Document · PDF

D02. 20210302 RIB Uitvoeringsagenda Jeugd(hulp) 2021.pdf

Gemeenteraad Papendrecht 18 maart 2021, gemeente PapendrechtBij agendapunt: 5: Ingekomen en ter inzage gelegde stukken14.021 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Aan de gemeenteraad

datum

2 maart 2021

behandeld door

J.C. Westenberg

ons kenmerk

2021-0025187

doorkiesnummer onderwerp

14 078 Uitvoeringsagenda Jeugd(hulp) 2021

Geachte mevrouw, heer, Als vervolg op de Lokale Jeugdhulpanalyse 2020 zijn wij vanuit de Programmabegroting 2021 tot een achttal maatregelen gekomen, beschreven in de Uitvoeringsagenda Jeugd(hulp) 2021. Deze uitvoeringsagenda is een voortzetting van de stevige set van maatregelen en interventies die we als college het afgelopen jaar in gang hebben gezet met de Uitvoeringsagenda Jeugd(hulp) 2020. Als college staan we ervoor dat we goede, passende ondersteuning aan de Papendrechtse jeugd kunnen blijven bieden. Nu, maar ook in de toekomst! Lokale jeugdhulpanalyse 2020 De lokale Jeugdhulpanalyse 2020 – uitgevoerd door managementconsultancy bureau Key Groep - betreft een analyse van de geleverde jeugdzorg in 2020. De analyse vertoont de gesignaleerde ontwikkelingen ten opzichte van voorgaande jaren en trekt lering uit deze ontwikkelingen in de vorm van aanbevelingen voor jeugdhulp in 2021. Het perceel waarin de grootste veranderingen zichtbaar zijn is de Specialistische-GGZ, waarin in 2020 sprake was van een sterke stijging van de gemiddelde kosten per cliënt (stijging van 42% ten opzichte van 2019). In de jeugdhulpanalyse 2019 was hiervan eveneens sprake, zowel de gemiddelde als de totale kosten werden gerapporteerd. Deze beweging zet zich voort.

Als het gaat om de verdeling in het percentage cliënten dat wordt doorverwezen door een specifieke verwijzer, zien we in 2020 dezelfde lijn als in 2019. Veruit de meeste cliënten worden doorverwezen door een medisch verwijzer (48%), gevolgd door het jeugdteam en overige verwijzers (respectievelijk 19 en 14%). Ook als het gaat om de jeugdhulpaanbieders die actief zijn binnen de gemeente Papendrecht zien we een vergelijkbaar beeld met 2019. De top 10 jeugdhulpaanbieders qua cliëntenaantal verlenen gezamenlijk zorg aan 78% van de hulpbehoevende jeugdigen in de gemeente Papendrecht (525 van 672).1 De overige 91 zorgaanbieders leveren slechts zorg aan 12% van de hulpbehoevende jeugdigen in de gemeente Papendrecht. Mede vanwege de Covid-19 pandemie kunnen er geen harde conclusies getrokken worden over het jaar 2020. De eerste effecten van de maatregelen genomen in de Uitvoeringsagenda jeugd(hulp) 2020 lijken daarentegen zichtbaar te worden. De inzet van de Zorgregisseur Jeugd is hiervan het meest sprekende voorbeeld. De aanbevelingen van de Key Groep zijn dan ook gericht op het verder voortzetten en vormgeven van de ingeslagen weg in 2020. Uitvoeringsagenda Jeugd(hulp) 2021 Zoals in de inleiding van deze brief is aangegeven, is de bijgevoegde uitvoeringsagenda een vervolg op de Lokale Jeugdhulpanalyse 2020, Programmabegroting 2021 en de vorige Uitvoeringsagenda jeugd(hulp) 2020.

Met deze nieuwe uitvoeringsagenda willen wij invulling geven aan de verschillende transformatiedoelstellingen: kostenbeheersing, normaliseren en de-medicaliseren. Daarnaast wordt er met de nieuwe uitvoeringsagenda ook invulling gegeven aan het Papendrechtse zorglandschap en draagt het bij aan het organiseren van toekomstbestendige, passende jeugdhulp. De Uitvoeringsagenda Jeugd(hulp) 2021 1

Ter vergelijking: uit de jeugdhulpanalyse van 2019 volgt dat dit percentage in 2019 bijna 90% bedroeg. In 2019 was het aantal zorgaanbieders dat hulp leverde aan jeugdigen in de gemeente Papendrecht wel lager, namelijk 84.

vergt inzet uit verschillende portefeuilles binnen ons college zoals ook in het Kompas Sociaal Domein 20212024 is beschreven. Te denken valt aan onderwijs, preventieve gezinsondersteuning, Sterk Papendrecht, medisch domein enzovoorts. Wij gaan aan de slag met de volgende acht maatregelen en interventies: 1. Implementatie en uitvoering onderwijsachterstandenbeleid 2. Brede, lokale samenwerkingsafspraken onderwijs en jeugd(hulp) 3. Inzet van jeugd- en jongerenwerk Suppord 4. Adviespunt scheiding, kind en ouderschap 5. Herijking inzet jeugdprofessionals bij huisartsen 6. Lichte jeugdhulp onder gemeentelijke regie - ASS Expert 7. Lichte jeugdhulp onder gemeentelijke regie – J&O 8. Versterken lokale regie op de regionale zorgmarkt Ook melden wij graag dat wij eind 2021 opnieuw aan de slag gaan met een nieuwe lokale jeugdhulpanalyse. In deze analyse brengen we net als over voorgaande jaren een verdieping aan in de cijfers van de regionale zorgmarkt en kijken we ook naar de voortgang van de maatregelen en interventies. Tot slot bieden wij aan om de Uitvoeringsagenda Jeugd(hulp) 2021 aan u toe te lichten, als u dat op prijs stelt. Aanvullend daarop bieden we de mogelijkheid aan dat de Zorgregisseur jeugd haar bevindingen aan u presenteert voor een nadere duiding. Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Papendrecht, de secretaris, de burgemeester,

J.M. Ansems

A.J. Moerkerke

GEMEENTE PAPENDRECHT JEUGDHULPANALYSE 2020 23/12/2020

www.keygroep.com

info@keygroep.com

076 599 1259

Inhoudsopgave Inhoudsopgave .......................................................................................................................2 Woord vooraf: interpretatie van de data ..................................................................................3 1.

Inleiding...........................................................................................................................4 1.1.

Aanleiding ................................................................................................................4

1.2.

Doel..........................................................................................................................4

Scope en bronnen ...........................................................................................................5 2.1.

Scope .......................................................................................................................5

2.2.

Bronnen ...................................................................................................................5

Analyse ...........................................................................................................................6 3.1.

Algemeen .................................................................................................................6

3.2.

Ontwikkelingen per perceel ......................................................................................6

3.3.

Duiding ontwikkelingen per perceel – ervaringen van de zorgregisseur..................10

3.4.

Ontwikkelingen per categorie verwijzer ..................................................................12

3.5.

Zorgaanbieders ......................................................................................................14

Conclusies en aanbevelingen ........................................................................................18 1.

Bestendig de werkzaamheden van de zorgregisseur .............................................18

Zet de ‘middelen naar de voorkant’ transitie door en houdt hierbij rekening met de behoefte van de cliënt ............................................................................................18

Treed in gesprek met de SOJ over doorontwikkeling van het dashboard ...............18

Onderzoek mogelijkheden kostenreductie SGGZ ...................................................19

Experimenteer met het normenkader beschikkingen ..............................................19

Focus ook op zorgwaarde voor de cliënt ................................................................19

Bijlage: ontwikkelingen per perceel over de jaren 2018, 2019 en 2020 (Q1 t/m Q3) .............20

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

Woord vooraf: interpretatie van de data In dit rapport wordt een analyse weergegeven van de jeugdhulp die in het jaar 2020 aan jeugdigen in de gemeente Papendrecht is geleverd. De primaire bron voor de analyse is het dashboard van de Serviceorganisatie Jeugd (SOJ). De lezers van dit rapport dienen tijdens het lezen van het rapport rekening te houden met enkele kanttekeningen bij deze data. Deze worden hieronder besproken.

