2024-064 11 Toelichting - Bijlage 4 - Berekeningen magneetveldzone (geanonimiseerd)
Tekst van het document
Specifieke magneetveldzone berekening BUGGENUM
Referentie: Document
— BELFELD - BLERICK 150 KV, TUSSEN
ANTARES.2022.07.22
nummer:
KR-2022-07008
22 augustus 2022 — Versie 1.1 Krado | Energie(k) management & advies
Atoomweg 50| 3542 AB Utrecht Kamer van Koophandel: 78710588
MAST 54 EN 55
Specifieke magneetveldzone berekening Ref;
I(Rn
ANTARES.2022.07.22
Do
Autorisatieblad
Auteur
Controleur
Vrijgegeven
Naam
Akkoord
Datum
(geanonimise rd)
v
22-08-2022
v
22-08-2022
y
22-08-2022
Naam
Datum
Beschrijving
(geanonimise rd)
05-08-2022
Eerste versie
12-08-2022
Versie na interne
storie
10
11
review
12-08-2022
Vrijgegeven versie
22-08-2022
Versie na overleg Antares op 18-082022
Copyright © Krado B.V, Utrecht, The Netherlands,
All rights reserved
Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch,
mechanisch, door fotokopieën, opnamen of enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Krado B.V. Krado B.V. is niet aansprakelijk voor enige directe, indirecte, bijkomstige of gevolgschade ontstaan door of bij het gebruik van de informatie of gegevens uit dit document.
Krado BV
Kamer van Koophande!:
78710588
Pag.
1/14
e berekening
ANTARES.2022.07.22
KRADO
Inhoudsopgave
1 Achtergronden en uitgangspunten..
2
11
_ Achtergrond beleidsadvies RIVM..
1.2
_ Achtergrond project specifiek.
13
_
Doelstelling …
_ Invoergegevens. 21
_
Locatiegegevens..
2.2
_ Verbinding gegevens..
2.2.5 Aantal circuits.
23
_ Circuitgegevens…
24
_ Geleidersgegevens.
3
_ Rekenmodel
4
Resultaten…
41
_ Datum
…
zoneberekening.
42
Gebruikte versie van de RIVM Handreiking …
43
Resultaten
44
_ Mogelijke
.
maatregelen .
Referenties…
Bijlage I: Ophanghoogtes geleiders …
Krado BV
Kamer van Koophande!:
78710588
Pag. 2/14
ekening
I(Rn
DO
1 Achtergronden en uitgangspunten De wijze van rapporteren van de specifieke magneetveldzone is gestandaardiseerd. Het rapport begint in paragraaf 1.1 met een korte beschrijving van de achtergrond van het beleidsadvies met betrekking tot hoogspanningslijnen. Handreiking [1].
Deze
korte
beschrijving
is overgenomen
uit
Bijlage
2 van
de
RIVM
In de paragrafen 1.2 en 1.3 is project specifiek de achtergrond en de doelstelling van deze specifieke magneetveldzone berekening toegelicht. De resultaten van de magneetveldzone berekening zijn weergegeven in Hoofdstuk 4.
1.1 Achtergrond beleidsadvies RIVM! “Magneetvelden en gezondheid Magneetvelden kunnen het functioneren van het menselijk lichaam beïnvloeden. Boven een bepaalde waarde van de veldsterkte kunnen acute effecten optreden, zoals het ‘zien’ van lichtflitsen en onwillekeurige spiersamentrekkingen. In de buurt van de elektriciteitsvoorziening gaat het om in de tijd wisselende velden met een frequentie van 50 hertz (Hz). Voor de sterkte van het magneetveld heeft de Europese Unie bij 50 Hz een referentieniveau voor leden van de bevolking van 100 microtesla aanbevolen. Beneden het referentieniveau veroorzaakt het magneetveld geen acute effecten. Bij bovengrondse hoogspanningslijnen in Nederland is de sterkte van het magneetveld op voor leden van de bevolking toegankelijke plaatsen overal lager dan 100 microtesla. Het is minder duidelijk wat de effecten van langdurige blootstelling aan een lagere sterkte van het magneetveld zijn. Onderzoek in de buurt van bovengrondse hoogspanningslijnen wijst er op dat kinderen die dicht bij een dergelijke hoogspanningslijn wonen, waar het magneetveld sterker is dan verder verwijderd van de hoogspanningslijn, mogelijk extra risico op leukemie lopen. Het (mogelijk) verhoogde risico op kinderleukemie tekent zich af bij langdurige blootstelling aan magneetvelden sterker dan ergens tussen 0,2 en 0,5 microtesla.
