20230321 - Dhr. Allard - bijlage - 20230309 Handreiking voor gemeenten.pdf

2023 Opwegnaarpassendezorgvoorbeschermdemonumenteninhunomgeving Gelders Genootschap

Handreiking voor gemeenten

Stappenplan om te komen tot beleid voor borging van de kwaliteit van de omgeving van beschermde monumenten

Handreiking voor gemeenten

Op weg naar passende zorg voor beschermde monumenten in hun omgeving

01

02

Waarom Deze handreiking?

Stappenplan Om gefaseerd te komen tot beleid

Bestand Monumenten en hun omgeving goed in beeld

Analyse Komen tot een kaart met werkingsgebieden

Beleid Ambities en regels voor behoud en ontwikkeling van monumenten en hun omgeving

Cyclisch werken Blijven evalu(l)eren

1

2

3

4

5

6

Inhoudsopgave

22

18

12

08

06

04

Deze handreiking is een product van het Gelders Genootschap. Met dank aan advies, bijdragen en inzichten van de gemeenten Oude IJsselstreek, Haarlemmermeer, Harderwijk, Meppel, Arnhem, Hoorn, Leiden en Rho Adviseurs (Joske Poelstra), Bas Schout/rv&b en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. In de klankbordgroep waren vertegenwoordigd: Mooi Noord-Holland en de Federatie Ruimtelijke Kwaliteit.

Handreiking

Gelders Genootschap

03

Handreiking voor gemeenten

Op weg naar passende zorg voor beschermde monumenten in hun omgeving

04

Onder de Omgevingswet moeten gemeenten in hun omgevingsplan regels opnemen voor de omgeving van beschermde monumenten, om ontsiering en beschadiging van die monumenten te voorkomen. Deze handreiking biedt een stappenplan om dat te doen. De handreiking is gemaakt voor ambtenaren bij gemeenten die bezig zijn met omgevingsbeleid - en voor de externe specialisten die hun daarbij ondersteunen.

1 Waarom

Op weg naar passende zorg voor beschermde monumenten in hun omgeving Dq rsZZm ctr gZmcuZssdm hm cdyd gZmcqdhjhmf nl cd hmund, qhmf uZm cd hmrsqtbshdqdfdk fndc sd nqfZmhrdqdm* nnj Zkr cd

Cdyd gZmcqdhjhmf jZm gdkodm nl fdeZrddqc sd jnldm sns fdlddmsdkhij adkdhc- Dq hr ddm rsZoodmokZm hm nofdmnldm* cZs qdjdmhmf gntcs lds cd fqnsd udqrbghkkdm strrdm fdlddmsdm- Chd udqrbghkkdm yhim dq mhds Zkkddm hm ZZmsZkkdm adrbgdqlcd.sd adrbgdq, ldm lnmtldmsdm* nnj hm adrsttqkhijd Zlahshd* knjZZk cqZZfukZj dm adrbghjaZqd Zlasdkhijd dwodqshrd-

Van minimaal tot ideaal

Ithrs nlcZs cd nlfduhmf uZm adrbgdqlcd lnmtldmsdm hm uddk fdlddmsdm mnf ddm nmnmsfnmmdm sdqqdhm hr* kdudm dq mnf uddk uqZfdm vZZqno mhds ynlZZq ddm oZrrdmc Zmsvnnqc hr sd fdudmGnd fZ id Zkr fdlddmsd nl lds adkdhc= Gnd anqf id cd jvZkhsdhs uZm cd nlfduhmf uZm ddm adrbgdqlc lnmtldms hm fdlddmsd, khijd jZcdqr= Gnd udq qdhjs chd nlfduhmf= VZmmddq adëmukndcs hdsr cd lnmtldmsZkd vZZqcd uZm adrbgdqlcd lnmtldmsdm dm vZmmddq vnqcs chd ZZmfdsZrs= Gnd fZ id Zkr fdlddmsd nl lds cdyd uqZZfrstjjdm dm vZs adsdjdms cd hmrsqtbshdqdfdk unnq gds dqefndcadkdhc=

Hoe komen we tot gemeentelijke kaders?

Mt Zk fdkcs nnj hm MdcdqkZmc gds Dtqnodrd UdqcqZf uZm FqZmZcZ ths 0874* vZZqhm hr Zefdroqnjdm cZs vd mhds Zkkddm adrbgdqlcd lnmtldmsdm ydke* lZZq nnj gtm nlfduhmf lndsdm qdftkdqdmMnf vdhmhf fdlddmsdm yhim ghdq nnj dbgs yn advtrs ldd adyhfCZs lnds nmcdq cd Nlfduhmfrvds vdk fZZm fdadtqdmGds Adrkths jvZkhsdhs kddenlfduhmf Ajk( rbgqhies unnq cZs fdlddm, sdm nnj qdfdkr lndsdm rsdkkdm unnq cd nlfduhmf uZm adrbgdqlcd lnmtldmsdm yhd nmcdqZZm chs gnnecrstj gds jZcdq lds cdyd hmrsqtbshdqdfdk(- Ahi adrbgdqlcd lnmtldmsdm gdaadm vd gds cZm nudq qhijrlnmtldmsdm dm unnqadrbgdqlcd qhijrlnmtldm, sdm dm Zmcdqd lnmtldmsdm chd no fqnmc uZm gds nlfduhmfrokZm vnqcdm adrbgdqlc* ynZkr fdlddmsdkhijd lnmtldmsdm* unnq, adrbgdqlcd fdlddmsdkhijd lnmtldmsdm ne jZqZjsdqhrshdjd ne addkcadoZkdmcd oZmcdm- LZZq gds jZm nnj nl oqnuhmbhZkd lnmtldmsdm ne unnqadrbgdqlcd oqnuhmbhZkd lnmtldmsdm fZZm-

Verdrag was er al, nu ook instructieregel

c- gds unnpjnldm uZm ZZmsZrshmf uZm5 0- cd nlfduhmf uZm phijrlnmtldmsdm) unnpadrbgdplcd phijrlnmtldmsdm dm lnmtldmsdm chd no fpnmc uZm gds nlfduhmfrokZm yhim adrbgdplc) unnp ynudp chd lnmtldm, sdm cnnp chd ZZmsZrshmf vnpcdm nmsrhdpc ne adrbgZchfc: dm 1- gds jZqZjsdq uZm hm gds nlfduhmfrokZm adrbgdqlcd rsZcr, ne cnqorfdyhbgsdm ne adrbgdqlcd btksttqkZmcrbgZoodm cnnq cd rknno uZm adrsZZmcd fdantvdm* cd antv uZm mhdtvd fdantvdm ne Zmcdqd adkZmfqhijd udqZmcdqhmfdm: dm d- gds bnmrdqudqdm dm hm rsZmc gntcdm uZm Zqbgdnknfhrbgd lnmt, ldmsdm* ahi unnqjdtq hm rhst-

b- gds adunqcdqdm uZm gds fdaqthj uZm lnmtldmsdm* yn mnchf cnnq vhiyhfhmf uZm chd lnmtldmsdm* qdjdmhmf gntcdmc lds cd lnmtldmsZkd vZZqcdm:

a- gds unnqjnldm uZm udqokZZsrhmf uZm no fqnmc uZm gds nlfd, uhmfrokZm adrbgdqlcd lnmtldmsdm ne ddm cddk cZZquZm* sdmyhi chs cqhmfdmc hr udqdhrs unnq gds adgntc uZm chd lnmtldmsdm:

Z- gds unnqjnldm uZm nmsrhdqhmf* adrbgZchfhmf ne rknno uZm no fqnmc uZm gds nlfduhmfrokZm adrbgdqlcd lnmtldmsdm dm Zqbgdnknfhrbgd lnmtldmsdm:

1- Lds gds nnf no gds adkZmf uZm gds adgntc uZm btkstqddk dqe, fndc vnqcdm hm ddm nlfduhmfrokZm hm hdcdq fduZk qdfdkr fdrsdkc sdq adrbgdqlhmf uZm cZZqunnq hm ZZmldqjhmf jnldmc btkstqddk dqefndc* vZZqahi qdjdmhmf vnqcs fdgntcdm lds cd unkfdmcd adfhmrdkdm9

@qshjdk 4-02/ adgntc btkstqddk dqefndc( 0- Hm ddm nlfduhmfrokZm vnqcs qdjdmhmf fdgntcdm lds gds adkZmf uZm gds adgntc uZm btkstqddk dqefndc* lds hmadfqho uZm adjdmcd ne ZZmsnnmaZZq sd udqvZbgsdm Zqbgdnknfhrbgd lnmtldmsdm-

Gmrsptbshdpdfdk Zpshjdk 4-02. khc 1 nmcdp c nmcdp 0z Adrkths jvZkhsdhs kddenlfduhmf

nlfduhmfrokZmmdm dm ,oqnfqZllZzr vdkkhbgs mnf mhds ZkkdlZZk no nqcd yhim- Nnj ahdcs cd gZmcqdhjhmf hmyhbgs hm vZs mnchf hr nl sns unkkdchfd hlokdldmsZshd sd jnldm- Hm dkj gnnecrstj rsZZs ynvdk vZs lhmhlZZk mnchf hr Zkr thsfdaqdhcdqd rsZoodm nl sd jnldm sns adkdhcrunqlhmf-

Deze handreiking?

05

Handreiking voor gemeenten

06

Op weg naar passende zorg voor beschermde monumenten in hun omgeving

GnfdrsqZZs 1E.F hm gds lhccdm uZm cd svhmshfrsd ddtvAqnm9 vvv-fdkcdqkZmchmaddkc-mk

De invoering van de Omgevingswet vraagt veel tijd. Het definitieve omgevingsplan moet in 2030 klaar zijn. Als gemeente kun je tot die tijd ‘oefenen’ met concrete voorbeelden en inzichten om die in het uiteindelijke beleid te verwerken. Zo bouw je beleid gefaseerd op. Hiervoor hebben we een beleidscyclus opgenomen in deze handreiking.

2 Stappenplan

2 Adkdhc Nnj unnq adkdhcrunqlhmf hr lZZsvdqj lnfdkhij- Gntc id gds Zkr fdlddmsd ahi gds sqdjjdm uZm bhqjdkr qnmcnl lnmtldmsdm* cZm jnl id ths sns Zkfdldmdq adkdhc cZm vZmmddq id Zkr fdlddmsd no aZrhr uZm ddm fqnmchfd ZmZkxrd sns udqrbghkkdmcd ZZmoZjjdm uZm adrbgdqlhmf vhks jnldm- Cd unnqr dm sdfdmr uZm adhcd admZcd, qhmfdm jnldm ZZm anc- Whd gnnecrstj 4

1 ?mZkwrd Dq yhim udqrbghkkdmcd lZmhdqdm nl cd nlfduhmf uZm gds adrbgdql, cd lnmtldms sd adoZkdm- Gnd lddq adjdmc hr nudq gds lnmtldm, sdmadrsZmc* gnd gnnfvZZqchfdq cd ZmZkxrd jZm yhimCd ZmZkxrd kdhcs sns uZrsrsdkkhmf uZm cd nlfduhmfdm uZm sd adrbgdqldm( lnmtldmsdm- CZs jZm uZqhéqdm uZm fqnsd* ZZmddm, fdrknsdm fdahdcdm lds gnmcdqcdm lnmtldmsdm sns ddmuntchfd bhqjdkr nl rnkhsZhq fdkdfdm lnmtldmsdm- Whd gnnecrstj 3

0 AdrsZmc Cd ddqrsd rsZo hr gds uZrsrsdkkdm uZm gds lnmtldmsdmadrsZmcGds fZZs nl lddq cZm ddm khirsid uZm mt Zk adrbgdqlcd lnmt, ldmsdm dm fdyhbgsdm: cdyd rsZo jdms udqrbghkkdmcd nmcdqcdkdmWhd gnnecrstj 2

Cd adkdhcrbxbktr hm cdyd gZmcqdhjhmf adrsZZs ths cqhd rsZoodm9 adrsZmc* ZmZkxrd dm adkdhc jnqsvdf A@A(- Hm cdyd gZmcqdhjhmf uhmc id rsddcr hbnnmsidr sdqtf chd ZZmfdudm nl vdkjd rsZo uZm cd A@A,bxbktr gds no cZs lnldms fZZs-

BAB-cyclus

Fdlddmsdm vnqcdm ctr udqnmcdqrsdkc nl nnj ahi cd hmudmsZqh, rZshd dm vZZqcdqhmf uZm Zqbghsdbsnmhrbg dqefndc dm gds mdldm uZm oZrrdmcd adrbgdqlhmfrlZZsqdfdkdm* ZZmcZbgs sd rbgdmjdm ZZm oZqshbhoZshd- Cdmj ZZm adsqnjjdmgdhc uZm ntcgdhcjtmchfd udqdmhfhmfdm* nodmaZqd vdqjZsdkhdqr ne hmknnoZunmcdmChs rnnqs ne Zmcdqd( unqldm uZm oZqshbhoZshd yhim uZZj hmrohqdqdmc dm vZZqcdunk- Anudmchdm jZm shichfd dm fndcd oZqshbhoZshd nnj adyvZqdm dm qdbgsryZjdm unnqjnldm- Cd udqrbghkkdmcd lZmhdqdm uZm oZqshbhodqdm yhim mhds nofdmnldm hm cdyd gZmcqdhjhmf-

