Voorstel Begroting 2024-2028 - Voorstel.pdf

Oordeelsvormende vergadering Papendrecht Vergadering van 12 oktober 2023 Zaaknummer: 2023-0131144

Voorstel Openbaar

Begroting 2024-2028 Bevoegde portefeuillehouder: Betrokken portefeuillehouder(s):

Sophia de Keizer Arno Janssen; Jan Dirk van der Borg; Arjan Kosten; Jaco van Erk; Margreet van Driel;

Wettelijke basis (aanvullend) Artikel 186 t/m 258 Gemeentewet Fatale termijn: Besluitvormende raad van 9 november 2023, in verband met de wettelijke verplichte aanlevering aan de Provincie Zuid-Holland vóór 15 november 2023

Gevraagd besluit 1. De Programmabegroting 2024 vast te stellen. 2. De meerjarenbegroting 2025-2028 voor kennisgeving aan te nemen.

Inhoud Inleiding De Programmabegroting 2024-2028 is opgesteld conform het nieuwe Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Om in 2024 weer in aanmerking te komen voor Provinciaal repressief toezicht (toezicht achteraf) gelden de volgende criteria: • De begroting, inclusief nieuw beleid, dient structureel en reëel in evenwicht te zijn. Hieraan wordt voldaan als ieder jaar de structurele lasten worden gedekt door structurele baten en de ramingen realistisch zijn. Indien het begrotingsjaar 2024 niet structureel en reëel in evenwicht is, dient aannemelijk te zijn dat dit evenwicht in de begroting in de eerstvolgende jaren (uiterlijk in 2027) tot stand zal worden gebracht. • De vastgestelde jaarrekening en de begroting tijdig, respectievelijk vóór 15 juli en 15 november, ingediend te zijn bij de provincie Zuid-Holland. In de begroting 2024 zijn de uitgangspunten van de perspectiefnota 2023-2028 verwerkt. Dit is inclusief nieuw beleid, autonome ontwikkelingen, inschatting loon– en prijsstijgingen en actualisatie van de verbonden partijen. Bij de berekening van de uitkering vanuit het gemeentefonds is uitgegaan van de stand van de meicirculaire 2023. Voor de inflatie hanteren we de consumenten prijsindex (cpi) en de Prijs overheidsconsumptie, beloning medewerkers uit de septembercirculaire 2022.

Begrotingsresultaat Voor 2024 en 2025 worden positieve resultaten verwacht van € 1,5 miljoen in 2024, oplopend naar € 3,6 miljoen in 2024. Vanaf 2026 wordt een tekort verwacht van € 0,55 miljoen, oplopend naar € 2,25 mln. in 2028. Beoogd effect De begrotingsstukken 2024, bestaande uit de beleidsbegroting, de verplichte paragrafen, de financiële begroting inclusief de mutaties in reserves en voorzieningen 2024 en het investeringsprogramma 2024 vast te laten stellen.

Argumenten 1.1 De begroting voldoet aan het BBV De begroting 2024 is opgesteld en ingedeeld op basis van Besluit Begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV). 1.2 Bevoegdheid van gemeenteraad Met het vaststellen van de begroting stelt de gemeenteraad het beleidsmatige en financiële kader voor de uitvoering van het gemeentelijk beleid. 1.3 Vaststellen voor 15 november 2023 De programmabegroting moet, gelet op het bepaalde in artikel 191, tweede lid van de Gemeentewet voor 15 november aan de provincie Zuid-Holland worden aangeboden. Kanttekeningen Financiën Begrotingsresultaat Voor 2024 en 2025 worden positieve resultaten verwacht van € 1,5 miljoen in 2024, oplopend naar € 3,6 miljoen in 2024. Vanaf 2026 wordt een tekort verwacht van € 0,55 miljoen, oplopend naar € 2,25 mln. in 2028. Uitvoering De beeldvormende raadsvergadering vindt plaats op donderdag 5 oktober. De gemeenteraad heeft de gelegenheid om tot en met donderdag 6 oktober2023 schriftelijk technische vragen indienen. De schriftelijke beantwoording vindt uiterlijk woensdag 11 oktober plaats. De oordeelsvormende raadsbehandeling vindt plaats op donderdag 12 oktober. De Besluitvormende raadsbehandeling vindt plaats op donderdag 9 november. Communicatie & participatie Er komt een persbericht over de begroting 2024-2028.

Na besluitvorming door de raad zal wordt de infographic "Begroting in één oogopslag" opgesteld. Duurzaamheid & ecologie ICT Alle relevante stukken zijn voor u ter inzage gelegd. Burgemeester en wethouders van Papendrecht,

Bijlagen 1. Bijlage 1. Begroting 2024-2028.pdf

2/159

Samen maken we Papendrecht

Begroting 2024 – 2028

3/159

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 2

4/159

Inhoudsopgave Leeswijzer ................................................................................................................................................ 6 Lijst van afkortingen ................................................................................................................................. 9 Inleiding ................................................................................................................................................. 11 Programmabegroting 2024 .................................................................................................................... 16 Bestuur en ondersteuning - Hoofdtaakveld 0 .................................................................................... 17 0.1

Bestuur .............................................................................................................................. 17

0.2

Burgerzaken (Dienstverlening) .......................................................................................... 19

0.3

Beheer overige gebouwen en gronden ............................................................................. 20

0.4

Overhead (Ondersteuning organisatie) ............................................................................. 20

0.5

Treasury ............................................................................................................................. 23

0.61

OZB woningen ................................................................................................................... 23

0.62

OZB niet-woningen ............................................................................................................ 23

0.63

Parkeerbelasting ................................................................................................................ 23

0.64

Belasting en overig ............................................................................................................ 23

0.7

Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds ............................................. 23

0.8

Overige baten en lasten .................................................................................................... 24

0.9

Vennootschapsbelasting ................................................................................................... 24

0.10

Mutatie reserves ................................................................................................................ 24

0.11

Resultaat van de rekening van de baten en lasten ........................................................... 24

Veiligheid - Hoofdtaakveld 1 .............................................................................................................. 26 1.1

Crisisbeheersing en brandweer ......................................................................................... 26

1.2

Openbare orde en veiligheid ............................................................................................. 27

Verkeer, vervoer en waterstaat – Hoofdtaakveld 2 ........................................................................... 29 2.1

Verkeer en vervoer ............................................................................................................ 29

2.2

Parkeren ............................................................................................................................ 30

2.3

Recreatieve havens ........................................................................................................... 31

2.4

Economische havens en waterwegen ............................................................................... 31

2.5

Openbaar vervoer .............................................................................................................. 32

Economie - Hoofdtaakveld 3 ............................................................................................................. 33 3.1

Economische ontwikkeling ................................................................................................ 33

3.2

Fysieke bedrijfsinfrastructuur ............................................................................................. 34

3.3

Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen ..................................................................................... 34

3.4

Economische promotie ...................................................................................................... 34

Onderwijs - Hoofdtaakveld 4 ............................................................................................................. 35 4.1

Openbaar basisonderwijs .................................................................................................. 35

4.2

Onderwijshuisvesting ......................................................................................................... 35

4.3

Onderwijsbeleid en leerlingzaken ...................................................................................... 36

Sport, cultuur en recreatie - Hoofdtaakveld 5 .................................................................................... 37 5.1

