2023-051 03 1e bijstellingsrapportage 2023.docx

1

Inhoud Inleiding ....................................................................................................................................................3 Resultaat...............................................................................................................................................4 Hoofdstuk 1: Bijstellingen met financiële gevolgen...................................................................................6 Hoofdstuk 2: Bijstellingen zonder financiële gevolgen............................................................................14 Storting in / dekking uit reserves.........................................................................................................15 Hoofdstuk 3: Bijstellingen projecten/grondexploitatie .............................................................................16

2

Inleiding De begroting 2023 is op 8 november 2022 vastgesteld. Inmiddels zijn er ontwikkelingen geweest waardoor de begroting op onderdelen niet meer de actuele stand van zaken presenteert. Een aantal van de bijstellingen wordt veroorzaakt door de hoge loon- c.q. prijsinflatie voor het jaar 2023. In diverse (subsidie)overeenkomsten wordt het bedrag geïndexeerd op basis van het ConsumptiePrijsIndexcijfer (CPI) van het jaar T-1. Dit indexcijfer is uiteindelijk in 2022 uitgekomen op 10%. In de begroting 2023 hebben we gerekend met een indexcijfer van 3%. Een gedeelte van deze stijging wordt gedekt door inzet van de algemene stelpost voor inflatie en indexatie die in de begroting is opgenomen. Vanuit het Rijk volgt ook nog compensatie voor de hogere loon- en prijsontwikkeling dan waar in de septembercirculaire 2022 rekening mee is gehouden. Die prijscompensatie zal bij de meicirculaire 2023 worden opgenomen. Gezien de verschijningsdatum van deze circulaire is het niet mogelijk om die effecten te verwerken in deze bijstellingsrapportage. Dat betekent dat we nu dus vooral de extra kosten opnemen en dat de compensatie ervoor pas in de 2e bijstellingsrapportage volgt. De omvang van de rijkscompensatie is nog niet bekend. Het Rijk heeft wel al aangegeven dat over 2022 een extra compensatie van landelijk € 292 miljoen wordt toegevoegd aan het gemeentefonds.

Dat zou omgerekend voor Peel en Maas zo’n € 500.000 zijn. In welke mate de prijsstijgingen van 2023 worden gecompenseerd is op dit moment niet bekend. Door middel van deze bijstellingsrapportage worden voorstellen gedaan om de begroting zodanig aan te passen (vooral in financiële zin) dat er weer een actueel beeld ontstaat. De bijstellingen in deze rapportage zijn gemaakt op basis van reële inschattingen. De aanpassingen kunnen worden gesplitst in een drietal onderdelen. Deze onderdelen zijn per hoofdstuk opgenomen in deze bijstellingsrapportage. In hoofdstuk 1 staan de bijstellingen die invloed hebben op de begroting. Het betreft hier ook extra lasten en/of baten die we willen onttrekken of storten in een reserve en waar de raad in het verleden nog geen besluit over heeft genomen. Deze bijstellingen worden op programmaniveau gepresenteerd en toegelicht. In hoofdstuk 2 staan de bijstellingen die geen financiële gevolgen hebben voor de begroting. Het gaat hier om verschuivingen van budgetten tussen de programma’s. Hoofdstuk 3 tenslotte bevat de bijstellingen van de projecten en de grondexploitatie. In de begroting 2023 zijn onder 7.1 financiering- en dekkingsmiddelen een tweetal stelposten opgenomen voor hogere energiekosten (elektriciteit en gas) van onze gemeentelijke accommodaties. Op dit moment zijn deze stelposten voldoende om de hogere energielasten te kunnen opvangen.

Iedere twee maanden monitoren we de energiekosten.

3

Resultaat Deze rapportage sluit met een negatief resultaat van € 1.149.000. Voor de jaren 2024 en verder sluit deze rapportage met een negatief resultaat van € 771.000 in 2024, € 626.000 in 2025 en € 601.000 in 2026. Het voorstel is om het negatief resultaat van 2023 gedeeltelijk te dekken uit het positieve begrotingssaldo van € 441.000 en door een lagere storting in de algemene reserve van € 708.000. In de begroting 2023 is een bedrag van € 2.500.000 opgenomen als storting in de algemene reserve ter versterking van de vermogenspositie. Het resultaat in meerjarenperspectief nemen we op in de Kadernota 2024.