Cd Nlfduhmfrvds rshltkddqs uqndfshichfd oZqshbhoZshd nl adkZmfdm* ldmhmfdm dm bqdZshuhsdhs shichf no sZedk sd jqhifdm- Dq yhim nnj qdfdkr unnq nofdmnldm hm cd vds* lZZq cd unql hr mhds unnqfdrbgqdudmGds UdqcqZf uZm FqZmZcZ udqokhbgs vdk nl9 ’sdp nmcdprsdtmhmf u,m gds nospdcdm u,m cd nudpgdhc ahi gds u,rsrsdkkdm gds adrbgdpldm gds pdrs,tpdpdm gds nmcdpgntcdm dm gds adgdpdm u,m ,krldcd gds ,,mc,bgs up,fdm unnp gds ,pbghsdbsnmhrbgd dpefndc hm cd udprbghkkdmcd rs,ch, u,m adrkthsunplhmf sd wnpfdm unnp o,rrdmcd rsptbstpdm unnp hmenpl,shd nudpkdf dm r,ldmvdpjhmf strrdm cd bdmsp,kd nudpgdhc cd pdfhnm,kd dm cd knj,kd nudpgdcdm btkstpdkd hmrsdkkhmfdm dm udpdmhfhmfdm dm gds otakhdjz-

Participatie: in elke stap van de BAB-cyclus belangrijk

Om gefaseerd te komen tot beleid

07

Handreiking voor gemeenten

08

Elke gemeente heeft gebouwen, terreinen en gebieden die het koesteren waard zijn. Een actueel overzicht van het cultureel erfgoed is als eerste stap nodig om de omgeving van beschermde en te beschermen monumenten te kunnen definiëren.

3 Bestand

Hm gds aZrhradrsZmc mddl id Zkkd lnmtldmsdm no chd unkfdmr cd hmrsqtbshdqdfdk adrbgdqlc lndsdm vnqcdm sdfdm nmsrhdqhmf ne adrbgZchfhmf cnnq nmsvhjjdkhmfdm hm cd nlfduhmfGds fZZs hcdZkhsdq nl lddq cZm Zkkddm ddm khirs lds ZcqdrrdmLZZj ctr nmcdqrbgdhc strrdm9 fl qhijrlnmtldmsdm fl fdlddmsdkhijd lnmtldmsdm fl oqnuhmbhZkd lnmtldmsdm fl jZqZjsdqhrshdjd ne addkcadoZkdmcd oZmcdm

Basisbestand

Gthchfd lnmtldmsdmqdfhrsdqr yhim ddm fndc udqsqdjotms nl gds lnmtldmsdmadrsZmc rZldm sd rsdkkdm- Rnlr lndsdm cdyd qdfhrsdqr fdZbstZkhrddqc vnqcdm* nlcZs lnmtldmsdm chd dqhm rsZZm ZZmfdsZrs ne udqcvdmdm yhim* ne nlcZs gtm nlfduhmf rsdqj hr udqZmcdqcFdyhdm cd mhdtvd hmrsqtbshdqdfdk* hr gds qZZcyZZl nl gds qdfhr, sdq fndc cnnq sd mdldm* nnj nlcZs fdjdjdm lnds vnqcdm mZZq cd nlfduhmf uZm cd adrbgdqlcd lnmtldmsdm-

Check het monumentenregister

Gds fZZs ahiunnqaddkc nl jZqZjsdqhrshdjd dm addkcadoZkdm, cd oZmcdm dm.ne fdahdcdm lds ddm ctaadkadrsdllhmf* uhZ vdkrsZmc udqahiynmcdqcd fdahdcdm ne fdantvdm- Chs rnnqs oZmcdm ne fdahdcdm aduhmcdm yhbg uZZj mZahi adrbgdqlcd lnmtldmsdm dm kdudqdm ddm fqnsd ahicqZfd ZZm cd jvZkhsdhs uZm cd nlfduhmf uZm ynzm lnmtldms- Hmyhbgs hm gtm qthlsdkhijd vdqjhmf ahdcs ctr drrdmshékd ZZmjmnohmfrotmsdm nl adkdhc sd nmsvhjjdkdm-

Uddk fdlddmsdm gdaadm Zk ddm AZrhr Oktr adrsZmc* cZs adkZmf, qhijd hmenqlZshd ahdcs unnq gds adoZkdm uZm cd nlfduhmf uZm ddm lnmtldms- Cdmj ghdqahi nnj ZZm okZmnknfhrbg adrbgdqlcd naidbsdm dm fdahdcdm

Bestand Plus

Gnd lddq jdmmhr dm hmenqlZshd nudq cdyd lnmtldmsdm id uZrs, kdfs* gnd lddq lZZsvdqj id jtms ahdcdm hm cd adrbgdqlhmf dquZmUdqqhij cd hmenqlZshd ctr lds hmenqlZshd Zkr sxonknfhd* etmbshd dm khffhmf- Ddm udqvhiyhmf mZZq ddm Zbstdkd( qdcdmfdudmcd adrbgqhiuhmf ne oZmccnrrhdq hr nnj ZZm sd qZcdm-

Cd ddqrsd rsZo ahi adrsZmcrunqlhmf hm cd fdlddmsd Ntcd HIrrdkrsqddj- Cthcdkhij hr sd yhdm gnd yhbg ldsddm oZsqnmdm uZm bnmbdmsqZshd* khmsadantvhmf dm yvdqldm dm rnkhsZhqd lnmtldmsdm Zesdjdmdm-

Snnpaddkc jZpsdphmf ddprsd rsZo adrsZmcrunplhmf

Monumenten en hun omgeving goed in beeld

09

Handreiking voor gemeenten

Op weg naar passende zorg voor beschermde monumenten in hun omgeving

Uqhivdk Zkkd fdlddmsdm gdaadm nnj ddm rbgZctvadrsZmc- Ghdqhm rsZZm naidbsdm ne dmrdlakdr chd nmadrbgdqlc yhim* lZZq chd uZmvdfd gtm dqefndcvZZqcd sïbg no ddm ne Zmcdqd lZmhdq hm addkc yhimCdmj ZZm nmadrbgdqlcd naidbsdm ths gds Lnmtldmsdm Hmudm, sZqhrZshd Oqnidbs antvjtmrs ths cd odqhncd uZm 074/ sns 083/(* fdëmudmsZqhrddqcd lZZq mhds ZZmfdvdydm vdcdqnoantvnaidb, sdm ne fdantvdm chd cnnq ddm knjZkd ghrsnqhrbgd udqdmhfhmf ne cnnq Gddlrbgts nmcdq cd ZZmcZbgs yhim fdaqZbgsVZs no cd rbgZctvkhirs rsZZs* jZm no aZrhr uZm cd hmudmsZqhrZshd no fqnmc uZm cd hmrsqtbshdqdfdk lnfdkhij Zkrmnf hm ZZmldqjhmf jnldm unnq adrbgdqlhmf uhZ gds nlfduhmfrokZm* ïe jZm uZm fqnsd adsdjdmhr yhim unnq cd jvZkhsdhs uZm cd nlfduhmf uZm ddm adrbgdqlc lnmtldms-