Sportbeleid en activering ................................................................................................... 37

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht 5/159

Pagina | 3

5.2

Sportaccommodaties ......................................................................................................... 37

5.3

Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie ............................................... 38

5.4

Musea ................................................................................................................................ 38

5.5

Cultureel erfgoed ............................................................................................................... 39

5.6

Media ................................................................................................................................. 39

5.7

Openbaar groen en (openlucht) recreatie ......................................................................... 39

Sociaal Domein - Hoofdtaakveld 6 .................................................................................................... 41 6.1

Samenkracht en burgerparticipatie .................................................................................... 41

6.2

Wijkteams .......................................................................................................................... 42

6.3

Inkomensregelingen .......................................................................................................... 43

6.4

Begeleide participatie ........................................................................................................ 43

6.5

Arbeidsparticipatie ............................................................................................................. 44

6.6

Maatwerkvoorzieningen (Wmo) ......................................................................................... 44

6.71

Maatwerkdienstverlening 18+ ............................................................................................ 44

6.72

Maatwerkdienstverlening 18- ............................................................................................. 45

6.81

Geëscaleerde zorg 18+ ..................................................................................................... 45

6.82

Geëscaleerde zorg 18- ...................................................................................................... 45

Volksgezondheid en milieu - Hoofdtaakveld 7 .................................................................................. 47 7.1

Volksgezondheid ............................................................................................................... 47

7.2

Riolering ............................................................................................................................. 47

7.3

Afval ................................................................................................................................... 48

7.4

Milieubeheer ...................................................................................................................... 49

7.5

Begraafplaatsen/crematoria .............................................................................................. 50

Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing - Hoofdtaakveld 8........................ 52 8.1

Ruimtelijke ordening .......................................................................................................... 52

8.2

Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) ......................................................................... 53

8.3

Wonen en bouwen ............................................................................................................. 53

Paragrafen ............................................................................................................................................. 56 1.

Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................... 57

2.

Onderhoud Kapitaalgoederen ................................................................................................... 62

3.

Financiering ............................................................................................................................... 80

4.

Lokale heffingen ........................................................................................................................ 85

5.

Grondbeleid ............................................................................................................................... 94

6.

Verbonden partijen .................................................................................................................... 97

7.

Bedrijfsvoering ......................................................................................................................... 119

8.

Openbaarheidsparagraaf ......................................................................................................... 124

Financiële Begroting 2024 ................................................................................................................... 126 1.

Inleiding ................................................................................................................................... 127

2.

Belangrijkste afwijkingen ten opzichte van de lopende begroting ........................................... 128

3.

Meerjarig overzicht van baten en lasten per programma en mutaties reserves ..................... 131

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 4

6/159

4.

Specificatie Overhead ............................................................................................................. 135

5.

Opgenomen stelposten ........................................................................................................... 135

6.

Stand en verloop van de reserves ........................................................................................... 138

7.

Financiële positie ..................................................................................................................... 140

8.

7.1

Incidentele baten en lasten .............................................................................................. 140

7.2

Structurele toevoegingen en onttrekkingen uit reserves ................................................. 146

7.3

Structureel begrotingsresultaat ........................................................................................ 146

7.4

Stand en verloop van de voorzieningen .......................................................................... 146

8.5.

Leningenportefeuille ........................................................................................................ 147

7.6

Investeringsprogramma 2024-2028................................................................................. 148

7.7

Geprognosticeerde balans .............................................................................................. 149

7.8

EMU-saldo ....................................................................................................................... 150

Meerjarig overzicht baten en lasten per taakveld .................................................................... 151

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht 7/159

Pagina | 5

Leeswijzer

Maar hoe zijn deze stukken eigenlijk onderling met elkaar verbonden?

Iedere vier jaar na de gemeenteraadsverkiezingen stelt het nieuwe college een collegeprogramma op. Hierin stelt het nieuwe college vast waar zij de komende periode zich op willen focussen. Strategie, beleid en belangrijke aandachtspunten met financiële vertaling daarvan zijn in het collegeprogramma verwoord. De raad neemt kennis van het collegeprogramma.

De perspectiefnota en het beleid vanuit het collegeprogramma vormen samen de basis voor de plannen voor het nieuwe jaar. In juni/juli spreekt de gemeenteraad zich bij het voorjaarsdebat uit over deze plannen. In de perspectiefnota staan de aanpassingen in beleid en de financiële vertaling daarvan voor de komende vier jaar. Elk jaar wordt deze nota geactualiseerd

Op basis van de uitkomsten van de bespreking van de perspectiefnota wordt een begroting voor de komende vierjaar opgesteld. Deze begroting wordt in november door de gemeenteraad vastgesteld tijdens het begrotingsdebat. Het college voert daarna het beleid uit binnen de financiële grenzen die zijn aangegeven in de begroting.

In de concernrapportage worden de laatste ontwikkelingen en bijstellingen van het lopende begrotingsjaar verwerkt. Deze concernrapportage wordt in december door de gemeenteraad vastgesteld.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 6

8/159

De verschillende producten uit de planning- en controlcyclus worden herkenbaar gemaakt door het gebruik van iconen en de gekleurde kaft.

Perspectiefnota

Begroting

Concernrapportage

Jaarrekening

Hoe lezen we de Begroting? De Begroting 2024-2028 bestaan uit de Programmabegroting 2024 en de Financiële Begroting 2024 en bevat diverse onderdelen: Inleiding In de inleiding geeft het College van Burgemeester en Wethouders een vooruitblik op 2024. Hierin worden belangrijke verwachtingen in het komende jaar toegelicht. Programmabegroting 2024 In de programmabegroting wordt per taakveld de doelstellingen en de daarbij horende maatregelen en activiteiten vastgelegd waar wij als gemeente in het komende jaar mee bezig zullen zijn. Bij de jaarrekening 2024 wordt over deze maatregelen en activiteiten verantwoording afgelegd. Paragrafen De opgenomen paragrafen zijn op grond van wetgeving een verplicht onderdeel van de begroting. Het gaat bij de paragrafen telkens om onderwerpen met een groot financieel belang. Door deze op een centrale plek in het jaarverslag op te nemen wordt een goede informatievoorziening over deze onderwerpen gewaarborgd en is de informatie inzichtelijk. Financiële begroting Belangrijkste afwijkingen ten opzichte van de lopende begroting In dit onderdeel worden de nagekomen ontwikkelingen na de Perspectiefnota 2023-2028 benoemd en wordt een overzicht gegeven over de verschillende financiële ontwikkelingen sinds de Begroting 2023.

