20230321 - Dhr. Allard - Kaderstelling Kunst en Cultuur - onderdeel Erfgoed.pdf
Tekst van het document
Geacht College van Burgemeester en wethouders, geachte raadsleden. Graag wend ik me tot u in verband met de op hande zijnde kaderstelling Kunst en Cultuur, onderdeel erfgoed. Het heeft veel te veel jaren geduurd voordat de gemeenteraad de handschoen van het gemeentelijk erfgoedbeleid heeft opgepakt. Het is een positieve ontwikkeling dat de gemeenteraad eindelijk ernst maakt van het erfgoedbeleid. Er is een werkgroep in het leven geroepen, een schrijversgroep samen met een externe erfgoeddeskundige en een ambtenaar om een lijst te kunnen opstellen wat in aanmerking zou kunnen komen voor extra aandacht en belangrijk is voor de dorpskernen en het dorpseigene. Daarbij moet het niet alleen gaan om huidige panden die vanwege hun karakteristieke bouw bewaard zouden moeten blijven, maar ook straatbeelden, beeldbepalende dorpsgezichten, groenvoorzieningen, karakteristieke bomen, vergezichten etc. dienen te worden opgenomen in het gehele erfgoedplan. De stem van het dorp, de gewone burgers, moet daarin een belangrijke, zo niet de allerbelangrijkste, factor zijn in het bepalen van wat in aanmerking zou kunnen komen van belangrijke (cultuur) historische waarden. En deze stem is door de werkgroep onvoldoende meegenomen. Terecht zijn hier vragen over gesteld door de VVD. In de antwoorden stelt de werkgroep : • dat de dorpsthematieken voor uitvoeringsbeleid erfgoed zijn uitgewerkt door o.a.
schrijversgroep in samenwerking met inwoners • dat de vastgestelde kaders voor het uitvoeringsbeleid erfgoed worden uitgewerkt • dat er een definitieve bescherming van het erfgoed komt.
Welnu, wat nu voor u ligt is een product van de genoemde schrijversgroep, erfgoeddeskundige en een ambtenaar. Dit product verdient helaas een heuse onvoldoende. De stem van het dorp is veronachtzaamd. Er is alleen maar gekeken naar cultuurhistorische panden en niet naar andere cultureel-historische dorpsthematieken, waardevolle straatbeelden, beeldbepalende dorpsgezichten, groenvoorzieningen, karakteristieke bomen, vergezichten etc. terwijl dit wel haar doelstelling pleegt te zijn. Hoe wordt aan dit niet-benoemde erfgoed een definitieve bescherming verzekerd?? De werkgroep heeft zich ten onrechte alleen beperkt tot het maken van een longlist van een zelf ingevulde longlist van panden.
Als schrijnend voorbeeld noem ik de ontwikkelingen rond het Veersepad te Kessel en met name wat er is gebeurd rondom de plannen van het SOT, de sloop van Huize Laveaux op huisnummer 13 en hun wens om een uit 5 bouwlagen bestaande nieuwbouw te willen plegen, ten koste van het beeldbepalende dorpsgezicht. Het dorpseigene en beschermde dorpsgezicht van het Veersepad is diep verankerd in de historie en het beleid van de gemeente Kessel. In 1981 heeft zelfs het Rijk het gebied van Gravenhof tot Veers en van Maas tot Baarskamp erkend als “Historische Stadskern” (Kessel heeft van oudsher stadsrechten). Het Veersepad valt geografisch in dit gestelde gebied. Het Rijk stelt vast “het specifieke van haar kern en karakteristiek in de gemeenschap te bewaren en te onderhouden, en bouwwijze en beplanting te bezien in historisch perspectief”. Deze opdracht wordt goedkeurend mede onderschreven door Burgemeester en Wethouders van de gemeente Kessel, de stedenbouwkundige en de Monumentendienst. Deze zienswijze wordt in “Het Dorpseigene van Kessel” gememoreerd door de werkgroep van het Dorpseigene, bestaande uit onder andere
, historicus, Bond Heemschut, Rijksdienst voor Monumentenzorg, Limburgs Geschied- en Oudheidkundig Genootschap. Het feit dat alle voornoemde geschiedkundige en overheidsinstanties eenduidig aangeven dat het Veersepad deel uit maakt van een beschermd dorpsgezicht, en de ingestelde werkgroep over het erfgoedbeleid dit niet overneemt, en weigert dit op te nemen in haar eindprodukt, geeft duidelijk weer dat de werkgroep onvoldoende afstemming laat zien met de geschiedkundige waarde van dorpsgezichten, en de inbreng van de bevolking veronachtzaamt.