4

Programma 7.1 Financierings- en dekkingsmiddelen

Bijstelling Bijstelling lasten 2023 baten 2023 361.000-

Bijstelling Bijstelling lasten 2024 baten 2024 342.000--

Bijstelling Bijstelling lasten 2025 baten 2025 512.000-

Bijstelling Bijstelling lasten 2026 baten 2026 512.000-

1.1 Vitale leefomgeving

264.000

15.000

35.000

-

60.000

-

35.000

-

1.2 Beheer fysieke leefomgeving

479.000

-

370.000

-

370.000

-

370.000

-

2.3 Jeugd en onderwijs

130.000

-

130.000

-

130.000

-

130.000

-

3.1 Gemeenschapsontwikkeling

283.000

283.000

-

-

-

-

-

-

3.3 Sport en bewegen

256.000

-

88.000

-

88.000

-

88.000

-

3.4 Kunst en cultuur

130.000

45.000

34.000

-

34.000

-

34.000

-

5.1 Integrale veiligheid

3.419.000

3.026.000

392.000

26.000

392.000

26.000

392.000

26.000

Kostenplaatsen

68.000

-

90.000

-

90.000

-

90.000

-

Geen financiële gevolgen (Hoofdstuk 2)

225.000

225.000

-

-

-

-

-

-

Projecten/grondexploitatie (Hoofdstuk 3)

-

-

-

-

-

-

-

-

Saldo lasten en baten

4.893.000

3.594.000

797.000

26.000

652.000

26.000

627.000

26.000

Saldo 1e bijstellingsrapportage

1.299.000-

Onttrekking (bestemmings)reserves Saldo na dekking bestemmingsreserves

1.149.000-

Onttrekking bestemmingsreserves Herstructureringsfonds

771.000-

626.000-

150.000

771.000-

626.000-

150.000

3

601.000601.000-

Hoofdstuk 1: Bijstellingen met financiële gevolgen 7.1 Financiering- en dekkingsmiddelen Bijstelling lasten 2023

Bijstelling baten 2023

Toelichting

-/- 311.000

0 Stelpost inflatie / indexatie

-/- 50.000

0 Dotatie aan de reserve Hart voor Maasbree 0

-/- 361.000

Stelpost inflatie / indexatie (lasten structureel) In de begroting 2023 hebben we een stelpost opgenomen die ingezet kan worden ter compensatie van de prijsstijgingen in 2023 en verder. In hoofdstuk 2 (Bijstellingen zonder financiële gevolgen) is de aanwending van deze stelpost ter dekking van de CAO-effecten opgevoerd. In deze bijstellingsrapportage staan diverse mutaties die veroorzaakt worden door hogere prijzen of indexeringen (o.a. onderhoudsbudgetten wijk, natuur en landschap, brandstofkosten, subsidie Waterloat, groenonderhoud sportaccommodaties). Om een deel van deze kosten te dekken, zetten we het restant van de stelpost (€ 311.000) in. De prijsstijgingen hebben een structureel effect en dus zal ook de inzet van de stelpost meerjarig zijn. Dat ziet er dan als volgt uit: Stelposten indexatie 2023 2024 2025 2026 2027 Algemene stelpost In te zetten t.b.v.: CAO 2023 personeel Ophoging investeringskredieten Openbare Ruimte Netto beschikbaar stelpost indexatie Inzet t.b.v. structurele prijseffecten 1e bijstellingsrapportage Resteert

€ 1.650.000

€ 1.800.000

€ 2.150.000

€ 2.300.000

€ 2.300.000

€ 1.339.000

€ 1.365.000

€ 1.386.000

€ 1.420.000

€ 1.425.000

€0

€ 142.000

€ 142.000

€ 142.000

€ 142.000

€ 311.000

€ 293.000

€ 622.000

€ 738.000

€ 733.000

€ 311.000

€ 293.000

€ 462.000

€ 462.000

€ 462.000

€0

€0

€ 160.000

€ 276.000

€ 271.000

Hart voor Maasbree (lasten structureel) Door het afsluiten van het project Hart voor Maasbree kan de structureel in de begroting opgenomen dotatie van € 50.000 aan de reserve Hart voor Maasbree komen te vervallen.

6

1.1 Vitale leefomgeving Bijstelling lasten 2023

Bijstelling baten 2023

Toelichting

50.000

0 Onderzoek woonbehoefte

10.000

0 Adviescommissie ruimtelijke kwaliteit

150.000 54.000

0 Sanering vervuilde grond Houbenslag Panningen 15.000 Uitvoeringsplan exploitatievergunningen recreatieverblijven

264.000

15.000

Onderzoek woonbehoefte (lasten structureel) Vanuit wonen wordt iedere twee jaar een woonbehoefteonderzoek uitgezet. De kosten hiervoor bedragen € 25.000. Het huidige budget is niet toereikend en ook niet tweejaarlijks structureel opgenomen. Daarom wordt nu voorgesteld om dit structureel tweejaarlijks op te nemen voor 2023, 2025, 2027 etc. Daarnaast gaan er regionaal diverse onderdelen spelen zoals uitvoering van de woondeal. Ook de gevolgen van nieuwe wetgeving die eraan zit te komen (regionale onderzoeken, huisvestingsverordening, eventueel advisering daarin en dergelijke) worden financieel doorvertaald middels een jaarlijks bedrag van € 25.000. Adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit (lasten structureel) Op grond van de nieuwe Omgevingswet, die ingaat per 1 januari 2024, komt een nieuwe gemeentelijke adviescommissie in de plaats van de huidige Adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit (ARK) en de kwaliteitscommissie buitengebied. Om hier invulling aan te geven, heeft de raad op 22 februari 2022 de verordening op de gemeentelijke adviescommissie ruimtelijke kwaliteit Peel en Maas vastgesteld. Op basis van de verordening gaan we vooruitlopend op de formele inwerkingtreding van de Omgevingswet en de nieuwe verordening op de gemeentelijke adviescommissie al invulling geven aan de nieuwe commissie. De leden zijn in maart 2023 door het college benoemd.

