Aanbiedingsnota raad - Nota lokaal gezondheidsbeleid 2025 - 2028
Tekst van het document
Aanbiedingsnota raad
beeldvorming op oordeelvorming op besluitvorming op
invullen organisatie zaaknummer
1550569
berichtnummer
1403922
voorstel over portefeuillehouder behandeld in college
Nota Lokaal Gezondheidsbeleid 2025 - 2028 Marieke van Bijnen 4 februari 2025
Domein
Samenleving
besluit
Ja
bijlagen
Nota Lokaal Gezondheidsbeleid 2025 – 2028 Besluit raad Memo Voortgang Brede SPUK
pagina
1/7
Aanbiedingsnota raad
Gevraagde beslissing Wij stellen u voor de Nota Lokaal Gezondheidsbeleid 2025 – 2028 vast te stellen. Inleiding Preventie en gezondheid staan al lang hoog op de agenda in Pijnacker-Nootdorp. In deze nota vindt u dan ook geen grote koerswijzigingen. De nota schetst een beeld van de voorbije periode (2021-2024) en de onderwerpen waar we mee verder gaan in de periode tot en met 2028. Ook benoemen we een aantal nieuwe onderwerpen waar we extra aandacht aan geven, in aansluiting op de ontwikkelingen. Uitgangspunt blijft de positieve gezondheid van onze inwoners. Ook in de Omgevingsvisie en de Visie op een veerkrachtig sociaal domein speelt gezondheid een wezenlijke rol. De nieuwe nota kan gezien worden als een uitwerking van de Visie op een veerkrachtig sociaal domein. Gezondheidsbeleid wordt op lokaal en regionaal niveau uitgevoerd samen met onze (maatschappelijke) partners. De GGD Haaglanden heeft hierbij een belangrijke rol. Wat willen wij bereiken? Met de nieuwe nota stellen we nieuw gezondheidsbeleid op voor de periode tot en met 2028. Naast beleidsuitgangspunten bevat de nota ook een aantal concrete uitvoeringsactiviteiten voor de komende jaren. Argumenten 1.1 Lokaal Gezondheidsbeleid is een verplichting vanuit de Wet Publieke Gezondheid (WPG).
De gemeente dient iedere vier jaar gemeentelijk gezondheidsbeleid vast te stellen waarmee de gemeenteraad invulling geeft aan de wettelijke plicht en keuzes worden gemaakt voor interventies waarvan effect te verwachten is voor de gezondheidsverbetering van onze inwoners. 1.2 Er is sprake van voortzetting van het bestaand beleid. Kiezen voor een gezonde toekomst betekent dat bestaand beleid lange tijd wordt volgehouden. Er wordt in de nieuwe beleidsperiode ingezet op de borging van goedlopende interventies op gebied van gezonde leefstijl die zijn ingezet vanuit het lokaal gezondheidsbeleid 2020-2024 en de ketenaanpakken die zijn ingezet vanuit de Brede SPUK. 1.3. De Nota Lokaal Gezondheidsbeleid bevat enkele nieuwe thema’s: In aansluiting op de ontwikkelingen is er aandacht voor: Extra inzet op de bevordering van de mentale gezondheid van de jeugd; Vapen bij jongeren tegengaan; De vaccinatiegraad in het kader van het Rijksvaccinatieprogramma vergroten; Ook is er aandacht voor suïcidepreventie, in aanloop naar de uitvoering van de nieuwe Wet integrale suïcidepreventie. Kanttekeningen 1.1 Er is nog geen landelijke nota: Het gemeentelijk gezondheidsbeleid dient binnen twee jaar na het verschijnen van de landelijke nota gezondheidsbeleid vastgesteld te worden. Begin december 2024 is de nieuwe landelijke nota nog niet beschikbaar.
