Document · PDF

11. Ontwerpbegroting 2026 DGJ.pdf

Raadsvergadering Papendrecht 3 juli 2025, gemeente PapendrechtBij agendapunt: 14: Verbonden Partijen - Voorstel21.516 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Concept Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ

Begroting 2026

14 april 2025

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Voorwoord Beste lezer, Voor u ligt de begroting 2026 van de GR Dienst Gezondheid en Jeugd (DG&J). In deze begroting leest u wat de DG&J in 2026 concreet gaat doen en welke financiële middelen hiermee gepaard gaan. Uitgangspunt hierbij is het Meerjarenbeleidsplan 2024-2028, waarin genoemde trends en ontwikkelingen zijn benoemd en vertaald in leidende principes. Deze ambities zijn middels het uitvoeringsprogramma geconcretiseerd. Middels deze begroting wordt inzichtelijk gemaakt wat concreet in 2026 zal worden gedaan ter invulling van deze ambities. Dit met als doel om de preventie te versterken waardoor gezondheidsverschillen van onze inwoners worden verkleind en ontwikkelkansen worden vergroot. Het zijn financieel moeilijke tijden voor gemeenten. Bij de DG&J zijn maatregelen genomen: 1. Er is een taakstelling in de begroting verwerkt van 8% voor de onderdelen LVS, GGD en Veilig Thuis; 2. De DG&J en gemeenten werken aan de bestuursopdracht Verkleinen financiële problematiek gemeenten; 3. Samen met gemeenten werken we aan het Verbeterprogramma betaalbare en beschikbare jeugdhulp. Voor de GGD staat in 2026 onder andere de ontwikkeling van pandemische paraatheid op de agenda. Op het gebied van infectieziekte-bestrijding wordt voor het jaar 2026 nog aanvullende middelen vanuit het Rijk ontvangen voor pandemische paraatheid.

Het Rijk heeft aangekondigd dat deze middelen, via een afbouw, worden stopgezet per eind 2028. In 2026 zal de GGD de gevolgen hiervan inzichtelijk maken en daar waar keuzes gemaakt moeten worden, voorleggen. Veilig Thuis zal, afhankelijk van landelijke besluitvorming, een begin gaan maken met de vorming van het regionale veiligheidsteam Zuid-Holland Zuid. Voor de SOJ zal in 2026 de focus liggen op het uitvoeren van het Verbeterprogramma betaalbare en beschikbare jeugdhulp. Voor Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten (LVS) is in de begroting 2026 de begroting financieel bijgesteld op de uitkomst van de bestuursopdracht. Inhoudelijke gevolgen van deze keuze voor de uitvoering van de leerplichttaken worden op dit moment verkend. Hierdoor is het niet mogelijk om dit te verwerken in de voorliggende begrotingstekst.

Eveline Schurink Algemeen directeur DG&J, tevens directeur Publieke Gezondheid Zuid-Holland Zuid

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Inhoudsopgave Voorwoord

Samenvatting begroting GR DG&J 2026

Beleidsbegroting 2026 GR DG&J

2.1 2.2 2.3 2.4 2.5

11 21 23 24 30

Programma 1: GGD Programma 2: Veilig Thuis Programma 3: LVS Programma 4: SOJ Programma 5: Algemene dekkingsmiddelen

Verplichte paragrafen

3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8

31 36 37 37 38 38 43 45

Weerstandsvermogen en risicobeheersing Financiële kengetallen Kapitaalgoederen Financiering Verbonden Partijen Bedrijfsvoering Rechtmatigheid Openbaarheidsparagraaf

Financiële begroting

4.1 4.2

47 50

Overzicht van baten en lasten Taakvelden

Vaststelling

Dagelijks Bestuur Algemeen Bestuur

52 52

Bijlagen

Bijlage 1a. Gemeentelijke bijdrage 2026 Bijlage 1b. Tarieventabel 2026 Bijlage 2 Beleidsindicatoren Bijlage 3 Verdelingsprincipe producten DG&J naar taakvelden Bijlage 4 Meerjarenverloop van reserves, voorzieningen en investeringen

53 57 58 59 60

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

1 Samenvatting begroting GR DG&J 2026 Inhoudelijk begrotingsprogramma: MJP en uitvoeringsprogramma Deze begroting bevat de financiële vertaling van het “Uitvoeringsprogramma MJP 20242028”. Het algemeen bestuur heeft dit inhoudelijke programma vastgesteld op 26 september 2024. Het uitvoeringsprogramma is een uitwerking van het eerder vastgestelde “Meerjarenbeleidsplan DG&J ZHZ 2024-2028” (MJP). In het MJP is de stip aan de horizon geschetst voor het verminderen van gezondheidsachterstanden en vergroten van ontwikkelkansen van inwoners in Zuid-Holland Zuid. Daarbij hebben we samen met gemeenten leidende principes, ambities en bestuurlijke uitgangspunten geformuleerd. In het uitvoeringsprogramma hebben we dit vervolgens vertaald in concrete doelen en activiteiten. Het geeft daarmee een goed beeld van de dienstverlening van de DG&J aan de gemeenten en hun inwoners in de komende jaren. Het beeld is echter nog niet compleet. Dit heeft te maken met de actuele financiële en bestuurlijke situatie.