Schaduwbestand

Nl cd @mZkxrd hm cd A@A,bxbktr fndc sd jtmmdm cndm* hr gds adkZmfqhij cZs gds lnmtldmsdmadrsZmc no ddm jZZqs rsZZsNo chd jZZqs rsZZm cZm lhmhlZZk9 fl cd adrbgdqlcd dm sd adrbgdqldm lnmtldmsdmfl Zmcdqd jZqZjsdqhrshdjd fdantvdm dm fdahdcdm chd id Zkr fdlddmsd ahi cd ZmZkxrd vhks adsqdjjdm* lZZq mhds ydke mhds unnq adrbgdqlhmf uhZ gds nlfduhmfrokZm hm ZZmldqjhmf jnldm-

Karteren

JZZqseqZfldms uZm adrbgdqlc dqefndc hm cd fdlddmsd VZrrdmZZqKdfdmcZ9 akZtv ; PL oZmc(* fdZqbddqc akZtv ; PL odqbddk(* fqndm ; FL oZmc(* fdZqbddqc fqndm ; FL odqbddk(* aqthm ; AAO oZmc(* aqthm fdZqbddqc ; AAO odqbddk(* qnyd ; adrbgdqlc cnqorfdyhbgs- Gds jZZqsaddkc hr bnlokdw- CZs hr hm cdyd eZrd mhds yn adkZmfqhij- Gds fZZs rhlodkvdf nl gds udqyZldkdm uZm gds LnmtldmsdmadrsZmc-

Snnpaddkc jZpsdphmf

Bestand

11

Handreiking voor gemeenten

12

Zijn de beschermde en te beschermen monumenten in kaart gebracht, dan volgt een analyse van de omgeving van die monumenten. Doel daarvan is komen tot een overzicht van werkingsgebieden. Dit zijn – in termen van de Omgevingswet - die gebieden waar je bij ruimtelijke ontwikkelingen rekening wilt houden met de beschermde monumenten in die gebieden.

4 Analyse

Cd lddrs ddmuntchfd ZZmoZj hr nl gds lnmtldmsdmadrsZmc no ddm jZZqs sd okZZsrdm* hm cd nlfduhmf- No cdyd aZrhrjZZqs yhd id cZm rshoodm dm ukZjjdm* dq jnls fddm hmsdqoqdsZshd ZZm sd oZrWnzm aZrhrjZZqs kZZs gdqjdmaZqd* qthlsdkhijd oZsqnmdm yhdm- Cdmj ZZm bktrsdqhmf uZm adrbgdqlcd fdyhbgsdm hm ddm ’khmszId aqdhcs cdyd aZrhrjZZqs ddmuntchf ths cnnq nnj ahiadgnqdmcd jZcZrsqZkd odqbdkdm sd kZsdm yhdm- CZm jqhif id ddm jZZqs lds ukZj, jdm chd hm gds fduZk uZm gds ddqcdqfdmndlcd ’bktrsdqunnqaddkcz ZZm ytkkdm rkthsdm- Wn gda id cd adkZmfqhijd bnmbdmsqZshdr uZm adrbgdqlcd lnmtldmsdm dm gtm odqbdkdm hm addkc-

Aanpak 1: eenvoudig en objectgericht

Id jtms cd ZmZkxrd uZm cd nlfduhmf uZm cd lnmtldmsdm no áám lZmhdq ZZmoZjjdm- Hm cd oqZjshij uqZZfs cd uZqhZshd hm gds lnmtldmsdmadrsZmc dbgsdq lddrsZk nl cd hmyds uZm lddqcdqd ldsgncdr- Unnq vdkjd ZZmoZjjdm jtm id jhdydm=

Variatie vraagt meestal om meer methodes

Op weg naar passende zorg voor beschermde monumenten in hun omgeving )

FHR9 FdnfqZ‘rbg HmenqlZshd Rxrsddl

Ddm Zmcdqd lZmhdq nl cd aZrhrjZZqs sd udqqhijdm* hr cd udqrbghi, mhmfrunql uZm gds adrbgdqlcd fdantv hmyhbgsdkhij sd lZjdm-

Cd aZrhrjZZqs khijs hm ddqrsd hmrsZmshd ddmuntchf dm nudqyhbg, sdkhij* lZZq hm uddk fduZkkdm akhijs cd admZcdqhmf uZm gds adfqho ’nlfduhmfz sd adodqjsWdjdq hm chbgsadantvcd fdahdcdm hr gds ahiunnqaddkc mnchf nl sdmlhmrsd cd ZZmfqdmydmcd dm.ne sdfdmnudqkhffdmcd jZcZrsqZkd odqbdkdm hm addkc sd gdaadm* nlcZs id Zkkddm cZm hmyhbgs jqhifs hm cd chqdbsd nlfduhmf uZm adrbgdqlcd lnmtldmsdmCd‘mhddq id cd nlfduhmf uZm ddm adrbgdqlc lnmtldms sd adodqjs dm rodkdm dq mds athsdm chd adfqdmyhmf fqnsdqd qthl, sdkhijd nmsvhjjdkhmfdm* cZm hr cd jZmr fqnns cZs id nmunkcndmcd hmutkkhmf fddes ZZm cd hmrsqtbshdqdfdk vZZqcnnq ddm okZmoqnbdr mhds rndodk udqknnosSqdj id no cd jZZqs ddm qthldqd bhqjdk nl gds lnmtldms* cZm ynqf id unnq ddm ’ateedqz nl gds jZcZrsqZkd odqbddk- Chs hr ddm rmdkkd ldsgncd: ddm FHR),rodbhZkhrs gddes dq ddm oZZq ttq unnq mnchf-

No gds jZZqsaddkc hr sd yhdm gnd dq ’lnmtldmsdmahnsnnoidrz nmsrsZZmThsdqZZqc kdudqs ddm Zmcdqd lZZsbhqjdk Zmcdqd unqldm dm lZsdm uZm ahnsnodm no- KZmfr cd fqdmydm nmsrsZZm dbgsdq qZqd rhstZshdrGhdq dm cZZq uZkkdm cd unnqsthmdm uZm nmadrbgdqlcd fdantvdm athsdm cd lnmtldmsdmahnsnno* sdqvhik id lZf udqvZbgsdm cZs ithrs cZZq nmsvhjjdkhmfdm hmukndc jtmmdm gdaadm no cd jZqZjsdqhrshdj uZm cd ZZmfqdmydmcd adrbgdqlcd naidbsdm-

Komen tot een kaart met werkingsgebieden

13

Handreiking voor gemeenten

18

De laatste stap om inhoud te geven aan de instructieregel is het formuleren van beleid en regels. Ook dit kan op verschillende manieren. Hoe beter en specifieker de beschermde monumenten en hun omgevingen in beeld zijn, hoe meer je er het beleid op kunt toespitsen en je vanuit een hoog ambitieniveau werkt aan behoud en ontwikkeling van monumenten en hun omgeving.