De financiële gevolgen van dit voorstel zijn structureel € 37.500 en zijn voor € 27.500 opgenomen in de huidige begroting. De kosten voor ruimtelijke advisering zijn op dit moment verdeeld over verschillende budgetten. Het voorstel is om de verspreide budgetten samen te voegen en structureel te verhogen met € 10.000 naar € 37.500. Sanering vervuilde grond Houbenslag te Panningen (lasten incidenteel) Aan de Houbenslag te Panningen heeft de gemeente een perceel grond liggen van circa 900 m2 tussen woningen, die door openbare ruimte als niet waardevol wordt bestempeld. Voor dit perceel zijn diverse aanvragen tot koop geweest door omwonenden. Hierop hebben wij bij de omwonenden geïnventariseerd wie interesse heeft in de aankoop van een deel van het perceel zodat het perceel in zijn totaliteit verkocht kan worden. Dit is ook een voorwaarde voor de verkoop. Voorafgaand aan de verkoop heeft er een verkennend bodemonderzoek plaatsgevonden. Hieruit is gebleken dat de grond dusdanig vervuild is dat een verkoop in deze staat niet verantwoord is. Daarom zal de grond eerst gesaneerd moeten worden om deze te verkopen. Gezien de aard van de verontreiniging is het niet wenselijk om de vervuiling te laten zitten. De sanering zal naar verwachting € 150.000 kosten. De kosten worden gedekt uit de reserve herstructureringsfonds.

Uitvoeringsplan exploitatievergunningen recreatieverblijven (baten en lasten incidenteel) Op 20 juli 2021 heeft de gemeenteraad het exploitatievergunningenstelsel voor campings en recreatieparken verplicht gesteld in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV). Om de betreffende exploitatievergunningen te kunnen verlenen en het bijbehorende toezicht uit te voeren is een budget nodig van € 54.000. Dit bedrag is opgebouwd uit € 45.000 voor vergunningverlening en € 9.000 voor toezicht en handhaving. Hiertegenover staan € 15.000 aan extra legesinkomsten.

7

1.2 Beheer Fysieke leefomgeving Bijstelling lasten 2023

Bijstelling baten 2023

Toelichting

200.000

0 Onderhoudsbudget wijk natuur en landschap

19.000

0 Trendsportal

10.000

0 Gebiedsontsluitingsweg 30 km/u

80.000

0 Veilige laagspanningsinstallaties

170.000

0 Inhuur groenploeg

479.000

0

Onderhoudsbudget wijk, natuur en landschap (lasten structureel) De inflatie is momenteel ongekend hoog. Recente aanbestedingen voor onderhoud van de openbare ruimte bevestigen deze forse inflatie. Het veranderende klimaat vraagt ook om andere keuzes qua aanleg en beheer, zoals bijvoorbeeld het vergroten van de biodiversiteit in bossen. Verder is het areaal toegenomen door nieuwbouwwijken die we in onderhoud hebben gekregen. Een verhoging van het onderhoudsbudget wijk, natuur en landschap met € 200.000 is daarom noodzakelijk om de openbare ruimte te kunnen onderhouden op de door de gemeenteraad vastgestelde kwaliteitsniveaus. Per onderdeel betekent dat: - Reiniging openbare ruimte € 50.000 - Onderhoud bossen € 30.000 - Onderhoud plantsoenen € 50.000 - Onderhoud bomen € 50.000 - Renovaties en inboet plantsoenen: € 20.000 Het aandeel van de meerkosten m.b.t. inflatie is € 150.000. Trendsportal (lasten incidenteel) Voor de uitvoering van regionale Trendsportal-projecten op het gebied van mobiliteit is in 2023 een bijdrage benodigd van € 19.000. Hiermee dragen we bij aan uitvoering van regionale projecten in 2023 zoals: fietsstimulering, kwaliteit van leven / sociale inclusie, duurzaam deelautovervoer voor inwoners, mobiliteitshubs, Strategisch Plan Verkeersveiligheid gericht op gedragscampagnes, corridoraanpak en logistieke aanpak.

