12. Brief zienswijze aan DGJ.pdf

Aan het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling Dienst Gezondheid en Jeugd Zuid-Holland Zuid Postbus 166 3300 AD DORDRECHT datum behandeld door ons kenmerk telefoonnummer onderwerp

3 juli 2025 R. Kok 2025-0049211 14 078 Zienswijze op ontwerpbegroting 2026 en jaarrekening 2024.

Geacht bestuur, De raad van de gemeente Papendrecht heeft in zijn vergadering van 3 juli jl. kennisgenomen van de door u aangeboden voorlopige jaarstukken 2024 en de ontwerpbegroting 2026 van de GR Dienst Gezondheid en Jeugd Zuid-Holland Zuid. Na behandeling van de bovengenoemde stukken zijn ze voorzien van de onderstaande zienswijze. Jaarrekening 2024 Wij willen u complimenteren met het feit dat u wederom binnen de begroting bent gebleven. U stelt voor van het positief resultaat € 350.000 toe te voegen aan een bestemmingsreserve mentale gezondheid, en het restant ad € 797.995 aan de gemeenten uit te keren. Ten aanzien van de bestemming vraagt u onze zienswijze. Wij vinden de mentale gezondheid van jongeren belangrijk. Als gemeente doen we daar ook al het nodige aan, maar het is ook belangrijk dat regionaal aan dit thema aandacht wordt besteed. Wel vragen we u bij het uitwerken van dit beleid dat het nauw aansluit bij hetgeen al in gemeente(n) gebeurt op dit vlak. Daarom stemmen we in met het vormen van deze bestemmingsreserve. Begroting 2026 Ons algemene uitgangspunt is dat u uw taken binnen het beschikbaar gestelde budget uitvoert. De begroting 2026 is geïndexeerd volgens de kaders zoals aangegeven in de kaderbrief 2026.

Het AB heeft op 19 december 2024 besloten de begroting 2025 plus indexatie, met uitzondering van het jeugdhulpbudget, als kader voor de begroting 2026 te gebruiken (nullijn). Dienst Gezondheid & Jeugd Als basis voor de begroting 2026 heeft u de begroting 2025 genomen. Met daarin reeds een aantal indexeringen, resulterend in een verhoging van de inwonerbijdrage van € 1,049 miljoen regionaal. Indexering van de begroting Wij kunnen ons vinden in het indexeren van de gemeentelijke bijdragen voor 2026 zoals vastgesteld in de kaderbrief 2026. Wij vragen blijvende aandacht voor financiële positie gemeenten We begrijpen dat u serieus aandacht hebt voor de financieel moeilijke tijden voor gemeenten. We zijn dan ook blij met de taakstelling die u in de begroting verwerkt hebt. Wij verzoeken u deze duidelijker toe te lichten. U noemt ook de bestuursopdracht waaraan DG&J en gemeenten aan werken om de financiële problematiek te verkleinen. We willen onverminderd aandacht vragen voor de lopende bestuursopdracht, met als doel om de kosten (verder) te verlagen. Hierin past uiteraard ook (blijvende) terughoudendheid in de vorming van nieuw beleid, het voorkomen van intensiveringen van het huidige beleid, het oplossen van knelpunten binnen de bestaande begroting én een blijvend kritische blik op uw bedrijfsvoering. Vanaf 2026 kampen gemeenten met structurele tekorten.

Ook verbonden partijen moeten bijdragen aan structurele oplossingen, niet door indirecte lastenverhoging voor inwoners, maar via andere beleidsmatige keuzes en efficiëntere bedrijfsvoering.

Als gemeente Papendrecht willen we u daarom oproepen in samenwerking met gemeenten een lange termijn voorstel uit te werken. Een voorstel met ten minste 5 inhoudelijke beleidsmaatregelen, die gezamenlijk een besparing van minimaal 5% op onze inwonerbijdrage realiseren. Dit voorstel moet inzicht geven in de opbrengst, risico’s en het maatschappelijk effect van de maatregelen. Verder willen we graag de volgende uitgangspunten meegeven: 1. Duidelijk inzicht in beleidskeuzes en sturingsmogelijkheden voor gemeenten. 2. Besparingen door gezamenlijke inkoop, digitalisering en efficiënter werken. 3. Verbonden partijen moeten een flexibele en robuuste bedrijfsvoering hanteren. 4. Nieuwe financieringsbronnen en preventieve investeringen benutten. 5. Innovatie en GR overstijgend nadenken Wij verwachten dat de mogelijkheden worden verkend en uw aandeel concreet wordt gemaakt, uiterlijk 15 november 2025. Resulterend in concrete goed onderbouwde voorstellen, zodat de gemeenteraad en het Algemeen Bestuur gedegen besluiten kunnen nemen over de lange termijn. Uiteraard hebben we hierin een gezamenlijke rol. De taakstelling die u reeds realiseert kunt u hierin meenemen. Onze zienswijze op uw verzoek om extra middelen. Structurele inwonerbijdrage voor suïcidepreventie U vraagt om een structurele inwonerbijdrage ter hoogte van ongeveer € 259.240 voor suïcidepreventie.