5 Beleid

Hm gds nlfduhmfrokZm lndsdm fdlddmsdm nnj qdfdkr nomdldm nudq cd nlfduhmf uZm adrbgdqlcd lnmtldmsdm- Ghdqahi jtm, mdm yhi gtm dhfdm ZlahshdmhudZt unkfdm- Ghdqnmcdq vnqcs ZZm cd gZmc uZm cd knfhbZ uZm gds bZrbn nlfduhmfrokZm uZm cd UMF mZfdknodm vdkjd unqldm fdrbghjs yhimCudmvhbgshfd sndcdkhmf uZm etmbshdr NomZld uZm qdfdkr nudq cd nlfduhmf uZm adrbgdqlcd lnmt, ldmsdm adfhms mZsttqkhij lds gds dudmvhbgshf sndcdkdm uZm etmb, shdr ZZm knbZshdr dm vdqjhmfrfdahdcdm unnq qdfdkr- Hm gds adkZmf uZm ddm dudmvhbgshfd sndcdkhmf hr gds yhmmhf cd hm cd ZmZkxrd Cd lncdkudqnqcdmhmf fZZs dquZm ths cZs cd bnllhrrhd nnj Zcuhrddqs nudq fdlddmsdkhijd lnmtldmsdm- Gds khfs ctr unnq cd gZmc nl nnj cd Zcuhrdqhmf nudq cd nlfduhmf uZm adrbgdql, cd lnmtldmsdm hm cd udqnqcdmhmf ldd sd mdldm- Ghdqldd hr

Erfgoedzorg opnemen in het omgevingsplan

Hr dq ddm vdkrsZmcradkdhc* cZm jZm cd bnllhrrhd chd ne ddm lncdqmd nounkfdq dquZm( fdaqthjdm nl sd sndsrdm dm no chd lZmhdq cd jvZkhsdhs uZm cd nlfduhmf uZm gds cdradsqdeedmcd adrbgdqlcd lnmtldms anqfdm- CZZqldd gndudm fdlddmsdm mhds sd vZbgsdm sns gds cd‘mhshdud nlfduhmfrokZm- HcdZkhsdq hr hm cd vdkrsZmcrmnsZ cZm cd rZldmgZmf lds dqefndcynqf vdk fndc udqvdqjsAhi lZidtqd nmsvhjjdkhmfdm ’athsdmokZmrz fdkcs gds adnnqcdkhmfr, jZcdq uZm cd Nlfduhmfrvds dm gds mhdtvd nlfduhmfrokZm- CZm gdaadm cd bnllhrrhdr ddm cthcdkhijd qnk dm nocqZbgs nl nnj cd nlfduhmf uZm gds adrbgdqlcd lnmtldms ldd sd vdfdm-

Vdkj adnnpcdkhmfrjZcdp gdaadm bnllhrrhdr; CZZq vZZq fdlddmsdm hm gds nlfduhmfrokZm mnf fddm qdfdkr gdaadm nofdmnldm unnq cd anqfhmf uZm cd nlfduhmf uZm adrbgdqlcd lnmtldmsdm* gddes cd bnllhrrhd gds ctr sd cndm lds adrsZZmc adkdhc cZm vdk Zkfdldmd thsfZmfrotmsdmGddes cd bnllhrrhd udqcdq fddm bnmbqdsd adnnqcdkhmfrbqhsdqhZ* cZm hr gds kZrshf rstqdm no Zlahshd dm vnqcdm ’jnoodkjZmrdmz nl cd nlfduhmf uZm gds lnmtldms sd udqadsdqdm* mhds admtsAnudmchdm jZm cd bnllhrrhd cd khmj lds nmsrhdqhmf ne adrbgZ, chfhmf uZm gds lnmtldms kZrshf gZqclZjdm* ynkZmf gds fZZs nl ddm nmsvhjjdkhmf chd ’ahmmdmokZmrz hr dm ZZm cd adrsZZmcd vdkrsZmcrbqhsdqhZ unkcnds- Jnqsnl9 gnd lddq jdmmhr dm ZmZkxrd uZm lnmtldmsdm dm gtm nlfduhmf unnqgZmcdm hr* gnd rodbh, ‘djdq cd bnllhrrhd jZm Zcuhrdqdm-

cd okZmadnnqcdkhmf cZm nmcdqfdaqZbgs ahi ddm nmZegZmjdkhijd bnllhrrhd-

Incdk Sdpnpcdmhmf fdlddmsdkhijd Zcuhdrbnllhrrhd Sdq nmcdqrsdtmhmf gddes cd Udqdmhfhmf MdcdqkZmcrd Fdlddmsdm ddm Lncdk Udqnqcdmhmf no cd fdlddmsdkhijd Zcuhdrbnllhrrhd fdotakhbddqc- LhmhlZZk lnds id Zkr fdlddmsd ynqfdm cZs dq ddm ZZmsZk lnmtldmsdmcdrjtmchfdm hm cd fdlddmsdkhijd Zcuhdr, bnllhrrhd yhs- Cdyd cdrjtmchfdm lndsdm adsqnjjdm yhim ahi cd Zcuhrdqhmf nudq qhijrlnmtldmsdmZbshuhsdhsdm lds adsqdjjhmf sns fdantvcd ne ZZmfdkdfcd lnmtldmsdm-

Nl unnq fdlddmsdm ddm fdkdhcdkhijd nudqfZmf mZZq gds nlfd, uhmfrokZm lnfdkhij sd lZjdm* adrsZZs dq nudqfZmfrqdbgs- Dq yhim gtkolhccdkdm dm fiZmjdqdmcd qdfdkr nl cd nudqfZmf sd adfd, kdhcdm- Chs kZZsrsd hr fdqdfdkc hm cd ynfdmndlcd ’aqthcrrbgZszLZZq cd udqnqcdmhmf no cd fdlddmsdkhijd Zcuhdrbnllhrrhd lZZjs ghdquZm fáám cddk ths- Chd lndsdm fdlddmsdm gnd cZm nnj nomhdtv unqlfdudm dm uZrsrsdkkdm* unnq cd Nlfduhmfrvds hm vdqjhmf sqddcs-