Deze aanpak is conform het jaarplan 2023/2024 van Trendsportal en draagt bij aan de vastgestelde doelen in de kaderstelling van ruimte en economie. Onderzoek Gebiedsontsluitingsweg 30 km/u (GOW-30) incidenteel (lasten incidenteel) Landelijk zijn er ontwikkelingen gaande over het thema GOW-30. Dit kan wegbeheerders een alternatieve mogelijkheid bieden om bestaande 50 km/u wegen te wijzigen naar 30 km/u wegen (GOW-30). Om dit thema voor onze gemeente inzichtelijk te maken, is een onderzoeksbudget nodig van € 10.000. Hiermee kunnen wij de huidige wegcategorie 50 km/u inventariseren en een zorgvuldig afweegkader ontwikkelen waar GOW-30 wegen wel en niet kunnen worden gerealiseerd in de komende jaren. Veilige laagspanningsinstallaties in de openbare ruimte (lasten incidenteel) Gebruikers en medewerkers van de gemeente moeten veilig gebruik kunnen maken van laagspanningsinstallaties in de openbare ruimte. Om dit te waarborgen, is er voor het werken rondom laagspanningsinstallaties de NEN 3140 ontwikkeld. Voor de gemeente Peel en Maas voldoen een groot deel van de elektrische installaties daaraan. Echter is er nog een aantal bijzondere objecten in de openbare ruimte die nog niet conform NEN 3140 beheerd en onderhouden worden. Om ook deze installaties bedrijfszeker en veilig te gaan beheren, moeten deze worden geïnspecteerd en gekeurd.

Eventuele vervangingen, grote aanpassingen en het structureel beheer en onderhoud maken geen deel uit van deze opdracht. De kosten bedragen € 80.000.

8

Inhuur groenploeg (lasten structureel) Als gevolg van de gestegen loonkosten is het huidige jaarbudget niet meer toereikend voor voldoende inhuur van medewerkers voor de tijdelijke groenploeg. Hiervoor wordt een verhoging van het budget gevraagd van € 80.000. Dit deel van de meerkosten met betrekking tot inflatie kan worden gedekt uit de stelpost inflatie. Daarnaast bestaat de behoefte om de inhuur te verlengen. Voor deze verlenging is een verhoging van het budget nodig van € 90.000. Benodigd structureel budget bedraagt € 170.000. Door de huidige krappe arbeidsmarkt is iedereen die kan en wil werken in principe aan het werk. Ons Mensontwikkelbedrijf (MOB) ondersteunt inwoners met een achterstand op de arbeidsmarkt middels beschermde werkstages die (waar passend) kunnen leiden tot tijdelijke dienstverbanden. Nu doen we dat van april tot en met november (groeiseizoen). Steeds vaker zijn deze tijdelijke collega’s dan nog onvoldoende klaar voor de stap naar een reguliere werkgever. Ook zijn de laagdrempelige functies waar deze tijdelijke collega’s vervolgens naar op zoek gaan niet beschikbaar gedurende de winter. Ze worden dan weer afhankelijk van een uitkeringsinstantie waardoor de eigen kracht weer afneemt en het positieve effect van de betaalde werkstage afbrokkelt.

In het vroege voorjaar leggen we verbindingen met andere (sociaal maatschappelijke) werkgevers zoals Monsdal, NLG, Attender, etc. Dat is in die periode vaak succesvol. Als we de werkperiode kunnen verlengen naar een jaar, dan is het toe leiden van werk naar werk veel kansrijker. Bijkomend voordeel is dat er additioneel werk opgepakt kan worden. Denk hierbij aan het reinigen van verkeersborden, het rechtzetten van palen, het maaien van gras rondom obstakels en dergelijke. 2.3 Jeugd en onderwijs Bijstelling lasten 2023

Bijstelling baten 2023

Toelichting

100.000

0 Leerlingenvervoer

30.000

0 Inspectie Wet Kinderopvang

130.000

0

Leerlingenvervoer (lasten structureel) Elk jaar wordt het tarief van het leerlingenvervoer vanuit de taxibranche conform de NEA-index verhoogd. Deze tariefswijziging schommelde in het verleden tussen de 1% en 3%. Vanwege de energiecrisis is de landelijke verhoging dit jaar 13,7%. Dit betekent dus zo’n 11% hoger dan de 3% waar rekening mee is gehouden in de begroting. Op basis hiervan is een bijstelling van € 100.000 noodzakelijk. Een gedeelte van deze meerkosten kan gedekt worden uit de stelpost inflatie. Daarnaast zien we ook nog steeds een toename van leerlingen die naar het speciaal onderwijs gaan. In de loop van het jaar hebben we er meer zicht op of dit leidt tot een overschrijding van het huidige budget. Als dit leidt tot een overschrijding, dan proberen we dit in eerste instantie binnen het programma op te vangen. Mocht dit niet lukken, dan komen we hier in de 2e bijstellingsrapportage op terug. Inspectie Wet Kinderopvang (lasten structureel) De GGD voert voor de gemeente de verplichte jaarlijkse inspecties van de kinderopvang en gastouders uit. Vanaf 2023 heeft de gemeente de verplichting om in plaats van de eerdere eis van 5% van het aantal gastouders 50% van de gastouders te inspecteren. Dit betekent dat de kosten van de inspecties € 30.000 hoger zijn dan begroot.

Het bedrag dat we jaarlijks van het Rijk hiervoor in het gemeentefonds krijgen is ook met dit bedrag opgehoogd.

