Lokaal Peel en Maas - Beschouwingen Begroting 2023.docx

Algemene beschouwingen begroting 2023 Voorzitter, Altijd een bijzonder moment. De eerste begroting in een nieuwe raadsperiode en van een nieuw college. De eerste acties uit het coalitieakkoord hebben een plek gekregen. Ook dit jaar is de begroting positief te noemen. We investeren flink en daarnaast verstevigen we ook onze reservepositie. Vooral dat laatste vinden wij erg belangrijk in een periode waar de ene crisis nog niet voorbij is of de volgende crisis zich alweer aandient. Op dit moment spelen er zo’n beetje 10 gelijktijdige crises. Wie had dit vorig jaar gedacht: • Een oorlog naast de deur. • Energieprijzen die de pan uit rijzen. • Inflatie die ongekend hoog is. • Stikstof problematiek. En zo kunnen we nog wel even doorgaan. Het zijn roerige tijden. Woorden die we ook terugzagen in de titel van de aanbiedingsbrief van deze begroting. Iedereen heeft wel last van een of meerdere van deze crises. Wat kunnen we als gemeente doen op dit vlak? Slechts een kleine gedeelte maar we doen er alles aan wat in onze macht ligt. Natuurlijk beheerst dit ons leven maar je zou bijna denken dat het alleen maar kommer er kwel is. Lokaal Peel en Maas probeert altijd het positieve te zien. Er zijn ook zeer zeker lichtpuntjes. In Coronatijd hebben we laten zien dat we het samen kunnen. Ook in deze tijden van wat mindere voorspoed zullen we het samen moeten doen.

Voorzitter, Zoals gezegd staan we er financieel goed voor. Dit is ook te danken aan het behouden begroten van het huidige maar zeker ook de vorige colleges. Geen overmatige luxe en in de basis gewoon goed geregeld. De komende jaren zien we investeringen waarmee de kapitaalslasten hoger liggen dan dat we gewend zijn. We zien hier ook de effecten van de prijsstijgingen en inflatie terug. Alles wordt duurder. Die trein gaat helaas niet aan de gemeente voorbij. We zijn blij dat we in navolging van het Corona steunfonds ook 2 maatregelen kunnen nemen zodat inwoners en verenigingen, stichtingen en gemeenschapshuizen het hoofd boven water kunnen houden. € 500.000 voor het voorkomen van armoede bij huishoudens en nogmaals € 500.000 voor een steunfonds energiekosten. Wij nemen aan dat wij als raad hierbij worden meegenomen om over de voorwaarden mee te denken net zoals we dit gedaan hebben met het Corona steunfonds en dat het altijd mogelijk moet zijn om waar nodig maatwerk te verlenen. Bij het steunfonds energiefonds willen wij nog opmerken dat we het belangrijk vinden dat de acute nood opgelost wordt maar dat het wel dweilen met de kraan open is. Als er niets wordt gedaan aan de duurzaamheid en energiezuinigheid van de accommodaties dan blijft het water naar de Maas dragen. Wij willen het college op het hart drukken om hier liefst gisteren nog mee te beginnen.

Ga het gesprek actief aan met verenigingen en stichtingen zodat ze, wanneer het kan, tot een aanvraag over gaan om de problemen niet nog groter te laten worden. We zien dan ook graag dat het college actief naar buiten treedt om het revolverend fonds wat we hebben voor duurzaamheidsmaatregelen onder de aandacht brengt en wellicht moeten de voorwaarden hiervan ook weer eens kritisch bekeken worden.

DE SAMENLEVING Voorzitter, Het Sociaal Cultureel Planbureau publiceerde jongstleden september een onderzoek en de conclusie was niet mals: Het vertrouwen in de politiek blijft laag. Ongeveer de helft van de Nederlanders geeft de (landelijke) politiek een onvoldoende. We hebben het ook gezien aan de opkomstcijfers van de laatste gemeenteraadsverkiezingen. We zakten onder de magische grens van 50%. Zou het met dit vertrouwen te maken hebben? We houden het er liever op dat het goed leven is in Peel en Maas en de inwoners tevreden zijn. We zeggen het al een aantal jaren. Wij maken ons zorgen over de verhardende samenleving. Zijn we op zoek naar compromis of confrontatie? De polarisatie wordt steeds meer voelbaar. De crises waar we in zitten dragen hierbij uiteraard ook niet in positieve zin aan bij. Wanneer wij echter de krant en de huis-aan-huis bladen open sla dan balen we iedere keer weer van de negatieve framing van diverse artikelen en andere kopij.