Tijdstip van analyse De analyse is opgesteld aan de hand van de declaratiedata die op 3 december 2020 onderdeel uitmaakte van het dashboard van de SOJ (hierna: dashboard). Het is bekend dat tussen het leveren van zorg en het declareren daarvan een vertraging bestaat, doordat declaraties veelal pas worden ingediend nadat het zorgtraject is afgerond of doordat declaraties niet tijdig worden ingediend. Dit betekent dat de declaraties uit het laatste kwartaal nog ontbreken of onvolledig zijn. Daarom wordt in dit rapport een analyse gemaakt van Q1 tot en met Q3 van het jaar 2020. Wanneer een vergelijking wordt gemaakt met voorgaande jaren, worden van die voorgaande jaren ook alleen Q1 tot en met Q3 meegenomen. De data in het dashboard wordt iedere dag vernieuwd en laat daarmee elke dag de actuele stand van zaken met betrekking tot de declaraties zien. Dit betekent dat de data ten tijde van het presenteren van dit rapport kunnen afwijken van de data die in dit rapport zijn meegenomen.

Corona De voorspellende waarde van de declaratiedata in 2020 wordt tevens sterk beïnvloed door de uitbraak van Corona in 2020. Op dit moment is nog niet te voorspellen wat het precieze effect van Corona is op de cijfers over het jaar 2020. Naar verwachting heeft de Corona uitbraak in ieder geval invloed op: •

de kwantiteit van de geleverde zorg: het is aannemelijk dat de uitbraak van Corona heeft geleid tot een daling in het aantal jeugdigen dat een beroep heeft gedaan op jeugdzorg (met name op ambulante zorg) en dat aanbieders vanwege de Coronamaatregelen niet op dezelfde schaal zorg hebben kunnen leveren; en

•

de kosten van de geleverde zorg: het dashboard toont enkel de kosten van de gedeclareerde zorgverlening. Naar verwachting zullen de gedeclareerde kosten van de jeugdhulp lager uitvallen, omdat er vanwege Corona minder jeugdhulp is geleverd (zie eerste bullet). De gemeente maakt echter ook kosten bij het uitbetalen van de Coronacompensatie aan jeugdhulpaanbieders. Deze compensatie is niet verwerkt in het dashboard, waardoor de daadwerkelijk gemaakte kosten hoger zullen liggen.

Financiële solidariteit Net zoals de Coronacompensatie niet verwerkt is in het dashboard, maakt ook de solidariteitsregeling die geldt tussen gemeenten in de regio ZHZ geen onderdeel uit van het dashboard. De aantallen en bedragen die in het dashboard worden genoemd, zijn enkel gebaseerd op de binnengekomen declaraties. Dit betekent dat de kosten die moeten worden overgemaakt aan de SOJ kunnen afwijken van de kosten die de gemeente Papendrecht daadwerkelijk maakt. Indien de gemeente Papendrecht een solidariteitsbijdrage ontvangt zullen de daadwerkelijke kosten lager uitvallen. Indien de gemeente Papendrecht een solidariteitsbijdrage dient te betalen, zullen de daadwerkelijke kosten hoger uitvallen.

Persoonsgebonden budget (pgb) In het SOJ dashboard is enkel data opgenomen met betrekking tot zorg in natura. Uitgaven met betrekking tot pgb’s maken geen onderdeel uit van deze analyse.

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

1. Inleiding 1.1.

Aanleiding

Sinds de inwerkingtreding van de Jeugdwet in 2015 is de verantwoordelijkheid voor de jeugdhulp belegd bij gemeenten. Hiermee werd een kostenbesparing voorzien, doordat gemeenten beter in staat zouden zijn om preventieve vormen van hulp in te zetten en de jeugdigen meer gebruik te laten maken van hun netwerk. Hierdoor werd zowel een afname van de vraag naar jeugdhulp als een verschuiving van zwaardere naar lichtere (en dus goedkopere) vormen van zorg verwacht. Echter, in de periode van 2015 tot 2019 is de landelijke trend dat zowel het aantal cliënten als de kosten niet afnemen, maar juist toenemen. Ook in de gemeente Papendrecht zien we dit beeld terugkomen. De landelijke cijfers van het eerste halfjaar 2020 laten daarentegen een ander beeld zien. Voor het eerst sinds de inwerkingtreding van de Jeugdwet daalde het aantal jongeren met jeugdzorg in vergelijking met dezelfde periode in het jaar 2019.1 Het is echter te voorbarig om te concluderen dat het aantal jongeren dat jeugdzorg nodig heeft ook daadwerkelijk is afgenomen. Naar alle waarschijnlijkheid wordt de daling veroorzaakt door de uitbraak van Corona en de daarmee samenhangende maatregelen. Op dit moment is de impact van Corona op de geleverde jeugdzorg nog niet bekend, maar naar verwachting zal deze impact groot zijn.

Ook voor de gemeente Papendrecht zal de uitbraak van Corona invloed hebben op de cijfers van de geleverde jeugdzorg in 2020. De gemeente heeft in 2020 mede op basis van een jeugdhulpanalyse over het jaar 2019 een uitvoeringsagenda opgesteld, met als primaire doel om goede, passende ondersteuning aan de Papendrechtse jeugd te kunnen blijven bieden. De jeugdhulpanalyse, uitgevoerd in 2019, lag ten grondslag aan deze uitvoeringsagenda. Daar waar mogelijk, wordt in de huidige jeugdhulpanalyse hierop teruggegrepen. Om al deze ontwikkelingen in kaart te kunnen brengen heeft de gemeente Papendrecht Key Groep gevraagd een jeugdhulpanalyse uit te voeren over het jaar 2020. Hoewel het nog te vroeg is om de effecten van Corona en de genomen maatregelen op basis van de uitvoeringsagenda te evalueren, wordt in deze analyse gezocht naar voorzichtige eerste resultaten.

1.2.

Doel

Dit rapport betreft een analyse van de in de gemeente Papendrecht geleverde jeugdzorg in het jaar 2020. Het doel van dit rapport is om inzicht te geven over de geleverde jeugdzorg in 2020, ontwikkelingen te signaleren ten opzichte van voorgaande jaren, lering te trekken uit deze ontwikkelingen en aanbevelingen te doen voor de organisatie van jeugdhulp in 2021, waarbij een koppeling wordt gemaakt met de reeds ingezette maatregelen op basis van de uitvoeringsagenda 2020.

Zie artikel CBS van 30 oktober 2020: ‘ruim 1 op de 12 jongeren ontvangt jeugdzorg in eerste helft 2020, te vinden op: https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2020/44/ruim-1-op-de-12-jongeren-ontvangt-jeugdzorg-in-eerste-helft2020. 1

4 © Key Groep

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

2. Scope en bronnen 2.1.

Scope

Voor deze analyse wordt onder jeugdzorg verstaan: het totaal aan geleverde niet-vrij toegankelijke jeugdhulp, jeugdbescherming en jeugdreclassering, gecontracteerd via de SOJ. De analyse beperkt zich tot de data met betrekking tot de gedeclareerde jeugdhulp in de gemeente Papendrecht, zoals deze is opgenomen in het SOJ dashboard. In dit dashboard is enkel inzage mogelijk in de gedeclareerde jeugdzorg, er is geen zicht op de toewijsadministratie en afgegeven jeugdhulpbeschikkingen.

2.2.

Bronnen

Voor het uitvoeren van de analyse zijn de volgende bronnen gebruikt: • SOJ Dashboard PowerBI; • Rapportages van het CBS; • Rapport ZHZ: ‘Op weg naar het Inkoopkader jeugdhulp 2022 e.v. ZHZ en Papendrecht’; • Uitvoeringsagenda jeugd(hulp) 2020; • Jeugdhulpanalyse 2019 door Adviesbureau 22graden; • SOJ Forecast van de maand oktober. Naast kwantitatieve analyse hebben gesprekken plaatsgevonden met medewerkers van de SOJ en gemeente Papendrecht, waaronder de zorgregisseur jeugdhulp, om duiding te kunnen geven aan de bevindingen.

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

3. Analyse 3.1.

Algemeen

Vergelijking met ZHZ en Nederland Cijfers van het CBS laten zien dat sinds 2017 het percentage jongeren dat jeugdhulp ontvangt in de gemeente Papendrecht hoger ligt dan het percentage in de regio Zuid-Holland Zuid en het landelijke percentage. Deze trend zien we eveneens terug in het eerste halfjaar van 2020. Het percentage jeugdhulp in Papendrecht ligt op 9,3% ten opzichte van 8,5% (Zuid-Holland Zuid) en 7,6% (Nederland). De percentages van jongeren met jeugdbescherming en jongeren in jeugdreclassering in Papendrecht zijn in het eerste halfjaar vergelijkbaar met de percentages in Zuid-Holland Zuid en Nederland. Het percentage jongeren met jeugdbescherming betreft 1,1%, het percentage jongeren in jeugdreclassering 0,2%. Ontwikkelingen totale jeugdhulpaanbod In vergelijking met de eerste drie kwartalen van 2018 en 2019 zien we in de eerste drie kwartalen van 2020 een toename van de kosten. De kosten in 2018 bedroegen €4.408.927, in 2019 €4.652.700 en in 2020 €4.656.136. Daarbij dient nogmaals benoemd te worden dat de Coronacompensatie geen onderdeel uitmaakt van het dashboard. Ook vindt in Q4 van 2020 nog een (na)facturatie plaats over zorg die eerder in het jaar 2020 is geleverd. Dit betekent dat de toename in kosten in werkelijkheid groter zal zijn dan de toename die in deze alinea is beschreven.

