presentatie Evaluatie Sociaal Kompas - Rebel Group.pdf

Evaluatie Sociaal Kompas Papendrecht Evaluatie van het beleidskader Sociaal Kompas 2021-2024

Lisette de Gelder, Hans Broere, Jitte Janssen

2

Gemeente Papendrecht wil lessen trekken uit het huidige Sociaal Kompas voor de ontwikkeling van een nieuw beleidskader Gemeente Papendrecht heeft behoefte aan een eindvaluatie, inclusief aanbevelingen, van het beleidskader Sociaal Kompas over de jaren 2021-2023. De volgende vragen staan centraal in de evaluatie: • Hebben we het doel (de gewenste effecten) van Sociaal Kompas bereikt? • Successen in relatie tot het doel? • Wat ging minder goed i.r.t. het doel? • Geeft het kader voldoende handvatten? • Welke lessen kunnen meegenomen voor het volgende beleidskader? Rebel heeft gedurende 2,5 maanden onderzoek gedaan.

Conclusies • •

• • •

De beoogde effecten van het Sociaal Kompas zijn niet aantoonbaar opgetreden, invloed gemeente is beperkt Het Sociaal Kompas gaf als beleidskader onvoldoende handvatten

Behaalde resultaten Sterk Papendrecht is steeds meer een spil in het Sociaal Domein Preventie staat op het netvlies van gemeente Gemeente Papendrecht kijkt vooruit: met Routekaart Jeugd en actieagenda WoZo ouderen worden keuzes gemaakt

• • •

Knelpunten met invloed op effectiviteit Geen volledig zicht op en aandacht voor de sociale basis Aandeel lokaal budget beperkt, toename versnippering en tijdelijke middelen Beperkt meetbare doelstellingen en resultaten, geen zicht op: doen we de goede dingen en doen we die goed?

4

Aanbevelingen met oog voor (toekomstige) ontwikkelingen • De gemeente Papendrecht krimpt en vergrijst • Eenzaamheid neemt toe • Zorgen bij maatschappelijke partners in Papendrecht over (verschillen in) bestaanszekerheid en afname sociale cohesie

Bevolkingsontwikkeling

Trend in eenzaamheid

115

50

110

48

105

46

100

44

95

42

90 85 2015

40 2020

2025 Nederland

2030 Papendrecht

2035

2040

38

2012

2016

2020

Nederland

Papendrecht

2022

5

Aanbevelingen ontwikkelingen

met

oog

voor

(toekomstige)

Formuleer een scherpere visie • Meer uitdagingen en huidige ontwikkelingen hebben impact op de inzet van gemeentelijke middelen • Wat zijn de kernproblemen en wat is hierin de rol van de gemeente?

Stel een veranderstrategie op in aanvulling op het nieuwe beleidskader

• Dit gaat over het hoe. • Hoe relateren de acties zich aan de doelen? Wie gaat dit oppakken? Op welke termijn moet welke mijlpaal bereikt zijn? Wat betekent dit voor de financiën?

6

Aanbevelingen met oog voor (toekomstige) ontwikkelingen Maak voornemens meetbaar en voelbaar • Stel indicatoren vast en zet een monitoring op (hulpmiddel: causale keten). Houd koers • Stel het nieuwe beleidskader voor langere periode vast en evalueer tussentijds op resultaten, zonder het beleidskader te herzien.

Impact/Effecten Wat willen we bereiken voor de mensen in Papendrecht?

Outcome/Resultaten Hoe weten we of dat gelukt is? Wanneer vinden we het geslaagd/succesvol?

Output Welke data hebben we daarvoor nodig gehad/ konden we monitoren?

Activiteiten Wat zijn we (anders) gaan doen om dat te bereiken?

Input Wat hebben we daarvoor ingezet? (geld, samenwerking, beleid, programma’s)

Achtergrond informatie

8

Gefaseerd te werk: samenspel tussen plan, uitvoering en effecten

9

In gesprek met relevante stakeholders en interne betrokkenen Deelnemers evaluatie Wethouders gemeente Papendrecht: Arjan Kosten, Jaco van Erk en Jan Dirk van der Borg Beleidsmedewerkers team MO gemeente Papendrecht Medewerkers Sterk Papendrecht Medewerkers SDD Medewerker Woonkracht10 Medewerker Vluchtelingenwerk Dienst Gezondheid en Jeugd Vertegenwoordiger wmo-adviesraad

Legenda

Het Sociaal Kompas gaf als beleidskader onvoldoende handvatten: veel plannen bijgekomen

Vastgesteld in Raad

1 0

Vastgesteld in college Landelijk/regionaal In ontwikkeling

Akkoord / Collegeprogramma

Voor SK

Regionale visie Sociaal Domein

Nota lokaal gezondheidsbeleid (2022 – 2024)

Beleidskader veranderopgave inburgering (2021-2024)

Sociaal Kompas (20212024)

Verbinding door Sport en Bewegen (vanaf 2021)

2021

Uitvoeringsplan

Beleidskader / actualisatie beleid

Onderwijsachterstanden beleid (2021 – 2024)