Hiervoor ontvangen de gemeenten middelen vanuit het Rijk. Het bedrag dat wij van het Rijk ontvangen is daarbij kaderstellend. Plannen die u samen met gemeenten maakt op dit thema mogen niet leiden tot aanvullende begrotingsvoorstellen in de komende jaren. Privacy officer U vraagt om een structurele bijdrage van € 115.000 voor de privacy officer. Aangezien dit een wettelijke verplichting is, kunnen wij ons hier in vinden. Bestuursopdrachten U stelt voor, op basis van de uitkomst van de bestuursopdracht Leerplicht die is uitgevoerd onder regie van gemeenten, om de incidentele financiering voor het onderdeel Leerplicht uit 2025 om te zetten in een lagere, structurele financiering vanaf 2026 en hiervoor de gemeentelijke bijdrage met € 256.284 te verhogen; Daarnaast stelt u evenals in 2025 voor dat de volgende onderdelen incidenteel worden gefinancierd: i. OGGZ, specifiek het meldpunt zorg en overlast middels een inwonerbijdrage van € 145.964; ii. ii. Veilig Thuis Jeugd een inwonerbijdrage van € 421.302; Over deze drie onderdelen hebben wij de volgende opmerkingen: Veilig Thuis We kunnen instemmen met de incidentele verhoging van Veilig Thuis samenhangend met de stijging in meldingen.

Met betrekking tot een verdere ophoging van de formatie in 2026, zoals die gevraagd werd door Veilig Thuis begrijpen we het besluit van het Algemeen Bestuur van DG&J om deze, vanwege de financiële druk op de gemeenten, niet toe te kennen. Anderzijds spreken we wel de zorg uit dat dit kan leiden tot een groter beroep op de capaciteit van ons lokale team, Sterk Papendrecht. Graag blijven we met het bestuur het gesprek voeren over deze consequenties en houden we de mogelijkheid open hierover, als daar aanleiding toe is, in samenwerking met het bestuur nadere maatregelen te nemen. Het vormgeven en uitvoeren van lokaal beleid op het gebied van preventie van Huiselijk geweld en Kindermishandeling kost tijd en zal niet op korte termijn leiden tot een significante daling van het aantal meldingen. Eén van de maatregelen die u schetst is het versneld overdragen van casussen naar de lokale teams. U geeft aan dat dit inspanningen vraagt van Veilig Thuis én van gemeenten en hun Lokaal Team. U geeft daarbij tevens aan dat dit verder wordt uitgewerkt in 2025. We waarderen het feit dat Veilig Thuis actief op zoek is gegaan naar mogelijkheden om de samenwerking met het lokale veld efficiënter in te richten. Tegelijkertijd vinden we zorgvuldigheid hierin belangrijk.

De komende jaren gaat er niet alleen op dit vlak, maar binnen het gehele sociale domein, veel meer gevraagd worden van onze Lokale Teams. Wij verwachten dan ook van u dat u

samen met de gemeenten en de lokale teams, deze ontwikkeling goed monitort en problemen tijdig aankaart. Het zicht op veiligheid van deze meest kwetsbare gezinnen moet te allen tijde gewaarborgd blijven en mag niet enkel verschoven worden van de ene organisatie naar de andere. Eén van de centrale onderdelen van het landelijk en regionaal programma Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming is de ontwikkeling van Regionale Veiligheidsteams (RVT’s). Veilig Thuis maakt onderdeel uit van een RVT. U geeft in uw begroting aan dat u, afhankelijke van landelijke besluitvorming, in 2026 een start maakt met de vorming van een RVT. Tegelijkertijd is daar in de begroting geen financiële post voor opgenomen. Ook in de voorjaarsnota van het Rijk zijn helaas, vanaf 2026, geen middelen opgenomen voor de transitie van het Toekomstscenario. Daarnaast hebben wij vernomen dat het Landelijk Netwerk Veilig Thuis zich heeft teruggetrokken van de landelijke overlegtafels rondom het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming. We zijn blij dat u deze terugtrekkende beweging regionaal niet hebt gezet en verwachten dat u ons pro actief blijft informeren over deze ontwikkelingen. Niet alleen inhoudelijk maar ook welke mogelijke financiële gevolgen dit met zich meebrengt voor de regio Zuid-Holland Zuid.

