Overzicht 1 - Bijlage 1 - 2020-08 Raadsinformatiebrief - Beantwoording motie 'Stenen voor stenen'.pdf

Wilhelminaplein 1

Raadsinformatiebrief 2020

5981 CC Panningen T (077) 306 66 66 E info@peelenmaas.nl www.peelenmaas.nl Contactpersoon

Datum Zaak Document Van Onderwerp Aanleiding

23 maart 2020

Luc van Doesum

1894/2020/217119 1894/2020/2184047 Rob Wanten Beantwoording motie stenen voor stenen Ingediende motie stenen voor stenen

Geachte raad, Op 13 november 2018 heeft uw raad de motie “Stenen voor stenen” aangenomen. Een motie die (kortweg) tot doel had leegstand in het buitengebied tegen te gaan door woningbouw in te zetten als financieringsmiddel. Op 27 juni 2019 hebben wij u geïnformeerd over de voortgang met betrekking tot deze motie, en zijn we met uw raad in discussie gegaan over de dilemma’s waar wij als college voor staan. De volgende conclusies hebben we die avond met elkaar getrokken:  We hebben als gemeente een gedeelde verantwoordelijkheid als het gaat om leegstand in het buitengebied, samen met banken, verzekeraars en de ondernemers zelf.  Het aanpakken van leegstand voorkomt problemen als verpaupering en ondermijning op de langere termijn en ondersteunt daarmee het goede leven in Peel en Maas en doet recht aan onze ambities met betrekking tot een vitaal platteland.  De inzet van woningbouw voor de financiering van sloop is slechts één van de instrumenten die we tot onze beschikking hebben om de problemen die als gevolg van leegstand ontstaan aan te pakken, net zoals handhaving, andere ruimtelijke instrumenten, financiële instrumenten en maatschappelijke instrumenten ingezet kunnen worden.  Een effectieve aanpak van leegstand moet een afgewogen combinatie van deze instrumenten in zich hebben en in samenspraak met de andere stakeholders worden opgezet.

 Onze huidige beleidsregels bieden al ruimte om woningen te realiseren als financiering van de sloop, al wordt hier slechts sporadisch gebruik van gemaakt.  De inzet van woningbouw als financieringsmiddel voor sloop is complex en leidt niet altijd tot een oplossing voor de agrariër.  Een fonds ter bevordering van sloop, kan een zeer effectief instrument zijn om leegstand tegen te gaan. Een verkenning naar de mogelijkheden van een dergelijk fonds, de wijze waarop dit fonds gevoed kan worden en de voorwaarden waaronder hiervan gebruik kan worden gemaakt zou vooruitlopend op een integrale aanpak verkend moeten worden. Op basis van deze conclusies hebben wij het initiatief genomen om onze bestaande beleidsregels nog eens tegen het licht te houden. Onze conclusie is dat de huidige beleidsregels al goed ruimte bieden om woningbouw in te zetten als middel voor financiering van sloop. De zogenaamde win win regeling is op dit moment alleen van toepassing op kernrandzones. Woningbouw in relatie tot leegstand Uw raad heeft in april 2019 uitgangspunten wonen vastgesteld. De kern hiervan is de juiste woning op de juiste plek, ergo, focus van woningbouw in kernen. Op basis van ons gesprek met uw raad in juni 2019 hebben wij geconcludeerd dat het inzetten van woningbouw als financieringsinstrument meestal niet tot het gewenste effect leidt. Dit blijkt ook uit de resultaten die

