worden jaarlijks geïndexeerd. De hoogte van het pgb-tarief voor professionele jeugdhulp bedraagt 80% van het tarief voor gecontracteerde jeugdhulp in natura. Dat betekent dat de voorgestelde pgb-tarieven zijn afgestemd op de tarieven zoals die gelden bij ZIN en voor 20% worden gecorrigeerd voor een component voor kosten van overhead. De pgb-tarieven voor niet-professionele hulp zijn twee jaar geleden gelijkgetrokken aan de Wmotarieven voor niet-professionele ondersteuning. Deze tarieven zijn gebaseerd op de cao Verpleeg- en Verzorgingshuizen, Thuiszorg en Jeugdgezondheidszorg ad € 24 per uur.

Naar aanleiding van de uitspraak van de rechtbank Zeeland-West-Brabant van 20 juni 2024 wordt het pgb-tarief voor nietprofessionele jeugdhulp nu vastgesteld op basis van het wettelijk minimumuurloon1. Volgens deze uitspraak volstaat voor het informele pgb-tarief het minimum uurloon. De rechtbank ziet geen aanleiding om voor wat betreft de Jeugdwet aan te sluiten bij de uitspraak van de CRvB over het tarief van het informele pgb onder de Wmo 2015. Omdat het bij niet-professionele jeugdhulp vrijwel altijd gaat om hulp uit het sociaal netwerk, waarbij de hulp op de eerste plaats voortvloeit uit de affectieve relatie, wordt een tarief op basis van het wettelijk minimumloon passend geacht. Dat betekent dat het uurtarief naar beneden wordt vastgesteld van € 24 naar € 14,06 per uur. Jeugdhulpvervoer De criteria voor de toekenning van jeugdhulpvervoer zijn opgenomen in de verordening. Om deze reden kunnen de Nadere regels vervoer jeugdhulp Pijnacker-Nootdorp 2017 worden ingetrokken. In de verordening staat nu beschreven onder welke voorwaarden een individuele voorziening in de vorm van vervoer wordt toegekend. Hierbij is het uitgangspunt dat ouders zelf verantwoordelijk zijn voor het 1 Zie de uitspraak van de rechtbank Zeeland-West-Brabant van 20 juni 2024 (ECLI:NL:RBZWB:2024:4238)

pagina

3/7

Aanbiedingsnota raad

vervoer van hun kind naar en van de jeugdhulpaanbieder. Hierdoor komen inwoners minder snel in aanmerking voor jeugdhulpvervoer. Ook hanteren we een kilometergrens, deze is gelijk aan leerlingenvervoer. Wat willen wij bereiken? Met deze verordening geven we uitvoering aan de Jeugdwet. We leggen de kaders vast waarbinnen Pijnacker-Nootdorp jeugdhulp biedt aan haar inwoners. We maken duidelijk aan inwoners welke rechten en plichten zij hebben op dit gebied. We gaan uit van het principe ‘goed is goed genoeg’. Hulp inzetten waar nodig en klein houden waar kan. Ouders behouden de regie en dat betekent dat niet in alle gevallen direct hulp bieden en zorg verlenen nodig is. De leidende principes van normaliseren passen we actief toe, dit levert een bijdrage aan het uiteindelijke doel, de kwaliteitsverbetering en het beheersbaar houden van de kosten in het sociaal domein. Ook brengen we de verordening in lijn met recente rechtspraak. Argumenten 1.1 De Jeugdwet heeft de verantwoordelijkheid voor het organiseren van goede en toegankelijke jeugdhulp bij de gemeente belegd. Het uitgangspunt is dat de verantwoordelijkheid voor het gezond en veilig opgroeien van jeugdigen allereerst bij de ouders en de jeugdige zelf ligt. Het is noodzakelijk om regels vast te stellen over:      

de door het college te verlenen individuele voorzieningen en overige voorzieningen, met betrekking tot de voorwaarden voor toekenning en de wijze van beoordeling van en de afwegingsfactoren bij een individuele voorziening; de wijze waarop de toegang tot en de toekenning van een individuele voorziening wordt afgestemd met andere voorzieningen; de wijze waarop de hoogte van een pgb wordt vastgesteld; de wijze van bestrijding van het ten onrechte ontvangen van een individuele voorziening of een pgb alsmede misbruik en oneigenlijk gebruik van de Jeugdwet; waarborging van een goede verhouding tussen de prijs voor de levering van jeugdhulp of de uitvoering van een kinderbeschermingsmaatregel of jeugdreclassering en de eisen die worden gesteld aan de kwaliteit daarvan. onder welke voorwaarden de persoon aan wie een persoonsgebonden budget wordt verstrekt, de jeugdhulp kan betrekken van een persoon die behoort tot het sociale netwerk.