Het aantal cliënten in de eerste drie kwartalen van 2020 bedraagt 673, ten opzichte van 728 in 2019 en 677 in 2018. Het aantal jeugdigen dat in 2020 een beroep op jeugdhulp heeft gedaan is vermoedelijk lager vanwege de uitbraak van Corona. Naar verwachting zullen zowel de kosten als het aantal jeugdigen dat een beroep doet op jeugdhulp in 2021 toenemen, wanneer de niet-verleende zorg in verband met Corona weer wordt her- en/of opgestart.

3.2.

Ontwikkelingen per perceel

In de inkoop van jeugdhulp binnen de regio ZHZ worden negen percelen onderscheiden: voormalig AWBZ, BGGZ, EED, J&O, JBJR, LTA, Pleegzorg, SGGZ en Vervoer. Veruit de meeste cliënten worden in de SGGZ behandeld (40%). Hieronder worden de belangrijkste ontwikkelingen per perceel besproken. Voor de volledigheid zijn de bij de percelen behorende grafieken als bijlage bij dit rapport opgenomen. Perceel SGGZ In het perceel SGGZ zien we een toename van de totale kosten (van €1.341.690 in 2019 naar €1.622.542 in 2020), terwijl het aantal cliënten afneemt (van 423 in 2019 naar 360 in 2020). In het perceel SGGZ is er daardoor in 2020 sprake van een sterke stijging van de gemiddelde kosten per cliënt (stijging van 42% ten opzichte van 2019). In de jeugdhulpanalyse 2019 was hiervan eveneens sprake, zowel de gemiddelde als de totale kosten werden gerapporteerd. Deze beweging zet zich voort.

Dat de gemiddelde kosten per cliënt toenemen, blijkt ook uit de cijfers van bijvoorbeeld zorgaanbieder Yulius. Ten opzichte van het jaar 2019 nam het aantal cliënten sterk af, terwijl er sprake was van een lichte stijging van de kosten. De gemiddelde kosten per cliënt namen daardoor in 2020 (tot op heden) met maar liefst 62% toe ten opzichte van 2019 (€8334 t.o.v. €5144).

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

Figuur 1: ontwikkelingen in de kosten, het aantal cliënten en de gemiddelde kosten per cliënt in het perceel SGGZ over de jaren 2018, 2019 en 2020 (Q1 t/m Q3)

Perceel BGGZ In het perceel BGGZ zien we, net als in het perceel SGGZ, een toename van de totale kosten (€36.638 in 2019 t.o.v. €38.773 in 2020), terwijl het aantal cliënten is afgenomen (53 in 2019 t.o.v. 41 in 2020). De gemiddelde kosten per cliënt zijn daardoor met 37% gestegen ten opzichte van 2019. Voor de volledigheid dient opgemerkt te worden dat sinds april 2020 een nieuwe regeling met betrekking tot het declareren van een BGGZ-traject geldt. De nieuwe regeling houdt in dat een BGGZ-traject over één maand gedeclareerd dient te worden, ongeacht het aantal maanden dat het traject loopt. Dit betekent dat ieder traject één piek in één maand kent, in plaats van dat de kosten worden verdeeld over het aantal maanden dat het traject actief is. Vanwege de relatief nieuwe declaratieregeling kan nog niet worden voorspeld wat voor effect dit heeft op de huidige beschikbare data. Daarnaast zijn er binnen het perceel BGGZ niet-herleidbare declaraties aangetroffen.2 Deze nieuwe declaratieregeling en het feit dat niet-herleidbare declaraties binnen het perceel BGGZ zijn aangetroffen, maken dat er veel onzekerheid bestaat over de declaratiedata in het perceel BGGZ.

Perceel J&O Het perceel J&O laat op basis van de declaraties een daling in kosten zien (van €1.184.576 in 2019 naar €729.092 in 2020), terwijl er tegelijkertijd sprake is van een toename van het aantal cliënten (van 104 in 2019 naar 119 in 2020). Dit staat haaks op de bevindingen van de jeugdhulpanalyse uitgevoerd

Zie paragraaf 3.3.

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

in 2019. 3 Hierin werd een daling van het aantal cliënten en toename van de gemiddelde kosten per cliënt gerapporteerd. De gemiddelde kosten per cliënt zijn in 2020 ten opzichte van 2019 afgenomen met 46%. Van begin 2020 tot aan mei 2020 zien we een dip in de kosten, terwijl het aantal cliënten in diezelfde periode geleidelijk toeneemt.4

Figuur 2: ontwikkeling gemiddelde kosten per cliënt in perceel J&O over de jaren 2018, 2019 en 2020 (Q1 t/m Q3)

Perceel AWBZ Het perceel AWBZ laat een wat grillig verloop zien. Vanaf begin 2020 zien we een lichte daling van de kosten, gevolgd door een dip in de maand april. Na april nemen de kosten weer licht toe, gevolgd door een nieuwe dip in de maand augustus. Na de maand augustus zien we een sterke stijging van de kosten. Uitgesmeerd over de maanden blijven de kosten en het aantal cliënten van AWBZ redelijk stabiel, wat ook terug te zien is de ontwikkeling van de gemiddelde kosten per cliënt (-1% ten opzichte van 2019). De totale kosten in het AWBZ perceel bedragen in 2020 €817.922 ten opzichte van €753.853 in 2019. Qua aantal cliënten zien we een stijging: 118 in 2020 ten opzichte van 108 in 2019.

Figuur 3: ontwikkeling van de kosten van het perceel AWBZ over de jaren 2018, 2019 en 2020 (Q1 t/m Q3)

Perceel Vervoer Het perceel Vervoer laat eenzelfde beeld als het perceel AWBZ zien: van januari tot en met maart is sprake van een daling van de kosten, gevolgd door een sterke dip in de maand april. Na de maand april nemen de kosten weer toe, gevolgd door een nieuwe dip in de maand augustus. Na augustus nemen de kosten sterk toe. Anders dan in het perceel AWBZ zien we in de maand april niet alleen een dip in de kosten, maar ook in het aantal cliënten.

Uit de jeugdhulpanalyse 2019 bleek dat toentertijd sprake was van een daling van het aantal cliënten, terwijl de kosten juist toenamen. Vanwege het effect van Corona is echter geen uitspraak te doen over de verschillen tussen deze twee observaties. 4 Zie bijlage, onderdeel 4.

8 © Key Groep

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

Figuur 4: ontwikkeling in kosten en aantal cliënten van het perceel Vervoer over de jaren 2018, 2019 en 2020 (Q1 t/m Q3)

Perceel EED Zowel het aantal cliënten als de kosten van het perceel EED zijn sinds 2018 licht toegenomen.5 Voor de volledigheid dient opgemerkt te worden dat de SOJ voornemens is een onderzoek in te stellen naar de rechtmatigheid van de declaraties binnen dit perceel.6 Mogelijk volgt correctie van de EED declaraties na afronding van dit onderzoek. Perceel JBJR Het perceel JBJR laat in het jaar 2020 zowel een afname van de kosten als een afname van het aantal cliënten zien.7 De kosten zijn ten opzichte van dezelfde periode in het jaar 2019 gedaald van €507.910 naar €493.294. Het aantal cliënten nam af van 110 naar 99. Perceel LTA Het perceel LTA laat, net als in de voorgaande jaren, een grillig verloop zien. 8 In 2020 zien we een daling van de kosten in het eerste deel van het jaar, gevolgd door een forse stijging vanaf juni. Het perceel LTA kent een klein aantal cliënten, maar de kosten per cliënt kunnen fors zijn. Een toe- of afname van één cliënt kan daarom al een groot verschil in de data teweegbrengen. Dit zorgt ervoor dat het perceel LTA moeilijk is te voorspellen. Perceel Pleegzorg Het aantal cliënten in pleegzorg is in 2020 iets toegenomen ten opzichte van 2018 en 2019. 9 Dit sluit niet aan bij het doel van de gemeente om jeugdigen zo veel mogelijk thuis te laten wonen.