Financiële context Bij het opstellen van deze begroting is er veel aan de hand in de context van de DG&J. Het gemeentelijke ‘ravijnjaar’ is aanstaande. En tegelijkertijd zien we dat het beroep op verschillende diensten van de DG&J toeneemt. Als gevolg van het financiële ravijnjaar heeft het algemeen bestuur bij het vaststellen van de kadernota 2026, besloten om de begroting 2025 als nullijn aan te houden, plus indexatie en met uitzondering van het jeugdhulpbudget. Gezien het stijgend aantal meldingen bij Leerplicht en voortijdig schoolverlaten (LVS), Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (OGGZ) en Veilig Thuis (VT) betekent dit een forse uitdaging. Het gevolg hiervan is dat we deze dienstverlening moeten afschalen. Dit komt voor deze organisatieonderdelen bovenop het afschalen van dienstverlening in 2025, vanwege beëindiging van een deel van de tijdelijke financiering.

Bestuurlijke context Daarnaast lopen er verschillende bestuursopdrachten en andere trajecten om meer grip te krijgen op de kosten. We signaleren dat er steeds meer wordt gemeld bij LVS, OGGZ en VT en dat het beroep op jeugdhulp toeneemt. Deze ontwikkeling is financieel onhoudbaar en bovendien maatschappelijk gezien niet wenselijk. Inwoners maken gebruik van deze genoemde dienstverlening als er al problemen zijn ontstaan. Om deze situatie te keren, moet er eerder in het proces aan knoppen worden gedraaid. Gemeenten zijn bevoegd om de hiervoor benodigde beleidskeuzes te maken. De DG&J kan gemeenten hierbij adviseren. Door gezamenlijk op te trekken, beiden vanuit onze eigen verantwoordelijkheid, zijn we in staat om het verschil te maken. Bij het opstellen van deze begroting zijn de uitkomsten van de bestuursopdrachten en andere trajecten nog niet bekend. In de begroting gaan we daarom voor de betreffende taken vooralsnog uit van de dienstverlening 2025. We actualiseren het uitvoeringsprogramma en de begroting als de uitkomsten van de lopende bestuurlijke opdrachten en andere trajecten bekend zijn.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Focus van de uitvoering in 2026 Binnen de hierboven beschreven financiële en bestuurlijke context voert de DG&J het uitvoeringsprogramma uit. Bij het opstellen van het uitvoeringsprogramma was al duidelijk dat we gezien de financiële context de focus vooral moeten richten op het borgen van de basisdienstverlening aan gemeenten en inwoners. Daarbij kijken we goed hoe we daarnaast kleine stappen kunnen zetten op weg naar de andere twee ambities uit het MJP: versterken van de voorkant en vergroten van impact. Voor de inhoud van het begrotingsprogramma 2026 verwijzen we u naar het uitvoeringsprogramma. In de voorliggende begroting lichten we per organisatieonderdeel de belangrijkste aandachtspunten uit. De begroting is opgebouwd vanuit de vier merken van DG&J waardoor de opbouw van de programma begroting afwijkt van de afgelopen jaren. Hiermee wordt aangesloten op de merkenstrategie en de daarmee samenhangende MJP en uitvoeringsprogramma. Wat concreet is gewijzigd is dat de begrotingsprogramma's Jeugdgezondheidszorg en kennisprogramma zijn ondergebracht onder programma 1. Het programma 1 is hiermee gewijzigd van publieke gezondheid naar GGD. De naamgeving van programma 3, Onderwijs en aansluiting arbeidsmarkt, is gewijzigd naar Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten. Programma 2, Veilig Thuis, is ongewijzigd.

Programma Serviceorganisatie Jeugd is door deze wijzigingen opgeschoven van programma 6 naar 4 en programma Algemene Dekkingsmiddelen van programma 7 naar 5.

Voorstellen Tezamen met de begroting 2026 wordt een drietal voorstellen voorgelegd. Daarnaast is het voorstel dat bij de jaarstukken is voorgelegd, Mentale Gezondheid, in de begroting 2026 verwerkt. In onderstaande tabel is de aanvullende gemeentelijke bijdrage samenhangend met de voorstellen Leerplicht, Suïcidepreventie en Privacy officer weergegeven. Deze bijdragen zijn tevens verwerkt in de gemeentelijke bijdrage tabel voor de onderdelen GGD, LVS en Veilig Thuis. Voor voorstel suïcidepreventie is nu uitgegaan van €0,55 per inwoner, dit zal nog worden bijgesteld op basis van enerzijds de Rijksmiddelen die gemeenten ontvangen en anderzijds de nadere te bepalen verdeling tussen gemeenten en de GGD. (bedragen x € 1) Gemeente Alblasserdam Dordrecht Gorinchem Hardinxveld-Giessendam Hendrik-Ido-Ambacht Hoeksche Waard Molenlanden Papendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Totaal

Totaal 28.220 162.356 51.702 26.219 46.377 114.894 61.966 42.376 36.307 60.108 630.524

Omvang voorstel Omvang voorstel Leerplicht Suicidepreventie 12.212 11.173 60.765 67.139 20.010 21.269 11.644 10.319 21.401 17.979 47.078 49.641 27.405 24.899 17.081 17.698 15.119 14.444 23.570 24.681 256.284 259.240

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Omvang privacy officer 4.836 34.452 10.423 4.256 6.997 18.176 9.662 7.597 6.744 11.857 115.000