Preventie en handhavingsplan alcohol (2021 – 2023)

Regionale aanpak laaggeletterdheid (20212024)

Cultuuragenda Papendrecht (onbekend)

2022

Collegeprogramma 2022 - 2026

Actieplan Schulden & Armoede (2022-2025)

Integraal Veiligheidsplan (IVP) (2022-2026)

Perspectief nota Papendrecht (2023-2028)

2023

2024

Vitaliteitsakkoord 2.0 (onder sportakkoord) (2023 t/m 2026)

Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) (2023-2026)

Regionaal toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming (2023 -heden )

Omgevingsvisie (in ontwikkeling)

Kansrijke start (vanaf 2023) Visie en actieagenda Wonen & Zorg Senioren (2023) Routekaart Jeugd (vanaf 2024)

Meerjaren actieplan Eenzaamheid (in ontwikkeling)

Meerjarenplan DG&J (in ontwikkeling)

1 1

Voorveld

Sterk Papendrecht is een spil in het sociaal domein Inwoners

Kerken

Formele organisaties voorveld*

Verenigingen en clubs Vrijwilligersorganisaties

Initiatieven van Sterk Papendrecht**

Tweede lijn

Toegang tot Tweedelijns

Eerste lijn

Huisartsen

Woonkracht10 Legenda

Sterk Papendrecht

De sociale basis

Stichting Sociale Basis

RIVAS

Yulius

Stichting Jeugd teams

Sociale Dienst Drechtsteden*** Dienst Gezondheid en Jeugd Serviceorganisatie Jeugd Wmo-aanbieders

Jeugdhulpaanbieders

* Hieronder vallen organisaties zoals Suppord of Vluchtelingenwerk ** Initiateven zoals ANWB automaatje en het vrijwilligerspunt *** Uitvoering steeds nadrukkelijker aan de voorkant en lokaal binnen de gemeente Papendrecht zelf

Lokale organisaties Koepelorganisaties waar Sterk Papendrecht uit bestaat Regionale partners

1 2

Deels resultaat: Sterk Papendrecht bekender, maatwerkvoorzieningen nemen niet af • Bekendheid en zichtbaarheid Sterk Papendrecht is toegenomen onder de inwoners. Grote toename contacten. • Het totaal aantal jeugdigen in maatwerkvoorzieningen neemt toe, de instroom is relatief stabiel. • Het gebruik van Wmomaatwerkvoorzieningen is gestegen gedurende de looptijd van het Sociaal Kompas. • Aantal mensen in uitkering en schuldhulpverlening is relatief stabiel.

Aantal Papendrechtse jeugdigen in maatwerkvoorzieningen (2020-2023) 1000 800

791

767

811

743

600 400 200 0

207 2020

197 2021

205 2022

210 2023

Aantal jeugdigen (o.b.v. declaraties zin + pgb) Instroom

Totaal aantal unieke Wmo klanten 2600 2550 2500 2450 2400 2350 2300 2250 2200 2150

2539 2424

2461

2303

2020

2021

2022

2023

1 3

Effecten: niet aantoonbaar 82% • Weinig bekend over welzijn van de Papendrechters, indicatoren laten daling zien • Het merendeel van de Papendrechters beoordeelt hun gezondheid positief, na 2020 een daling onder volwassenen. • Het gevoel (zelfstandig) regie te hebben is relatief stabiel én hoger dan het regionaal gemiddelde • De meeste inwoners van Papendrecht zijn zelfredzaam (ervaren veel eigen kracht), dit neemt tussen 2017 en 2021 licht af. • Relatief veel participatie in Papendrecht, lichte afname tussen 2017 en 2021

80% 78% 76% 74% 72% 70% 68% 66% 64%

Voorbeeld: (zeer) goed ervaren gezondheid, 19 jaar en ouder 81% 79% 76%

77% 75%

77% 72% 70%

2012

2016

2020

Papendrecht

Regio ZHZ

2022

Index Participatie 60% 50% 40%

54%

52% 41% 31%

30%

17%

20% 10% 0%

5% 2017

2021 Hoog

Gemiddeld

Laag

Financieel: inzet % in 2021 en 2023 Lokaal: voorveld en eerste lijn Realisatie 2021 (totaal = 100%)

Gewijz. Begroting 2023 (totaal = 100%) Aandeel totaal + 5 %

17%

21%

Buiten scope Sociaal Kompas (personeel, onderwijs, volksgezondheid, cultuur, sport)

Buiten scope Sociaal Kompas (personeel, onderwijs, volksgezondheid, cultuur, sport)

4,7%

Aandeel + 0,5% 5,2%

Samenkracht en burgerparticipatie

Samenkracht en burgerparticipatie

4,6%

Aandeel + 0,5% 5,3% Wijk- en jeugdteam

Wijk- en jeugdteam

Regionaal: tweede lijn (inkomensregelingen en maatwerkvoorzieningen) Aandeel totaal – 5%

74%

Regionale uitvoeringsorganisaties SDD, SOJ, DG&J

69%

Regionale uitvoeringsorganisaties SDD, SOJ, DG&J