Voor de volledigheid dient opgemerkt te worden dat er een tweetal wijzigingen in het perceel zijn doorgevoerd, die mogelijk een toename van het aantal cliënten in het perceel Pleegzorg veroorzaken: • •

Per 1 januari 2020 worden een tweetal producten niet langer in het perceel J&O ondergebracht, maar in het perceel Pleegzorg; Met ingang van 1 juli 2018 kunnen pleegkinderen standaard tot 21 jaar in pleegzorg verblijven en is in sommige gevallen verlengde pleegzorg tot 23 jaar mogelijk. In dat geval gaat het niet om een toename van het aantal cliënten, maar duurt het langer voordat de cliënten uitstromen.10

Zie bijlage, onderdeel 7. Zie paragraaf 3.3. 7 Zie bijlage, onderdeel 8. 8 Zie bijlage, onderdeel 9. 9 Zie bijlage, onderdeel 10. 10 Zie SOJ_handleiding_gemeentedashboard V1.1, datum bijgewerkt: 12 juni 2020. 6

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

Dit betekent dat niet met zekerheid kan worden gesteld dat het aantal jeugdigen dat een beroep op pleegzorg doet daadwerkelijk is toegenomen.

3.3.

Duiding ontwikkelingen per perceel – ervaringen van de zorgregisseur

Sinds augustus 2020 heeft de gemeente Papendrecht een zorgregisseur Jeugd (hierna: zorgregisseur) aangesteld. De zorgregisseur heeft de opdracht meegekregen om de lokale grip op de regionale zorgmarkt te versterken. De analyses die op regionaal niveau worden uitgevoerd geven niet altijd hetzelfde beeld weer als de analyses die op lokaal niveau worden uitgevoerd. Dit komt doordat de gemeente Papendrecht een relatief kleine gemeente is. Daardoor vormt de data afkomstig uit de gemeente Papendrecht ook een klein onderdeel van de regionale data. Hierdoor kunnen ontwikkelingen op lokaal niveau als groot worden ervaren, terwijl deze op regionaal niveau niet of nauwelijks worden opgemerkt. Doordat de zorgregisseur zich specifiek bezig houdt met de ontwikkelingen in de gemeente Papendrecht, worden deze lokale ontwikkelingen beter belicht. Door deze ontwikkelingen te toetsen met de data van andere kleinere gemeenten kan de data beter geduid worden en kunnen meer gerichte acties worden uitgezet. Niet alleen in de gemeente Papendrecht, maar ook in andere (kleinere) gemeenten die deze ontwikkelingen herkennen. De zorgregisseur heeft daarmee een belangrijk aandeel in het op de agenda zetten van ontwikkelingen die zich voordoen in kleinere gemeenten, maar die niet zichtbaar zijn op regionaal niveau. Om nadere duiding te kunnen geven aan de in paragraaf 3.2.

gesignaleerde ontwikkelingen zijn gesprekken gevoerd met de zorgregisseur over haar ervaringen tot dusver. Deze zijn hieronder per perceel beschreven.11 Daarnaast wordt de paragraaf afgesloten met twee ervaringen van de zorgregisseur die meer algemeen van aard zijn. Percelen SGGZ en BGGZ Allereerst kan worden opgemerkt dat de zorgregisseur het beeld van een afnemend aantal cliënten binnen de GGZ niet herkent. Over het algemeen ziet de zorgregisseur een trend waarbij steeds vaker een beroep wordt gedaan op de GGZ. Daarnaast heeft de zorgregisseur drie belangrijke onderwerpen met betrekking tot de percelen SGGZ en BGGZ benoemd. Deze worden hieronder besproken. 1. POH Jeugd De oorspronkelijke inzet van de maatregel van de POH’er was gericht op het snel en tijdig inzetten van passende jeugdhulp. De achterliggende gedachte is dat de POH’er de lichtere zorgvragen ondervangt, waardoor minder cliënten doorverwezen dienen te worden naar niet-vrij toegankelijke hulp. Hoewel de POH’er inderdaad de lichtere vormen van zorg ondervangt, betekent dit ook dat cliënten die wel worden doorverwezen te maken hebben met zwaardere problematiek. Met deze zwaardere problematiek gaan ook hogere kosten gepaard. Daarnaast merkt de zorgregisseur op dat GGZ-aanbieders over het algemeen aangeven een toename van de zorgzwaarte te zien.

Een onderbouwing hiervan hebben we echter nog niet vanuit de zorgaanbieders mogen ontvangen. Ook geeft de zorgregisseur aan dat in vergelijking met de regio Zuid-Holland Zuid er een relatief hoog beroep wordt gedaan op het perceel SGGZ. Verder merkt de zorgregisseur op dat binnen de gemeente Papendrecht relatief weinig zaken worden doorverwezen naar Sterk Papendrecht/jeugdteam, terwijl het type zorgvraag zich hier wel voor leent. In 2021 wordt daarom extra ingezet op het verbeteren van de verbinding tussen de huisartsen en Sterk Papendrecht/jeugdteam. Door het herijken van de inzet van jeugdprofessionals bij huisartsen verwachten we een afname van de kosten door huisartsen te stimuleren te verwijzen naar lokale hulp in plaats van niet-vrij toegankelijke jeugdhulp.

Met betrekking tot de percelen Pleegzorg en LTA heeft de zorgregisseur geen nadere duiding gegeven, anders dan wat reeds beschreven is in paragraaf 3.2.

10 © Key Groep

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

2. Op- en afschalen Zorgaanbieders binnen het BGGZ en SGGZ perceel hebben bij de zorgregisseur aangegeven dat zij mee willen werken aan het afschalen van niet-vrij toegankelijke zorg, maar dat er bij Sterk Papendrecht/jeugdteam niet altijd voldoende personele capaciteit is om de cliënt uit te laten stromen naar de voorkant. Mede hierdoor blijven sommige cliënten langer in het BGGZ/SGGZ perceel dan strikt noodzakelijk. De transitie ‘middelen naar de voorkant’ biedt hier mogelijk een oplossing voor. Aan de andere kant geven GGZ zorgaanbieders ook bij de zorgregisseur aan dat het in sommige gevallen te lang duurt voordat cliënten worden doorverwezen naar een zorgaanbieder binnen het GGZ perceel. Trajecten worden hierdoor mogelijk langduriger en complexer. Dit sluit tevens aan bij de ervaring van zorgaanbieders dat de zorgzwaarte van de problematiek over het algemeen toeneemt. Bovenstaande signalering is opmerkelijk: enerzijds willen GGZ zorgaanbieders (waar mogelijk) meer uitstroom realiseren naar de lokale hulpvormen, terwijl er niet altijd voldoende capaciteit beschikbaar is. Anderzijds lijken cliënten in sommige gevallen juist te lang geholpen te worden door het lokale team, in plaats van dat zij worden doorverwezen. De zorgregisseur geeft aan dat zij met name deze tweede ontwikkeling nader zou willen onderzoeken aan de hand van declaratiedata en klantreizen. 3.

Niet-herleidbare declaraties Tot slot merkt de zorgregisseur specifiek voor het perceel BGGZ op dat er binnen dit perceel nietherleidbare declaraties zijn gevonden. Deze declaraties worden momenteel onderzocht. Zoals ook in paragraaf 3.2. is aangegeven worden de declaratiedata voor het perceel BGGZ over het jaar 2020 mogelijk nog gecorrigeerd nadat dit onderzoek is afgerond. Perceel J&O De zorgregisseur geeft aan dat de ontwikkelingen in het perceel J&O (afname kosten, toename cliënten) naar verwachting samenhangen met de invloed van de Corona maatregelen. Hoewel zorgaanbieders in het perceel J&O de mogelijkheid hebben gehad om bepaalde vormen van zorg door te zetten en ook nieuwe trajecten op te starten, is de intensiteit van de verleende zorg afgenomen. De producten binnen het perceel J&O worden voornamelijk geleverd in de thuissituatie, wat vanwege de maatregelen in verband met Corona lastiger is geworden. Perceel AWBZ De zorgregisseur geeft aan dat, net zoals in het perceel J&O, een aantal AWBZ producten in de thuissituatie wordt geleverd, waardoor mogelijk de intensiteit van deze verleende zorg vanwege de maatregelen in verband met Corona is afgenomen. Daarnaast zijn ambulante zorgaanbieders gesloten of zeer beperkt open geweest ten tijde van de eerste Coronagolf, waardoor minder zorg in het AWBZ perceel is verleend.

