A04. 20230222 Jaarverslag Rekenkamercommissie Papendrecht 2022.pdf

Rekenkamercommissie Jaarverslag 2022

Februari 2023

Inhoud Voorwoord ...................................................................................................................................................... 2 Samenstelling Rekenkamercommissie ............................................................................................................ 3 Hoe werkt de Rekenkamercommissie? ........................................................................................................... 4 Onderzoek van groei naar beheergemeente: besluitvorming rondom een passend voorzieningenniveau voor de inwoners van Papendrecht ............................................................................................................... 4 Onderzoek Duurzaamheid............................................................................................................................... 5 Activiteitenkalender per maand...................................................................................................................... 6 Vooruitblik 2023 .............................................................................................................................................. 7 Financiën .........................................................................................................................................................

7 Toekomstvisie Rekenkamercommissie Papendrecht ...................................................................................... 8

1

Voorwoord In 2022 heeft de Rekenkamercommissie een onderzoek laten uitvoeren naar een passend voorzieningenniveau voor gemeente Papendrecht binnen de context van toekomstbeelden over Papendrecht als beheer- of groeigemeente. De conclusies en aanbevelingen zijn overgenomen door de gemeenteraad. De uitvoering van het onderzoek heeft aanleiding gegeven voor een brede evaluatie over o.a. tussentijdse afstemming met college en ambtelijke organisatie. De leerpunten worden meteen meegenomen in de uitvoering van het nieuwe onderzoek naar Duurzaamheid. Na de gemeenteraadsverkiezingen is de rekenkamercommissie in gesprek gegaan met de verschillende fracties over onderzoeksthema’s. Naast het afronden van bovengenoemd onderzoek heeft dit geleid tot de start van een nieuw onderzoek in 2023 naar duurzaamheid. 2022 is ook het jaar geweest waarbij de rekenkamercommissie weer hybride en fysiek kon vergaderen. Na jarenlange discussie is in september 2022 de wet versterking decentrale rekenkamers vastgesteld in de Eerste Kamer. Hierdoor zal het een en ander veranderen in de samenstelling en versteviging van de rekenkamerfunctie. De invoering van de wet kent een overgangstermijn van een jaar. In het onderzoek naar 10 jaar rekenkamercommissie in Papendrecht is al geanticipeerd op de komst van de nieuwe wet. Een toelichting op onze activiteiten in 2022 kunt u lezen in dit jaarverslag.

Ik wens u veel leesplezier. Met vriendelijke groeten, Martijn Groenewegen Voorzitter Rekenkamercommissie Papendrecht

2

Leeswijzer Dit jaarverslag start met algemene informatie over de Rekenkamercommissie Papendrecht. Na een terugblik op het onderzoek in het jaar 2022 en de activiteiten volgt een korte vooruitblik op gepland onderzoek in 2023. Na de financiële paragraaf wordt kort stil gestaan bij de landelijke ontwikkelingen met betrekking tot de lokale rekenkamerfunctie.

Samenstelling Rekenkamercommissie De Rekenkamercommissie Papendrecht, een zogeheten gemengde commissie, bestaat uit een externe voorzitter, twee externe leden en twee leden van de gemeenteraad (een lid vanuit de oppositie en een lid vanuit de coalitie). De rekenkamercommissie wordt bijgestaan door een secretaris vanuit de griffie. De samenstelling is als volgt: Voorzitter Dhr. drs. M.P. (Martijn) Groenewegen MBA MCM (benoemd als extern lid per 1-1-2012 tot 1-1-2016, vervolgens herbenoemd voor de periode tot 1-1-2020 en vervolgens herbenoemd voor de periode tot 11-2021, benoemd als voorzitter voor de periode tot 16-02-2025) Externe leden Mw. Drs. J.E. Talstra (per 15-4-2021 benoemd voor de periode tot 15-4-2027) Mw. A. Kooijman MSc (per 15-4-2021 benoemd voor de periode tot 15-4-2027) Leden vanuit de gemeenteraad Dhr. S. Torun (per 30-3-2022 benoemd tot eind van de zittingsperiode van de huidige gemeenteraad, voorjaar 2026) Dhr. M.G.C.H. Hardam (per 30-3-2022 benoemd tot eind van de zittingsperiode van de huidige gemeenteraad, voorjaar 2026) NB. Dhr. A. Tieleman vervangt dhr. S. Torun gedurende de periode van 3-11-2022 t/m 15-6-2023. Secretaris Dhr. N. den Braven, raadsadviseur/plv. griffier

3

Hoe werkt de Rekenkamercommissie? Het doel van de rekenkamercommissie is om onderzoek uit te laten voeren gericht op de doelmatigheid, doeltreffendheid en rechtmatigheid van het gemeentebeleid, het beheer en de organisatie. Hiermee ondersteunt de rekenkamercommissie de gemeenteraad in haar kaderstellende en controlerende rol. De commissie opereert onafhankelijk en bepaalt haar eigen (onderzoeks)agenda. De gemeenteraadsleden kunnen suggesties voor onderzoek aandragen. De regels voor het functioneren van de rekenkamercommissie zijn vastgelegd in de Verordening op de Rekenkamercommissie van de gemeente Papendrecht. Deze verordening is op 2 december 2021 vastgesteld. Het Reglement van Orde beschrijft de werkzaamheden en de taken van de leden. Deze is op 3 december 2021 vastgesteld door de Rekenkamercommissie. Deze documenten zijn samen met alle onderzoeken die zijn uitgevoerd te vinden op de gemeentelijke website en vindt u ook als bijlage bij dit document.