Eind november is de Volksgezondheid Toekomst Verkenning (VtV) 2024 van het RIVM verschenen. De opgaves hierin vormen de basis van het nieuwe landelijk gezondheidsbeleid. Het lokaal gezondheidsbeleid sluit inhoudelijk aan op de opgaves in de nieuwe VtV en daarmee op het nieuwe landelijk gezondheidsbeleid. 1.2 De middelen zijn deels afhankelijk van SPUK IZA en Brede SPUK De middelen voor de uitvoering van het lokaal gezondheidsbeleid 2025-2028 zijn deels afhankelijk van de SPUK Integraal Zorgakkoord (IZA) en de brede SPUK (looptijd t/m 2026). Door in 2026 activiteiten in te zetten en te financieren met een langere looptijd streven we ernaar dat het grootste deel van de activiteiten ook in 2027 kan worden uitgevoerd. Daarna zijn vooralsnog geen middelen beschikbaar uit de brede SPUK. Wel kunnen ook in 2028 activiteiten deels worden voortgezet. Dit zijn bijvoorbeeld
pagina
2/7
Aanbiedingsnota raad
preventie- activiteiten van de GGD Haaglanden en Brijder Preventie en de gezonde school omdat deze structureel uit andere middelen worden gefinancierd. 1.3 De meerwaarde van preventieve activiteiten is niet altijd meetbaar. Het is niet altijd mogelijk een verband te leggen tussen preventieve activiteiten en resultaten als kostenbesparing en afname van het vóórkomen van aandoeningen. Veranderingen zijn vaak het resultaat van ontwikkelingen op verschillende terreinen. Beleidskaders a. Binnen welk programma past het voorgestelde besluit? Programma 6. Collectieve voorzieningen b. Welke beleidskaders zijn van belang? Openbare Gezondheidszorg Lokaal gezondheidsbeleid Pijnacker- Nootdorp, vastgesteld in 2020 Visie op een veerkrachtig sociaal domein, vastgesteld in 2024 Omgevingsvisie Pijnacker- Nootdorp 2050, vastgesteld in 2021 Woonzorgvisie Pijnacker- Nootdorp, vastgesteld in 2023 Preventief Jeugdbeleid c. Duurzaamheid N.v.t. Wat gaan wij daarvoor doen? Na het vaststellen van de Nota Lokaal Gezondheidsbeleid voeren we het gezondheidsbeleid voor de periode 2025-2028 uit. Hiermee zetten we deels de activiteiten voort die we per 2023 vanuit Brede SPUK GALA inzetten. De Brede SPUK regeling loopt tot en met 2026. Het gezondheidsbeleid loopt tot en met 2028.
Om een beeld te geven van de Brede SPUK activiteiten die we tot nu toe hebben uitgevoerd is een Memo Voortgang Brede SPUK als bijlage opgenomen. Wat gaat het kosten? Het overgrote deel van de activiteiten wordt gefinancierd vanuit de Brede SPUK lokaal en regionaal (looptijd t/m 2026). Daarnaast worden activiteiten gefinancierd vanuit de regionale IZA gelden. Door in 2026 activiteiten in te zetten en te financieren met een langere looptijd streven we ernaar dat het grootste deel van de activiteiten ook in 2027 kan worden uitgevoerd. Hieronder treft u een overzicht van het aantal activiteiten, de financieringsbron en uitvoeringsjaar aan. Algemeen Activiteit Vergroten kennis over brede blik op gezondheid (Positieve Gezondheid) bij professionals en vrijwilligers
pagina
Financieringsbron 1. GGD middelen (gemeentelijke bijdrage GR GGD & VT Haaglanden) Haaglanden) 2. Reguliere subsidie SWOP 3. Brede SPUK middelen (t.b.v. valpreventie)
Uitvoeringsjaar 2025-2028
Inzet op stevige structuren om domein overstijgend samen te werken aan gezondheid
Geen specifieke middelen vereist
2025-2028
Inwoners informeren over activiteiten
1. Brede SPUK middelen 2. Reguliere communicatiebudget
2025-2026 2027-2028
3/7
Aanbiedingsnota raad
Gezonde Kinderopvang en de Gezonde School 1. Project Gezonde Kinderopvang gericht op gezonde voeding 2. Project Welbevinden op basisscholen 3. Basis dienstverlening Gezonde School - voorlichting, ondersteuning van alle scholen op gezondheidsthema’s - ondersteuning scholen bij aanvragen Gezonde School vignetten
1. Brede SPUK middelen 2. Brede SPUK middelen 3. Preventief Jeugdbeleid
Bevorderen van een gezonde leefstijl bij kinderen, jongeren en volwassenen Activiteit Financieringsbron JOGG-aanpak Brede SPUK middelen - Plan van aanpak gezonde kinderopvang - Plan van aanpak risicogroepen in samenwerking met de Ketenaanpak Kind naar Gezonder Gewicht
pagina
2025-2026 2025-2026 2025-2028
Uitvoeringsjaar 2025-2026
Gezonde Kinderopvang voorlichting via ‘De Voedingsjuf’
Brede SPUK middelen
2025
Ketenaanpak Kind naar Gezonder Gewicht (KnGG) borgen zodat deze door kan gaan na 2026, via de zorgverzekeraar.