De sterke stijging die we zien na de maand augustus wijst daarentegen op een mogelijk eerste effect van het her- en/of opstarten van niet-verleende zorg in verband met Corona.12 Perceel Vervoer De ontwikkelingen in het perceel Vervoer hangen naar verwachting eveneens samen met de sluiting dan wel beperkte opening van de ambulante zorgaanbieders ten tijde van de eerste Coronagolf, waardoor het vervoeren van cliënten rond de maand april vrijwel stil is komen te staan. Perceel EED De zorgregisseur geeft aan dat het aantal cliënten waarvoor declaraties in het EED perceel zijn ingediend (64 in 2020) opmerkelijk hoog is voor een relatief kleine gemeente als de gemeente Papendrecht. Nog opmerkelijker is het feit dat dit aantal sterk afwijkt van het aantal dat door de EEDpoortwachter is toegeleid (namelijk circa 10 cliënten), zoals door de directeur van het samenwerkingsverband PO is aangegeven richting de zorgregisseur. Voor het uitvoeren van onderzoek 12

In de maand september wordt ieder jaar een toename van de kosten gezien t.o.v. de maand augustus i.v.m. de zomerperiode. In 2020 is deze toename echter groter dan in de voorgaande jaren (toename van €48.833 t.o.v. een toename van €22.870 in 2019 en €6.942 in 2018).

11 © Key Groep

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

naar deze declaraties is de zorgregisseur afhankelijk van de SOJ. De SOJ heeft inmiddels aangegeven voornemens te zijn een onderzoek te starten naar het perceel EED, maar het is nog niet duidelijk wanneer dit onderzoek zal plaatsvinden. Net als bij het BGGZ perceel worden mogelijk de declaratiedata voor het perceel EED over het jaar 2020 nog gecorrigeerd nadat dit onderzoek is afgerond. Perceel JBJR Met betrekking tot de afname van het aantal cliënten en de kosten in het perceel JBJR geeft de zorgregisseur aan dat dit mogelijk het effect is van het project ‘Veilig opgroeien is teamwerk’, waarmee in 2020 is gestart en als doel heeft om een afname van het aantal jeugdigen in het perceel JBJR te realiseren. Verder merkt de zorgregisseur op dat de Gecertificeerde Instellingen (GI's) binnen het perceel JBJR bij de zorgregisseur hebben aangegeven dat zij een toename in zorgzwaarte zien. Als zaken opgeschaald worden naar de GI's is er vaak al een crisis aan de hand, waardoor zwaardere vormen van zorg worden ingezet. Deze zwaardere vormen van zorg zijn vanwege lange wachtlijsten niet altijd beschikbaar. Hierdoor moet in sommige gevallen worden gekozen voor een "second best" optie, waardoor het langer duurt voordat er echt passende zorg ingezet kan worden.

Algemeen: beschikkingen op basis van zorgprofielen Sinds 2018 worden binnen de regio Zuid-Holland Zuid beschikkingen op basis van zorgprofielen in plaats van zorgproducten afgegeven, waarbij ook de intensiteit (bijvoorbeeld 3 uur per week) wordt afgegeven. De zorgregisseur acht deze ontwikkeling onwenselijk. Doordat zorgaanbieders de vrijheid hebben om te bepalen welke zorgproducten worden ingezet, kunnen de gemeenten niet langer sturen op de intensiteit, en daarmee de kosten, van de verleende zorg. Daarnaast geeft de zorgregisseur aan dat het werken met beschikkingen op basis van zorgprofielen voor hen niet werkt en tot frustratie leidt bij het jeugdteam van Papendrecht. Het jeugdteam van Papendrecht is zich, mede dankzij de inzet van de zorgregisseur, steeds bewuster geworden van de kosten die de jeugdzorg met zich meebrengt. Het team geeft daarom zo strak mogelijk de beschikkingen af. Zorgaanbieders hebben echter de vrijheid om binnen het zorgprofiel de intensiteit grotendeels te bepalen. Deze vrijheid staat haaks op de kostenbeperking die het jeugdteam van Papendrecht probeert te bereiken. Algemeen: dashboard SOJ Tot slot geeft de zorgregisseur aan dat zij beperkt is in het nader onderzoeken van bepaalde ontwikkelingen, doordat zij niet op hetzelfde niveau als de SOJ beschikt over de data van de gemeente Papendrecht.

De zorgregisseur ervaart dit als een belemmering in haar werkzaamheden, doordat zij hierdoor afhankelijk is van de beschikbare capaciteit van de SOJ. Zij loopt hier bijvoorbeeld tegenaan bij het nader willen onderzoeken van de EED declaraties en de doorverwijzingen van het lokale jeugdteam naar de SGGZ.

3.4.

Ontwikkelingen per categorie verwijzer

Het dashboard onderscheidt vijf categorieën verwijzers: • Medisch verwijzers; • Gecertificeerde instellingen (GI’s); • Jeugdteam; • Rechterlijke Macht; • Overig (meestal gemeente zelf). In de tabel op de volgende pagina is het aantal cliënten dat per categorie is doorverwezen over de jaren 2018, 2019 en 2020 (Q1 tot en met Q3).

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

Tabel 1: aantal cliënten dat per categorie verwijzer is doorverwezen over de jaren 2018, 2019 en 2020 (Q1 t/m Q3)

Categorie verwijzer Medisch verwijzer Gecertificeerde instellingen Jeugdteam Rechterlijke macht Overig Totaal

Aantal cliënten (2018) 411

Aantal cliënten (2019) 453

Aantal cliënten (2020) 381

103

119

140

150

118

115

109

802

861

798

Ook zijn hieronder de diagrammen met betrekking tot het percentage cliënten dat per verwijzer is doorverwezen en het percentage van de kosten die worden gedeclareerd voor de behandeling van de door de verwijzer doorverwezen cliënten weergegeven. Ter vergelijking zijn de diagrammen voor zowel het jaar 2019 als het jaar 2020 (Q1 t/m Q3) weergegeven.

Figuur 5: cliënten verdeeld naar categorieën verwijzers over het jaar 2019 en 2020 (Q1 t/m Q3)

Figuur 6: kosten verdeeld naar categorieën verwijzers over het jaar 2019 en 2020 (Q1 t/m Q3)

Ten opzichte van 2019, zoals ook gerapporteerd in de jeugdhulpanalyse 2019, zien we vrijwel dezelfde verdeling in het percentage cliënten dat wordt doorverwezen door een specifieke verwijzer. Veruit de meeste cliënten worden doorverwezen door een medisch verwijzer (48%), gevolgd door het jeugdteam en overige verwijzers (respectievelijk 19 en 14%). De minste cliënten worden doorverwezen door GI’s en de rechterlijke macht (beiden 10%). Hoewel de medisch verwijzers het meeste doorverwijzen, zijn de trajecten die worden gestart na doorverwijzing door een medisch verwijzer relatief goedkoop (het percentage kosten is lager dan het percentage doorverwezen cliënten). De trajecten die daarentegen worden gestart na doorverwijzing van de Jeugdteams en GI’s zijn relatief duur (het percentage kosten is hoger dan het percentage doorverwezen cliënten). Dit sluit aan bij het beeld dat medisch verwijzers meer cliënten zien met lichtere problematiek, in tegenstelling tot de jeugdteams en GI’s, waar cliënten veelal kampen met zwaardere

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

problematiek. In de volgende paragraaf is een overzicht gegeven van de top 10 aanbieders waarnaar verwezen wordt door medisch verwijzers, jeugdteams en GI’s. Een andere mogelijke verklaring voor het verschil is dat medisch verwijzers een lagere inschatting van de zorgzwaarte maken dan de jeugdteams en de GI’s.

3.5.