9

3.1 Gemeenschapsontwikkeling Bijstelling lasten 2023

Bijstelling baten 2023

Toelichting

283.000

283.000 Nieuwe Wet inburgering

283.000

283.000

Nieuwe Wet inburgering (baten en lasten incidenteel) Volgens de voorlopige beschikking van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid ontvangen we in 2023 een bedrag aan specifieke uitkering van € 461.000 voor inburgering. In de begroting was opgenomen een bedrag van € 178.000. Dit betekent dat zowel de baten als de lasten bijgeraamd moeten worden met € 283.000. Deze specifieke uitkering moeten we jaarlijks verantwoorden via de SISA-bijlage. De middelen die we niet hebben uitgegeven, zullen we moeten terugbetalen. 3.3 Sport en bewegen Bijstelling lasten 2023

Bijstelling baten 2023

Toelichting

43.000

0 Groenonderhoud

68.000

0 Stichting Beheer de Waterloat

45.000

0 Exploitatiesubsidie Stichting Sporthal Helden

100.000

0 Correctie exploitatiesubs. St. Sporthal Helden

256.000

0

Groenonderhoud (lasten structureel) In de overeenkomst met de Coöperatie sport Peel en Maas is opgenomen dat de jaarlijkse indexering gebaseerd is op het consumptieprijsindexcijfer. Dit cijfer is een stuk hoger dan het opgenomen inflatiecijfer van 3% in de begroting. Vandaar dat een structurele bijstelling van € 43.000 noodzakelijk is. Stichting Beheer de Waterloat (lasten incidenteel) In de overeenkomst met Stichting Beheer de Waterloat is opgenomen dat het jaarlijkse subsidiebedrag geïndexeerd wordt op basis van een drietal inflatiecijfers. Onder andere op het consumptieprijsindexcijfer van energie. Dit cijfer is in 2022 gestegen met 113% vandaar een forse toename van het subsidiebedrag waar de stichting in 2023 recht op heeft volgens de overeenkomst. Inmiddels is het inflatiecijfer forst gedaald ten opzichte van eind 2022 vandaar het voorstel om het subsidiebedrag incidenteel bij te ramen. Exploitatiesubsidie Stichting Sporthal Helden (lasten structureel) In 2017 is de jaarlijkse exploitatiesubsidie voor Stichting Sporthal Helden vastgesteld op € 57.000 met jaarlijkse indexering. De exploitatie is vanaf 2019 steeds meer onder druk komen te staan door onder andere de invoering van het sportbesluit en hogere energiekosten. Het ophogen van de exploitatiesubsidie is noodzakelijk voor de stichting om de sporthallen Piushof exploitabel te houden.

De totale verhoging bedraagt € 45.000 en is als volgt opgebouwd: • • •

Effect sportbesluit Effect hogere energiekosten Compensatie exploitatie kantine

€ 18.000 € 17.000 € 10.000 € 45.000

10

Effect sportbesluit Er heeft een wetswijziging plaatsgevonden over het sportbesluit. Dit betekent dat een groot deel van de btw-kosten niet meer teruggevorderd kunnen worden door de stichting. De btw voor het onderdeel bewegingsonderwijs kan namelijk niet meer gecompenseerd worden via de subsidieregeling bouw en onderhoud van sportaccommodaties (BOSA). De nadelige financiële consequenties van deze wetswijziging zijn € 18.000 op jaarbasis. Effect hogere energiekosten Een onderzoek heeft aangetoond dat de daadwerkelijke energieverbruiken structureel hoger zijn dan de prognose bij het vaststellen van de exploitatiesubsidie in 2017. De financiële consequenties hiervan zijn ongeveer € 17.000 op jaarbasis. De al dan niet tijdelijke hoge inflatie van de energiekosten is hier niet in meegenomen. Compensatie exploitatie kantine De netto opbrengsten van de kantine zijn door de stichting per abuis verwerkt in de exploitatie van de sporthallen terwijl deze behoren tot de aparte exploitatie van de kantine. Zie ook hieronder de incidentele correctie van de exploitatiesubsidie. Correctie exploitatiesubsidie Stichting Sporthal Helden (lasten incidenteel) Stichting Sporthallen Helden is eigenaar en exploitant van de sporthallen Piushof en verhuurt de bijbehorende kantine aan een commerciële exploitant.

De netto-opbrengsten van de kantine van € 10.000 zijn vanaf 2010 per abuis geboekt op de exploitatie van de sporthallen. Deze omissie is aan het licht gekomen bij de reguliere besprekingen van de jaarrekening van de stichting. Het heeft al die jaren invloed gehad op de berekening van de hoogte van de jaarlijkse exploitatiesubsidie, in die zin dat deze in feite € 10.000 hoger had moeten zijn. Het betreft in totaal tien exploitatiejaren waarin de subsidie redelijkerwijze gecorrigeerd moet worden. Dit leidt tot een totaalbedrag van € 100.000. Dit bedrag had de stichting normaal gesproken gedurende die tien jaren kunnen reserveren voor een renovatie van de kantine / keuken die nu noodzakelijk is. Met deze correctie kan de renovatie alsnog plaatsvinden. 3.4 Kunst en cultuur Bijstelling lasten 2023 45.000