1. Brede SPUK middelen 2. Evt. SPUK IZA middelen
2025-2026
Gecombineerde Leefstijl Interventie (GLI) volwassenen borgen zodat deze door kan gaan na 2026, via zorgverzekeraar. Extra beweegaanbod voor deelnemers GLI.
1. Brede SPUK middelen 2. Evt. SPUK-IZA middelen
2025-2026, door meerjarige inkoop mogelijk t/m 2027
FitStap
Brede SPUK middelen
Buurtsportcoaches Team4Talent (Brede Regeling Combinatiefuncties)
Sportakkoord middelen (in Brede SPUK opgenomen)
2025-2026, door meerjarige inkoop mogelijk t/m 2027 2025-2026
Beweegcoaches aangepast sporten, senioren en inwoners met een chronische aandoening
Sportakkoord middelen (in Brede SPUK opgenomen)
2025-2026
Bewegen met Nijntje (train-de-trainer traject kinderopvangaanbieders)
Sportakkoord middelen (in Brede SPUK opgenomen)
2025-2026
Bevorderen van mentale gezondheid Activiteit Actieprogramma Eenzaamheid 2024-2027
Financieringsbron Brede SPUK middelen
Uitvoeringsjaar 2025-2026
Bevorderen mentaal welbevinden, preventie stress, groepsdruk, suïcidepreventie bij kinderen en jongeren
Brede SPUK middelen
2025-2026
Aanpak acceptatie LHBTQ+ vanuit inclusiebeleid
Middelen Inclusie
2025-2028
4/7
Aanbiedingsnota raad
Suïcidepreventie opnemen in de preventie-agenda Beschermd Wonen Beschermd Thuis (BWBT).
Middelen t.b.v. Regiovisie Huiselijk Geweld & Kindermishandeling Middelen Handhaving
2025-2028
Regulier communicatiebudget
2025-2026
Financieringsbron 1. Brede SPUK middelen 2. Middelen Handhaving
Uitvoeringsjaar 2025-2026
In het kader van ‘preventie genotmiddelen’ gaan de wijkmanagers, samen met jongerenwerkers en de politie jaarlijks langs bij de groepen 8 van alle 19 basisscholen.
Budget wijkmanagers
2025-2028
Aansluiten bij landelijke campagnes (bijv. Ik pas, Stoptober, Zien drinken doet drinken).
Geen middelen nodig
Participatief actie-onderzoek naar hoe we vapen het beste kunnen aanpakken. Ontwikkelen aanpak voor preventie
PM, financiering uit overschot/nog niet bestede middelen Brede SPUK middelen of vanuit regionale SPUK IZA middelen 1. Preventief Jeugdbeleid 2. GGD middelen
2025
Financieringsbron Brede SPUK middelen en deels Sportakkoord
Uitvoeringsjaar 2025-2026, door meerjarige inkoop mogelijk t/m 2027 2025-2026
Dealbreakers, doorlopende leerlijn vanuit Veiligheid omgaan met groepsdruk, preventie ondermijning/criminaliteit Aansluiten bij landelijke campagnes (bijv. Hey, het is Oke)
Preventie genotmiddelen Activiteit Mystery buyers alcohol via Veiligheidsplan/Handhavingsplan
Alert blijven op ontwikkelingen rondom overige middelen en online gokken, zodat geanticipeerd kan worden wanneer nodig
Gezond ouder worden Activiteit Sociaal Vitaal Ketenaanpak Valpreventie (SWOP)
Welzijn op Recept
pagina
5/7
1. Brede SPUK middelen (t/m 2026) 2. Vanaf 2027 structureel beschikbaar in gemeentefonds Brede SPUK (t/m 2026)
2025-2026
2025-2028 2025-2028
2025-2028
2025-2027
Aanbiedingsnota raad
Gezondheidsverschillen verkleinen Activiteit Kansrijke Start.