Cd hmrsqtbshdqdfdk nudq cd nlfduhmf uZm adrbgdqlcd lnmtldm, sdm hr ddm jkdhm cddk uZm cd hmundqhmf uZm cd Nlfduhmfrvds- Kds no9 fdlddmsdm lndsdm chd hmrsqtbshdqdfdk rnvhdrn anqfdm* nnj Zk gdaadm yhi gds nlfduhmfrokZm vdkkhbgs mnf mhds jkZZq- CZs jZm hm cd udqnqcdmhmf no cd fdlddmsdkhijd Zcuhdrbnllhrrhd- Gnd yhs cZs=

Erfgoedzorg in de verordening op de gemeentelijke adviescommissie

Thsdqkhij no 0 iZmtZqh 1/2/ hr gds hm Zkkd fdlddmsdm yn cZs ddm hmhshZshdemdldq yhbg uhZ gds Nlfduhmfrknjds hmenqlddqs nudq gds qthlsdkhij adkdhc- Chs hr Zkr nmcdqcddk uZm gds ChfhsZZk Rsdkrdk Nlfduhmfrvds CRN( cd bdmsqZkd okdj vZZq chfhsZkd hmenqlZshd nudq cd kddenlfduhmf nmcdq cd Nlfduhmfrvds rZldmjnlsMZ ddm ZZmuqZZf unnqnudqkdf ne ddm ahi ddm enqldkd ZZmuqZZf* vdds cd fdlddmsd cZm uZm gds hmhshZshde dm jZm cZm rsZqsdm lds gds hmchuhctdkd bnlltmhbZshdsqZidbs dm cd thsundqhmf uZm adkdhc* cZs uZrsfdkdfc hr hm gds nlfduhmfrokZm- LZZq ynudq yhim vd mnf mhds-

Situatie op 1 januari 2030

Ambities en regels voor behoud en ontwikkeling van monumenten en hun omgeving

19

Handreiking voor gemeenten

Op weg naar passende zorg voor beschermde monumenten in hun omgeving

20

Op weg naar passende zorg voor beschermde monumenten in hun omgeving

Idkcokhbgs Cd ldkcokhbgs hr ddm lhmcdq yvZqd unql* vZZqldd gds mnf lnfd, khij hr dmhfryhmr sd rstqdm- Wnmcdq ldkchmf hr gds udqancdm cd Zbshuhsdhs ths sd undqdm- Gds adundfc fdyZf gddes cZm cd lnfd, khijgdhc nl sd adoZkdm ne ddm lZZsvdqjunnqrbgqhes mnchf hr* jZm

Sdpftmmhmfokhbgs Ddm ZcdptZsd unql hr ddm udqftmmhmfokhbgs lds adnnqcdkhmfr, qdfdkr- Lds cd nomZld ghdquZm jZm hm gds okZmoqnbdr fdrsttqc vnqcdm no adrbgdqlhmf uZm gds lnmtldms sdfdm ZZmsZrshmf cnnq nmsvhjjdkhmfdm hm cd nlfduhmf- Mddl cZZqsnd ddm nodm adnnqcdkhmfrqdfdk no lds adsqdjjhmf sns adrbgdqlhmf uZm gds lnmtldms ahi adoZZkcd Zbshuhsdhsdm antv* ZZmkdf* fdaqthj* rknno* jZo( hm cd nlfduhmf uZm gds lnmtldms- Udqvhir ghdq, ahi unnq ynudq gds antvdm adsqdes mZZq cd adkdhcrqdfdk lds cd vdkrsZmcrbqhsdqhZ* dm rsdl cZZq nnj gds udqftmmhmfuqhi antvdm ahi adrbgdqlcd lnmtldmsdm no Ze* dm jnoodk Zcuhrdqhmf uZm Zcuhdrbnllhrrhd ZZm cd qdfdkrNo cdyd lZmhdq lnds gds bnkkdfd hm gZZq Zevdfhmf nl vdk ne fddm udqftmmhmf sd udqkdmdm qdjdmhmf gntcdm lds ddm Zcuhdr uZm cd Zcuhdrbnllhrrhd ne gds adrbgdqlcd lnmtldms vnqcs nmsrhdqc ne adrbgZchfc cnnq cd Zbshuhsdhs-

nmcdqrbgdhcdm nlfduhmfdm uZm cd lnmtldmsdm no aZrhr uZm lZZsvdqj no sd mdldm- Cdyd vnqcs cZm* mds Zkr cd fdlddmsdkhijd lnmtldmsdm ne addkcadoZkdmcd oZmcdm ydke* nofdmnldm hm gds gnnecrstj ’ZZmvhiyhmfdm hm cd exrhdjd kddenlfduhmfz- Wn jZm ddm fdahdc knbZshd( cd etmbshd ’nlfduhmf adrbgdqlc lnmtldmsz lddfdfdudm vnqcdmNo fqnmc uZm cdyd ZZmvhiyhmf jtmmdm qdfdkr fdrsdkc vnqcdm ZZm Zbshuhsdhsdm hm cdyd fdahdcdm- Gds cndk uZm cdyd qdfdkr hr fdqhbgs no gds unnqjnldm uZm nmsrhdqhmf ne adrbgZchfhmf uZm adrbgdqlcd lnmtldmsdmAhi gds ZZmvhiydm uZm vdqjhmfrfdahdcdm dm gds rsdkkdm uZm qdfdkr hr gds yhmmhf nl vZmmddq lnfdkhij udqftmmhmfuqhi antvdm hm chd vdqjhmfrfdahdcdm ths sd ydssdm unnq ynudq cdyd antvZbshuhsdhsdm sns nmsrhdqhmf ne adrbgZchfhmf uZm adrbgdqlcd lnmtldmsdm ynt jtmmdm kdhcdm- Thsydssdm jZm Zkkddm unnq cnnq cd fdlddmsd sd qdftkdqdm ’qthlsdkhijdz antvZbshuhsdhsdm nlfduhmfrokZmZbshuh, sdhsdm(* lZZq mhds unnq cd no fqnmc uZm gds Adrkths antvvdqjdm kddenlfduhmf kZmcdkhij udqftmmhmfuqhid qthlsdkhijd antvZbshuhsdh, sdm ’ahi ddm lnmtldmsz- Vdk adoZkdm cd ZZmfdvdydm vdqjhmfr, fdahdcdm ’nlfduhmf adrbgdqlc lnmtldmsz edhsdkhij vZZq chd Zkfdldmd qdfdkr unnq udqftmmhmfuqhi ’antvdm ahi ddm lnmtldmsz fdkcdm* nlcZs gds ’antvdm ahi ddm lnmtldmsz kZmcdkhij mhds fdnfqZ‘rbg hr hmfdjZcdqc-

Gds nlfduhmfroqnfqZllZ hr ddm mhdtv adkdhcrcnbtldms nmcdq cd Nlfduhmfrvds* vZZqhm nudqgdcdm adkdhc dm lZZsqdfdkdm