1.2. Aanpassing van de verordening is noodzakelijk gelet op de recente rechtspraak, opgedane (uitvoerings)ervaring en de huidige ontwikkelingen. De verordening is weer in lijn met recente rechtspraak. De CRvB deed het afgelopen jaar verschillende uitspraken o.a. over: eigen kracht, gebruikelijke en bovengebruikelijke hulp2. Volgens de CRvB moeten de toekenningsvoorwaarden en afwegingsfactoren in de verordening staan, omdat dit rechtszekerheid biedt en willekeur voorkomt. Daarnaast is ook door de uitspraak van de rechtbank Zeeland-WestBrabant van 20 juni 2024 het pgb-tarief voor niet-professionele jeugdhulp vastgesteld op basis van het wettelijk minimumuurloon. De verordening is ook geactualiseerd, verduidelijkt en aangescherpt. Er zijn duidelijke kaders waarbinnen Pijnacker-Nootdorp jeugdhulp en ondersteuning biedt aan haar inwoners. We maken duidelijk aan inwoners welke rechten en plichten zij hebben op dit gebied. Er staat duidelijker weergegeven wanneer iemand in aanmerking komt en wanneer niet. Met deze kaders wordt het kernteam in staat gesteld hulp te verstrekken aan de jeugdigen en gezinnen die het nodig hebben en verzoeken af te wijzen wanneer hier geen inhoudelijke grond voor is.

2 Zie de uitspraken van de CRvB van 29 mei 2024 (ECLI:NL:CRVB:2024:1095, ECLI:NL:CRVB:2024:1096 en

ECLI:NL:CRVB:2024:1097).

pagina

4/7

Aanbiedingsnota raad

1.3 Op 1 juli 2024 is de Algemene Maatregel van behoorlijk Bestuur (AMvB) reële prijzen Jeugdwet in werking getreden. Deze AMvB wijzigt het Besluit Jeugdwet. De AMvB bepaalt de kostprijselementen die gemeenten minimaal moeten betrekken bij het bepalen van hun prijs. Artikel 2.3 van het Besluit Jeugdwet verplicht gemeenten nu om tenminste kostprijselementen m.b.t. de kosten van beroepskrachten, cliëntgebonden kosten anders dan van beroepskrachten, overheadkosten en kosten voor indexering in de verordening op te nemen. Op basis hiervan is het kostprijselement ‘kosten voor indexering’ toegevoegd. Indexering vindt plaats conform de afspraken met de gecontracteerde zorgaanbieders. 1.4 Door het vaststellen van de verordening treden de eerste maatregelen in werking uit het interventieplan. We beogen financiële houdbaarheid van het sociaal domein én de gemeentebegroting. Hierdoor kan ook in de toekomst zorg en ondersteuning worden verleend aan inwoners die het nodig hebben, zo licht mogelijk, zo kort mogelijk maar wel adequaat en passend, binnen verantwoorde financiële kaders. 2. Het pgb-tarief voor niet-professionele jeugdhulp is in lijn met de recente uitspraak van de rechtbank Zeeland-West-Brabant. Het college stelt de concrete bedragen van de pgb tarieven vast in de nadere regels.

Hiermee zijn de pgb-tarieven in de nadere regels in lijn met de berekening op basis van de regels in de verordening. Dit onder voorbehoud van vaststelling door de raad van de verordening (bijlage 1). 3. In de verordening zijn de voorwaarden voor toekenning van jeugdhulpvervoer opgenomen. Doordat de criteria voor de toekenning van jeugdhulpvervoer zijn opgenomen in de verordening kunnen de Nadere regels vervoer jeugdhulp Pijnacker-Nootdorp 2017 worden ingetrokken. 4. De adviesraad Sociaal Domein heeft een positief advies afgegeven (zie bijlage). Het advies geeft geen aanleiding tot aanpassingen. Vanwege uitstel van de planning van de verordening i.v.m. met asielopvang is de titel van de verordening veranderd naar Verordening jeugdhulp 2025 en treedt deze in werking per 1 januari 2025. Kanttekeningen 1. Voorgesteld wordt om het pgb-tarief voor niet-professionele jeugdhulp vast te stellen op basis van het wettelijk minimumuurloon. Dit naar aanleiding van de uitspraak van de rechtbank Zeeland-West-Brabant van 20 juni 2024. Volgens deze uitspraak volstaat voor het informele pgb tarief het minimum uurloon. Omdat het bij nietprofessionele jeugdhulp vrijwel altijd gaat om hulp uit het sociaal netwerk, waarbij de hulp op de eerste plaats voortvloeit uit de affectieve relatie, wordt een tarief op basis van het wettelijk minimumloon passend geacht.

