2. D66 - Beschouwing Kadernota 2026

Beschouwing Kadernota 2025 – D66 Peel en Maas Voorzitter, Al een tijdje mag ik het stokje overnemen van Joyce Tielen. Mijn rol in deze gemeenteraad is tijdelijk. Maar de verantwoordelijkheid die we hier allemaal dragen, is allesbehalve tijdelijk. We staan voor beslissingen die bepalend zijn voor de toekomst van Peel en Maas. Voor de richting die we met onze gemeente willen inslaan. En voor de manier waarop we als raad invulling geven aan de steeds zwaardere taken die op ons bord liggen. “De wereld staat in de fik,” zei Sharon Dijksma onlangs op het VNG-congres. Ze verwees daarmee onder meer naar de situatie in Gaza, maar die woorden reiken verder. Ze slaan op de aanhoudende klimaatcrisis, op de groeiende maatschappelijke ongelijkheid en op het toenemende wantrouwen in de overheid. Ze slaan óók op het feit dat het landsbestuur keer op keer onderuitgaat. Zoals Dijksma het scherp zei: “Den Haag is alleen nog stabiel in zijn instabiliteit.” En dus komt er steeds meer druk op ons, als gemeenten. Op onze ambtenaren, op onze bestuurders, en ja: op ons als gemeenteraad. Wij zijn het die maatschappelijke urgenties moeten vertalen naar lokale waarden en uiteindelijk beleid. En ik denk dat we dat de afgelopen weken ook daadwerkelijk hebben gedaan. In een land dat snakt naar samenwerking, hebben wij dat op politiek niveau laten zien.

Hebben wij in Peel en Maas de daad bij het woord gevoegd. Politieke verschillen zijn er, en die mogen er zijn. Maar in het proces van de afgelopen maanden hebben we bewust gekozen om één vraag centraal te stellen: wat is er nú nodig voor onze inwoners? Die mentaliteit van samenwerking heeft geleid tot iets bijzonders. Ik doel daarmee op het proces rondom het woonmanifest, opgesteld en ingediend door vertegenwoordigers van onze dorpsraden. Een duidelijk noodsignaal. Een brandbrief waarin niet alleen werd gevraagd om méér woningen, maar vooral om visie en daadkracht. En om regie van de gemeente. Het manifest legt de vinger op de zere plek: zonder stevige regie en zonder echte ambitie blijven we achter de feiten aanlopen. Wonen is niet slechts een optelsom van stenen. Het is de basis voor persoonlijke ontwikkeling, voor welzijn én voor verbondenheid. Kortom, klein denken is geen antwoord op de opgaven die we nu hebben. Het was niet altijd gemakkelijk, dat proces. Soms was het zoeken naar de juiste

knoppen waaraan we kunnen draaien. Maar desalniettemin staan we hier vanavond met een breed gedragen initiatiefvoorstel. Vijf fracties, D66, PvdA/GroenLinks, VVD, Lokaal Peel en Maas en CDA, hebben gezamenlijk een voorstel voorbereid. Een voorstel dat de nieuwe kaderstelling Ruimte, waarvan de inkt nog maar net droog is, opnieuw tegen het licht houdt. Een voorstel dat de ambitie op het gebied van woningbouw niet alleen uitspreekt, maar ook daadwerkelijk verhoogt. Geen vage koers, maar concretere richtingen. Want hoewel we in de kadernota van het college eindelijk, en ik benadruk dat woord: eindelijk, een koerswijziging zien met betrekking tot woningbouw, blijft het nog te veel bij woorden. De ambitie klinkt goed: mogelijk groeien naar 50.000 inwoners. Niet als doel op zich, maar als middel om de vitaliteit in onze dorpen te behouden. Maar, die richting verdient een stevig gesprek in deze raad. Wat voor gemeente willen we zijn? Op welke manier willen we groeien? En hoe verankeren we dat in de Omgevingsvisie 2.0 die op ons afkomt? Ik hoop dat we de komende weken en maanden hierover met raad en college het gesprek kunnen aangaan. En ik lees deze uitnodiging ook in de inleiding van de kadernota. Ik ben dan ook benieuwd naar de voorstellen van het college hierover. En dat brengt mij bij de kadernota zelf. Een voorzichtige nota. Met de bekende onderdelen en bekende investeringen.

Mooie woorden in de inleiding, zoals ik net al zei, maar zonder duidelijke impact in de daadwerkelijke uitwerking. En dat is simpelweg onvoldoende. We dienen daarom met vijf fracties vijf moties in om voldoende ambtelijke slagkracht te garanderen, voor het stellen van uitnodigende kaders, voor actieve grondpolitiek inclusief het gebruik van het voorkeursrecht én voor het mogelijk maken van tijdelijke woningbouw. Voorzitter, deze vijf moties zijn geen losse flodders. Ze vormen samen een stevig pakket. Ze geven invulling aan de ambities die we uitspreken, bieden een concreet handelingsperspectief voor uitvoering aan het college en vragen van het college het lef dat het zelf ook regelmatig benoemt. Daarnaast dienen we samen met PvdA/GroenLinks een zesde motie in: over het stoppen van het gebruik van glyfosaat. De strekking van deze motie moet bij de meeste wel bekend zijn. Deze motie volgt op een recent grootschalig onderzoek, waarin een onweerlegbaar verband wordt aangetoond tussen glyfosaat en ernstige gezondheidsproblemen. Deze motie is bedoeld om onze leefomgeving te beschermen en bij te dragen aan een gezonde toekomst voor onze inwoners, in lijn met de doelen van

in onze kaderstelling en de geest van de Omgevingswet. Tot slot wil ik mijn dank uitspreken aan alle ambtenaren die zich hebben ingezet voor de totstandkoming van deze kadernota. Jullie inzet en betrokkenheid zijn van grote waarde voor onze gemeente. In het bijzonder wil ik de ambtenaren danken die betrokken waren bij het traject ten aanzien van het woonmanifest. Dankzij jullie inzet hebben we de ruimte gecreëerd om de voorstellen die vanavond op de agenda staan samen te ontwikkelen. Ik waardeer daarbij enorm dat de ambtenaren niet alleen ondersteunend zijn aan het college, maar ook zeker ons als raad hebben ondersteund in het uitvoeren van onze taken. Ik kijk uit naar een inhoudelijk, scherp en constructief debat vanavond. Eén dat recht doet aan de urgentie van deze tijd en aan de gezamenlijke verantwoordelijkheid die we als raad voelen. Dank u wel. Wouter Hunnekens Fractie D66 Peel en Maas