De werkgroep stelt duidelijk dat wat op het Veersepad 13 te Kessel is gebeurd, nooit had mogen geschieden. Niet voor niets is er met de laatste gemeenteraadsverkiezingen door de bevolking gekozen voor een andere wending. Het verzoek van het SOT om medewerking te verlenen aan hun plannen zou nu geen meerderheid van de huidige Raad verkrijgen. Net als in de landelijke politiek waarbij de opmars van de BBB roept om een andere koers, dient de huidige coalitie ook een andere koers te gaan varen aangaande het erfgoed beleid. De werkgroep wil echter niet haar vingers branden in lopende zaken, en veronachtzaamt hiermee een belangrijke roep van de burgers die zich inzetten voor behoud van het cultureel erfgoed, en het beeldbepalende dorpsgezicht van het Veersepad. Juist de lopende zaken dienen meegenomen te moeten worden, omdat spoed en doelmatigheid noodzakelijk is om nog verdere afglijding en onomkeerbare beslissingen te voorkomen. Het kan en mag toch niet zijn dat u als gemeenteraad het dorpseigene van het beeldbepalende dorpsgezicht van het Veersepad onbesproken laat! Hetzelfde geldt bijvoorbeeld ook rond de ontwikkelingen van het bakkershuis in Maasbree.
Geachte raadsleden: u dient ervan bewust te zijn of te worden dat het aangeboden product van de werkgroep forse hiaten toont, en als geheel daardoor niet in deze vorm geaccepteerd kan worden. U als Raad, kunt zich geen tweede keer veroorloven de historische kernwaarde van het Veersepad te Kessel onachtzaam naast u neer te leggen, en te doen alsof het belang van het beeldbepalende dorpsgezicht niet thuis hoort bij het gemeentelijk erfgoedbeleid. Het gemeentelijk erfgoedbeleid verlangt volgens de werk- en schrijversgroep van U als Raad dat u – Meedenkt bij het onderhoud en de instandhouding van de historische waarde. -
Oog hebt voor situationele en ensemble waarden als onderdeel van een complex, samenhang met omgeving of buurpanden, en de historisch ruimtelijke context doorziet Wetenschap heeft over cultuurhistorische waarden En daarbij alert blijft wanneer er ontwikkelingen in de openbare ruimte/landschappen zijn, kijken of het erfgoedaspect van toepassing is. Peel en Maas heeft als doel om kansen op het gebied van erfgoed te benutten voor opgaves in diverse programma’s.
Al deze items zijn ten onrechte niet verwerkt in het voorliggende raadsvoorstel kaderstelling kunst en cultuur, onderdeel erfgoed. Het raadsvoorstel dient hieraan aangepast te worden, dan wel verworpen, en moge het alternatief van het Gelders Genootschap hiertoe helpend zijn.
Het Gelders Genootschap heeft een draaiboek klaar liggen op weg naar passende zorg voor beschermde monumenten in hun omgeving. Een kant en klare handreiking voor gemeenten om te komen tot beleid voor borging van de kwaliteit van de omgeving van beschermde monumenten. Dit heb ik als bijlage toegevoegd.
Ik dank u voor uw aandacht, en mocht u nog vragen hebben, dan hoor ik dat graag.
Peter-Paul Allard