Bestuursopdracht Leerplicht Als gevolg van het wegvallen van een deel van de incidentele financiering van de leerplichttaken van LVS per 2025 en de nullijn voor de begroting 2026, in combinatie met het sterk gestegen aantal meldingen, zijn scherpe keuzes nodig. Het uitgangspunt voor 2026 is dat het aantal te verwerken meldingen overeenkomt met de daarvoor beschikbaar gestelde financiering. LVS heeft een impactanalyse opgesteld met een aantal oplossingsrichtingen. Deze impactanalyse is betrokken bij de bestuursopdracht die is uitgevoerd onder regie van gemeenten. In deze bestuursopdracht is nadrukkelijk gekeken naar de samenwerking in de hele keten (waaronder de samenwerkingsverbanden onderwijs) en de gevolgen daarvan voor de rolafbakening en uitvoering van de leerplichttaken door LVS. Op 10 april 2025 hebben de gemeenten op basis van de uitkomst van de bestuursopdracht, gekozen voor een scenario waarin de formatie van LVS voor de leerplichttaken wordt teruggebracht naar 15,5 fte. Dit scenario is financieel verwerkt in de voorliggende ontwerp-begroting. Omdat de inhoudelijke gevolgen van deze keuze voor de uitvoering van de leerplichttaken op dit moment nog worden verkend, is het niet mogelijk om dit te verwerken in de voorliggende begrotingstekst.

Dit gebeurt in de definitief vast te stellen begroting die staat geagendeerd voor de vergadering van het algemeen bestuur op 10 juli 2025.

Uitvoering wet integrale suïcidepreventie In het voorjaar van 2024 is in de tweede kamer de Wet integrale suïcidepreventie aangenomen. Verwachting is dat de Wet medio 2025 van kracht gaat. Gemeenten krijgen hiermee een nieuwe taakopdracht die zij vorm moeten geven via de eigen gemeentelijke nota gezondheidsbeleid. In voorbereiding op de wet heeft de GGD samen met Jong JGZ, 113suicidepreventie en de 10 gemeenten reeds verkend hoe zij deze wet lokaal vorm willen geven. Ambtelijk is de intentie uitgesproken om de wet integrale suïcidepreventie regionaal vorm te geven en de coördinatie hiervan, evenals de bijbehorende middelen, die de gemeenten ontvangen vanuit het rijk om uitvoering te geven aan deze wet, bij de GGD Zuid-Holland Zuid te beleggen. Met deze middelen zal de GGD de uitvoering van activiteiten, netwerksamenwerking en de regionale coördinatie en communicatie financieren. De verwachting is dat gemeenten via de decentrale uitkering vanaf juni 2025 € 0,55 per inwoner ontvangen (er is landelijk structureel € 10 miljoen beschikbaar). Deze middelen zullen middels een verhoging van de inwonerbijdrage worden opgehaald bij de gemeenten. Maximaal het daadwerkelijke bedrag dat gemeenten ontvangen zal worden opgehaald of een door de gezamenlijke gemeenten nader te bepalen deel daarvan.

Samen met de gemeenten zal de GGD een implementatieplan opstellen waarbij ze gebruik maakt van de impactanalyse van de VNG. Dit implementatieplan is, afhankelijk van besluitvorming, medio/eind 2025 gereed. Privacy officer Overheidsorganisaties zijn bij wet verplicht een interne privacy toezichthouder in dienst te hebben: de Functionaris Gegevensbescherming (FG). De FG houdt toezicht op naleving van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) binnen de organisatie en geeft advies over toepassing van de AVG. De FG moet het toezicht onafhankelijk kunnen uitoefenen zonder gestuurd of beïnvloed te kunnen worden. Indien nodig moet de FG kunnen optreden, bijvoorbeeld een zelfstandig onderzoek uitvoeren naar aanleiding van

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

bijvoorbeeld een klacht. Hij is daarmee het verlengde van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). De Privacy Officer (PO) ontwikkelt het privacy beleid en ondersteunt de organisatie bij de uitvoering, zodat persoonsgegevens van personeel en burgers goed worden beschermd. De PO is betrokken bij het vormgeven en uitvoeren van het privacy beleid. Bij het combineren van beide functies zou het uitvoeren van het beleid en toezichthouden daarop door dezelfde persoon wordt gedaan. Dit zou tot een belangenconflict kunnen leiden voor de FG. De AVG schrijft daarom specifiek voor dat de FG geen taken mag vervullen die tot een belangenconflict kunnen leiden. Daarom heeft de DG&J gekozen een PO aan te stellen (met ingang van 2020). Deze keuze wordt ondersteund door de volgende casus. In 2023 heeft de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) de gemeenten Almere en Amsterdam – waar FG ook taken van de PO uitvoerde – gemaand deze functies weer te scheiden. De AP geeft aan dat de dubbelrol in strijd is met de AVG. Als een FG zijn taken niet geheel onafhankelijk kan uitvoeren, kan dit de kwaliteit van het privacy beleid van de hele organisatie beïnvloeden, met mogelijke risico’s voor de privacy van burgers tot gevolg. Voor de instelling van een PO zijn geen extra middelen aangevraagd. De totale lasten van de PO bedragen op jaarbasis € 115.000.

De afgelopen jaren zijn deze kosten gecompenseerd door incidentele meevallers. Dit is echter geen verantwoorde en houdbare constructie. Voorgesteld wordt om structurele een bedrag van € 115.000 middels een aanvullende gemeentelijke bijdrage beschikbaar te stellen.

Mentale Gezondheid Bij de jaarstukken 2024 is het voorstel ingediend om een deel van het resultaat te bestemmen voor een rondom Mentale Gezondheid. Deze aanpak start per medio 2025 en kent een driejarige doorlooptijd. In de begroting 2026 is dit verwerkt voor circa een derde van het toegekende bedrag, € 114.000 middels een onttrekking uit de bestemmingsreserve Mentale Gezondheid, onder het programma GGD (kennisprogramma).