Zorgaanbieders

Zorgaanbieders totaal In de gemeente Papendrecht werd in het jaar 2020 (Q1 t/m Q3) door 101 aanbieders hulp geleverd aan jeugdigen. In onderstaande tabel zijn de Top 10 van zorgaanbieders met het grootste aantal cliënten en de Top 10 van zorgaanbieders met het hoogste declaratiebedrag weergegeven (rode kolommen). Ter vergelijking zijn dezelfde Top 10 van zorgaanbieders weergegeven voor het jaar 2019 (Q1 t/m Q3; grijze kolommen). Tabel 2: top 10 aanbieders met grootste aantal cliënten en top 10 aanbieders met de hoogst gedeclareerde kosten in 2020 en 2019 (Q1 t/m Q3) Top 10 qua cliënten (2020)

Top 10 qua kosten (2020)

Top 10 qua cliënten (2019)

Top 10 qua kosten (2019)

Zorgaanbieder

Cliënten

Zorgaanbieder

Kosten

Zorgaanbieder

Cliënten

Zorgaanbieder

Kosten

1. Stichting Yulius

€ 755.908

1. Stichting Yulius

154

1. Stichting Enver

€ 833.299

2. PSY Drechtsteden

2. Stichting Enver

€ 542.078

2. PSY Drechtsteden

2. Stichting Yulius

€ 617.737

3. Stichting Enver

3. Stichting Horizon

€ 463.632

3. Jeugdbescherming WZH

3. Stichting Horizon

€ 405.419

4. Jeugdbescherming WZH

€ 324.272

4. Stichting Enver

4. Jeugdbescherming WZH

€ 334.786

5. Neuroscan

5. ASVZ

€ 226.016

5. Kinder- en Jeugdpraktijk Drechtsteden

5. ASVZ

€ 159.502

6. Kinder- en jeugdpraktijk Drechtsteden

6. Schakenbosch

€ 146.003

6. Boba Levensloopbegeleiding

6. ‘s Heeren Loo

€ 158.393

7. Leestalent

7. Kinder- en jeugdpraktijk Drechsteden

€ 141.080

7. Neuroscan

7. Schakenbosch

€ 157.870

8. Stichting Horizon

8. ‘s Heeren Loo

€ 138.083

8. Leestalent BV

8. De Viersprong

€ 151.553

9. ASVZ

9. William Schrikker

€ 125.214

9. Stichting Horizon

9. Boba Levensloopbegeleiding

€ 130.348

10. Boba Levensloopbegeleiding

10. Neuroscan

€ 108.537

10. Stichting Eleos

10. Kinder- en jeugdpraktijk Drechtsteden

€ 130.029

Totaal

525

Totaal

€ 2.970.823

Totaal

612

Totaal

€ 3.078.936

De Top 10 zorgaanbieders qua cliëntenaantal verlenen gezamenlijk zorg aan 78% van de hulpbehoevende jeugdigen in de gemeente Papendrecht (525 van 672).13 De overige 91 zorgaanbieders leveren slechts zorg aan 12% van de hulpbehoevende jeugdigen in de gemeente

Ter vergelijking: uit de jeugdhulpanalyse van 2019 volgt dat dit percentage in 2019 bijna 90% bedroeg. In 2019 was het aantal zorgaanbieders dat hulp leverden aan jeugdigen in de gemeente Papendrecht wel lager, namelijk 84.

14 © Key Groep

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

Papendrecht. De Top 10 zorgaanbieders qua cliëntenaantal bevestigt het beschreven beeld uit de voorgaande paragraven. Van de totale uitgaven aan jeugdhulp in 2020 (Q1 t/m Q3) werd 64% besteed aan de Top 10 zorgaanbieders qua kosten. Opmerkelijk is het verschil tussen de Top 10 zorgaanbieders qua cliëntenaantal en de Top 10 zorgaanbieders qua kosten. Schakenbosch, ’s Heeren Loo en William Schrikker maken geen onderdeel uit van de eerst genoemde tabel, terwijl zij wel in de Top 10 qua kosten voorkomen. Daarmee leveren zij relatief dure vormen van zorg. Voor PSY Drechtsteden, Leestalent en Boba Levensloopbegeleiding geldt het omgekeerde: zij leveren aan relatief veel cliënten zorg, terwijl zij niet voorkomen in de Top 10 qua kosten voorkomen. Daarmee leveren zij relatief goedkope vormen van zorg. Ter vergelijking wordt opgemerkt dat in 2019 de Top 10 zorgaanbieders qua cliëntenaantal zorg aan 84% van de hulpbehoevende jeugdigen in de gemeente Papendrecht (612 van 728) verleenden. 66% van de totale uitgaven werd besteed aan de Top 10 zorgaanbieders qua kosten. Aanbieders per categorie verwijzer (medisch verwijzer, GI en jeugdteam) Zoals in paragraaf 3.5. is besproken, zijn de trajecten die worden gestart na verwijzing door een medisch verwijzer relatief minder zwaar dan de trajecten die worden gestart na verwijzing door een GI of Stichting Jeugdteams ZHZ.

Daarmee zijn de trajecten die volgen na verwijzing door een medisch verwijzer ook goedkoper dan de trajecten die volgen na verwijzing door een GI of Stichting Jeugdteams ZHZ. Ter onderbouwing zijn op de volgende twee pagina’s de Top 10 van aanbieders (voor GI’s de top 3) met het grootste aantal cliënten weergegeven, gespecificeerd naar de categorie van verwijzer waardoor de cliënten zijn doorverwezen (medisch verwijzer, GI en jeugdteam). Ter vergelijking worden per verwijzer ook dezelfde tabellen over het jaar 2019 (Q1 t/m Q3 weergegeven). De Top 10 zorgaanbieders van verwijzingen door medisch verwijzers laat nagenoeg enkel SGGZ en BGGZ zorgaanbieders zien. Het verwijspatroon van stichting Jeugdteams ZHZ laat een heel ander beeld zien: de verwijzingen vinden nagenoeg enkel plaats naar het J&O en AWBZ perceel. De verwijzingen van de GI’s betreffen voornamelijk het J&O perceel.

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

Tabel 3: top 10 aanbieders met hoogste aantal cliënten die zijn doorverwezen door jeugdteams en top 10 aanbieders met de hoogst gedeclareerde kosten in 2020 en 2019 (Q1 t/m Q3) Top 10 qua cliënten (2020)

Top 10 qua kosten (2020)

Top 10 qua cliënten (2019)

Top 10 qua kosten (2019)

Zorgaanbieder

Cliënten

Zorgaanbieder

Kosten

Zorgaanbieder

Cliënten

Zorgaanbieder

Kosten

1. Stichting Enver

€ 291.163

1. Stichting Enver

€ 444.457

2. ASVZ

2. Stichting Horizon

€ 132.841

2. ASVZ

2. Stichting Horizon

€ 126.176

3. Stichting Horizon

3. ASVZ

€ 107.115

3. Boba Levensloopbegeleiding

3. Syndion

€ 85.587

4. Stichting Zorgboeren Zuid-Holland

4. Stichting Yulius

€ 87.592

4. Stichting Yulis

4. Stichting Yulius

€ 73.497

5. Stroomlijn

5. JeugdProfs

€ 86.262

5. Stichting Zorgboeren Zuid-Holland

5. Juzt

€ 70.922

6. Neuroscan

6. Syndion

€ 64.591

6. Stroomlijn

6. ASVZ

€ 69.126

7. Boba Levensloopbegeleiding

7. 's Heeren Loo

€ 61.191

7. Syndion

7. Boba Levensloopbegeleiding

€ 61.037

8. JeugdProfs

8. Lelie Zorggroep

€ 52.871

8. JeugdProfs

8. Yes We Can Clinics

€ 58.996

9. 's Heeren Loo locatie Auriga

9. Stichting Zorgboeren Zuid-Holland

€ 51.032

9. Stichting Horizon

9. JeugdProfs

€ 47.627

10. Syndion

10.Stichting de Driestroom

€ 39.889

10. Stichting Eleos

10. Schakenbosch

€ 43.853

Gecertificeerde instellingen Tabel 4: top 3 aanbieders met grootste aantal cliënten die zijn doorverwezen door gecertificeerde instellingen en top 3 aanbieders met de hoogst gedeclareerde kosten in 2020 en 2019 (Q1 t/m Q3) Top 10 qua cliënten (2020)

Top 10 qua kosten (2020)

Top 10 qua cliënten (2019)

Top 10 qua kosten (2019)

Zorgaanbieder

Cliënten

Zorgaanbieder

Kosten

Zorgaanbieder

Cliënten

Zorgaanbieder

Kosten

1. Stichting Horizon

€ 316.217

1. Stichting Horizon

€ 253.333

2. Stichting Enver

€ 157.047

2. Stichting Enver

€ 198.751

3. Stichting Yulius

3. Schakenbosch

€ 146.003

3. Stichting Yulius

3. 's Heeren Loo (locatie Auriga)

€ 126.132

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

Medisch verwijzers Tabel 5: top 10 aanbieders met grootste aantal cliënten die zijn doorverwezen door medisch verwijzers en top 10 aanbieders met de hoogst gedeclareerde kosten in 2020 en 2019 (Q1 t/m Q3) Top 10 qua cliënten (2020)

Top 10 qua kosten (2020)

Top 10 qua cliënten (2019)

Top 10 qua kosten (2019)