Beleidsadvies met betrekking tot hoogspanningslijnen Op grond van deze gegevens en uitgaande van het voorzorgsbeginsel heeft het toenmalige ministerie van VROM in 2005 een beleidsadvies met betrekking tot hoogspanningslijnen aan gemeenten, netbeheerders en provincies uitgebracht. In dat advies wordt aangeraden om zoveel als redelijkerwijs mogelijk is te vermijden dat er nieuwe situaties ontstaan waarbij kinderen langdurig verblijven in het gebied rond bovengrondse hoogspanningslijnen waarbinnen het jaargemiddelde magneetveld hoger i dan 0,4 microtesla (de magneetveldzone). Het beleidsadvies is in 2008 verduidelijkt. Zoneberekening De manier waarop deze magneetveldzone kan worden berekend, is vastgelegd in de Handreiking van het RIVM. Om een berekeningsmethode voor de in het beleidsadvies aangegeven magneetveldzone op
te
kunnen
stellen,
zijn
enkele
vereenvoudigingen
van
het
hoogspanningsnet
aangenomen.
? Deze tekst is een onderdeel van standaard manier van rapporteren conform de RIVM Handreiking versie 4.1 (zie H4 van de Handreiking). De tekst is door het RIVM opgesteld en niet door de auteur(s) van het voorliggende rapport. Met voorzichtigheid moet worden omgegaan met het aangehaalde (statische) onderzoek waarin de mogelijke aanwijzingen
Andere
onderzoeksgroepen
meegewogen
Krado
BV
op een verhoogd
die
naast
risico op kinderleukemie
alleen
de statische
nabij
onderzoeken
hoogspanningslijnen
ook
oorzakelijke
is vastgesteld.
studies
hebben
in hun oordeel, zoals de CIGRE, zien geen verhoogd risico [2]
78710588
Pag.
3/14
KRADO Vereenvoudigingen zijn onvermijdelijk omdat de volledige karakteristieken van de stroom niet altijd en overal in het hoogspanningsnet bekend zijn. Een eerste vereenvoudiging is dat er voor elk circuit met één stroom wordt gerekend. Deze rekenstroom is een schatting voor de maximale, jaargemiddelde stroom die nu of in de toekomst kan optreden. Een tweede vereenvoudiging is dat de stroom door de bliksemdraden (en andere geleiders n de buurt van de hoogspanningslijn zoals buisleidingen, vangrails en silo's) niet in de berekening wordt meegenomen. Een derde vereenvoudiging is dat de specifieke magneetveldzone, waar mogelijk, wordt voorgesteld door rechte lijnen evenwijdig aan de hoogspanningslijn. Een gevolg van deze aannames is dat een berekening volgens deze Handreiking niet de werkelijke sterkte van het magneetveld op een bepaalde locatie op een bepaald tijdstip (zoals die met een momentane meting bepaald zou kunnen worden) weergeeft. Een berekening volgens de Handreiking legt een toekomstgerichte specifieke magneetveldzone vast die past binnen het beleidsadvies met betrekking tot hoogspanningslijnen.”
1.2 Achtergrond project specifiek In Kessel is de woningcorporatie Antares betrokken bij een projectontwikkeling voor 27 nieuwe woningen. Een aantal van de woningen bevinden zich in de nabijheid van een bovengrondse hoogspanningsverbinding. Antares wil graag onderzoeken of deze woningen zich binnen de specifieke magneetveldzone bevinden.
1,3 Doelstelling De doelstelling van dit rapport is om de breedte van de magneetveldzone inzichtelijk te maken. De breedte van de magneetveldzone is de (laterale) afstand vanaf het hart van de hoogspanningsverbinding tot de plek, gemeten op 1 meter boven maaiveld, waarop de waarde van de magnetische veldsterkte 0,4 HT (microTesla) is. De berekende breedte van de magneetveldzone is conform de RIVM Handreiking [1] afgerond op het dichts bijgelegen veelvoud van 5 meter.
Krado
BV
Kamer
van
Koc
78710588
Pag.