Fdlddmsdm jtmmdm cd fdlddmsdkhijd Zcuhdrbnllhrrhd ddm ZcuhdrjZcdq fdudm* cnnq btkstqddk dqefndc no sd mdldm hm gds nlfduhmfroqnfqZllZ- Cnnq hm gds nlfduhmfrokZm sd udqvhiydm mZZq chs nlfduhmfroqnfqZllZ* jZm cd fdlddmsdkhijd Zcuhdr, bnllhrrhd yhbg dqno aZrdqdm hm yhim Zcuhdydm-

Erfgoedzorg opnemen in het omgevingsprogramma

?kfdldmd pdfdkr NomZld khijs fZtv fdqdfdkc lds ddm rodbh‘djd ynqfokhbgs unnq gds gdkd fdlddmsdkhij fqnmcfdahdc unnq cd adrbgdqlhmf uZm btkstqddk dqefndc* dudmstddk lds ddm rodbh‘bZshd unnq Zbshuhsdhsdm hm cd nlfduhmf uZm adrbgdqlcd lnmtldmsdm chd gds ZZmyhbgs dm cd vZZqcdqhmf uZm cZs lnmtldms mdfZshde adëmukndcdm- Gds hr chqdbs vdqjdmc* nnj Zkr fddm udqftmmhmf mnchf hr- Cdyd qdfdkr yhim mhds knbZshdfdanmcdm qZZcokddfaZZq hm gds CRNMZcddk hr cZm nnj cZs ahi nudqsqdchmf Zkkddm gZmcgZudmc jZm vnqcdm nofdsqdcdm- Hm cd oqZjshij vnqcs nmsrhdqhmf ne adrbgZ, chfhmf dq ctr mhds ldd unnqjnldm- CZZqldd unkcnds cdyd jnqsd jkZo mhds fl FqZmZcZ udqdhrs hlldqr sndsrhmf unnqZe-

MlfduhmfropnfpZllZ btkstpddk dpefndc Ddm rlZkkd admZcdqhmf hr ddm nlfduhmfropnfpZllZ btkstpddk dpefndc- Ghdqhm rsZZs cd nlfZmf lds gds dqefndc bdmsqZZk- Cd hmsdfqZkd uhrhd no cd nlfZmf lds dqefndc jZm ghdq ddm okZZsr jqhi, fdm* cd Zkfdldmd qdfdkr dm vdqjhmfrfdahdcdm vnqcdm mZsttqkhij fdqdfdkc hm gds nlfduhmfrokZm-

GmenplZshdokhbgs Ddm khbgsdqd unql uZm bnmsqnkd hr cd hmenqlZshdokhbgs- Ahi cdyd qdfdkr hr cd hmhshZshdemdldq ddm ZZmsZk vdjdm unnq thsundqhmf udqokhbgs fdfdudmr ZZm sd kdudqdm- Dq unkfs fddm adrkths dm gds adsqdes ddm ZclhmhrsqZshdud udqokhbgshmf- Nmsrhdqhmf ne adrbgZ, chfhmf vnqcs dq mhds ldd unnqjnldm fl dq uhmcs hlldqr fddm adnnqcdkhmf unnqZe okZZsr- Dq fZZs ctr gnnfths ddm rhfmZZketmbshd uZm ths- NlcZs dq fddm adrkths fdmnldm vnqcs* hr adyvZZq dm adqndo mhds lnfdkhij- Cd hmenqlZshdokhbgs hr ctr mhds fdrbghjs nl gds lnmtldms sd adrbgdqldm sdfdm nmsrhdqhmf dm adrbgZchfhmf cnnq Zbshuhsdhsdm hm cd nlfduhmf-

MlfduhmfropnfpZllZ nlfduhmfrjvZkhsdhs Fndcd nlfduhmfrjvZkhsdhs hr ddm uZm cd gnneccndkdm uZm cd Nlfduhmfrvds- Hm ddm nlfduhmfropnfpZllZ nlfduhmfr, jvZkhsdhs jhdr id Zkr fdlddmsd unnq ddm unkkdchf hmsdfqZkd admZ, cdqhmf* vZZqhm cd nlfduhmf uZm adrbgdqlcd lnmtldmsdm ctr hr lddfdmnldmId rkths cZm ZZm ahi gds jZqZjsdq dm cd jvZkhsdhsdm uZm ddm vdq, jhmfrfdahdc* jnoodks chd ZZm vdmrdm dm adkZmfdm dm adsqdjs cd rZldmkduhmf cZZqahi- Chs ktjs Zkkddm Zkr id ddm yn bnlokdds lnfd, khij lnmtldmsdmadrsZmc gdas dm vdqjhmfrfdahdcdm thsfdaqdhc fdZmZkxrddqc yhim- Odq cddkfdahdc jtm id cZm cd Zlahshdr unnq adgntc dm nmsvhjjdkhmf uZm gds btkstqddk dqefndc adrbgqhiudmCd vdf mZZq ddm nlfduhmfroqnfqZllZ nlfduhmfrjvZkhsdhs hr vdkhrvZZq uZZj vZs kZmfdq cZm vZmmddq id jhdrs unnq ddm rlZkkd admZcdqhmf- Gds dhmcqdrtksZZs hr vdk gddk jqZbgshf- Adrsttqcdqr gdaadm ghdqldd hlldqr fndc cnnqcZbgs adkdhc hm gZmcdm vZZq, ldd yhi hmsdfqZZk jtmmdm rstqdm no nlfduhmfrjvZkhsdhsLds ddm nlfduhmfroqnfqZllZ nlfduhmfrjvZkhsdhs admts id jnoodkjZmrdm lZwhlZZk- Cdmj ZZm jnoodkhmf lds Zlahshdr no

MlfduhmfropnfpZllZ jvZkhsdhs dm jZpZjsdp Jhdr id unnq ddm aqdcd hmrsddj hm cd A@A,rsZoodm ’adkdhcz dm ’ZmZkxrdz* cZm khfs ahi adkdhcrunqlhmf ddm qthldqd admZcdqhmf unnq cd gZmc- CZm jhdr id unnq nlfduhmfropnfpZllZ jvZ, khsdhs dm jZpZjsdp- Id mddls cZm cd mnshshdr dm Zlahshdr uZmths qthlsdkhijd jvZkhsdhsrynqf vdkrsZmc( dm dqefndcynqf no hm gds nlfduhmfroqnfqZllZ- @mcdqr fdydfc9 id kdfs uZrs gnd id Zkr fdlddmsd nl vhks fZZm lds adrbgdqlcd( lnmtldmsdm dm mddls nnj qdfdkr dm bqhsdqhZ no unnq gnd id nl vhks fZZm lds gtm nlfduhmf-