Meerjarig overzicht van baten en lasten per programma en mutaties reserves Dit is een cijfermatig overzicht van de baten en lasten over de periode tot en met 2028. In dit overzicht is in één oogopslag te zien hoe de financiële begroting 2024 – 2028 eruitziet. Specificatie Overhead Hier wordt een overzicht gegeven van de verdeling van overheadkosten. Opgenomen stelposten In de begroting is een aantal stelposten opgenomen om bepaalde ontwikkelingen in de toekomst te kunnen dekken. Een stelpost is een boekhoudkundige term voor een apart gehouden budget om een nog niet bekende kosten in de toekomst te kunnen dekken. Stand en verloop van de reserves In dit onderdeel wordt de stand en een geprognosticeerd verloop van de reserves van de gemeente weergeven sinds de balansdatum 31 december 2023. Financiële positie In dit onderdeel worden de onderdelen die de financiële positie van de gemeente Papendrecht kunnen beïnvloeden toegelicht.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht 9/159

Pagina | 7

Meerjarig overzicht baten en lasten per taakveld Dit is een meer gedetailleerd overzicht van baten en lasten per programma. Het gaat zowel om de begrote cijfers als om de gerealiseerde cijfers. In dit overzicht is in één oogopslag te zien waar de verschillen tussen de begroting en de werkelijkheid zitten.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 8

10/159

Lijst van afkortingen Afkorting AB AHC AMV AVA AVE AVG BAG BAM (traject) BBV BDTO BDuR BENG BGT BIO BIZ BLVS BOA BOR BOVL BNG BRA BRO BZK CBS CO2 Cpi DB DG&J DPIA DSO DTFL-NL ECB ENSIA EZK FAQ FIDO GGD GR GREX GRP GRS HRM HUB I.h.k.v. IHP IVP KPI LED MaaS MFA MIRT MJOP NIP NIS2 OOV

Betekenis afkorting Algemeen Bestuur Aandeelhouderscommissie Alleenstaande Minderjarige vreemdeling Algemene Vergadering van Aandeelhouders Aanpak Voorkomen Escalatie Algemene verordening gegevensbescherming Basisregistratie Adressen en Gebouwen Beter, Anders, Minder Besluit Begroting en Verantwoording Besluit Digitale Toegankelijkheid Overheid Brede Doeluitkering rampenbestrijding Bijna energie neutrale gebouwen Basisregistratie Grootschalige Topografie Baseline Informatiebeveiliging Overheid Bedrijven Investeringszone Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Buitengewoon Opsporingsambtenaar Beheer Openbare Ruimte Beheer openbare verlichting Bank Nederlandse Gemeenten Basis Risico Analyse Basisregistratie Ondergrond Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Centraal Bureau voor de Statistiek Koolstofdioxide Consumentenprijsindex Dagelijks Bestuur Dienst Gezondheid & Jeugd Data Protection Impact Assasment Digitale Stelsel Omgevingswet Digitale Tweeling Fysieke Leefomgeving Nederland Europees Centraal Bank Eenduidige Normatieke Single Information Audit Ministerie van Economische Zaken en Klimaat Frequently Asked Questions (vaak gestelde vragen) Wet Financiering Decentrale Overheden Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Gemeenschappelijke Regeling Grondexploitatie Gemeentelijk Rioleringsplan GR Sociaal Human Resource Management Knooppunt waar verschillende

vormen vervoer samenkomen In het kader van Integraal Huisvestingsplan Integraal Veiligheidsplan Kwaliteit-prestatie indicatoren Light-emitting Diode Mobility as a Service Multifunctionele accommodaties Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport Meerjaren Onderhoudsplan Nationaal Isolatieprogramma Network and Information Security directive Openbare Orde en Veiligheid

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht 11/159

Pagina | 9

Afkorting OV OVL OZB OZHZ P&C PALT PPN RES RI&E ROM-D RVU SAH SDD SDG SGD SKB SLA SOJ SOR SPP SPV SPUK VANG VNG VO VTH-Beleid VpB VRZHZ Wet EP Wet MEBV Wgr WIPI WK10 WKB Wmo Woo WSJG ZAPpers

Betekenis afkorting Openbaar Vervoer Openbare verlichting Onroerendezaakbelasting Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid Planning en control Prestatieafspraken Lange Termijn Perspectiefnota Regionale Energiestrategie Risico-inventarisatie & Evaluatie Regionaal Ontwikkelingsmaatschappij Drechtsteden Regeling voor Vervroegde Uittreding Subsidie Aardgasvrije Huurwoningen Sociale Dienst Drechtsteden Social Development Goals Servicegemeente Dordrecht Schatkistbankieren Schone Lucht Akkoord Serviceorganisatie Jeugd Samenhangende objectenregistratie Strategische personeelsplanning Studiecentrum voor Publieke Veiligheid Specifieke Uitkering Van Afval Naar Grondstof Vereniging van Nederlandse Gemeenten Voortgezet onderwijs Veiligheid, Toezicht en Handhavingsbeleid Vennootschapsbelasting Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid Wet Elektronische Publicaties Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer Wet Gemeenschappelijke Regelingen Weken van de Informatiebeveiliging, Privacy en Integriteit Woonkracht10 Wet Kwaliteitsborging voor het Bouw Wet maatschappelijke ondersteuning Wet Open Overheid Waarstaatjegemeente.nl Zwerfafvalpakkers

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 10

12/159

Inleiding De begrotingsjaren 2024 en 2025 sluiten af met een positief saldo. Zelfs het verwachte 'ravijnjaar' 2026 laat slechts een beperkt tekort zien. We plukken hier de vruchten van de eerdere financiële ingrepen en het feit dat we zijn gaan sparen voor toekomstige investeringen. Zoals bekend zitten er grote investeringen aan te komen, zoals de uitvoering van het IHP 2023-2030, de bouw van nieuwe VOscholen, het behouden en/of verhogen van de kwaliteit van de leefomgeving, verbetering van het centrum, etc. Bij de behandeling van de Perspectiefnota 2023 heeft de gemeenteraad een aantal suggesties en ideeën voor de begroting 2024 of latere jaren meegegeven onder andere in de vorm van (aangenomen) moties. Een aantal moties is via maatregelen rechtstreeks in de begroting 2024 opgenomen (bijvoorbeeld het onderzoek naar mogelijkheden voor een cultuurhistorisch evenement). Sommige moties vragen om nader onderzoek en/of uitwerking (zoals de motie over de rioolheffing). Een aantal moties wordt ook in een breder traject meegenomen (bijvoorbeeld de (on)mogelijkheden voor een burgerbegroting als onderdeel van het integrale participatietraject). Het terughoudende financieel beleid qua investeringen in de afgelopen jaren maakt dat we inmiddels een stevig financieel fundament hebben als gemeente.

Alle belangrijke kengetallen hebben zich de afgelopen jaren in een positieve richting ontwikkeld. Denk hierbij aan de sterk verbeterde schuldquote, de positieve ontwikkeling van de reserves en de solvabiliteit. Er is dus ruimte om te investeren. Sommige onderwerpen kennen een lange aanloop naar besluitvorming. Die besluitvorming is er of is in voorbereiding, zodat we in 2024 daadwerkelijk tot actie kunnen overgaan. Zo gaan we onder andere aan de slag met het IHP 2023-2030, de huisvesting van de VO-scholen, mobiliteitsmaatregelen, uitvoering integraal veiligheidsplan en de inrichting van de buitenruimte in de wijk Kraaihoek. Daarnaast investeren we ook op andere terreinen. De keuzes en investeringen zijn bepalend voor behoud en versterking van het voorzieningenniveau in onze gemeente. We denken dat het terughoudend zijn ten aanzien van investeringen leidt tot vermindering van het voorzieningenniveau. Daarom is investeren nu het financieel kan van groot belang. Uiteraard denken we goed na over de volgorde van de investeringen en zorgen voor een goede fasering. De factor tijd is daarbij belangrijk, zeker met het oog op de kosten als gevolg van marktontwikkelingen. Naast de fysieke investeringen werken we ook aan een duurzaam Papendrecht waarin brede welvaart belangrijk is. Het gaat immers niet alleen om materiële waarden, maar ook om het welzijn van mensen.