Zorgaanbieder

Cliënten

Zorgaanbieder

Kosten

Zorgaanbieder

Cliënten

Zorgaanbieder

Kosten

1. Stichting Yulius

€ 560.280

1. Stichting Yulius

136

1. Stichting Yulius

€ 503.503

2. PSY Drechtsteden

2. Kinder- en jeugdpraktijk Drechtsteden

€ 116.410

2. PSY Drechtsteden

2. Stichting Enver

€ 113.298

3. Neuroscan

3. De Hoop GGZ

€ 88.786

3. Kinder- en Jeugdpraktijk Drechtsteden

3. PSY Drechtsteden

€ 119.255

4. Kinder- en Jeugdpraktijk Drechtsteden

4. Neuroscan

€ 84.134

4. Neuroscan

€ 89.097

5. Boba Levensloopbegeleiding

5. PSY Drechtsteden

€ 82.492

5. Boba Levensloopbegeleiding

5. Kinder- en jeugdpraktijk Drechtsteden

€ 95.700

6. Praktijk Inzicht

6. Boba Levensloopbegeleiding

€ 50.489

6. Stichting Eleos

6. Boba levensloopbegeleiding

€ 66.808

7. Erasmus Universitaire Medisch Centrum

7. Stichting Enver

€ 49.682

7. Erasmus Universitaire Medisch Centrum

7. Stichting Eleos

€ 33.594

8. Mentaal Beter Cure

8. 's Heeren Loo

€ 45.696

8. Praktijk Inzicht

8. Parnassia Groep

€ 32.257

9. Indus-Actieve Hulpverlening

9. Mentaal Beter Cure

€ 37.026

9. Parnassia Groep

9. De Hoop GGZ

€ 31.062

10. Focuz Behandelcentrum Kind en Jeugd

10. Indus- Actieve Hulpverlening

€ 24.529

10. Stichting Enver

10. ASVZ

€ 25.862

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

4. Conclusies en aanbevelingen Zoals aan het begin van deze rapportage is aangegeven, gaat de beschikbare data van de jeugdhulp over het jaar 2020 met veel onzekerheden gepaard. De grootste onzekerheid betreft de nog onbekende impact van Corona en bijbehorende maatregelen op de jeugdhulp. Mede hierdoor is het niet mogelijk om harde conclusies te trekken op basis van de beschikbare data. De conclusies en aanbevelingen die hieronder volgen zijn gebaseerd op de grote lijnen die we hebben gesignaleerd ten tijde van het schrijven van deze rapportage. Deze betreffen de volgende:

1. Bestendig de werkzaamheden van de zorgregisseur In 2020 is conform uitvoeringsagenda gestart met de inzet van de zorgregisseur. De zorgregisseur heeft een belangrijke rol als het gaat om het houden van lokale grip op de regionale zorgmarkt. Omdat monitoring van de SOJ zich voornamelijk richt op de monitoring van regionale ontwikkelingen, worden signalen voor een kleinere gemeente zoals de gemeente Papendrecht minder snel opgepikt. Op lokaal niveau vervult de zorgregisseur hierin een cruciale rol. Met behoud van de functie van zorgregisseur kan duurzaam worden ingezet op monitoring op lokaal niveau, waardoor opmerkzaamheden sneller in kaart kunnen worden gebracht en tijdig actie kan worden ondernomen indien mogelijk.

2. Zet de ‘middelen naar de voorkant’ transitie door en houdt hierbij rekening met de behoefte van de cliënt De jeugdhulpanalyse laat wederom een stijging in de kosten van jeugdzorg zien. In 2020 is er een start gemaakt met de plantonwikkeling van de ‘middelen naar de voorkant’ transitie. Daarmee wordt ingezet op een verschuiving van regionale jeugdhulp naar lokale jeugdhulp. Hiermee wordt een afname verwacht in het aantal jeugdigen dat gebruik maakt van niet-vrij toegankelijke jeugdhulp, waardoor ook een afname van de kosten van de jeugdhulp wordt verwacht. Om te verifiëren of deze verwachting wordt waargemaakt dient hier in 2021 actief op te worden gemonitord. De ‘middelen naar de voorkant’ transitie heeft potentie en daarom wordt geadviseerd te onderzoeken welke zorgvormen op vergelijkbare wijze georganiseerd kunnen worden. Hierbij kan ook gedacht worden aan relatief zware vormen van jeugdzorg (zie ook advies 5). Tegelijkertijd dient er voldoende rekening met de behoefte van de cliënten te worden gehouden. Ondanks de nut en noodzaak van de beweging dient per individuele cliënt te worden beoordeeld of hulp aan de voorkant voldoende toereikend is, of dat doorverwijzing passender is.

3. Treed in gesprek met de SOJ over doorontwikkeling van het dashboard Deze aanbeveling is tweeledig. Allereerst heeft deze aanbeveling betrekking op de inhoud van het dashboard. Op dit moment beperkt het dashboard van de SOJ zich tot de declaratiedata van niet-vrij toegankelijke jeugdzorgaanbieders. Data met betrekking tot de verleende zorg door het lokale team of de toewijsadministratie maken geen onderdeel uit van het dashboard. Dit betekent allereerst dat lokale ontwikkelingen momenteel niet goed in samenhang met de niet-vrij toegankelijke hulp kan worden gemonitord. Daarom wordt geadviseerd om in gesprek te treden met de SOJ om allereerst het dashboard aan te vullen met de toewijsadministratie. Op termijn kan het dashboard ook verrijkt worden met cijfers die betrekking hebben op de ondersteuning geleverd door Stichting Jeugdteams/Sterk Papendrecht. Ten tweede heeft deze aanbeveling betrekking op de mogelijkheden die de zorgregisseur op dit moment heeft binnen het SOJ dashboard. Zoals naar voren komt in paragraaf 3.3 zijn deze mogelijkheden beperkt, waardoor de zorgregisseur afhankelijk is van de analyses en capaciteit van de SOJ. Daarom wordt geadviseerd om met de SOJ in gesprek te treden over het uitbreiden van de rechten van de zorgregisseur binnen het dashboard.

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

4. Onderzoek mogelijkheden kostenreductie SGGZ Uit de analyse van het perceel SGGZ is gebleken dat de kosten zijn toegenomen, terwijl het aantal cliënten is afgenomen. Doordat kostenreductie niet (enkel) met de (herijkte) inzet van de POH kan worden bewerkstelligd, wordt geadviseerd om: • •

de kosten van de SGGZ actiever te monitoren; en nieuwe mogelijkheden voor kostenreductie te onderzoeken.

Eén van de mogelijkheden waarmee geëxperimenteerd kan worden, is de mogelijkheid om ook bepaalde vormen van SGGZ-zorg onder te brengen naar het lokale sociaal team Sterk Papendrecht. Door SGGZ expertise toe te voegen aan Sterk Papendrecht op diagnostisch vlak kan er betere triage plaatsvinden én kan er sneller opgeschaald worden. Het in samenspraak met zorgaanbieders en maatschappelijke partners invulling geven aan het toevoegen van de SGGZ expertise aan Sterk Papendrecht zal waarschijnlijk positief bijdragen aan de kwaliteit van de ondersteuning voor kinderen met GGZ problematiek én de kosten binnen het SGGZ perceel doen dalen.

5. Experimenteer met het normenkader beschikkingen Doordat beschikkingen sinds 2018 op basis van zorgprofiel in plaats van zorgproduct worden afgegeven, zijn de mogelijkheden op het sturen op de intensiteit van de verleende zorg beperkt. Om enige mate van grip terug te krijgen, wordt geadviseerd om met enkele zorgproducten te experimenteren met een normenkader (bijvoorbeeld de SGGZ). Op het moment dat de zorgaanbieder binnen het zorgprofiel voor een bepaald zorgproduct heeft gekozen, wordt aan de hand van dit normenkader een gemiddeld aantal behandelingen gekoppeld dat door de zorgaanbieder kan worden gedeclareerd. Het gemiddeld aantal behandelingen wordt vastgesteld aan de hand van historische declaratiedata. Wanneer een zorgaanbieder meer behandelingen nodig heeft dan dit gemiddelde aantal, dient de zorgaanbieder hierover in overleg te treden met het lokale team. Hierdoor krijgt de gemeente weer mogelijkheid om te sturen op de intensiteit van de verleende zorg. Tegelijkertijd wordt bewerkstelligd dat het lokale team en de zorgaanbieder zich gezamenlijk buigen over de vraag welke zorg passend is voor de cliënt in kwestie. Zeker in combinatie met de afbakening van de jeugdzorg – waarmee de voorbereidingen reeds van start zijn – in de inkoop jeugdzorg 2022 e.v., zal dit positief bijdragen aan doelmatige inzet.

6. Maak klantreizen een structureel onderdeel van de verbetercyclus In 2020 is een start gemaakt met het analyseren van klantreizen. Het is randvoorwaardelijk dat de klantreizen gezamenlijk uitgevoerd worden, waarbij minimaal de SOJ en Stichting Jeugdteams betrokken dienen te zijn. Het verdient aanbeveling om het analyseren van klantreizen structureel onderdeel te laten worden van de verbetercyclus.