Een aantal voorbeelden: • “Bijdrage voor de hoge energierekening leidt tot ongelijke behandeling.” • “Speelveldje tussen basisscholen Panningen mogelijk opgeofferd voor compleet nieuw kindcentrum” Waarom moeten dit de koppen zijn? Wat is het doel? Sensatie, populisme? Waarom geen positieve framing? • “Mensen die het financieel zwaar hebben krijgen hulp bij de hoge energierekening.” • “2 scholen onder een dak biedt geweldige kansen.” Hoe kunnen wij als gemeente het ooit goed doen als dit de berichten zijn waarop de inwoners hun keuzes maken. Vaak snellen ze alleen de koppen en dan is dat de waarheid. Opinie maakt mening. Zo jammer. Voorzitter, De vitale gemeenschappen waar we zo trots op zijn staan door alle crises onder druk. Verenigingen hebben Corona overleefd en krijgen nu de energiecrisis over zich heen. Gelukkig kunnen we ze een helpende hand bieden zoals we eerder al zeiden. Ook de jeugdige inwoners hebben een knauw gekregen. Recent kwam nog het bericht van pesterijen op het Bouwens van der Boije College naar buiten. Dit heeft ons aan het denken gezet. De jeugd moet ook na Corona weer haar weg vinden. We maken ons wel een beetje zorgen over de mentale gezondheid van deze groep. De jeugdzorg heeft het druk. Ouders hebben het druk. De opvoeding van kinderen is niet iets wat je er even bij doet. Veel verenigingen ervaren de gevolgen van de opvoeding van de jeugd.

Ze willen wel ondersteunen maar kunnen het niet. Ze zijn hier niet voor opgeleid, dat is ook niet hun rol maar ze willen wel helpen. Ook de scholen hebben hier een beperkte rol. Kunnen de opbouwwerkers van Vorkmeer hierin geen grotere rol hierin krijgen? Ook wellicht richting de verenigingen. Hoe herken je bepaald gedrag? hoe ga je hiermee om? Vragen waar veel vrijwilligers bij verenigingen mee zitten. Wij denken dat preventie een positief effect kan hebben op het voorkomen van de dure en intensieve jeugdhulp trajecten. Zou het college hiermee aan de slag kunnen gaan? Om dit te benadrukken dient college Sanne Hermkens hier na afronding van ons verhaal een motie over in. BEZORGDHEID Verkeersveiligheid is al jaren een belangrijk speerpunt van ons. We hebben ons sterk gemaakt voor de verkeersveiligheid in Helden nadat bekend werd dat basisschool In de Pas zou verhuizen naar de locatie van de oude Odaschool aan de Kloosterstraat. Dit is de andere kant van het dorp waardoor verkeersbewegingen veranderen. Er zijn inmiddels al beperkte maatregelen uitgevoerd nabij de Odaschool maar we maken ons oprechte zorgen over de veiligheid van de meest kwetsbare weggebruikers van de Kesselseweg en het Mariaplein in Helden. Ook de verkeersstromen van de jeugd uit Kessel die naar het BBC (Bouwens van der Boije College) gaat maakt gebruik van deze zelfde verbinding.

Collega Joep Hermans zal over dit onderwerp een motie indienen.

We gaan ons als fractie daarnaast beraden over andere maatregelen om deze kwetsbare groep in de toekomst veilig naar school te laten gaan. Overigens zijn we erg blij dat de Molenstraat ook wordt aangepakt. Nu nog werk maken van de Roggelseweg in Helden. WONEN Voorzitter, De afgelopen jaren stonden de algemene beschouwingen van de Kadernota en de begroting veel in het teken van bouwen. Er is al veel gedaan op dit onderwerp. We denken hierbij dan aan (pre)mantelzorgwoningen en woning- en kavelsplitsing waar wij ons sterk voor hebben gemaakt. De woningnood blijft onveranderd groot ook al is er veel gebouwd en zit er veel in het vat. We ontvangen nog steeds signalen van mensen met bouwplannen die om, volgens hen, vage redenen de deur worden gewezen. Kenbaar maken dat de prognose aangeven dat we voldoende woningen hebben snappen wij..... maar ook de initiatiefnemers niet. Prognoses uit het verleden bieden geen garantie voor de toekomt. Is het mogelijk om meer duidelijkheid te geven over waarom iets wel of niet kan. Niet alleen voor de initiatiefnemers maar ook voor ons als raad die hierover vragen krijgen. We zijn heel benieuwd hoe dit zich in de toekomst gaat uitwerken want elke woning die we kunnen toevoegen is er volgens ons een. Voorzitter, Tot slot. Onder grote dankzegging aan de organisatie voor deze begroting sluit ik ons verhaal af.

We hebben begrepen dat er een vrij groot verloop is qua ambtenaren. Sommigen gaan van hun welverdiende pensioen genieten en sommigen zoeken een uitdaging elders. Dat het wringt horen we regelmatig. Net zoals vorig jaar doe ik bij deze nogmaals de oproep aan het college: Mocht u in de knel komen om welke reden dan ook, schroom dan niet om bij ons, de gemeenteraad, aan te kloppen om dit aan te geven en eventueel te vragen om ondersteuning. Wat we niet willen is een grote uitstroom of uitval als gevolg van ziekte omdat de werkdruk te hoog is. Wij hebben ambities en die moeten we in gezamenlijkheid met het college en de ambtenaren uitvoeren. Namens fractie Lokaal Peel en Maas

Sander Janssen Fractievoorzitter