Van kadernota 2026 naar begroting 2026 De concept begroting 2026 betreft de begrotingsprogramma's van de GR Dienst Gezondheid en Jeugd (DG&J). Daarnaast is een meerjarenraming voor de periode 20272029 opgenomen in de stukken. De financiële basis voor deze begroting is de kadernota 2026 die door het Algemeen Bestuur op 19 december 2024 is vastgesteld. De kadernota is een nieuw P&C product dat is ontstaan naar aanleiding van de bestuurlijke behandeling van de begroting 2025. De kadernota is een waardevol instrument gebleken bij het gesprek over de kaders voor de begroting 2026 in relatie tot een aantal belangrijke ontwikkelingen op het werkterrein van de DG&J, zoals de forse groei van de maatschappelijke vraag en het aantal meldingen. Het AB heeft besloten de begroting 2025 plus indexatie, met uitzondering van het jeugdhulpbudget, als kader voor de begroting 2026 te gebruiken (nullijn).

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Indexatie De begroting 2026 is geïndexeerd volgens de kaders zoals deze in de kaderbrief 2026 zijn aangegeven: de lonen zijn met 3,4% geïndexeerd en de materiële budgetten met 2,2%. De totale omvang van de indexatie bedraagt € 1,4 miljoen, hiervan is € 388.000 miljoen verlegd naar subsidies, offertes en overige externe inkomsten. Voor het restende deel, € 1,049 miljoen, leidt dit tot het verhogen van de inwonerbijdrage.

Formatie OGGZ, en Veilig Thuis Met de kadernota 2026 werd voorgesteld om de formatie bij te stellen in verband met de stijgende aantallen in meldingen. Het Algemeen Bestuur heeft besloten om voor de merken GGD en Veilig Thuis voor de begroting 2026 de begroting 2025 plus indexatie als kader te hanteren. Ten aanzien van Veilig Thuis ligt er een plan waarvan het Algemeen Bestuur hoopvol is dat dit het aantal meldingen dichter bij de beschikbare middelen brengt. Voor de OGGZ is, in overleg met gemeenten, een plan in wording.

Jeugdhulpuitgaven De financiële raming van de jeugdhulpuitgaven 2026-2029 is gebaseerd op de prognose (januari 2025) van de kosten per gemeente voor het jaar 2025. Deze verwachte uitgaven worden geïndexeerd naar het prijsniveau 2026. Vanuit het oogpunt van evenwichtig begrotingsbeleid is er voor gekozen zowel geen groei als geen besparingen op te nemen ten opzichte van deze prognose. Net als vorig jaar worden gemeenten via hun zienswijze in de gelegenheid gesteld aan te geven of zij de opgenomen ramingen realistisch achten. Zo kunnen gemeenten de te verwachten effecten van (nog) door te voeren maatregelen in het kader van de Hervormingsagenda Jeugd en het Verbeterprogramma betaalbare en beschikbare jeugdhulp hierin meenemen of juist een wat conservatiever uitgangspunt voor hun begroting kiezen door uit te gaan van groei. Gemeenten kunnen gemotiveerd afwijken van de nu voorliggende raming. De afwijking dient deugdelijk onderbouwd te worden en zal door de provincie worden getoetst (in geval van een lagere raming). De doorrekening van de verwachte besparingen van de maatregelen uit het Verbeterprogramma op het gebied van contactmanagement, afbakening van jeugdhulp en beleidskeuzes, kan later dit jaar tot een gewijzigd inzicht leiden. DG&J zal indien mogelijk de verwachte besparingen op het gebied van contractmanagement nog opnemen in de begroting.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Begroting 2026 van de GR Dienst Gezondheid en Jeugd Met inbegrip van de voorstellen en de uitkering van de uitgangspunten zoals deze bij de kadernota 2026 zijn vastgesteld, leidt dit tot een totale begrotingsomvang van € 217 miljoen. In onderstaande tabel is de begroting per programma weergegeven.

(bedragen x € 1.000) Programma

Jaarrekening 2024 Lasten

Baten

Bijgestelde begroting 2025

Saldo

Lasten

Baten

Begroting 2026

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

1. GGD

29.157

29.842

685

26.946

27.973

27.859

-114

2. Veilig Thuis

8.205

8.302

8.804

8.864

3. LVS

3.847

3.708

-138

3.628

3.190

-439

3.372

4. SOJ

147.782

147.982

200

149.121

162.755

188.990

189.834

844

188.498

188.060

- 439

202.964

202.850

- 114

Saldo baten en lasten Mutaties reserves

200

-200

439

114

189.190

189.834

644

188.498

202.964

5. Algemene dekkingsmiddelen

12.785

9.032

489

13.695

14.013

Saldo baten en lasten

12.785

9.032

489

13.695

14.013

774

789

Geraam d resultaat

13.558

9.821

504

13.695

14.013

Totaal DG&J

202.749

199.655

1.148

202.193

216.977

Geraam d resultaat

Mutaties reserves alg dek.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

2 Beleidsbegroting 2026 GR DG&J 2.1 Programma 1: GGD Wat willen wij bereiken? GGD Zuid-Holland Zuid beschermt, bewaakt en bevordert de gezondheid van alle inwoners in Zuid-Holland met speciale aandacht voor mensen in een kwetsbare positie. Zij mogen rekenen op de bescherming van hun gezondheid tegen invloeden waartegen zij zichzelf niet, of niet voldoende, kunnen beschermen. Het zwaartepunt van de uitvoering ligt bij collectieve preventie. Wat gaan wij daarvoor doen? In het uitvoeringsprogramma staat opgenomen dat onze focus in de periode 2024-2028, aansluitend op de wens van gemeenten en de huidige financiële context, ligt op het op orde houden en brengen van onze basisdienstverlening, het versterken van de pandemische paraatheid en het ontwikkelen van een vaccinatievoorziening voor volwassenen. We werken hiervoor samen met lokale partijen, en blijven (in overleg met gemeenten) ook inspelen op actuele ontwikkelingen. Hieronder benoemen we per onderdeel kort onze opgave en gaan we in op relevante ontwikkelingen. 1.