Het aandeel van het sociaal domein in onze begroting is dan ook groot. Naast economische doelen worden ook sociale en ecologische doelen nagestreefd. Hierbij denken we aan gezondheid, onderwijs, milieu en sociale inclusiviteit. We hebben grote ambities en gaan ons daar ook maximaal voor inzetten. Toch plaatsen we hier een kanttekening ten aanzien van de arbeidsmarkt bij. De mobiliteit in onze organisatie is groot. We hebben op dit moment de grootst mogelijke moeite om medewerkers aan te trekken. Het is zelfs lastig om tijdelijk personeel te vinden. We zien op de korte termijn hier ook geen verbetering in komen. We stellen alles in het werk om als aantrekkelijke werkgever de arbeidsmarkt te benaderen, maar ook dit biedt geen garantie voor succes. Dat geldt zo ongeveer voor alle gemeenten om ons heen (hetgeen het probleem alleen maar groter maakt). Verbinding financiën en inhoud Hiervoor hebben we aangegeven dat fasering van de investeringen essentieel is. Dat kunnen we uiteraard niet los zien van de inhoud van de investeringen. Vanuit de behandeling van de Perspectiefnota 2023 is toegezegd dat er een financiële analyse uitgevoerd wordt. Dit geldt zowel voor de korte als de lange termijn (terugkijkend naar de overschotten en vooruitkijkend naar de mogelijkheden voor investeringen). Daarmee verbinden we het proces van het ontwikkelen van een strategische visie.

Dit doen we voor de langere termijn (2040-2050). We pleiten hier voor zorgvuldigheid en een langere doorlooptijd om ook alle betrokkenen een juiste rol te kunnen geven. We kijken als eerste terug om te achterhalen of er structuur zit in de incidentele overschotten van de afgelopen jaren met als centrale vraag of en hoe we deze kunnen beteugelen. De verkregen inzichten nemen we mee bij de begroting 2025. We kijken ook vooruit om te achterhalen hoe de financiën zich ontwikkelen en hoe we die verbinden aan de strategische visie van onze gemeente. Een proces dat we niet zonder de gemeenteraad willen en kunnen doorlopen. Mogelijk leidt dit proces tot een wijziging in onze houding en gedrag ten aanzien van investeringen.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht 13/159

Pagina | 11

Een planning op hoofdlijnen is als volgt: Planning begrotingsanalyse en strategische visie 2023 2024 sep okt nov dec jan feb mrt apr mei jun jul

sep okt nov dec Jan

feb

2025 mrt apr mei jun

Financiele analyse k.t.

Gereed eind 2023

Financiele analyse lange termijn

Uiterlijk gereed oktober 2024

Perspectiefnota

Perspectiefnota gereed juni 2024

Strategische visie

Strategische visie uiterlijk gereed juni 2025

Integratie financiele analyses met strategische visie Herdefiniering financiele gedragsregels

Integratie financien en visie gereed juni 2025 Gedragsregels gereed juni 2025

In het bovenstaande schema is niet verwerkt dat we ook in 2024 werken aan een verandering van de indeling van de programmabegroting. De gesprekken hierover zijn al gaande. Gemeentefinanciën vanuit perspectief Rijk en VNG Op dit moment vormen de opvang van vluchtelingen, de oorlog in Oekraïne, de relatief hoge inflatie, de gestegen rentekosten en een kleine recessie in 2023 de basis voor minder zekere financiële tijden. Zo is de economische groei van Nederland neerwaarts bijgesteld van 1,5% naar 0,8% over 2023. De financiële huishouding van het Rijk staat hierdoor en door de hoge rente onder druk en er zijn al maatregelen aangekondigd om de Rijksbegroting verder op orde te krijgen. Het begrotingstekort stijgt zonder ingrijpen verder. Dit gaat onvermijdelijk ook een effect hebben op de inkomsten die wij van het Rijk krijgen via de algemene uitkering en de specifieke uitkeringen. Ook zien wij nog steeds dat het Rijk incidentele uitkeringen verstrekt waar structurele effecten te verwachten zijn. We noemen bijvoorbeeld de energietransitie, onderwijsachterstanden beleid, opvang Oekraïners, Nationaal programma onderwijs, sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023– 2026. We menen te kunnen constateren dat het onderscheid incidenteel en structureel aan het vervagen is. De hiervoor geschetste situatie leidt feitelijk tot twee constateringen.

Het is onduidelijk hoe de gemeentelijke financiën zich in een dergelijk minder zekere economische situatie gaan ontwikkelen. Daarnaast is het de vraag of en in hoeverre gemeentelijke maatregelen de financieel ingewikkelde situatie voor gezinnen en individuele personen kunnen verzachten. De vraag is daarbij wat we kunnen doen en of het betaalbaar is. Maatregelen in de zin van incidentele hulp op diverse terreinen behoren tot de mogelijkheden (waarbij we alles wel integraal bekijken). We zien ook op allerlei terreinen dat nog steeds door schaarste aan producten en diensten de prijzen stijgen. Dat betekent dat onze uitgaven onvermijdelijk hoger zullen zijn dan in de afgelopen tijd. Ook hebben we nog steeds te maken met moeilijker verkrijgbare producten als gevolg van uitval van fabricage (door de hoge energieprijzen zijn sommige productieprocessen niet meer rendabel). Uit de voorjaarsnota 2023 van het Rijk (juni 2023) zien we per saldo dat vanaf 2026 € 3,0 mld. (voor omvang van Papendrecht plusminus € 3 mln.) minder middelen beschikbaar zijn voor gemeenten ten opzichte van 2025. Voor provincies bedraagt dit € 0,4 mld. Dit komt vooral door het lager vaststellen van het accres en de terugkeer van de opschalingskorting.

Omdat gemeenten een meerjarig sluitende begroting moeten presenteren, hebben deze vooruitzichten nu al bij de meeste gemeenten invloed op de investeringen en ambities op lokaal niveau. Op de Algemene Ledenvergadering van de VNG van 14 juni 2023 is de resolutie ‘Naar een rechtvaardig, duurzaam en solide meerjarig financieel perspectief’ met grote meerderheid aangenomen. In deze resolutie is aangekondigd dat de VNG een begrotingsadvies uitwerkt voor het opstellen van de programmabegroting 2024-2027. In een brief van 14 juli 2023 heeft de VNG het volgende advies afgegeven:

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 12

14/159

1. Presenteer voor 2024 en 2025 van de meerjarenraming 2025-2027 een sluitende begroting. 2. Breng de lasten in de meerjarenramingen voor 2026 en 2027 in beeld, in de vorm van een realistische begroting. Baseer deze op het huidige takenpakket, de noodzakelijke investeringen, de inflatie, de stijgende rente, de ambities uit uw coalitieakkoord en geschatte mee- en tegenvallers. Op grond van artikel 189 van de Gemeentewet ziet de gemeenteraad erop toe dat de gemeentebegroting structureel en reëel in evenwicht is. Hiervan kan de gemeenteraad afwijken indien aannemelijk is dat het structureel en reëel evenwicht in de begroting in de eerstvolgende jaren tot stand zal worden gebracht. Met het presenteren van een tekort in de laatste twee jaren, maar een sluitende begroting voor 2024 en 2025, kunnen de toezichthouders naar onze overtuiging dan ook nog steeds tot een positief oordeel komen. Het presenteren van een niet-sluitende meerjarenraming past eigenlijk niet in het voor gemeenten gebruikelijke degelijke financieel beleid. We vinden dit onder de huidige omstandigheden echter een verantwoorde keuze, vooral omdat de gesprekken tussen de VNG en het inmiddels demissionaire kabinet hierover nog niet zijn afgerond. Het onnodig in gang zetten van (onomkeerbare) bezuinigingen is om dezelfde reden onwenselijk.

