2023-040 01 Raadsvoorstel - Gemeentelijk toezicht op het openbaar primair onderwijs.docx
Tekst van het document
Raadsvoorstel Raadsvergadering: 6 juni 2023 Voorstel: 2023-040 Zaaknummer: 1894/2022/2553698 Documentnummer: 1894/2022/2553704 Datum collegebesluit: 17 april 2023 Onderwerp Gemeentelijk toezicht op het openbaar primair onderwijs Openbaarheid Alle stukken zijn openbaar. Voorstel 1. Leden van de Raad van Toezicht van stichting Akkoord! PO te benoemen zoals genoemd in artikel 20 van de concept-statuten; 2. Te besluiten tot een wijziging van de gemeenschappelijke regeling, de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs, zoals deze komt te luiden conform het in bijlage 2 bijgevoegde concept-wijzigingsbesluit; 3. In te stemmen met toetreding van de gemeente Leudal tot het gemeenschappelijk orgaan toezicht op het primair openbaar onderwijs (GOTPOO) Inleiding Het Gemeenschappelijk orgaan toezicht op het primair openbaar onderwijs (GOTPOO) oefent het extern toezicht uit op het bestuur van de Stichting Akkoord! primair openbaar (in het vervolg Akkoord genoemd). Het GOTPOO is in het verleden ingesteld door de gemeenteraden met het treffen van de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs. Het GOTPOO bestaat uit gemeenteraadsleden die per deelnemende gemeenteraad zijn aangewezen. De raadsleden zijn afkomstig uit de gemeenten waar scholen van Akkoord zijn gevestigd: Beesel, Horst aan de Maas, Peel en Maas en Venlo. Elke gemeenteraad heeft één lid benoemd.
Voor de gemeente Peel en Maas is dat raadslid Annigje Primowees. Het bestuur van Akkoord is momenteel georganiseerd volgens het zogeheten one tier model; één bestuur dat wordt gevormd door toezichthoudend bestuurders en een directeur bestuurder. Ieder vanuit zijn/haar eigen rol, vormen zij in gezamenlijkheid het bestuur in één juridische entiteit. Op basis van De Wet Goed onderwijs - Goed bestuur (1 augustus 2010), resp. artikel 17a en 17b van de Wet op het primair onderwijs is Akkoord verplicht een scheiding aan te brengen tussen de functies van bestuur en toezicht. Het toezicht dient onafhankelijk van het bestuur te kunnen functioneren. Het huidige bestuur van Akkoord heeft in samenspraak met de leden van het GOTPOO het proces in gang gezet om het huidige bestuursmodel te wijzigen en te optimaliseren in een raad van toezicht model. Hierbij wordt behalve een functionele scheiding van verantwoordelijkheden, ook een organisatorische scheiding aangebracht tussen bestuur en intern toezicht: van een one tier naar een two tier model. Via een systeem van ’checks and balances’ wordt bewerkstelligd dat de kwaliteit en integriteit van het bestuur geborgd en versterkt worden. Uitgangspunt hierbij is dat een goed bestuur één van de voorwaarden is die bijdragen aan goed onderwijs.
Op basis van de geldende statuten ligt de bevoegdheid bij het GOTPOO om in te stemmen met de wijziging van de statuten. Het GOTPOO heeft deze instemming d.d. 22 februari 2023 verleend. De gewijzigde statuten van Akkoord treft u aan in bijlage 1.
Dit voorstel heeft een relatie met het programma 2.3 Jeugd en onderwijs, doel 3 Zelfredzaamheid: Kinderen en jongeren worden in staat gesteld om te groeien naar zelfstandigheid, om voldoende zelfredzaam te zijn en maatschappelijk te participeren. Daarbij wordt rekening gehouden met hun leeftijd en ontwikkelingsniveau. Beoogd effect Akkoord wordt volgens de actuele wetgeving en bijbehorende afspraken en organen bestuurd. Door een raad van toezichtmodel wordt een functionele en organisatorische scheiding van verantwoordelijkheden gerealiseerd tussen bestuur en intern toezicht. Argumenten 1.1 Op basis van de nieuwe statuten worden de leden van de Raad van Toezicht benoemd door de gemeenteraden Na de wijziging (en inwerkingtreding) van de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs zal deze bevoegdheid door de gemeenteraad worden gemandateerd en uitgeoefend door het GOTPOO. De éérste benoeming van de leden van de Raad van Toezicht doet de gemeenteraad met voorliggend besluit. 1.2
De concrete personen worden genoemd in artikel 20 lid 1 van de concept statuten De voorgedragen vijf leden van de raad van toezicht worden benoemd conform de Wet op het primair onderwijs, op voordracht van het huidige bestuur, bij gebrek aan een raad van toezicht. De procedure voor de benoeming staat in artikel 11.