Infectieziektebestrijding en hygiënezorg

Wat willen we bereiken? • Vergroten van de pandemische paraatheid door het signaleren van infectieziekten, (adviseren over) het nemen van preventieve maatregelen ter voorkoming van (verspreiding van) infectieziekten, het bestrijden van tuberculose en van seksueel overdraagbare aandoeningen, inclusief bron- en contactopsporing. • Het creëren van een doorgaande lijn in vaccineren van inwoners voor verhogen vaccinatiegraad en zodoende bijdragen aan vergroten infectiepreventie Wat gaan we daarvoor doen? We brengen en houden de basiscapaciteit op orde voor de uitvoering van de zeven wettelijke kerntaken van infectieziektebestrijding en dragen zorg voor pandemische paraatheid en aansluiting op de Landelijke Functie Opschaling Infectieziektebestrijding (LFI) bij het RIVM. De zeven kerntaken zijn: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

bestrijden van infectieziekten en voorkomen verdere verspreiding; surveillance (systematische gegevensverzameling over infectieziekten); beleidsadvisering; preventie activiteiten; netwerk en regie; voorbereiding op grootschalige infectieziekten uitbraken; kennis en onderzoek.

Dit doet de GGD ook voor vluchtelingen, nieuwkomers en Oekraïners.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Nederlanders reizen veel en ver, ook inwoners van onze regio. Het is belangrijk voor henzelf en voor onze samenleving dat zij op reis geen infectieziekten oplopen en die mee terug nemen naar huis. Wij willen bereiken dat inwoners gezond blijven tijdens en na hun reis. Door de import en verspreiding van (nieuwe) infectieziekten te voorkomen in onze regio én in Nederland kan de publieke gezondheid maximaal worden beschermd. De GGD biedt daartoe reizigersadvisering, vaccinatie en het voorschrijven van medicatie. Daarnaast biedt de GGD vaccinaties aan personen die als gevolg hun werk of door ziekte of medicijnen vatbaarder zijn voor infectieziekten.

Relevante actuele ontwikkelingen - Het landelijke programma Versterking Infectieziektebestrijding en Pandemische Paraatheid wordt in 2026 gecontinueerd. Het is echter nog onzeker hoeveel de GGD voor 2026 aan tijdelijke of structurele rijksmiddelen ontvangt om de ingezette versterking van de afgelopen drie jaar te behouden. Dit betekent een risico voor voldoende permanente voorbereiding op nieuwe infectieziekteuitbraken, scholing van professionals, behoud van aangenomen personeel, (bijdragen aan) wetenschappelijk onderzoek, inzet op gezamenlijke monitoring en bovenregionale samenwerking met andere GGD'en. -

Het toenemende infectierisico als gevolg van de afnemende vaccinatiegraad van kinderen in het Rijksvaccinatieprogramma baart ons al geruime tijd zorgen, omdat dit het risico vergroot van uitbraken van ernstige infectieziekten. Preventie is in dit kader hard nodig. Hiervoor zijn extra inspanningen vanuit de GGD, in samenwerking met de JGZ (JongJGZ), nodig. De robuustheid om dit te kunnen organiseren staat onder druk als gevolg van diverse (mogelijke) bezuinigingsvoorstellen.

Seksueel overdraagbare ziekten blijven een serieuze bedreiging voor de publieke gezondheid. Bij ongeveer 1 op de 5 inwoners die zich meldt bij ons Centrum Seksuele Gezondheid wordt een soa gevonden. We werken in dit kader curatief en preventief, ook outreachend. De GGD bereidt zich in 2025 voor op de bezuinigingen die landelijk worden doorgevoerd op het Centrum Seksuele Gezondheid vanaf 2026. Het huidige ambitieniveau blijft hierdoor niet langer realistisch. Het is hierbij nog onduidelijk óf en op welke manier de SPUK-uitkering wordt gedecentraliseerd naar gemeenten en welke impact dit heeft op de uitvoering van het Centrum Seksuele Gezondheid.

Sinds 2023 vindt de uitvoering van Nu Niet Zwanger plaats in zeven gemeenten. Het programma biedt hulpverleners concrete handvatten om met hun cliënten te praten over de kinderwens, seksualiteit en het gebruik van anticonceptie. Het is erop gericht om de extra belasting van een onbedoelde zwangerschap, het onnodige leed en de verergering van bestaande problemen te helpen voorkomen. De focus ligt op diverse kwetsbare doelgroepen. De dienstverleningsovereenkomsten met gemeenten lopen eind dit jaar af. In 2025 moet helder worden welke mogelijkheden er zijn om het programma voort te zetten.