Door de gevolgen van de keuzes van het kabinet te laten zien, wordt een helder signaal afgegeven aan het demissionaire kabinet en de Tweede Kamer. Op dit moment is het een zekerheid dat we met de huidige personeelsbezetting de bestuurlijke ambities niet in de volle omvang kunnen realiseren. De onderzoeksopdrachten bij de eerste begrotingswijziging 2023 In het collegeprogramma en later ook bij de eerste begrotingswijziging 2023 zijn veel onderzoeksopdrachten en verkenningen opgenomen. De meeste zijn zelfs in de planning van 2023 opgenomen, een aantal in 2024 en een enkele opdracht in latere jaren. De meeste onderzoeken die in 2023 zouden plaatsvinden zijn gestart. Een enkel onderzoek is naar een later tijdstip doorgeschoven, terwijl ook een enkel onderzoek in de tijd naar voren is gehaald. We kunnen stellen dat de meeste onderzoeken voor 2023 tenminste zijn gestart en in ieder geval in de tweede helft van 2023 afgerond worden. Een aantal vertalingen uit de onderzoeken is ook in de begroting 2024 in maatregelen terug te zien.

Een paar voorbeelden van de onderzoeken die in 2023 zijn gestart of worden afgerond: - Onderzoek naar en opstellen van nieuwe prestatieafspraken 2024-2025 woningbouwcorporaties (PALT) - Lobby en verkeerskundig onderzoek regionale verkeersstromen - Verkennen spelen en bewegen in de openbare ruimte (eerste deel) - Verkenning jongerenparticipatie - Opstellen digitaliseringsagenda - Erfgoedverkenning - Opstellen routekaart jeugd - Actualisatie detailhandelsvisie en gebiedsvisie centrum - Onderzoek herinrichting begraafplaatsen Economische ontwikkeling en de gevolgen daarvan Zelfs het financieel vooruitkijken naar het jaar 2024 is in de huidige tijd complex. De groei van het BBP in 2023 is gedurende dit jaar omlaag bijgesteld. Nederland verkeert in een milde recessie. De krapte op de arbeidsmarkt blijft bestaan. Het is lastig om voor bepaalde functies de juiste personen te krijgen. Er zijn nog steeds breed gevoelde personeelstekorten, waardoor een stevig beroep op creatieve werving wordt gedaan. In 2024 wordt voor de meeste groepen op papier een kleine koopkrachtverbetering verwacht. De inflatie is in de laatste prognoses naar boven bijgesteld 2023 (3,8 %). Dit percentage acht men ook realistisch voor 2024. De regering heeft op dit moment nog geen alternatieve maatregelen aangekondigd voor het verdwijnen van het prijsplafond voor elektriciteit en aardgas.

De effecten op individuele huishoudens zijn lastig in te schatten. Wel wordt een stijging van het aantal armoedegezinnen verwacht. Men verwacht ook een stevige stijging van het aantal jeugdigen dat in armoede op moet groeien (een stijging naar 8% in 2024).

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht 15/159

Pagina | 13

Het volgende overzicht geeft de belangrijkste kerncijfers weer:

Kerngegevenstabel voor Nederland, 2021-2024 Bruto binnenlands product (bbp, economische groei, %) Consumptie huishoudens Consumptie Overheid Inflatie, geharmoniseerde consumentenprijsindex (hicp. %) Koopkracht, statisch, mediaan alle huishoudens (%) Werkloze beroepsbevolking (niveau % beroepsbevolking)

2021 6,2 4,3 5,0 2,8 0,9 4,2

2022 4,3 6,6 1,6 11,6 -2,7 3,5

2023 0,7 0,7 2,4 4,1 -1,1 3,6

2024 1,4 2,3 2,8 3,9 1,9 4,0

Bron: concept Macro-Economische Verkenning 2024 september 2023 Indicatoren en streefwaarden Voor de begroting 2024 hebben we een eerste stap gezet in het optimaliseren van de indicatoren en streefwaarden. Om daadwerkelijk te kunnen sturen is het van belang de juiste outcome indicatoren te kiezen. De feitelijke opbrengst is geremd door het ontbreken van een aantal cruciale monitoren dat mede onder druk van de ombuigingen niet meer wordt uitgevoerd. Bij de focus op outcome bleek monitoring lastig te zijn. Om goede indicatoren ook qua outcome op te kunnen nemen in de P&Cdocumenten zijn bepaalde monitoren belangrijk. Het gaat met name om de monitoren leefbaarheid en veiligheid, communicatie en bestuur en de burgerpeiling. We onderzoeken of we deze monitoren weer laten uitvoeren. Op de website "waarstaatjegemeente.nl" is overigens nog meer relevant materiaal te vinden dan nu opgenomen in de begroting. Dit is ook de website waar de verplichte indicatoren zijn opgenomen. De Sustainable Development Goals (duurzaamheidsdoelstellingen) De VNG heeft een overzicht beschikbaar met SDG-indicatoren. Hierbij worden langs een vijftal categorieën alle duurzaamheidsdoelstellingen ondergebracht en gekoppeld aan indicatoren. Bij de volgende begroting (begroting 2025) hanteren wij deze koppeling tussen SDG's en indicatoren.

De doelstellingen waren altijd al belangrijk. Door de meest recente ontwikkelingen in de wereld hebben veel van de doelstellingen nog aan kracht en importantie gewonnen. De korte uitleg van de afzonderlijke doelstellingen geeft inzicht in de betekenis van de symbolen. Bij alle onderdelen in de begroting worden de doelstellingen genoemd die op dat begrotingsonderdeel van toepassing zijn. SDG 1: Geen armoede Beëindig armoede overal en in al haar vormen SDG 2: Geen honger Beëindig honger, bereik voedselzekerheid en verbeterde voeding en promoot duurzame landbouw

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 14

16/159

SDG 3: Goede gezondheid en welzijn Verzeker een goede gezondheid en promoot welvaart voor alle leeftijden SDG 4: Kwaliteitsonderwijs Verzeker gelijke toegang tot kwaliteitsvol onderwijs en bevorder levenslang leren voor iedereen SDG 5: Gendergelijkheid Bereik gendergelijkheid en empowerment voor alle vrouwen en meisjes SDG 6: Schoon water en sanitair Verzeker toegang tot duurzaam beheer van water en sanitaire voorzieningen voor iedereen SDG 7: Betaalbare en duurzame energie Verzeker toegang tot betaalbare, betrouwbare, duurzame en moderne energie voor iedereen SDG 8: Eerlijk werk en economische groei Bevorder aanhoudende, inclusieve en duurzame economische groei, volledige en productieve tewerkstelling en waardig werk voor iedereen SDG 9: Industrie, innovatie en infrastructuur Bouw veerkrachtige infrastructuur, bevorder inclusieve en duurzame industrialisering en stimuleer innovatie SDG 10: Ongelijkheid verminderen Dring ongelijkheid in en tussen landen terug SDG 11: Duurzame steden en gemeenschappen Maak steden en menselijke nederzettingen inclusief, veilig, veerkrachtig en duurzaam SDG 12: Verantwoorde consumptie en productie Verzeker duurzame consumptie- en productiepatronen SDG 13: Klimaatactie Neem dringend actie om klimaatverandering en haar impact te bestrijden SDG 14: Leven in het water Behoud en maak duurzaam gebruik van de oceanen, de zeeën en maritieme hulpbronnen