Voor sommige gezinnen betekent dit een verschil in het pgb dat ze ontvangen. In totaal gaat het om acht gezinnen die van niet-professionele jeugdhulp gebruik van maken. Vier gezinnen ontvangen een groot pgb, door aanpassing van het tarief gaan zij er substantieel financieel op achteruit. Het uurtarief wordt naar beneden vastgesteld van € 24 naar € 14,06 per uur. Na vaststelling van de verordening gaat het kernteam met deze gezinnen in gesprek om de mogelijke gevolgen te bespreken. De huidige gezinnen behouden hun indicatie, waarbij we adviseren een gewenningstermijn van zes maanden te hanteren, dit is volgens rechtspraak een redelijke gewenningstermijn. Bij een nieuwe aanvraag gelden de nieuwe pbg-tarieven. 2. Het minimumloon wordt twee keer per jaar vastgesteld. Het minimumloon wordt twee keer per jaar vastgesteld, dit gebeurt jaarlijks op 1 januari en op 1 juli. Dat betekent dat de nadere regels i.p.v. jaarlijks vanwege indexering twee keer paar worden aangepast en worden vastgesteld door het college.

pagina

5/7

Aanbiedingsnota raad

Beleidskaders a. Binnen welk programma past het voorgestelde besluit? Programma 7. Individuele voorzieningen b. Welke beleidskaders zijn van belang? Jeugdwet Passend onderwijs Notitie Normaliseren en de-medicaliseren Visie sociaal domein Wat gaan wij daarvoor doen? De nieuwe verordening en de nadere regels worden gepubliceerd en treden in werking per 1 januari 2025, onder voorbehoud van vaststelling door de raad op donderdag 19 december 2024. Vanaf dat moment zal de uitvoering gaan werken volgens de nieuwe verordening. De verordening wordt nader uitgewerkt in de Beleidsregels jeugdhulp 2025. De nieuwe beleidsregels worden eind eerste kwartaal 2025 aan het college voorgelegd. Wat gaat het kosten? Op dit moment wordt er, vanwege stijgende kosten binnen het sociaal domein, een nieuw interventieplan opgesteld. Vooruitlopend hierop zijn een aantal maatregelen al gestart. Hierover is de raad begin oktober geïnformeerd (berichtnummer 1388526). Ook deze nieuwe verordening- die sterker stuurt op kostenbeheersing/ doelmatige inzet jeugdhulp in algemene zin- bevat tevens een drietal concrete kostenbesparende maatregelen, die bij vaststelling door de gemeenteraad vanaf 1 januari 2025 in werking gaan treden.

De concrete kostenbesparende maatregelen in de verordening zijn:  verlagen van het PGB-tarief niet-professionele begeleiding en ondersteuning;  kaders jeugdhulpvervoer;  geen bekostiging van jeugdzorg met terugwerkende kracht. Onder voorbehoud van vaststelling door de raad, is het besparingspotentieel van deze maatregelen als volgt: Maatregel

2025

2026

2027

2028

Jeugd maatregel 2 – €41.414 € 82.828 € 82.828 € 82.828 verlagen pgb-tarief (via verordening jeugd) Jeugd maatregel 3 – € 26.700 € 26.700 € 26.700 € 26.700 kaders jeugdhulpvervoer (via verordening jeugd) Jeugd maatregel 4 – p.m. p.m. p.m. p.m. geen bekostiging terugwerkende kracht (via verordening jeugd) Totaal €68.114 €109.528 €109.528 €109.528 De voorgestelde maatregelen in de verordening hebben een positief effect op de uitgaven (zie tabel) en dragen daarmee bij aan de opdracht om met het geheel van de kosten van het sociaal domein binnen de gestelde kaders van de nullijn te blijven. "In verbinding" 1. De verordening is integraal afgestemd met de afdeling Sociaal Domein en Financiën. 2. Dit voorstel is afgestemd met de ASD. Bijgevoegd vindt u het advies van de ASD en de reactie van het college hierop.

pagina

6/7

Aanbiedingsnota raad

Vervolg De nieuwe kaders gelden voor aanvragen en verlengingen die worden gedaan na het vaststellen van de Verordening jeugdhulp gemeente Pijnacker-Nootdorp 2025. De huidige klanten behouden hun indicatie. Indien de ouders en/of jeugdige een lager pgb-tarief toegekend krijgen, dan krijgen zij een gewenningstermijn van 6 maanden. a. Planning Voor de uitvoering van dit voorstel is geen planning noodzakelijk. b. Evaluatie Wij onderzoeken jaarlijks of aanpassing van de verordening, de beleidsregels en de nadere regels jeugdhulp nodig is. Daarnaast monitoren we de kostenbeheersing en kwaliteit van de uitvoering van deze verordening. c. Communicatie en participatie Het college van Pijnacker-Nootdorp,

Annelies Kroeskamp secretaris

pagina

7/7

Björn Lugthart burgemeester