de win-win regeling tot op heden heeft opgeleverd. Slechts in een drietal gevallen is van deze regeling gebruik gemaakt. De inzet van woningbouw als financieringsmiddel heeft als belangrijke beperking dat de kosten voor de baat uit gaan. Terwijl de ontwikkeling van een woning op agrarische grond vaak jaren in beslag neemt, en de opbrengst pas na oplevering en verkoop beschikbaar is, moet de sloop van te voren gerealiseerd zijn. Onze primaire verantwoordelijkheid ten aanzien van leegstand ligt in de risico’s voor ondermijning. Veel eigenaren die gevoelig zijn om in te gaan op verhuur aan derden voor illegaal gebruik, zitten al in een lastige financiële positie. Juist voor deze groep is woningbouw als financieringsmiddel dan geen optie. Ons college is van mening dat de inzet van woningbouw als financieringsmiddel een beperkt effect heeft en alleen dán ingezet zou moeten worden als meerdere gemeenschappelijke doelen gediend zijn. Dit zat ook al in de win- win regeling, waar de belasting op kernen afneemt. Om recht te doen aan de door uw raad ingediende motie voeren we de volgende acties uit: 1. Voor de korte termijn brengen we de bestaande win-win regeling beter onder de aandacht.

De win- win regeling wordt nog maar beperkt gebruikt, extra aandacht en een beperkte verbreding biedt meer perspectief op een snelle invulling van deze regeling vanuit de ambitie om leegstand tegen te gaan. Onder artikel 5a van de beleidsregel woningbouwverzoeken Peel en Maas 2018 worden de voorwaarde benoemd voor het toestaan van woningbouw in gevallen van een win-win situatie. Een van de voorwaarden is dat voldoen moet worden aan een maatschappelijke meerwaarde die verder gaat dan het economisch belang van de aanvrager. Met dit besluit willen we de regeling zo aanpassen dat onder dit maatschappelijk belang ook gezocht kan worden in aanvullende sloop op andere locaties. Bij de beoordeling van de maatschappelijke meerwaarde neemt het college tenminste de volgende punten mee: a. Ruimtelijke impact van de te slopen objecten b. Kwetsbaarheid van de locatie ten aanzien van ondermijning c. Toekomstperspectief van de locatie voor agrarische sector 2. Daarnaast blijven we streven naar ruimte voor herinvulling van vrijkomende agrarische bebouwing en gaan hierbij voor een toename van economische diversiteit in het buitengebied. Maatwerk is hierbij uitgangspunt voor ons, omdat geen enkele context dezelfde is (coalitieakkoord 2018-2022 Geef de ruimte!). Op dit onderdeel ervaren we op dit moment genoeg ruimte in onze huidige beleidskaders om maatwerk toe te kunnen passen.

De inzet van woningbouw in het buitengebied als financieringsmiddel willen wij in alle gevallen tot een minimum beperken, en alleen dán inzetten als er meerdere sociaal-maatschappelijke en ruimtelijke doelen mee gediend zijn. Bijvoorbeeld als uitkomst van een uitgebreid gebiedsproces. Hierin worden ook 8 Ruimte voor Ruimte kavels betrokken die de gemeente Peel en Maas kan ontwikkelen. De meeropbrengst door het zelf ontwikkelen van deze 8 kavels willen wij inzetten om leegstand en herinvulling extra te ondersteunen. Plattelandsagenda Gezien de complexiteit van de opgaven in het landelijk gebied werken wij aan een integrale agenda voor het platteland waarbij wij op programmatische wijze invulling willen geven aan concrete actiepunten. Onze inzet hierbij is om in eerste instantie een verbinder te zijn tussen alle stakeholders, waarbij wij met oog voor onze eigen ambities concreet gaan sturen op inhoudelijke acties voor een vitaler platteland. Ten aanzien van de door uw raad aangenomen motie stenen voor stenen zien wij in deze agenda mogelijkheden om voor de lange termijn in gedeelde verantwoordelijkheid met onder andere de Provincie Limburg, banken verzekeraars een verkenning te starten naar het vormen van een fonds voor het tegengaan van leegstand: enerzijds voor sloop anderzijds voor het aanjagen van herinvulling. Deze verkenning willen we nog dit jaar starten.

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Peel en Maas,

Gemeente Peel en Maas

1894/2020/2175747

Pagina 2 van 3

de gemeentesecretaris/directeur, L.P.H. Breukers

Gemeente Peel en Maas

de burgemeester, W.J.G. Delissen-van Tongerlo

1894/2020/2175747

Pagina 3 van 3