SDG 15: Leven op het land Bescherm, herstel en bevorder het duurzaam gebruik van ecosystemen, beheer bossen duurzaam, bestrijd woestijnvorming en landdegradatie en draai het terug en roep het verlies aan biodiversiteit een halt toe DG 16: Vrede, justitie en sterke publieke diensten Bevorder vreedzame en inclusieve samenlevingen met het oog op duurzame ontwikkeling, verzeker toegang tot justitie voor iedereen en creëer op alle niveaus doeltreffende, verantwoordelijke en open instellingen SDG 17: Partnerschap om doelstellingen te bereiken Versterk de implementatiemiddelen en revitaliseer het wereldwijd partnerschap voor duurzame ontwikkeling

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht 17/159

Pagina | 15

Programmabegroting 2024 Doelstellingen & Maatregelen

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 16

18/159

Bestuur en ondersteuning - Hoofdtaakveld 0 0.1 Bestuur Participatie Papendrecht kiest voor meer openheid in het samenspel tussen samenleving, raad, college en ambtelijke organisatie. We kunnen complexe vraagstukken van deze tijd niet meer alleen oplossen en inwoners willen vaker meepraten en meebeslissen over wat er in hun leefomgeving gebeurt. Daarnaast wordt als gevolg van veranderende wet- en regelgeving ruimte gegeven aan (groepen) inwoners bij eigen initiatieven om hun leefomgeving mooier te maken. Sustainable development goals

Doelstelling 1. We geven de samenleving meer invloed bij beleidsbepaling en het maken van plannen Maatregelen 1a. Het voorzetten van het traject om te komen tot verschillende producten ten behoeve van het versterken van participatie. Denk aan het participatiebeleid en de participatieverordening. 1b. De online participatie verder bevorderen door het inzetten op de 'participatiemodule' van PuurPapendrecht 1c. Het inzetten van een demo van de applicatie Gemeentepeiler voor online peilingen. Na de demo wordt besloten of de applicatie wordt aangeschaft. 1d. Het uitgeven van een participatiekrant, indien wenselijk blijkt na onderzoek naar de gemeentelijke kranten 1e. Het verbreden van de Wmo-adviesraad maar een Adviesraad Sociaal Domein Doelstelling 2. We betrekken specifieke doelgroepen bij participatietrajecten Maatregelen 2a. Het ontwikkelen en vaststellen van een agenda jongerenparticipatie 2b. Het inzetten van de in 2023 opgerichte Klankborgroep Senioren bij verschillende vraagstukken Doelstelling 3. We participeren bij plannen en ideeën van inwoners, bedrijven en instellingen Maatregelen 3a. Bij initiatieven van buitenaf wordt beoordeeld of en welke rol we als gemeente hebben in het initiatief

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht 19/159

Pagina | 17

Regionale samenwerking We werken graag samen met buurgemeenten. Gedeeltelijk omdat we niet alles alleen kunnen en samen sterker staan, maar ook omdat bepaalde vraagstukken regionaal spelen en daarmee gemeentegrens overschrijdend zijn. We beperken ons bij samenwerking niet alleen tot (Smart Delta) Drechtsteden, maar overleggen ook met Molenlanden, of breder de Alblasserwaard-Vijfheerenlanden. Door de centrale ligging van Papendrecht kunnen wij een verbindende rol in de regio vervullen. Voor ons blijft voorop staan dat we een zelfstandige gemeente blijven. Zelfstandig en samenwerkingsbereid vanuit een winwin gedachte. Doelstelling 1. We werken daar waar nodig regionaal samen om de maatschappelijke opgaven aan te pakken. Maatregelen 1a. Samenwerken op basis van de inhoudelijke thema's. Leidend daarin is de lokale samenwerkingsagenda. De samenwerkingsagenda maakt inzichtelijk wat de (regionale) speerpunten binnen de eigen gemeente zijn, welke samenwerkingen daarbij van meerwaarde zijn en welke (lobby) activiteiten daarvoor ingezet worden. 1b. Deelnemen aan de Groeiagenda/Smart Delta Drechtsteden en uitvoering geven aan het daaruit voortvloeiende uitvoeringsprogramma. In de Groeiagenda ligt het accent op a) een gezonde, groene en veilige leefomgeving, b) passende woningen en banen en c) de ontwikkeling naar een innovatieve en concurrerende regio.

Bij al deze thema's spelen duurzaamheid en bereikbaarheid een doorslaggevende rol. 1c. Deelnemen en uitvoering geven aan de nieuwe Regio Deal Drechtsteden-Gorinchem. Doelstelling 2. We versterken ons lokale belang bij (regionale) samenwerkingen. Maatregelen 2a. Doorontwikkelen van de governance- en financieringsstructuur van de meervoudig lokale samenwerking in de Drechtsteden en Zuid-Holland Zuid. 2b Invullen en versterken van het lokale accounthouderschap met betrekking tot de sturing op de (regionale) verbonden partijen.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 18

20/159

0.2 Burgerzaken (Dienstverlening) Net zoals voor de rijksoverheid is voor ons de kwaliteit van de dienstverlening essentieel. Dat geldt overigens ook voor de stabiliteit met betrekking tot gekwalificeerde bezetting van functies. Deze beide aspecten zorgen voor een kwalitatief goede dienstverlening die bestaat uit een aantal onderdelen. Om goed aan de balie te kunnen helpen moeten medewerkers gemotiveerd en goed-opgeleid zijn. De registraties van gegevens moet hoogstaand zijn, voldoen aan informatieveiligheid en de privacy beschermen. De procedures die we gebruiken moeten slim en snel zijn, maar ook zaken voor de klant combineren. Waar nodig worden vraagstukken integraal aangepakt. We zetten waar mogelijk digitale middelen in. De verdergaande digitalisering is een doorlopend proces. Maar we zorgen ook voor de klanten die digitaal niet zo goed onderlegd zijn. We gebruiken traditionele en de nieuwe dienstverleningskanalen om bereikbaar te zijn en te blijven voor onze inwoners, bedrijven en instellingen. Sustainable development goals

Doelstelling 1. We zijn voor alle inwoners toegankelijk en bereikbaar Maatregelen 1a. Voortzetten van de dienstverlening via alle beschikbare kanalen 1b. Doorlopend uitbreiden van de eerstelijns vragen in FAQ's ter afhandeling bij de telefooncentrale en receptie, waarbij minimaal 80% van de vragen direct wordt afgehandeld. 1c. Consolideren van de bereikbaarheid van de vakteams (denk aan openstellen agenda's en het tijdig terugbellen van inwoners voor de overige vragen). Deze bereikbaarheid is essentieel voor de toegankelijkheid. Dit wordt opgenomen in het medewerkersprogramma en op projectmatige basis in 2024 aandacht aan besteed. 1d. Doorlopend blijven digitaliseren van de aanvraag (en waar mogelijk afhandelen) van producten en diensten, zoals met e-diensten. 1e. We zorgen voor eenvoudig leesbare teksten op de website (B1-niveau). 1f. Het verbeteren van de website in het kader van het Besluit Digitale Toegankelijkheid overheid (BDTO). 1g. We leveren maatwerk aan inwoners van kwetsbare groepen. Denk aan: - aanvraagprocedure reisdocumenten bij hulpbehoevenden thuis; - mondeling doornemen formulieren aan de balie met laaggeletterden - dienstverlening aan tafel in de wachtruimte voor mensen in een rolstoel. Doelstelling 2. We voldoen aan de auditnorm van de basisregistratie personen Maatregelen 2a. Wekelijkse controle op kwaliteit en het verbeteren van data waar nodig 2b.