4/14
ANTARES.2022.07.22
2
e berkering
KRADO
Invoergegevens
De gegevens m.b.t. de hoogspanningsverbinding zijn door het Asset Informatie Loket van TenneT per e-mail geleverd [3]. De gegevens die ten grondslagen liggen aan de berekening zijn in dit hoofdstuk samengevat in de volgende paragrafen: e
21 Locatiegegevens
e
2.2 Verbinding gegevens
e °
2.3 Circuitgegevens 2.4 Geleider gegevens
NB over de ontwerpbelasting en het aantal bundels van het circuit Buggenum - Belfeld 150 kV heeft Krado na ontvangst van de data nog contact gehad met TenneT. Na navraag bleek dit circuit 1 bundel te hebben met bijhorende ontwerpbelasting van 209 MVA (i.p.v. 2 bundels met ontwerpbelasting van 417 MVA).
2.1 Locatiegegevens De beoogde locatie voor de nieuwbouwwoningen in Kessel zijn in Figuur 1 weergegeven met de kleur rood. De gebouwen bevinden zich in de nabijheid van de bovengrondse hoogspanningsverbinding Buggenum — Belfeld en Buggenum - Blerick 150 KV tussen mast 54 en 55, weergegeven met de kleur blauw.
24 7
4
4
n
\
S
È
d
2
Esri Nederland, Cormunhy Map
A
Cöntribyiors
Figuur 1: Plangebied
De aanleiding van deze specifieke magneetveldzone berekening is projectontwikkeling waarbij nieuw
woonhuizen (gevoelige bestemmingen)
worden gerealiseerd. Voor nieuwe woonbestemmingen is het
voorzorgbeleid over magneetvelden (d.d. 2005) van toepassing [4].
Krado BV
Kamer van Koophandel:
78710588
Pag.
5/14
Specifieke magneetveldzone berekening Ref:
I( Rn
ANTARES.2022.07.22
D o
2.2 Verbinding gegevens In deze paragraaf zijn de gegevens van de verbinding(en), waarvoor de berekening wordt uitgevoerd, weergegeven.
2.2.1 Lijnnaam De berekening is uitgevoerd voor de volgende verbindingen:
e
Buggenum — Belfeld 150 kV;
e
Buggenum - Blerick 150 KV.
2.2.2 Mastnummers
en Mast
In de onderstaande
tabel
locatie
zijn de
coördinaten
in het rijksdriehoekstelsel
weergegeven
en de
mastnummers.
Tabel 1: Mastnummer
in mastlocatie in RD-coördinaten
054
201.063,5
367.345,3
055
201.282,8
367.552,2
2.2.3 Mastgeometrie
De ophanghoogtes en de laterale afstanden van de geleiders in de masten zijn weergegeven in Tabel 2. Ter illustratie is de mastgeometrie ook visueel weergegeven in Bijlage |. Tabel 2: Mastgeometrie
BUGG-BELF150
Z
BUGG-BELF150
Z
BUGG-BELF150
Z
BUGG-BLER150W BUGG-BLER150W BUGG-BLER150W
BUGG-BELF150
Z
BUGG-BELF150
Z
BUGG-BELF150
Z
BUGG-BLER150W BUGG-BLER150W BUGG-BLER150W
Krado BV
Kamer
van Koophande!: 78710588
Pag. 6/14
Specifieke magneetveldzone berekening Ref:
I<Rn
ANTARES.2022.07.22
Do
2.2.4 Afstand vaksegmenten en doorhang De onderlinge afstand tussen de masten (vaksegmentlengte) en de doorhang bij 15 graden van de geleiders is in Tabel 3 vermeld. De doorhang is bepaald t.o.v. de eerste mast in het vaksegment. Tabel 3: Afstand vaksegment en doorhang
054-055 2.2.5 Aantal
301,48
12,7
circuits
De hoogspanningslijn betreft het onderstaande aantal circuits. Verbinding Buggenum - Belfeld 150 KV (Zwart): e
Aantal Circuits: 1.
Verbinding Buggenum - Blerick 150 KV (Wit): e
Aantal Circuits: 1.
2.2.6 Mastweerstand en aardverspreidingsweerstand Conform de Handreiking [1] wordt uitgegaan van een oneindige mastweerstand en een oneindige aardverspreidingsweerstand, waardoor stromen door de bliksemdraden
niet zijn beschouwd
in de
berekening.