Het Ministerie van Volksgezondheid Welzijn en Sport (VWS) had de ambitie om het vaccinatielandschap te vereenvoudigen. Op verzoek van VWS heeft het RIVM een uitvoeringstoets gedaan voor het onderbrengen van de vaccinatievoorziening

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

voor volwassenen (4V's) bij de GGD-en. Daarmee zou de uitvoering van alle vaccinatieprogramma's 18+ onder regie van de GGD vallen. Onder de huidige regering staat deze ontwikkeling op losse schroeven. Wij anticiperen hierop. Indicatoren Prestatie-indicator Bezetting artsen en verpleegkundigen op orde

Begroting 2026 100% van de formatie

Aantal reizigersconsulten

6.500

Beroepsgroepen en opmaat vaccinaties Vervolgconsulten reizigers en beroepsroepen en bloedafname Aantal voorlichtingen en trainingen verzorgd Covidcampagne Aantal TBC patiënten Aantal latente TBC infecties Klanttevredenhiedsonderzoek

400

9.000 15 Volgens landelijke opdracht uitgevoerd < 15 < 25 Nulmeting

Gezondheid & Milieu

Wat willen we bereiken? • Het creëren van een gezonde fysieke en sociale leefomgeving en het stimuleren van een gezonde leefstijl. • Het zorgdragen dat op potentieel risicovolle locaties de hygiëne optimaal wordt gehandhaafd, om zo verspreiding van micro-organismen zoveel mogelijk te voorkomen. Wat gaan we daarvoor doen? De adviseurs van de GGD geven advies aan burgers en gemeenten over het stimuleren van een veilige en gezonde leefomgeving, het beperken van contact met milieuverontreiniging en het beoordelen van de daarbij horende gezondheidsrisico’s. In onze regio vraagt in het bijzonder het PFAS dossier onze aandacht. Het ministerie van Infrastructuur & Waterstaat heeft voor de jaren 2025 & 2026 een financiële toezegging gedaan, waarmee we de huidige vijf programmalijnen voortzetten. De Omgevingswet en veranderingen rondom (burger)participatie vragen om een andere werkwijze van gemeenten ten aanzien van gezondheid en de fysieke leefomgeving. De GGD draagt eraan bij dat gezondheid een structureel onderdeel wordt bij het maken van afwegingen over de inrichting van de fysieke leefomgeving. We denken mee over de implementatie van ruimtelijke interventies ter bevordering en bescherming van gezondheid. Relevante ontwikkelingen: - Op dit moment lopen er twee trajecten waarin wordt onderzocht hoe de adviesrol van de GGD bij industriële casuïstiek kan worden versterkt.

In het kader van de Actie-agenda Industrie en omwonenden van het ministerie I&W loopt Actie 13 en er loopt een versterkingstraject vanuit het ministerie VWS, samen met een werkgroep van GGD medewerkers betrokken bij Industrie en Omwonenden. De verwachting is dat medio 2025 een rapportage beschikbaar komt met diverse opties voor versterking, voorzien van afwegingen over effectiviteit en

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

haalbaarheid, eindigend in een set van aanbevelingen. Dit in combinatie met de oplevering van een langlopend RIVM onderzoek in 2026 zal leiden tot nieuwe kennis en inzichten over het vraagstuk, waarop we als GGD moeten anticiperen. Indicatoren Prestatie-indicator Vergunningsaanvragen tattoo, piercing PMU binnen 8 weken afgehandeld Certificaataanvraag shipsanitation binnen 24 uur in behandeling genomen Klanttevredenheid gemeente over adviseurs en adviezen

Begroting 2026 100% 100% 7,0

Toezicht Wmo & kinderopvang

Wat willen we bereiken? • Het behouden en bevorderen van kwalitatief hoogwaardige kinderopvang voor een goede ontwikkeling van het kind in een veilige en gezonde omgeving. • Het behouden en bevorderen van kwalitatief hoogwaardige maatschappelijke ondersteuning van de (kwetsbare) burger. Wat gaan we daarvoor doen? De toezichthouders kinderopvang inspecteren jaarlijks alle kinderdagverblijven, buitenschoolse opvang en gastouderbureaus en minimaal 50% van de gastouderopvang, op basis van risico gestuurd toezicht. De uitkomst van de inspecties geeft een beeld aan gemeenten over de kwaliteit van de kinderopvang voorzieningen. De GGD voert ook toezicht uit op WMO-voorzieningen, binnen het met de gemeenten afgesproken kader. Door middel van toezichtbezoeken draagt de GGD bij aan goede WMO-voorzieningen voor de inwoners van ZHZ. Aanbieders van maatschappelijke ondersteuning zijn verplicht calamiteiten of geweld te melden bij de toezichthouder. Het calamiteitenmeldpunt bij de GGD ZHZ is een uniek instrument dat ervoor zorgt dat zorgaanbieders door zelfanalyse een kwaliteitsverbetering inzetten. Relevante ontwikkelingen - De landelijke visie op toezicht en handhaving kinderopvang is aan het veranderen. Waar toezicht voorheen vooral werd beschouwd als een controlemiddel, is de laatste jaren een ontwikkeling gaande richting meer preventief en lerend toezichthouden en handhaven.