Bijstelling baten 2023

Toelichting

45.000 Informatiepunten digitale overheid

51.000

0 Restauratie kerkgebouw Helden

34.000

0 Subsidie Dok6

130.000

45.000

Informatiepunten digitale overheid (lasten incidenteel) Voor de bekostiging van de realisatie of de instandhouding van de informatiepunten Digitale Overheid heeft de gemeente een specifieke uitkering ontvangen van het Rijk. De activiteiten voor de informatiepunten zijn opgenomen in de begroting van de bibliotheek. Tot 2022 ontving de bibliotheek rechtstreeks de subsidie. Vanaf 2023 ontvangen de gemeenten de subsidie die ze op hun beurt moeten doorbetalen aan de bibliotheken.

11

Restauratie kerkgebouw Helden (lasten incidenteel) Het leien dak van de Rijksmonumentale kerk van Helden is toe aan vervanging. De kerk zal haar functie de komende zes jaren naar verwachting behouden. Er is sprake van religieus gebruik, medegebruik bij speciale gelegenheden en in de toekomst zullen daar meer liturgische activiteiten gaan plaatsvinden. De kerk kent een goede akoestiek voor muziekopvoeringen en is van kunsthistorische waarde. Het kerkbestuur heeft geen zorgen over de toekomst. De kerk wordt actief betrokken bij aanpassing van het Mariaplein. De totale kosten van de restauratie aan het dak worden geraamd op € 510.000. Het kerkbestuur vraagt hiervoor 50% subsidie aan bij Provincie Limburg en 10% (€ 51.000) bij de gemeente Peel en Maas. Voor de overige inkomsten staat het kerkbestuur zelf aan de lat. In 2016 heeft de raad een motie aangenomen, waarin is bepaald dat alle kerkgebouwen beeldbepalend zijn. In 2018 heeft de raad besloten om een krediet beschikbaar te stellen van € 200.000 voor de restauratie van de kerken van Meijel, Helden en Panningen. Dit voorstel kan worden gezien als een opvolger hiervan. Vanuit de doelstelling het behoud van het cultureel erfgoed, wordt voorgesteld om een bijdrage van € 51.000 beschikbaar te stellen voor de restauratie van het kerkgebouw in Helden.

Subsidie Dok6 (lasten structureel) In de overeenkomst met de Stichting Dok6 Theater is opgenomen dat de jaarlijkse indexering gebaseerd is op het consumptieprijsindexcijfer. Dit cijfer is een stuk hoger dan het opgenomen inflatiecijfer van 3% in de begroting. Vandaar dat een structurele bijstelling van € 34.000 noodzakelijk is. 5.1 Integrale veiligheid Bijstelling lasten 2023 357.000 3.000.000 35.000 27.000 3.419.000

Bijstelling baten 2023

Toelichting 0 Loon- en prijsindexering Veiligheidsregio

3.000.000 Opvang vluchtelingen Oekraïne 26.000 Drugsdumpingen 0 Juridische onderzoekskosten 3.026.000

Loon- en prijsindexering Veiligheidsregio (lasten structureel) Op 28 februari 2023 er is een akkoord bereikt over de arbeidsvoorwaarden voor het personeel in dienst van de veiligheidsregio’s. Dit akkoord heeft gevolgen voor de reeds vastgestelde begroting 2023 van de Veiligheidsregio Limburg-Noord. De lonen voor de veiligheidsregio stijgen hierdoor met € 3.068.000. Het aandeel van onze gemeente is € 243.000. Daarnaast is ook het daadwerkelijke inflatiecijfer van de prijzen hoger dan begroot in 2023. Dit leidt tot een toename van € 1.436.000 voor de gehele veiligheidsregio. Het aandeel voor onze gemeente is € 114.000. In totaal dus een toename van € 357.000. De gemeenteraden krijgen nog de mogelijkheid om hun zienswijze in te dienen. Een definitief besluit wordt dan genomen in de vergadering van het Algemeen Bestuur van de veiligheidsregio op 7 juli. Opvang vluchtelingen Oekraïne (baten en lasten incidenteel) De opvang van vluchtelingen uit Oekraïne kent ook financiële aspecten in de vorm van uitgaven voor opvangplekken, leefgeld, vervoerskosten, etc. Het Rijk heeft toegezegd om gemeenten te compenseren voor deze kosten en doet dat onder andere in de vorm van een specifieke uitkering. Een belangrijk onderdeel van die specifieke uitkering is het feit dat er een vast normbedrag wordt uitgekeerd per gerealiseerde opvangplek in de gemeentelijke opvang.