Krado BV
Kamer
van Koophande!: 78710588
Pag. 7/14
ecifieke
KRADO
T
2.3 Circuitgegevens In deze
paragraaf zijn de gegevens
van
de circuits, waarvoor
de berekening
wordt
uitgevoerd,
weergegeven.
2.3.1 Circuitaanduiding en hoogspanningsverbinding De circuits van de hoogspanningslijn hebben de volgende naam en kleurcodering: ©
150 KV Buggenum - Belfeld (Zwart);
e
150 kV Buggenum - Blerick (Wit).
2.3.2 Spanning en ontwerpbelasting De spanning en ontwerpbelasting van de hoogspanningslijn is hieronder aangegeven: Buggenum - Belfeld (Zwart): e
Spanning: 150 [KV];
e _ Ontwerpbelasting: 209 [MVA] per circuit. Buggenum - Blerick (Wit): e
Spanning: 150 [KV};
°
Ontwerpbelasting: 209 [MVA] per circuit.
2.3.2 Hoogspanningsverbinding De circuits behoren tot verschillende hoogspanningsverbindingen, namelijk de verbinding Buggenum - Belfeld 150 kV en Buggenum - Blerick 150 KV.
Krado BV
Kamer
van Koophandel:
78710588
Pag.
8/14
pecifieke Ref;
tveldzone berekening
ma|
I(Rn
Do
de in de toekomst
maximaal
ANTARES.2022.07.22
2.4 Geleidersgegevens 2.4.1.
De
Rekenstroom
rekenstroom
van
de hoogspanningslijn
is een
schatting van
te
verwachten jaargemiddelde stroomsterkte. Deze schatting is gebaseerd op de ontwerpbelasting. De, bij de ontwerpbelasting behorende, ontwerpstroom wordt bepaald met de formule:
I
=
O
Sontw
—omw _
(Vonw * V3)
Met:
Sonw =
ontwerpvermogen in [VA] (zie paragraaf 2.3.2);
Uonw = ontwerpspanning in [V] (zie paragraaf 2.3.2); lonw = ontwerpstroom in [A]. Ontwerpstroom: 804 [A] per circuit (0.b.v. een ontwerpbelasting van 209 MVA, zie paragraaf 2.3.2). Om
de jaargemiddelde
toekomstige
groei
hoogspanningslijn
in de
stroom
door
belasting
een
van
circuit
het
te schatten
hoogspanningsnet,
en
om
rekening
wordt
voor
te
houden
met
de circuits van
deze
met een spanning van 150 kV uitgegaan van een rekenstroom van 50% van de
ontwerpstroom.
Rekenstroom: 402 [A].
stroomrichtingen De circuits behoren tot verschillende hoogspanningsverbinding, Hierdoor is er rekening gehouden met verschillende stroomrichtingen.
De
resultaten
in het voorliggende
rapport zijn gebaseerd
op de
stroomrichting combinatie met de grootste magneetveldzone.
2.4.2 Positie en fase In Tabel 4 is de rekengeometrie weergegeven, de fasehoeken zijn afgeleid van de klokgetallen (Hoek = klokgetal * 30 graden: bijv. klokgetal 2 = 60 graden). Voor de hoogte is het laagste punt van het vaksegment gehanteerd, gebruikmakend van de doorhang in paragraaf 2.2.4. Tabel
4: Positie en fase van
054-055
de circuits
402
3,40
10,9
4
402
8,40
10,9
8
402
4,40
16,4
12
402
-8,40
10,9
4
402
-4,40
16,4
12
402
Krado BV
-3,40
10,9
Kamer van Koophande!:
78710588
Pag. 9/14
KRADO
Specifieke magn
3
Rekenmodel
De berekening van de specifieke magneetveldzone is uitgevoerd met het simulatieprogramma Kampo2D. Het simulatieprogramma Kampo2D is door het RIVM getoetst en toereikend bevonden voor het uitrekenen van 2D magneetveld berekeningen. Het programma is ontwikkeld door Krado BV. Voor het uitrekenen van de specifieke magneetveldzones benadering. De breedte van de specifieke magneetveldzone doorhang het grootst is.
Krado BV
Kamer van Koophandel:
is er gebruik gemaakt van een 2D ‘“worst-case” bepaald daar waar de
78710588
Pag.