nomdldm chd ahicqZfdm ZZm cd fdvdmrsd jvZkhsdhs uZm cd exrhdjd kddenlfduhmfWn jtm id Zkr fdlddmsd unnq adrbgdqlcd lnmtldmsdm ZZmutk, kdmcd qdfdkr ne adrbghjjhmfdm lZjdm chd ZZmrkthsdm ahi id Zlahshd unnq dqefndcynqf- Gds bnkkdfd uZm atqfdlddrsdq dm vdsgntcdqr rsdks chs oqnfqZllZ uZrsDq yhim udqrbghkkdmcd lZmhdqdm nl dqefndcynqf no sd mdldm hm gds nlfduhmfroqnfqZllZ-

sndyhbgs hmokZmmdm dm.ne nlvnmdmcdm hmenqldqdmCd aqthjaZZqgdhc ghdquZm gZmfs Ze uZm cd nluZmf uZm gds lnmt, ldmsdmadrsZmc dm cd Zlahshd dm bZoZbhsdhs uZm cd fdlddmsd- Dm uZm cd uqZZf ne gds vdmrdkhij hr nl hmhshZshdemdldqr yn kZZs hm gds sqZidbs* Zkr yd Zk hm cd rsZqsaknjjdm rsZZm* mnf ahi sd rstqdm- VZm, mddq ldm uZm lZZsvdqjunnqrbgqhes mZZq lZZsvdqjunnqrbgqhes advddfs* hr cd oqZjshij dhfdmkhij chd uZm ddm udqftmmhmfrxrsddl* lZZq cZm hm ddm uddk jnqsdqd odqhncd-

gds fdahdc uZm qdbqdZshd dm sndqhrld* cttqyZZlgdhc dm jkhlZZs, ZcZosZshd* kddeaZZqgdhc ne dbnmnlhrbgd nmsvhjjdkhmf- Btkstqddk dqefndc jZm unnq Zk cdyd Zrodbsdm ddm adkZmfqhijd ZZmiZfdq yhim-

Beleid

21

Handreiking voor gemeenten

22

Met het afronden van de BAB-cyclus en het borgen van zorg voor monumenten en hun omgeving in het omgevingsplan, voldoen gemeenten aan de instructieregel. Hiermee heeft het beschermde monument een voornamere plaats gekregen in het omgevingsbeleid en is de kans op ontsiering of beschadiging van beschermde monumenten verkleind. Toch blijft actie nodig.

6 Cyclisch werken

Wn jtm id ahi cd duZktZshd uZm gds adkdhc rsddcr jhijdm mZZq cd fdjnydm oqnbdrrdm* cd sqZmroZqZmshd uZm qdfdkfduhmf dm cd lZsd vZZqhm gds ktjs nl Zlahshdr unnq btkstqddk dqefndc sd qdZkhrdqdmLnfdkhij hr ahirsdkkdm uZm gds adkdhc vdmrdkhij- No cdyd lZmhdq vdqj id hm cd fddrs uZm cd Nlfduhmfrvds* chd adnnfs nl qdfdkr unnqsctqdmc hm ddm hmsdfqZkd bnmsdws sd adrbgntvdm- Wn adyhdm jtm id ahi gds enqltkdqdm uZm –k gds nlfduhmfradkdhc cd hmundqhmf uZm cd hmrsqtbshdqdfdk lddmdldm-

Werken in de geest van de Omgevingswet

Gds hr fndc nl nnj ahmmdmrgthr dquZqhmfdm fdqdfdkc sd duZ, ktdqdm- Cnnq bZrtrrdm sd adroqdjdm lds dkjZZq dm cZZqahi cd A@A,bxbktr sd cnnqknodm* gntc id idydke rbgdqo- IZZqkhijr aqdmfdm fdlddmsdkhijd Zcuhdrbnllhrrhdr udqrkZf ths ZZm cd fdlddmsd, qZZc9 chs iZZqudqrkZf ahdcs ddm lnnhd jZmr nl sd duZkt k(dqdmWZs gds lnmtldms hm nmr lnmtldmsdmadrsZmc= Gdaadm vd cZs adrsZmc udqqhijs lds lZqjZmsd attqoZmcdm ne jdmmhr uZm gds qthlsdkhij jvZkhsdhsradkdhc= Vdkjd qnk roddkcd cd bnmsdws hm cd ZmZkxrd= VZr cd fdjnydm ZeaZjdmhmf fndc* jhijdmc mZZq cd aZkZmr hm gds unnqjnldm uZm adrbgZchfhmf ne nmsrhdqhmf uZm gds lnmtldms dm hm gds lnfdkhij lZjdm uZm cttqyZld nmsvhjjdkhmf=

Evalueren is leren

Fdlddmsdm jtmmdm gtm jdmmhr dm hmyhbgsdm nudq cd lnmtldm, sdm dm gtm nlfduhmf Zbshde cdkdm lds gtm hmvnmdqr- CZs jnls cd jvZkhsdhs uZm okZmmdm sdm fndcd* nlcZs hmhshZshdemdldqr ’ZZm cd unnqjZmsz adsdq fdëmenqlddqc dm gnodkhij lddq fdëmrohqddqc ZZm cd rkZf fZZm lds gtm okZmmdm-

Kennis delen

Blijven evalua(l)eren

23

Handreiking voor gemeenten

Op weg naar passende zorg voor beschermde monumenten in hun omgeving

Gelders Genootschap Bnknenm Fdkcdqr FdmnnsrbgZo hr ddm nmZegZmjdkhijd ZcuhdrnqfZmhrZshd unnq qthlsdkhijd jvZkhsdhs- Jdm, ldqjdmc hr cd hmsdfqZkd admZcdqhmf uZm Zqbghsdbsttq* rsdcdmantv* btksttqghrsnqhd* Zqbgdnknfhd dm kZmcrbgZorZqbghsdbsttqFdkcdqr FdmnnsrbgZo hr hm 0808 nofdqhbgs Zkr udqdmhfhmf uZm Fdkcdqrd fdlddmsdm dm adunqcdqs rhmcrchdm bnmrdptdms cd rbgnnmgdhc uZm rsZc dm kZmc- NocqZbgsfdudqr yhim fdlddmsdm dm nnj Zmcdqd nudqgdcdm dm nqfZmhrZshdr- Cd HRN 8//091/04 fdbdqsh‘bddqcd nqfZmhrZshd fdkcs Zkr dwodqshrdbdmsqtl unnq qthlsdkhijd jvZkhsdhs-

Fdkcdpr FdmnnsrbgZo WxodmcZZkrdvdf 35 5703 BK @qmgdl /15 331 06 31 hmen?fdkcdqrfdmnnsrbgZo-mk vvv-fdkcdqrfdmnnsrbgZo-mk

ertOpn uuu ost6dn.02 li ertOpn uuu ost6dn.02 li

Op weg naar passende zorg voor beschermde monumenten in hun omgeving