Van dat normbedrag moeten de kosten voor de opvanglocatie, het leefgeld en andere bijkomende kosten worden betaald. Uitbetaald leefgeld voor personen in de particuliere opvang valt niet onder de normbedragen maar wordt 100% gecompenseerd door het Rijk. Uiteraard is lastig in te schatten hoe de situatie zich ontwikkelt en hoe het verloop in de kosten zal zijn, maar we gaan er voor de ramingen van uit dat de huidige situatie voorlopig niet wijzigt qua aantal opvangplekken en opgevangen vluchtelingen. Op basis van dat uitgangspunt kunnen we er van uitgaan dat de rijkscompensatie voldoende zal zijn om alle kosten te dekken. 12

Drugsdumpingen (baten en lasten structureel) De laatste jaren zien we een toename van het aantal drugsafval dumpingen, zowel lokaal als regionaal. De kosten voor de gemeente om dit afval op te ruimen stijgen daarmee ook. Van jaarlijks enkele duizenden euro’s in de periode 2015-2019 tot € 11.000 in 2020, ruim € 15.000 in 2021 en zelfs bijna € 50.000 in 2022. Het is alleszins aannemelijk dat we de komende jaren ook met deze kosten geconfronteerd worden en dit niet als een incidentele calamiteit zien. Voorgesteld wordt hiervoor een budget van € 35.000 per jaar bij te ramen. We krijgen 75% van de kosten (€ 26.000) vergoed van de provincie. Juridische onderzoekskosten (lasten incidenteel) Het aantal te voeren (complexe) juridische procedures vraagt vaker om specialistische kennis die nog niet altijd intern is georganiseerd. Dit leidt tot een toename van het inwinnen van juridisch advies. Kostenplaatsen Bijstelling lasten 2023

Bijstelling baten 2023

Toelichting

68.000

0 Brandstof gemeentelijke voertuigen

68.000

0

Brandstof gemeentelijke voertuigen (lasten structureel) Vanwege de hogere brandstofkosten is het huidige budget niet meer toereikend. De prijsverhogingen zorgen voor een tekort op de begroting van € 60.000. Dit deel van de meerkosten kan worden gedekt uit de stelpost voor inflatie. Vanwege wetgeving en uit duurzaamheidsoverwegingen kiezen we ervoor om (vanaf 01-10-2023) voor alle (zware) voertuigen over te stappen naar HVO100 brandstof. Hydrotreated Vegetable Oil is een schone vervanger van diesel en wordt geproduceerd uit afval, restoliën en vetten. De extra kosten hiervoor bedragen voor 2023 € 8.000 en daarna € 30.000 per jaar. Het totaal van de extra brandstofkosten voor 2023 bedraagt € 68.000 en daarna 90.000 structureel.

13

Hoofdstuk 2: Bijstellingen zonder financiële gevolgen Programma 3.1 Gemeenschapsontwikkeling en 2.2 Zorg en Ondersteuning Bijstelling lasten 2023

Bijstelling baten 2023

225.000 0 225.000

Toelichting 0 Experience Centre

225.000 Regionale begroting BW/MO 225.000

Experience Centre/Regionale begroting BW/MO (baten en lasten structureel) In samenwerking met ondernemers en andere partners is door de gemeente het initiatief genomen om het Experience Centre (EC) te ontwikkelen. Het EC is een plek waar deelnemers de ruimte krijgen om te leren, te ervaren, te ontmoeten en te ontdekken. Een plek die niet direct gekoppeld is aan opleidingseisen en diploma-kwalificaties. Maar die vooral gericht is op het opdoen van ervaringen in een breed scala van werkzaamheden. Leren op eigen tempo en met veel persoonlijke aandacht. Iedere inwoner met een afstand tot de arbeidsmarkt is welkom. De kosten van het Experience Centre worden deels gedekt uit bestaande budgetten en er wordt een deel van het gemeentelijk aandeel in het overschot van de regionale begroting Beschermd wonen en Maatschappelijke opvang (BW/MO) voor ingezet. De reden om deze bijdrage hiervoor in te zetten is dat het Experience Centre bijdraagt aan de sociale lokale basis waar onder andere kwetsbare jongeren van zullen profiteren. Dat is ook één van de uitgangspunten van de regionale begroting BW/MO. Programma Kostenplaatsen Bijstelling lasten 2023

Bijstelling baten 2023

Toelichting

1.339.000

0 Salariskosten n.a.v. CAO 2023

-1.339.000

0 Stelpost indexatie / inflatie

0

0

Salariskosten n.a.v. CAO 2023/stelpost indexatie/inflatie (lasten structureel) In de Begroting 2023 kon de uitkomst van de CAO-onderhandelingen voor het gemeentelijk personeel niet worden opgenomen. Daarom is er voor gekozen om een indexatie van 2,5% toe te passen en daarnaast een algemene stelpost op te nemen (in totaal € 1,6 miljoen). Die stelpost zou dan in 2023 worden ingezet om de meerkosten die zich voordoen als gevolg van indexatie en inflatie af te dekken. Nu er een akkoord is over de CAO 2023, kunnen we de financiële gevolgen exact bepalen en de daarvoor ingestelde stelpost aanwenden ter dekking.