Leerplicht en Voortijdig schoolverlaten We kunnen instemmen met het besluit de incidenteel toegekende bijdrage 2025 aan LVS te verlagen met 1 fte, en deze vanaf 2026 om te zetten naar een structurele bijdrage. Ook hier zien we het gevaar dat een stijgend aantal meldingen in combinatie met een niet meegroeiende formatie bij LVS kan leiden tot een grotere druk op gemeenten en lokale team. Ook hier vragen we het bestuur de gevolgen van het besluit te monitoren. Meldpunt Zorg & Overlast Wij kunnen instemmen met het incidenteel financieren van 1 fte ten behoeve van het meldpunt Zorg en Overlast voor het jaar 2026. Er is afdoende aangetoond dat het aantal meldingen OGGZ en de complexiteit van de problematiek substantieel is toegenomen en mogelijk in de toekomst nog zal toenemen. Wij vinden het van belang om verder te werken aan een basispakket voor OGGZ in combinatie met een af te nemen pluspakket. Mentale gezondheid Zoals we bij de jaarrekening hebben aangegeven staan wij positief tegenover het vormen van de bestemmingsreserve Mentale Gezondheid en kunnen ons dus vanzelfsprekend ook vinden in het onttrekken van een bedrag uit deze bestemmingsreserve. Serviceorganisatie Jeugd Conform de werkwijze bij de begrotingen 2024 en 2025 stelt u ons bij het onderdeel van de SOJ in de gelegenheid aan te geven of wij de raming realistisch vinden en, waar gewenst, onderbouwd af te wijken.

Wij kunnen op deze manier effecten van eventuele lokaal genomen maatregelen meenemen. De raming jeugdhulpuitgaven 2025 is vanuit de Serviceorganisatie Jeugd opgesteld met als peilmaand januari 2025. Regionaal en lokaal wordt in het programma Betaalbare en beschikbare jeugdhulp gewerkt aan het afbakenen van het recht op jeugdhulp. Vooruitlopend op de uitkomsten hiervan vragen we U de bijdrage van Papendrecht te verlagen met een bedrag van € 300.000. Vanwege deze ontwikkeling willen we de voor Papendrecht geldende raming van € 12,5 miljoen met € 300.000 verlagen, en verzoeken we u onze bijdrage in de begroting 2026 bij te stellen. In de loop van 2025 verwachten we meer inzicht in de mogelijke financiële gevolgen van het programma en de potentiële besparingen. Vooruitlopend op de maatregelen die volgen uit het programma Beschikbare en betaalbare jeugdhulp denken we vooral aan besparingen die te halen zijn uit:  een betere samenwerking met de huisartsen met als doel bij de verwijzingen door huisartsen meer aandacht te hebben voor voorliggende voorzieningen in plaats van beschikte zorg,  een betere samenwerking met de Gecertificeerde Instellingen die leidt tot het inzetten van voorliggende voorzieningen waar mogelijk en beter passende zorg,  het beperken van de toegang tot segment 4, specialistisch veelvoorkomend door meer in te zetten op collectief, lokaal aangeboden, aanbod,



een efficiëntere en kostenbesparende samenwerking tussen aanbieders in segment 1, hoogspecialistisch, in met name de zorg bij complexe problematiek.

We hechten er aan hierin samen te werken met DG&J en de andere gemeenten in de jeugdzorgregio. Het is nu niet goed mogelijk een zienswijze te geven op dit deel van de begroting. We vragen het bestuur zo spoedig mogelijk in dit kader concrete voorstellen te doen die tot besparingen leiden en eventueel naar aanleiding daarvan de begroting te wijzigen. Verder beoogt de SOJ in 2025 te besparen op jeugdhulpuitgaven, door het uitvoeren van rechtmatigheidsonderzoeken bij zorgaanbieders. Een vervolg hierop in 2026 is afhankelijk van de ervaringen en het resultaat in 2025. Zoals wij vorig jaar in onze zienswijze aangegeven hebben juichen wij het uitvoeren van deze rechtmatigheidsonderzoeken toe. Wij zijn benieuwd naar de uiteindelijke resultaten. Vooruitblik Financiële kaders Wij willen u nu vast laten weten dat u voorafgaand aan de begrotingscyclus 2027 van ons duidelijkere (financiële) kaders gaat ontvangen. Onze ambitie is om deze gezamenlijk met regiogemeenten op te stellen. Herinvoering solidariteit Kosten van jeugdzorg kunnen voor individuele gemeenten sterk fluctueren. Dit kan een groot financieel risico voor gemeenten betekenen. Daarom willen wij voorstellen het gesprek te (her)openen over het solidair bekostigen van delen van de jeugdhulp. Afstemmen op Samenlevingsvisie In 2025 formuleerden we een nieuw kader via de Samenlevingsvisie.

We gaan graag in gesprek hoe we uw inzet kunnen afstemmen op de geformuleerde doelen. Tot slot Wij verzoeken u onze zienswijze op de concept begroting 2026 en de jaarrekening 2024 te betrekken bij de behandeling in het Algemeen Bestuur van 10 juli 2025. Wij gaan er vanuit u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Hoogachtend, de griffier,

de voorzitter,

M.A.J.R. Hermans

M.J.M. van Driel