Onderzoek naar van groei naar beheergemeente: besluitvorming rondom een passend voorzieningenniveau voor de inwoners van Papendrecht In 2022 heeft de Rekenkamercommissie Papendrecht haar onderzoek afgerond naar besluitvorming rondom een passend voorzieningenniveau voor de inwoners van Papendrecht. Dit onderzoek is uitgevoerd door Partners en Pröpper. In het onderzoek zijn zowel aanbevelingen voor de raad, de rekenkamercommissie als het college verwoord.

Aanbeveling voor de raad 1. Investeer meer in verkenning en beeldvorming over complexe vraagstukken; 2. Betrek al in een vroeg stadium lokale en regionale partners en doet dit vanuit een integrale benadering van maatschappelijke opgaven. Tevens bood het onderzoeksrapport een handreiking voor de raad. De handreiking bestaat uit twee delen: - Een algemene handreiking: een overzicht van knoppen waaraan de raad zou kunnen draaien bij afwegingen rondom het realiseren van maatschappelijke opgaven en per knop relevante kernvragen die de raad kan stellen. - Een voorbeeld uit de praktijk van Papendrecht: de getoonde knoppen van de algemene handreiking zijn gedestilleerd uit de bevindingen van dit onderzoek, waarbij de lopende ombuigingsagenda van de gemeente Papendrecht als een voorbeeld is gekozen voor een complex maatschappelijke opgave. Door dit voorbeeld zijn we alle knoppen op het spoor gekomen. We tonen dit voorbeeld waarbij de opgave is de begroting meerjarig sluitend te krijgen en daarbij het voorzieningenniveau aan inwoners passend te maken. Het college heeft hiervoor een strategie ontwikkeld dat bestaat uit negen richtinggevende lijnen (bron: 4

Richting voor Papendrecht, augustus 2020). Deze lijnen hebben we vertaald naar de knoppen van de algemene handreiking. Raadsbesluit In de raadsvergadering van 29 september 2022 heeft de gemeenteraad de aanbevelingen en conclusies overgenomen. Als toevoeging aan het raadsbesluit heeft de raad besloten om de uitvoering van de aanbevelingen in samenspraak met bestuurlijke vernieuwing na een jaar te evalueren.

Onderzoek Duurzaamheid Duurzaamheid De rekenkamercommissie Papendrecht start in 2023 met het onderzoek 'Duurzaamheid'. De verwachting is dat dit onderzoek voor het zomerreces van 2023 wordt opgeleverd. De hoofdvraag van het onderzoek is: in hoeverre is het beleid van de gemeente Papendrecht doeltreffend en doelmatig om al haar energiedoelstellingen te bereiken en, indien het huidige beleid niet toereikend is, welke stappen kunnen er dan wel gezet worden, en in hoeverre is de ambtelijke organisatie in staat het duurzaamheidsbeleid te realiseren?

DoeMee-onderzoek DoeMee-onderzoek De Nederlandse Vereniging van Rekenkamers en Rekenkamercommissies (NVVR) stelt de leden elk jaar in de gelegenheid om deel te nemen aan een gezamenlijk onderzoek. Deze onderzoeken worden gangbaar aangeduid als een DoeMee-onderzoek. De rekenkamercommissie Papendrecht heeft in 2022 meegedaan aan het DoeMee-onderzoek. De NVRR heeft de staat van de ondersteuning van de volksvertegenwoordiging in het decentraal bestuur als onderwerp gekozen. De rekenkamercommissie heeft de resultaten van het onderzoek besproken. Het uitgevoerde onderzoek geeft een beeld van de mate van ondersteuning van de gemeenteraad ten opzichte van andere deelnemende gemeenten. Ten behoeve van transparantie en een objectieve beeldvorming heeft de rekenkamercommissie besloten om het rapport ter kennisname te delen met de raad.