14

Storting in / dekking uit reserves Reserve Herstructureringsfonds Stand 1 januari 2023 Begrote stortingen (inclusief rente) Begrote onttrekkingen Storting volgens deze rapportage Onttrekking volgens deze rapportage Vrij beschikbaar bedrag

€ 2.160.541 € 38.426 € 1.000.000 €0 € 150.000 € 1.048.967

Sanering vervuilde grond Houbenslag

€ 150.000

15

Hoofdstuk 3: Bijstellingen projecten/grondexploitatie 620503 Ringoven; inpandige renovatie De raad heeft op 5 juli 2022 een krediet van € 375.000 beschikbaar gesteld voor een inpandige renovatie van Rijksmonument de Ringoven in Panningen. De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) stelt als voorwaarde dat de benodigde aanpassingen van de monumentale bouwkundige elementen in een hoogwaardige kwaliteit moeten worden uitgevoerd. Dit brengt meerkosten met zich mee. Verder leiden gestegen bouwprijzen en een benodigde planwijziging ter optimalisering van de toegankelijkheid van diverse ruimten in de Ringoven ook tot meerkosten. In totaal vraagt dit om een aanvulling van maximaal € 175.000. Dit leidt tot extra kapitaallasten van € 8.000 uitgaande van een afschrijving van 25 jaar en een rente van 0,75%. De extra kapitaallasten kunnen opgevangen worden binnen het programma 3.1 Gemeenschapsontwikkeling. 530801 LTC Tonido; vervanging toplaag Baarlo Uit de actuele behoeftebepaling blijkt dat LTC Tonido recht heeft op 5 tennisbanen in plaats van 4. Daarnaast is door de hoge inflatie het eerdere budget dat is opgenomen in het meerjarenonderhoudsplan voor de renovatie van een enkele toplaag niet meer toereikend. Verder is voor de ontmanteling van de 6e boventallige tennisbaan extra krediet nodig. Het voorstel is om het krediet te verhogen met € 65.000 naar € 130.000.

De extra kapitaallasten (afschrijvingstermijn 15 jaar en rente 0,75%) van € 5.000 dekken we binnen het programma 3.3 Sport en bewegen. Subsidie Merwijck Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft op basis van de Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie aan het regionale samenwerkingsverband Waterpanel Noord een subsidie toegekend. Het aandeel hierin voor Peel en Maas bedraagt € 374.000 en wordt budgettair neutraal bijgeraamd op het project Merwijck. Hierdoor kan de bergingsomvang van het af te koppelen gebied worden vergroot. Bijkomend voordeel is dat daarnaast het groen en de biodiversiteit in de wijk een extra impuls krijgt. Het in de begroting 2019 beschikbaar gestelde krediet van € 1.639.000 wordt € 2.013.000, en de subsidieinkomsten € 374.000. Tankinstallatie en vloeistofdichte vloer investering Om efficiënt HVO100 (Hydrotreated Vegetable Oil) te kunnen tanken, wordt een eigen tankinstallatie bij de gemeentewerf ingericht die voorzien wordt van een vloeistofdichte vloer. De kosten bedragen € 30.000. Bij een afschrijvingstermijn van 15 jaar bedragen de kapitaallasten per jaar € 3.000, deze kosten worden gedekt binnen het programma 1.2. Beheer fysieke leefomgeving. Brandveilige kasten voor het opladen (en opslaan) van Lithiumbatterijen investering We gebruiken steeds meer elektrische apparaten (o.a.

tuin- en parkgereedschap) en laden hierdoor steeds meer accu’s. Dit moet (brand-)veilig gebeuren. De kosten voor aanschaf en aansluiting op het brandalarm bedragen € 40.000. De afschrijvingstermijn van de kasten bedraagt 15 jaar, de kapitaallasten bedragen € 3.000 per jaar, deze kosten worden gedekt binnen het programma 1.2. Beheer fysieke leefomgeving. Heldensedijk – Meijelseweg In het project reconstructie Heldensedijk en Meijelseweg is besloten om de verkeersveiligheid te verbeteren. Beide wegen worden afgewaardeerd van 80 km/uur naar 60 km/uur. Het vereiste verkeersbesluit is genomen en onherroepelijk. In overeenstemming met dit besluit is het technisch ontwerp aangepast, zodat de wegen duurzaam veilig en toekomstbestendig worden ingericht. Deze aanpassing valt buiten de scoop van het oorspronkelijke project. De extra kosten bedragen € 750.000. De extra kapitaallasten, bij een afschrijvingstermijn van 40 jaar, bedragen € 25.000 per jaar. Omdat er pas gestart wordt met afschrijven als de werkzaamheden gereed zijn heeft dit financieel voor 2023 geen consequenties. Voor de jaren erna kunnen de kapitaallasten gedekt worden uit de begrotingssaldi. In combinatie met de uitvoering van het project worden extra maatregelen getroffen voor de KRW maatregelen voor € 255.000. Bij een afschrijvingstermijn van 60 jaar bedragen de kapitaallasten € 8.000.

Deze kosten worden gedekt door de rioolheffing en worden meegenomen in de kostendekkende berekening van het nieuw op te stellen GRP 2027- 2031.

16

17