7. Focus ook op zorgwaarde voor de cliënt De gemeente Papendrecht zet zich actief in voor het bedenken en ontwikkelen van maatregelen met als doel een kostenbesparing van de totale kosten van de jeugdhulp te realiseren. Dergelijke maatregelen worden voornamelijk ontwikkeld wanneer een kostenstijging daar aanleiding toe geeft (bijvoorbeeld een kostenstijging in een bepaald perceel of bij een bepaalde zorgaanbieder). Wij adviseren de gemeente Papendrecht om, naast maatregelen die zich primair richten op het besparen van kosten, ook onderzoek te doen naar en te investeren in maatregelen die zich primair richten op het toevoegen van waarde voor de cliënt. Daarbij kan zowel naar preventieve als naar reguliere vormen van jeugdhulp worden gekeken. Wij zijn van mening dat wanneer de zorgwaarde voor een cliënt hoger is, de kosten voor de cliënt op termijn dalen. Op die manier kan zowel een hogere zorgwaarde voor de cliënt worden behaald, terwijl tegelijkertijd een kostenbesparing op de lange termijn kan worden bewerkstelligd.

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

Bijlage: ontwikkelingen per perceel over de jaren 2018, 2019 en 2020 (Q1 t/m Q3) 1. Ontwikkelingen totale aanbod jeugdhulp

2. SGGZ

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

3. BGGZ

4. J&O

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

5. AWBZ

6. Vervoer

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

7. EED

8. JBJR

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

9. LTA

10. Pleegzorg

Jeugdhulpanalyse 2020 | Gemeente Papendrecht

Uitvoeringsagenda Jeugd(hulp) 2021

Uitvoeringsagenda 2021 (jeugd)hulp

Inhoudsopgave 1. 2. 3. 4.

Voorwoord .......................................................................................................................3 Terugblik 2020 ................................................................................................................4 Samenwerkingspartners jeugd en onderwijs ...................................................................5 Uitvoeringsagenda 2021..................................................................................................6 4.1 Implementatie en uitvoering van het Onderwijsachterstandenbeleid 2021-2024 .......6 4.2 Brede, lokale samenwerkingsafspraken onderwijs en jeugd(hulp) ............................7 4.3 Inzet van jeugd- & jongerenwerk Suppord ................................................................8 4.4 Adviespunt scheiden, kind en ouderschap................................................................9 4.5 Herijking inzet jeugdprofessionals bij huisartsen.....................................................10 4.6 Lichte jeugdhulp onder gemeentelijke regie – Autisme Spectrum Stoornis-expert ..12 4.7 Lichte jeugdhulp onder gemeentelijke regie – Jeugd- & Opvoedondersteuning ......13 4.8 Versterken lokale regie op de regionale zorgmarkt .................................................14 5.

Regionale ontwikkelingen .................................................................................................17 6. Het budget ........................................................................................................................19

Uitvoeringsagenda 2021 (jeugd)hulp

1. Voorwoord In 2021 zetten wij de ingezette koers van de vorige Uitvoeringsagenda Jeugd(hulp) 2020 voort om passende ondersteuning aan de Papendrechtse jeugd te kunnen blijven bieden. Nu, maar ook in de toekomst. Met oog voor het bieden van passende jeugdhulp en oog voor de financiële ombuigingsopgave die we als gemeente hebben. De Uitvoeringsagenda Jeugd(hulp) 2021 is een vervolg op de Uitvoeringsagenda Jeugd(hulp) 2020, de Lokale jeugdhulpanalyse 2020, het Kompas Sociaal Domein 2021-2024 en de Programmabegroting 2021. De set van maatregelen en interventies van deze uitvoeringsagenda pakken wij met het college breed op en zien wij als een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Om de nodige impact te realiseren zijn acties nodig op meerdere fronten. Veelal acties die het afgelopen jaar in gang zijn gezet en vragen om inzet van verschillende portefeuilles binnen ons college van burgemeester en wethouders: onderwijs, preventieve gezinsondersteuning, Sterk Papendrecht, medisch domein enzovoorts. Met deze uitvoeringsagenda willen we meer grip krijgen op het sociale domein/jeugdhulp. We sluiten daarom met deze agenda nauw aan bij de aanbevelingen van het regionale AEF-rapport. Volgend uit de Programmabegroting 2021 gaan wij aan de slag met acht maatregelen voor het jeugd(hulp)domein: 1. Implementatie en uitvoering onderwijsachterstandenbeleid 2.

Brede, lokale samenwerkingsafspraken onderwijs en jeugd(hulp) 3. Inzet van jeugd- en jongerenwerk Suppord 4. Adviespunt scheiding, kind en ouderschap 5. Herijking inzet jeugdprofessionals bij huisartsen 6. Lichte jeugdhulp onder gemeentelijke regie - ASS Expert 7. Lichte jeugdhulp onder gemeentelijke regie – J&O 8. Versterken lokale regie op de regionale zorgmarkt De maatregelen en interventies gaan wij actief monitoren op het effect. Wij doen dit vooral aan de hand van de jeugdhulpcijfers van de Serviceorganisatie Jeugd. Op basis van onze monitoring stellen wij acties gaandeweg bij of stoppen we als een actie niet tot het gewenste effect leidt. In het kader van de monitoring gaan wij eind 2021 ook opnieuw aan de slag met een nieuwe lokale jeugdhulpanalyse. Burgemeester en wethouders van Papendrecht, de secretaris,

de burgemeester,

J.M. Ansems

A.J. Moerkerke

Uitvoeringsagenda 2021 (jeugd)hulp

2. Terugblik 2020 Het afgelopen jaar was in vele opzichten een bijzonder jaar en stond grotendeels in het teken van Covid-19. Veel activiteiten zijn desondanks uitgevoerd. Zo is onder andere het Onderwijsachterstandenbeleid 2021-2024 vastgesteld en is begin 2021 ook het Kompas Sociaal Domein 2021-2024 vastgesteld. Het afgelopen jaar is ook geïnvesteerd in inzicht in de ontwikkelingen en trends in het jeugdzorglandschap door de inzet van de zorgregisseur. In dit kader is begonnen om het lokaal relatiebeheer met jeugdhulpaanbieders uit de regionale zorgmarkt vorm te gegeven. Er is geïnvesteerd in de inhoud (o.a. implementatie van klantreizen) en doelmatigheid (o.a. uitvoeren van data-analyses op de facturatiegegevens en zorgpercelen). Samen met jeugdhulpaanbieders zijn en worden plannen opgesteld om passende jeugdhulp te bieden met gemiddeld lagere kosten per cliënt. Verder zijn samen met onder meer Sterk Papendrecht analyses uitgevoerd om lichte vormen van ambulante jeugdhulp lokaal en vrij-toegankelijk (zonder beschikking) te organiseren. Zo is samen met maatschappelijke partners gewerkt aan het vormgeven van de Autisme Spectrum Stoornis-expert en de herijking van de inzet bij huisartsen. Vanwege Covid-19 is het niet mogelijk gebleken om opgaven uit te voeren zoals vooraf was gepland en heeft de uitvoering op een aantal onderdelen vertraging opgelopen.

Ook is besloten om niet te starten met de maatregel Café Gez(i)en. Vanwege de voortdurende maatregelen die samenhangen met Covid-19 starten we deze maatregel ook in 2021 niet op.

Uitvoeringsagenda 2021 (jeugd)hulp

3. Samenwerkingspartners Jeugd en onderwijs In zowel de Programmabegroting 2021 als het Kompas Sociaal Domein 2021-2024 is expliciet het belang van co-creatie en samenwerking benoemd. De uiteindelijke resultaten van de maatregelen vallen en staan met goede samenwerking. Als gemeente kunnen wij niet alleen uitvoering geven aan het sociaal domein. We doen als gemeente een beroep op de samenleving. Als gemeente gaan we in gesprek met de samenleving over normalisering, demedicalisering en de afbakening van de gemeentelijke dienstverlening. De verantwoordelijkheid voor een probleem, het oplossen daarvan of het leren omgaan met een probleem leggen we in eerste instantie neer waar deze hoort. Dit houdt in dat de volwassene, de ouders en het gezin zelf primair verantwoordelijk zijn, tenzij zij deze verantwoordelijkheid niet kunnen dragen. In de programmabegroting wordt de co-creatie als volgt beschreven: In co-creatie met maatschappelijke partners de preventiemogelijkheden versterken en bestendigen op het gebied van opgroei- en opvoedhulp aan de hand van een Uitvoeringsagenda Jeugd(hulp).

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://raad.papendrecht.nl/api/v1/meetings/247/documents/4605