Inzet op lage gezondheidsvaardigheden (oa aanpak Laaggeletterdheid en digitale vaardigheden) en aandacht voor in de inburgeringstrajecten
Gezonde leefomgeving Activiteit Lokaal Hitteplan (uitvoering). Ontwikkeling regionaal plan van aanpak luchtkwaliteit. Ruimtelijk beleid neemt initiatief om te werken aan een omgeving die uitnodigt tot gezond gedrag en gezondheidsrisico’s voorkomt en betrekt hierbij uitvoerende afdeling. Professionele ondersteuning Buurt AED’s aan Stichting AED Pijnacker-Nootdorp door HartslagNU
Vaccinatiegraad Rijksvaccinatieprogramma Activiteit Project Monitoren ontwikkeling vaccinatiegraad Rijksvaccinatieprogramma jeugd. Onderzoek naar achtergrond waarom wel/niet vaccineren via GGD/JGZ
Financieringsbron
Uitvoeringsjaar
1. Brede SPUK middelen 2. Regionale SPUK-IZA middelen 1. WEB-middelen via contactgemeente Zoetermeer 2. Vanaf 2026 nog niet duidelijk, mogelijk via gemeentefonds
2025-2026, door meerjarige inkoop mogelijk t/m 2027
Financieringsbron Geen middelen nodig GGD-middelen (rijkssubsidie verstrekt aan GGD Haaglanden) Geen middelen nodig
Uitvoeringsjaar 2025-2028 2025-2028
Brede SPUK (t/m 2026)
2025-2026, door meerjarige inkoop mogelijk t/m 2027
Financieringsbron Regionale SPUK-IZA middelen
Uitvoeringsjaar 2025-2026
2025 Vanaf 2026 nog niet duidelijk
2025-2028
"In verbinding" De maatschappelijke kernpartners van de gemeente (de SWOP, de Bibliotheek Oostland en gro-up jeugd- en jongerenwerk) en de Adviesraad Sociaal Domein hebben meegedacht bij het tot stand komen van deze nota. De GGD Haaglanden heeft een advies gegeven. Daarnaast is er veel contact en samenwerking bij de totstandkoming en uitvoering van de vele projecten en interventies. Zoals via het lokaal Netwerkoverleg Gezonde Leefstijl en de lokale coalitie Eén tegen Eenzaamheid met 33 partners. Ook is er veel regionale samenwerking, via GGD Haaglanden en de regionale uitvoering van het IZA. Vervolg a. Planning De uitvoering vindt in genoemde periode plaats.
pagina
6/7
Aanbiedingsnota raad
b. Evaluatie In het najaar van 2026 wordt de gemeenteraad in een factsheet geïnformeerd over de uitvoering/ voortgang van het gezondheidsbeleid/uitvoeringsplan. Ook dan wordt duidelijk of de rijksmiddelen vanuit de Brede SPUK en IZA gecontinueerd worden. Gedurende de uitvoering van het gezondheidsbeleid vindt steeds gezondheidsonderzoek plaats onder onze inwoners- van jong tot ouddoor GGD Haaglanden. Het resultaat van deze onderzoeken worden gedeeld met de gemeenteraad en zijn altijd toegankelijk via een dashboard op gezondheidsgids.ggdhaaglanden.nl c. Communicatie en participatie Communicatie vindt plaats aan de hand van de interventies en activiteiten in het uitvoeringsplan. Hierbij is extra aandacht voor (digitale) geletterdheid van inwoners. Er is geen sprake van geheel nieuw beleid maar voornamelijk voortzetting van bestaand beleid. We hebben wel beleidspartners gevraagd om mee te denken. De Adviesraad Sociaal Domein heeft feedback gegeven op de speerpunten. Samenvatting in heldere taal De gemeenteraad legt in het Lokaal Gezondheidsbeleid 2025-2028 vast op welke manier gezondheid van inwoners- van jong tot oud- verbeterd moet worden. Dit doen wij als gemeente samen met organisaties zoals de Stichting Welzijn en Ondersteuning Pijnacker-Nootdorp (SWOP), de GGD Haaglanden, scholen en de kinderopvang.
Zo is bijvoorbeeld afgesproken om te proberen iedere inwoner voldoende te laten bewegen. Of voldoende groente en fruit te laten eten. We proberen inwoners minder alcohol te laten drinken, roken en vapen. We vinden het ook belangrijk dat inwoners zich goed en gelukkig voelen. We willen dat in onze gemeente, niemand eenzaam is. Het college van Pijnacker-Nootdorp,
Annelies Kroeskamp secretaris
pagina
7/7
Björn Lugthart burgemeester