5

Activiteitenkalender per maand Januari 2022 Partners+Pröpper organiseert een werkatelier voor raadsleden. De input uit het werkatelier wordt gebruikt voor het onderzoek. Maart 2022 Raadsleden Semi Torun en Martijn Hardam worden benoemd als lid van de rekenkamercommissie. April 2022 Adrie van den Adel en José van der Tak keren na verkiezingen in maart niet meer terug in de raad. In april neemt de rekenkamercommissie afscheid van hen. De rekenkamercommissie presenteert zich op de introductiebijeenkomst voor de nieuwe raad. Juni 2022 De rekenkamercommissie bezoekt ter kennismaking de raadsfracties en haalt input op voor mogelijke onderzoeksonderwerpen. September 2022 Niels den Braven is de nieuwe secretaris van de rekenkamercommissie. Het rekenkameronderzoek 'Van groei naar beheergemeente' wordt gepresenteerd aan de raad en de aanbevelingen worden overgenomen. Er wordt een shortlist opgesteld met onderwerpen voor het nieuwe rekenkameronderzoek. Oktober 2022 Duurzaamheid wordt gekozen als onderwerp voor het nieuwe rekenkameronderzoek. De rekenkamercommissie bezoekt ter kennismaking de raadsfracties waar in juni geen afspraak mee gemaakt kon worden. November 2022 Onderzoeksbureaus worden benaderd om een offerte uit te brengen om het nieuwe rekenkameronderzoek uit te voeren.

De rekenkamercommissie evalueert met de organisatie het afgeronde rekenkameronderzoek 'Van groei naar beheergemeente'. December 2022 Twee onderzoeksbureaus worden uitgenodigd door de rekenkamercommissie om een toelichting te geven op de uitgebrachte offerte. RoyalHaskoningDHV wordt gekozen om het nieuwe rekenkameronderzoek uit te voeren. De rekenkamercommissie heeft in 2022 elf keer vergaderd. Vanwege corona hebben vergaderingen ook digitaal plaatsgevonden.

6

Vooruitblik 2023 In 2023 wordt gestart met het nieuwe rekenkameronderzoek met als onderwerp duurzaamheid. RoyalHaskoningDHV zal dit onderzoek gaan uitvoeren. Verder wordt de samenstelling van de rekenkamercommissie met de invoering Wet Versterking decentrale rekenkamers gewijzigd. Deze wet is per 1 januari 2023 van kracht, maar kent een overgangstijd van een jaar.

Financiën Het budget van de Rekenkamercommissie wordt besteed aan het uitvoeren van onderzoeken. De rekenkamercommissieleden ontvangen een onkostenvergoeding per vergadering. Het budget van de rekenkamercommissie is gebaseerd op een bijdrage van € 1,- per inwoner. Per jaar heeft de rekenkamercommissie €33.000,- beschikbaar. Uitputting budget 2022 (€53.000 beschikbaar) Onderzoek Vergoeding aan leden DoeMee onderzoek 2022 Lidmaatschap NVRR Overig Totaal

€12.091 €6.559 €300 €395 €303 €19.648

Er is een voorstel gedaan om via resultaatbestemming een bedrag van €20.000 over te hevelen naar 2022. Daarom is het budget voor 2022 €53.000. Dit is gedaan omdat de uitvoering van onderzoek door de overgang naar de nieuwe samenstelling van de rekenkamercommissie en corona is vertraagd.

7

Toekomstvisie rekenkamercommissie Papendrecht Wet Versterking decentrale Rekenkamers De Wet Versterking decentrale rekenkamers is per 1 januari 2023 van kracht. Deze wet regelt dat elke gemeente een rekenkamer moet instellen. Hierin zitten geen raadsleden. Voor de effectuering van de nieuwe wet geldt een overgangsperiode van een jaar. In september 2023 zal o.a. een nieuwe verordening en een nieuwe samenstelling conform de opzet in de nieuwe wet, ingaan. De rekenkamercommissie Papendrecht houdt de ontwikkelingen rondom nieuwe wetgeving over de rekenkamerfunctie nauwlettend in de gaten. De Nederlandse Vereniging van Rekenkamers & Rekenkamercommissies (NVRR) en de Vereniging van Gemeenten (VNG) zullen een modelverordening maken inclusief stappenplan waarin staat wat er moet gebeuren om aan de wet te voldoen. De Rekenkamercommissie van Papendrecht sluit zich aan bij de lijn van de NVRR, de VNG en de VvG, die stellen dat de samenstelling van de rekenkamerfunctie een keuze van de gemeente zelf moet blijven. Belangrijk is dat de rekenkamerfunctie daadwerkelijk wordt ingevuld en dat dit tot uitdrukking komt in een verordening. De gemeenteraad heeft aangegeven dat bij intreding van de wet raadsleden een adviescommissie voor de rekenkamercommissie kunnen vormen.

Aanbevelingen voor rekenkamercommissie In het onderzoeksrapport naar de doorwerking zijn verschillende aanbevelingen gedaan aan de rekenkamercommissie. De rekenkamercommissie geeft hier op verschillende manier invulling aan. Zo zijn de externe leden in gesprek geweest met het college en de gemeentesecretaris om zo meer verbinding te zoeken en begrip voor elkaars positie en belangen te creëren. Het doel is om deze verbinding in de toekomst ook op te zoeken. Ook wordt er gezocht naar uniformiteit in de rapporten.

8