In samenwerking met ketenpartners onjuiste data herkennen en aanpassen naar de werkelijkheid. Dit doen we onder andere onder de Landelijke Aanpak Adresfraude en Identiteitsfraude van het ministerie (BZK) en door te participeren in regionale projecten ter voorkoming van ondermijning.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht 21/159

Pagina | 19

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden Sustainable development goals

Doelstelling 1. We sturen actief op gemeentelijk vastgoed op basis van het vastgestelde vastgoed- en accommodatiebeleid en het IHP 2023-2030 Maatregelen 1a. Op grond van de uit te voeren inventarisatie en besluitvorming het op orde brengen van de technische uitdagingen bij het sportcentrum en het theater. 1b. Na inventarisatie op orde brengen van de basis bij vastgoed en een vertaling maken naar meerjaren onderhoudsplannen. 1c. Opstellen van een uitvoeringsplan op basis van vastgesteld beleid (met inbegrip van duurzaamheid). 1d. Vanuit het accommodatiebeleid zoeken naar slimme oplossingen voor meervoudig gebruik van accommodaties (zie ook onderdelen 5.2 en 5.3). 0.4 Overhead (Ondersteuning organisatie) Personeel en Organisatie De ontwikkeling van de organisatie en HRM komen steeds meer samen. Nu de structuurwijzigingen min of meer zijn afgerond richten we ons meer op de organisatiecultuur, het werken volgens de bedoeling van de ingezette koers van de organisatieontwikkeling. In 2024 staan de kernwaarden en de kenmerken van de hedendaagse professional centraal. Er wordt specifiek aandacht gegeven aan samenwerken, feedback geven en ontvangen, bestuurs- en organisatiesensitiviteit, sturing en eigenaarschap. Uiteraard worden daar in het HRM instrumentarium ook afspraken over gemaakt.

Organisatieontwikkeling is en vraagt een continue aandacht en investeringen, met als doel dat de organisatie wendbaar is en blijft om de taken en opgaven van Papendrecht goed uit te kunnen voeren. De lerende organisatie kan daaraan een positieve bijdrage leveren. Doelstelling 1. We werken aan een adaptieve organisatie, gericht op bestuurlijke doelstellingen en maatschappelijke vraagstukken. Maatregelen 1a. Het op basis van maatschappelijke opgaven in beeld brengen van de teamformatie (kwalitatief/kwantitatief) en de organisatieontwikkeling (met name cultuurdeel) daarop afstemmen. 1b. Teamleiders faciliteren in de toepassing van strategische personeelsplanning (SPP) en brengen op basis daarvan de kwalitatieve personele bezetting binnen teams en tussen teams naar een hoger niveau. Gekeken wordt waar talenten het best ingezet kunnen worden en waar ambities en loopbaankansen het best kunnen worden benut. 1c. Faciliteren van de mogelijkheden van teamleiders om medewerkers met toepassing van het bestaand HRM-instrumentarium goed te ondersteunen en te coachen, goed voor de ontwikkeling van de medewerkers maar ook mede in het belang van de organisatie. 1d. Het uitbouwen van de gesprekscyclus naar een systeem van zakelijke afspraken en ontwikkelafspraken en het digitaal vastleggen daarvan.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 20

22/159

Doelstelling 2. We richten onze bedrijfsvoering toekomstgericht en robuust in. Maatregelen 2a. Continueren van ons eigen medewerkersprogramma. 2b. Stimuleren deelname aan regionale leerplatform PEP (cursussen, opleidingen en winter- en summer school). 2c. Het werven, behouden en benutten van (jong) talent door onder meer samen te werken met het stagebureau Drechtsteden voor het aanbieden van stages en de contacten met scholen, en het deelnemen aan en aanbieden van het vernieuwde trainee programma van de regio. 2d. Het koppelen van ervaren en minder ervaren medewerkers met het oog op duurzame inzetbaarheid en overdragen van kennis. 2e. Het opstellen en uitvoeren van een arbeidsmarktcommunicatieplan voor de gemeente Papendrecht. Benutten van de arbeidsmarkt-regio-aanpak voor Papendrecht, waaronder branding van Smart Delta Drechtsteden en doelgroep campagnes voor bepaalde vakgebieden. 2f. Inzetten van het nieuwe (regionale) werving- en selectiebeleid met de onderdelen: bevorderen van diversiteit en inclusie, het versterken van de interne arbeidsmarkt en het versterken van goed werkgeverschap. 2f. Het bieden van een optimale balans tussen werk en privé in combinatie met thuiswerken versus op kantoor werken (hybride werken). 2g. We voeren In 2024 een medewerkersonderzoek uitgevoerd (met externe ondersteuning). Geografische informatie (GEO) Doelstelling 1.

We voldoen aan de auditnormen en kwaliteitseisen voor de basisregistraties BAG, BGT, BRO en overige wettelijke ontwikkelingen van de GEO-informatievoorziening. Maatregelen 1a. De invoering van de SOR (samenhangende objectenregistratie), waarbij verschillende basisen kernregistraties in het fysieke domein samengevoegd gaan worden, lijkt vooralsnog geen wettelijke invulling te krijgen. De VNG heeft in 2023 een alternatief traject geïntroduceerd: BAM (Beter, Anders, Minder), gericht op verbetering van de geo-bedrijfsvoering en procesoptimalisatie. Wij sluiten hier op aan en actualiseren ons geo-informatieplan. 1b Door BZK wordt met de beleidsvisie “Zicht op Nederland” gewerkt aan een gezamenlijk geodatafundament in 2D en 3D, het zogenaamde “federatief datastelsel”. Verder wordt hard gewerkt aan de doorontwikkeling van 3D, met programma’s als 3D DTFL-NL (digitale tweeling fysieke leefomgeving Nederland) en “3D basisinfrastructuur op orde”. Wij volgen de ontwikkelingen en sluiten hier zo mogelijk op aan, in samenhang met eigen geo-visie/actieplan geo-informatie. Doelstelling 2. We faciliteren met GEO-informatie datagestuurd werken. Maatregelen 2a. Doorbouwen aan het datafundament, de datakwaliteit van onze geo-registraties.