10/14
Specifieke magneetveldzone berekening Ref:
ANTARES.2022.07.22
4
Resultaten
I(Rn DO
4.1 Datum zoneberekening De berekening van de specifieke magneetveldzone is uitgevoerd op 10-08-2022.
4,2 Gebruikte versie van de RIVM Handreiking De berekening van de magneetveldzone i uitgevoerd aan de hand van de Handreiking versie 4.1, zie referentie [1]. 4.3
Resultaten
De resultaten van de berekening van de specifieke magneetveldzone zijn weergegeven in Tabel 5. De
berekende breedte van de specifieke magneetveldzone is conform de RIVM Handreiking afgerond op het dichtst bijgelegen veelvoud van 5 meter Tabel 5: Breedte van de specifieke magneetveldzone
Mastnummers 054-055
_
Zijde circuit wit (west) in [m] 50
_ Zijde circuit zwart (oost) in (m] 50
De resultaten van de berekening van de specifieke magneetveldzone weergegeven
(blauwe zone) zijn grafisch
in Figuur 2 en Figuur 3. De beoogde locaties van de nieuwbouwhuizen zijn wederom
weergegeven in het rood. Een deel van de huizen valt binnen de specifieke magneetveldzone.
sri Nederland, Cormunity Map\Contributors
Y3
N
N
Figuur 2: Projectie van de resultaten van de specifieke magneetveldzone
Krado BV
Kamer
van Koophande!: 78710588
Pag.
11/14
Specifieke magneetveldzone berekening Ref:
I( Rn
ANTARES.2022.07.22
D °
Figuur 3: Projectie van de resultaten van de specifieke magneetveldzone
4,4 Mogelijke maatregelen Om de 0,4-microTesla-zone te reduceren is een effectieve maatregel om de bovengrondse verbinding te vervangen voor ondergrondse kabels. Deze effectieve maatregel wordt op dit moment door TenneT
uitgewerkt in een Basis Ontwerp [6] voor het bovengrondse lijndeel in het nieuwbouw projectgebied. Dit doet TenneT in opdracht van de Gemeente Peel en Maas. Na
goedkeuring
van
het
Basis
kabeltracé daadwerkelijk te gaan
Ontwerp
en opdracht
van
de
Gemeente
om
het ondergrondse
uitvoeren, start TenneT met de aanlegwerkzaamheden van de
kabelverbinding en het demonteren van het deel van de hoogspanningslijn.
Krado BV
Kamer
van Koophande!: 78710588
Pag.
12/14
ecifieke
KRADO
T
ANTARES.2022.07.22
Referenties (E
Handreiking voor het berekenen van de specifieke magneetveldzone bij bovengrondse hoogspanningslijnen, G Kelfkens, MJM Pruppers, RIVM, versie 4.1, d.d. 26 oktober 2015.
(2}
50-60 Hz magnetic fields and cancer, forty years of research: Îtis time to reassure, by Cigre workgroup C3.01, published n Electra June 2016 (no. 286)
BIJ
E-mail van assetinformatie@tennet.eu aan tim@krado.nl met titel ‘Uw
reg. nr. V220725 006 - Afhandeling van uw verzoek (V220725 014)', d.d. 26-07-2022 (14:54) E-mail van assetinformatie@tennet.eu aan tim @krado.nl
met titel 'Uw
reg. nr. V220809 008- Afhandeling van uw verzoek (D220809 009}' d.d. 10-08-2022 (09:36). 4
Advies met betrekking tot hoogspanningslijnen, mi
sterie van VROM,
2005
[5]
Verduidelijking van het advies met betrekking tot hoogspanningslijnen, ministerie van VROM, 2008 Website:
[6]
https://www.tennet.eu/nl/ons-hoogspanningsnet/onshore-
rojecten-nederland/pe:
maas,
Raad gepleegd op: 22-08-2022.
Krado
BV
Kamer
van Koophandel:
78710588
KRADO
Specifieke magneetveldzone berekening Ref:
ANTARES.2022.07.22
Bijlage I: Ophanghoogtes geleiders Ophanghoogtes
35
30
mast 054
e
d
25
Vai[efrsmtniac]lde
20
15
10
-15
-10
-5
0
Horizontale
5
afstand
Ophanghoogtes
10
15
10
15
in [m]
mast 055
E
25
82
Va[efrsimtcan]lde
?
20
15
10
-5
0
5
Horizontale afstand in [m]
Krado
BV
Kamer
van Koophande!:
78710588
Pag.
14/14