Vanaf 2024 zijn de toezichthouders in ZHZ gestart met een wijze van flexibel toezicht, welke per 2025 ook landelijk is ingevoerd. Flexibel toezicht biedt ruimte voor maatwerk, meer onvoorspelbaarheid en diepgang in de inspecties, met als doel de kwaliteit van de kinderopvang te verbeteren. -

Een naderende landelijke ontwikkeling is dat het bestaande toezicht van de GGD op voorschoolse educatie (VE) wordt uitgebreid met het structureel toezicht op de proceskwaliteit en kwaliteitszorg van de VE. Hiermee komt het toezicht op de VE en kinderopvang bij één partij te liggen. Bovendien voorkomt dat een dubbelrol

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

van de Inspectie van het Onderwijs, omdat de inspectie ook interbestuurlijk toezicht houdt op de gemeentelijke taken met betrekking tot kinderopvang en VE. -

Om tot versterking van het WMO-toezicht te komen en tot een onafhankelijke uitvoering ervan, wordt op dit moment landelijk gewerkt aan een stimuleringsprogramma WMO-toezicht. Hiervoor zijn ook wetswijzigingen nodig. Het is onduidelijk wanneer deze veranderingen in werking treden. We volgen de ontwikkelingen en wanneer nodig en mogelijk anticiperen we daarop.

Indicatoren Prestatie-indicator Percentage inspecties dat is uitgevoerd binnen de wettelijke termijn Percentage verplichte jaarlijkse inspecties kinderopvang uitgevoerd Percentage wettelijk verplichte jaarlijkse inspecties bij gastouders uitgevoerd Percentage van de opdrachten is uitgevoerd Percentage van gemelde calamiteiten is onderzocht

Begroting 2026 100% 100 % 50% 100% 100%

Crisisorganisatie

Wat willen we bereiken? De dreiging of schadelijke gevolgen van crises en/of rampen - waarbij de publieke gezondheid wordt bedreigd - beperken of wegnemen. Wat gaan we daarvoor doen? Vanuit de GGD borgen we, in nauwe samenwerking met de GHOR, een optimale bemensing van de crisisorganisatie, die is toegerust voor haar taak. Indicatoren Prestatie-indicator Realiseren optimale bezetting van de (piket) poule voor uitvoering van de taken van de GGD ZHZ in crisissituaties

Minimaal 1 OTO (opleiden, trainen en oefenen) activiteit per werkproces per jaar.

Begroting 2026 4x (wnd.) Directeur Publieke Gezondheid 4 x procesleider Psychosociale Hulpverlening 4 x procesleider Infectieziektebestrijding 4x procesleider communicatie 4x procesleider geneeskundig onderzoek 100 %

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Gezondheidsbevordering

Wat willen we bereiken? • Een gezond klimaat voor kinderen (0-12 jaar) om in op te groeien • Een gezond klimaat voor jongeren (12-18 jaar) en jongvolwassenen (18-24 jaar). • Stimuleren van een gezonde leefstijl en vitaal ouder worden voor volwassenen (18+) • Het creëren van een gezonde fysieke en sociale leefomgeving en het stimuleren van een gezonde leefstijl. Wat gaan we daarvoor doen? De GGD werkt aan de opgaven die gemeenten hebben gesteld in hun lokale gezondheidsbeleid. Deze zijn grotendeels gebaseerd op het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Integraal Zorgakkoord (IZA). Centraal staat het terugdringen van gezondheidsachterstanden. We werken aan preventieve aanpakken op het gebied van: 1. Alcohol en roken 2. Gezonde voeding en bewegen 3. Mentale Gezondheid 4. Vitaal ouder worden 5. Gezonde leefomgeving Bij de uitvoering van onze taken werken we vanuit de leidende principes uit het meerjarenplan: integraal, op meerdere leefdomeinen en samen met bewoners. We doen dit vanuit een regionale grondslag, waarbij we per onderwerp bepalen hoe en op welke schaal we het meeste impact maken. Wanneer mogelijk sluiten we aan op lokale plannen en werken we wijkgericht, in toenemende mate in co-creatie met inwoners. Relevante ontwikkelingen - De uitvoering staat onder druk als gevolg van landelijke, regionale en lokale bezuinigingsvoorstellen.

Dit dwingt ons, in afstemming met gemeenten en andere stakeholders tot hernieuwde focus op rol en inhoud. Indicatoren Prestatie-indicator

Tevredenheid gemeten via een jaarlijkse monitor Tevredenheid ketenpartners Betrokkenheid inwoners Wijkgericht werken

Begroting 2026 Volgens jaarlijkse verantwoording die per gemeente wordt opgesteld 8,0 (peildatum 2024) 8,0 (peildatum 2024) Aan de hand van de participatieladder scoren we de mate van inwonerbetrokkenheid Aantal wijkgerichte interventies die we samen met bewoners en ketenpartners gecreëerd hebben

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Meldpunt Zorg & Overlast / OGGZ

Wat willen we bereiken? • Het coördineren van de preventieve Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (OGGZ) voor de gehele bevolking, preventieve zorg voor risicogroepen en zorg voor kwetsbare personen die zelf geen hulp zoeken zoals dak- en thuislozen en zorgwekkende 'zorgmijders'. Wat gaan we daarvoor doen? Voor de regio Zuid-Holland Zuid is de GGD verantwoordelijk voor het regionaal Meldpunt Zorg & Overlast en de OGGZ dienstverlening. Samen met het Zorg & Veiligheidshuis wordt op regionaal niveau het werkproces rondom (dreigende) escalaties, maatschappelijke onrust en complexe casuïstiek rondom personen met onbegrepen gedrag georganiseerd. Het meldpunt Zorg & Overlast fungeert als regionaal coördinatiepunt. In de aanpak rondom personen met onbegrepen gedrag participeert de GGD in een regionale kenniswerkplaats onbegrepen gedrag (RKOG), waar expertise wordt uitgewisseld in het kader van het continu versterken van een sluitende aanpak. Als onderdeel van het landelijke actieprogramma 'Grip op Onbegrip' vervult de GGD hierin een coördinerende rol en levert bijdragen aan onder andere het verstevigen en uitbreiden van regionale inzet van de Wijk–GGD. Relevante ontwikkelingen - In 2023 is een start gemaakt om het proces rondom de opvolging van overlast door personen met onbegrepen gedrag te implementeren en te borgen i.s.m. de politie, het zorg & veiligheidshuis en gemeenten.