2.1
De wijziging van de statuten van Akkoord leidt tot een taakverandering voor het GOTPOO en is de aanleiding voor de voorliggende wijziging van de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs. Het GOTPOO heeft als taak namens de gemeenteraden het extern toezicht uit te oefenen op het openbaar onderwijs van Akkoord. Door de wijziging van de statuten van Akkoord veranderen de taken en bevoegdheden van de gemeenteraden en zo ook de taken en bevoegdheden van het GOTPOO. Dit is vastgelegd in de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs, voor het eerst in 2016 (zie bijlage 3 en concept Wijzigingsbesluit in bijlage 2). Het gaat om de volgende taken en bevoegdheden: • De gemeenteraad heeft de wettelijke bevoegdheid om de leden van de raad van toezicht te benoemen. • De gemeenteraad kan leden van de raad van toezicht schorsen of ontslaan, al dan niet op verzoek van de raad van toezicht. • De gemeenteraad behoudt de bevoegdheid om te beslissen over de opheffing van de stichting openbaar onderwijs. • Voor een besluit tot wijziging van de statuten van de stichting blijft de goedkeuring van de gemeenteraad nodig. • De gemeenteraad blijft de bevoegdheid behouden om in geval van ernstige taakverwaarlozing door het bestuur of functioneren in strijd met de wet, zelf in het bestuur te voorzien en zo nodig de stichting te ontbinden.
• De gemeenteraad blijft jaarlijks het jaarverslag ontvangen met een verklaring van de registeraccountant omtrent rechtmatigheid en doelmatigheid. • De gemeenteraad ontvangt jaarlijks ter kennisname de begroting.
3.1
Akkoord heeft per 1 oktober 2022 basisschool Sint Liduina in Kelpen-Oler, gemeente Leudal, overgenomen. Het college van de gemeente Leudal heeft namens de raad op 3 november 2022 verzocht om toetreding tot het GOTPOO. Het GOTPOO bestaat uit leden van de gemeenteraden van de gemeenten waar scholen van Akkoord zijn gevestigd: Beesel, Horst aan de Maas, Peel en Maas en Venlo. Elke gemeenteraad heeft één lid benoemd. Leudal wil conform het bepaalde in artikel 48 van de Wpo samen met het GOTPOO toezicht houden op het openbaar onderwijs van Akkoord in genoemde gemeenten. Het GOTPOO heeft geen bezwaren tegen de toetreding van Leudal. Toetreding van de gemeente Leudal tot het GOTPOO zorgt er voor dat de
Gemeente Peel en Maas
1894/2022/2553704
Pagina 2 van 3
gemeente Leudal haar taak als extern toezichthouder kan wegzetten bij het GOTPOO. Daarnaast kunnen de betreffende gemeenten zo in gezamenlijkheid voor de gehele stichting Akkoord het extern toezicht uitoefenen. Een eensluidend besluit van alle gemeenteraden van de deelnemende gemeenten is nodig voor de toetreding. Kanttekeningen 1.1 Wijzigingen in de rol van het gemeentelijke toezicht op het primair openbaar onderwijs Door de keuze voor het raad van toezichtmodel vindt er in enkele opzichten een verschuiving plaats van het extern toezicht (gemeenteraad) naar het intern toezicht (eigen raad van toezicht van Akkoord). De wetgever heeft hierover het volgende bepaald: • De benoeming van bestuurder/bestuursleden geschiedt niet langer door de gemeenteraad, maar door de raad van toezicht. • De bevoegdheid van de gemeenteraad tot goedkeuring van de begroting en jaarrekening wordt overgeheveld naar de raad van toezicht van Akkoord. Financiën Dit voorstel heeft geen financiële gevolgen. Akkoord heeft een directe financiële relatie met het rijk en maakt geen deel uit van de financiële huishouding van de respectievelijke gemeenten. Het GOTPOO is een toezichthoudend orgaan zonder financiële middelen. Juridische afwegingen Dit voorstel is juridisch getoetst. Communicatie De wijziging van de Regeling toezicht op het openbaar primair onderwijs wordt gepubliceerd.
Burgemeester en wethouders van de gemeente Peel en Maas,
de gemeentesecretaris/directeur, L.P.H. Breukers
de burgemeester W.J.G. Delissen-van Tongerlo
Behandelend portefeuillehouder: Machteld Beukema Bijlagen: Bijlage 1: Gewijzigde statuten van stichting Akkoord! PO Bijlage 2: Concept Wijzigingsbesluit Regeling toezicht op het primair openbaar onderwijs Bijlage 3: WGR Regeling toezicht op het primair openbaar onderwijs d.d. 1 januari 2016
Gemeente Peel en Maas
1894/2022/2553704
Pagina 3 van 3