Naast de wettelijke basisregistraties gaat het ook om onze kernregistraties, alle data over de openbare ruimte (wegen, groen, riolering, speeltoestellen, bomen, enz.). Inclusief de hiervoor benodigde inrichting van een samenhangend Geo-ICT voorzieningenlandschap, in lijn met common ground principes. 2b. Ondersteunen van de gemeentelijke organisatie met betrouwbare en toegankelijke gecombineerde - (3D) geo-data, inclusief de hiervoor benodigde geo-tools. Zowel bij de actuele landelijke maatschappelijke uitdagingen (zoals de energietransitie, woningbouwopgave en omgevingswet), alsmede bij onze gemeentelijke ambitie (zoals digitale dienstverlening, data gedreven werken, uitbreiding inzet van online tools in de openbare ruimte). Aandacht voor het ICT-landschap noodzakelijk bij gebruik 3D data. 2c. Organiseren geo-trainingen en workshops voor medewerkers zoals mobiel gebruik geo-data, digital twin/3D mogelijkheden, geografische visualisaties en analyses.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht 23/159

Pagina | 21

Doelstelling 3. We faciliteren gemeentelijke communicatie met GEO-informatie. Maatregelen 3a. Online beschikbaar stellen van geo-informatie in de vorm van bijvoorbeeld kaarten, dataanalyses en dashboards, in samenwerking met andere vakgebieden in de organisatie. Tenslotte de verdere inrichting van het Geo-portaal waarop open (3D) geo-data, wordt verzameld en beschikbaar wordt gesteld. Informatie en communicatietechnologie (ICT) Doelstelling 1. We richten de informatievoorziening in passend bij de eisen die door (nieuwe) wetgeving worden gesteld. Maatregelen 1a. Uitrollen van ondersteunende software voor aansluiting op het Digitaal Stelsel Omgevingswet en toezien op koppeling met de geo basisregistraties. 1b. Inzichtelijk maken van de impact van nieuwe (ICT) wetgeving en advies voor het implementeren van deze wetgeving waar nodig. Doelstelling 2. Digitale beschikbaarheid van onze producten en dienstverlening en een toekomstbestendige en toegankelijke veilige digitale werkplek. Maatregelen 2a. Uitbreiden van het aanbod van e-diensten op basis van de roadmap van de leverancier om de gemeentelijke digitale dienstverlening te vergroten. 2b. Laten landen van de digitale werkruimte in Papendrecht op basis van de regionale implementatie en overgang naar Microsoft 365 (Programma ICT beweegt). 2c.

Organiseren van adoptie en trainingen om de overgang naar en het samenwerken via MS Teams een succes te maken. 2d. Waarborgen van goed opdrachtgeverschap en samenwerking met de nieuwe I(regie)organisatie met Dordrecht als servicegemeente met aandacht voor formatie en trekkingsrechten SGD. 2e. Werken aan de digitaliseringsagenda met als doel data voor derden beschikbaar te stellen of derden te raadplegen. Doelstelling 3. We versterken de positie en zichtbaarheid van informatiemanagement en informatiebeleid, zowel lokaal als regionaal. Maatregelen 3a. Organiseren van trainingen en cursussen om databewustzijn verder te vergroten. 3b. We maken datagestuurd werken waar mogelijk onderdeel van de analyse bij besluitvorming. 3c. Uitdragen, promoten en toelichten van de mogelijkheid en werkwijze om verbeteringen in de informatievoorziening naar de centrumgemeente Dordrecht aan te dragen via het portfolioproces. 3d. We betrekken specifieke groepen (digital communities) bij maatschappelijke vraagstukken als onderdeel van de digitaliseringsagenda (organiseren van meningen en input vanuit de maatschappij). 3e. Actualiseren van het informatiebeleidsplan (uitvoering 2025) om de informatievoorziening in lijn te brengen met de ambitie en maatschappelijke opgaven.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 22

24/159

0.5 Treasury Voor specifieke informatie over treasury zie treasuryparagraaf. Doelstelling 1. We optimaliseren en beperken de schuldpositie en het renterisico Maatregelen 1a. Monitoren economische ontwikkelingen en marktontwikkelingen. 1b. Opereren binnen de Wet Financiering Decentrale Overheden (FIDO) en kader gemeenteraad. 0.61 OZB woningen Voor specifieke informatie over lokale lasten zie paragraaf lokale heffingen. Doelstelling 1. We streven naar het in balans houden van de lokale lasten en het lokale voorzieningenniveau Maatregelen 1a. Behouden van de balans tussen het niveau van de voorzieningen en de hoogte van de lokale lasten. 1b. Lokale lasten zoveel mogelijk conform het landelijk gemiddelde laten stijgen (trendmatige verhoging OZB). 0.62 OZB niet-woningen Voor specifieke informatie over lokale lasten zie paragraaf lokale heffingen. Doelstelling 1. We streven naar het in balans houden van de lokale lasten en het lokale voorzieningenniveau Maatregelen 1a. Behouden van de van balans tussen het niveau van de voorzieningen en de hoogte van de lokale lasten. 1b. Lokale lasten zoveel mogelijk conform het landelijk gemiddelde laten stijgen (trendmatige verhoging OZB). 0.63 Parkeerbelasting Doelstelling 1. Reguleren van de parkeerdruk in het centrum Maatregelen Niet van toepassing, omdat wij (nog) geen betaald straat parkeren kennen. 0.64 Belasting en overig Doelstelling 1.

Toepassen van reële (kostendekkende) tarieven voor lokale lasten Maatregelen 1a. We streven naar efficiency in processen om de kosten zo laag mogelijk te houden. 1b. Jaarlijks actualiseren van de tariefberekeningen. 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds Doelstelling 1. Beperken van de invloed van fluctuaties in de algemene uitkering voor gemeentelijk beleid Maatregelen 1a. Monitoren ontwikkelingen in de circulaires. 1b. Herverdelingseffecten actief volgen en waar mogelijk (regionale) initiatieven ondersteunen.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht 25/159

Pagina | 23

0.8 Overige baten en lasten Doelstelling 1. We hanteren een gezond financieel beleid als uitgangspunt op basis van een realistische meerjarenbegroting Maatregelen 1a. We begroten zorgvuldig, nuchter en realistisch. 1b. We kijken kritisch naar het voorzieningenniveau (wat en hoe). 1c. We maken volumeontwikkelingen en loon- en prijscompensatie inzichtelijk. 1d. Focus op de lange termijn. 0.9 Vennootschapsbelasting Doelstelling 1. Beperken van administratieve lasten Maatregelen 1a. Bij nieuwe activiteiten in de afweging de Vennootschapsbelastingplicht (VpB-plicht) betrekken. 0.10 Mutatie reserves Doelstelling 1. We hebben goed inzicht in de reservepositie Maatregelen 1a. Beperken aantal reserves. Doelstelling 2. Solide reservepositie (solvabiliteit tussen de 30% en 70%) Maatregelen 2a. Sparen voor grote uitgaven daar waar dat kan gezien de financiële positie. 2b. Meevallers zetten we in om te sparen voor toekomstige investeringen. Doelstelling 3. Voldoende weerstandsvermogen (weerstandsratio van minimaal 1) Maatregelen 3a. Het weerstandsvermogen moet in balans zijn met de risico's. 3b. Op basis van een grondige financiële analyse komen tot een methodiek van realistischer begroten. 0.11 Resultaat van de rekening van de baten en lasten Doelstelling 1. Sluitende begroting voor het begrotingsjaar Maatregelen 1a. Gedegen financieel beleid op basis van ingecalculeerde risico's.