In 2025 wordt dit verder doorontwikkeld. -

Langs de lijn van een impactanalyse en een bestuursopdracht zijn we met gemeenten in gesprek over een duurzame wijze en omvang van financiering. Het aantal meldingen loopt op en de aard wordt complexer. De vraag is hoe we hier gezamenlijk handen en voeten aan geven. Hierover voeren we ook gesprekken met partners, waaronder de politie.

Parallel aan het voorgaande punt loopt het gesprek met centrumgemeente Dordrecht over een voorgenomen afbouw per 2026 van de toegangstaak voor maatschappelijke opvang. De impact hiervan op de brede OGGZ dienstverlening en een zorgvuldige afhandeling vragen de nodige aandacht in 2025.

Indicatoren Prestatie-indicator Aantal nieuwe meldingen Meldpunt Z&O (initieel) Responstijd meldingen Aantal trajecten woningvervuiling (koop/huur)

120

Begroting 2026 4.500 (marge 10%) 3 werkdagen ajecten

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Jeugdgezondheidszorg

Wat willen we bereiken? • Vaccinatiegraad Rijks Vaccinatie Programma (RVP) 0-18 jaar in ZHZ minimaal gelijk houden of verhogen • Kinderen een gezonde start te geven en hen te ondersteunen in hun ontwikkeling, zodat ze zich optimaal kunnen ontplooien. Wat gaan we daarvoor doen? De jeugdgezondheidszorg speelt een cruciale rol in het waarborgen van de gezondheid en het welzijn van kinderen in Nederland. JongJGZ voert hiervoor uiteenlopende activiteiten uit, waaronder: - Preventieve gezondheidscontroles: dit omvat bijvoorbeeld de zogenaamde ‘groei en ontwikkelingscontroles’ op verschillende leeftijden; - Vaccinaties: het aanbieden van het Rijksvaccinatieprogramma om kinderen te beschermen tegen ernstige ziekten; - Voorlichting en advies: informatie geven over voeding, beweging en andere gezondheidsaspecten. Relevante ontwikkelingen

Elke JGZ-organisatie heeft een eenmalige vergoeding van het rijk ontvangen voor de implementatie van de wijzigingen in het RVP in de periode tussen 2025-2030. De financiering van de 4 wijzigingen zelf (inclusief de BMR-inhaalcampagne) loopt via het gemeentefonds.

Indicatoren Prestatie-indicator

Begroting 2026

De JGZ verricht de uitvoering van het regionaal basispakket JGZ en het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) conform het Uitvoeringskader JGZ en de jaarlijkse geactualiseerde richtlijn uitvoering RVP.

Overzicht met KPI's is opgenomen in uitvoeringskader JGZ. Deze KPI's zijn in een stoplichtenmodel opgenomen en zijn onderdeel van de jaarverantwoording JGZ.

8. Kennis & onderzoek Wat willen we bereiken? Het monitoren en verbeteren van gezondheid en welzijn door het doen van onderzoek en het geven van inzicht. Wat gaan we daarvoor doen? Een stevige kennisinfrastructuur is belangrijk om nu en in de toekomst goed onderbouwde (beleids)keuzes te kunnen maken. De GGD speelt hierin een belangrijke rol. Het gaat hierbij om dataverzameling, het bieden van inzicht in de gezondheidssituatie van de bevolking en advisering over de inzet van (effectieve) interventies. Met ons netwerk kunnen we landelijke kennis vertalen naar praktische toepassingen in de regio en gemeenten hierbij ondersteunen.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Relevante ontwikkelingen - In de toekomst wordt er steeds meer domeinoverstijgend samengewerkt. Als GGD spelen we een rol in het verbinden van kennis en advies tussen landelijke en lokale partijen. In de komende periode zetten we in op versterking van hiervan. We streven ernaar gezien te worden als een natuurlijke partner hierin. Indicatoren Prestatie-indicator

Begroting 2026

Tevredenheid gemeenten, via een 4-jaarlijkse monitor

8,0 (peildatum 2024)

Tevredenheid ketenpartners via een 4 jaarlijkse monitor

8,0 (peildatum 2024)

Het online GGD dashboard www.hoegezondiszhz.nl is geactualiseerd op basis van de gezondheidsmonitors Kinderen, Jeugd en Volwassenen & Ouderen.

100% Elk jaar wordt er een deel herijkt, in vier jaar tijd zijn alle cijfers aan de beurt geweest

Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) P1 GGD Infectieziektebestrijding

Jaarrekening 2024 Lasten

Baten

Bijgestelde begroting 2025

Saldo

Lasten

Baten

Begroting 2026

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

2.453

2.624

171

2.533

2.496

SOA/Sense

603

684

704

724

TBC

480

481

554

567

Marktgerichte taken

962

914

-47

921

947

Gezondheid en Milieu

574

552

-22

321

332

Toezicht Kinderopvang

1.159

1.232

1.213

1.254

198

207

190

196

2.286

2.644

358

1.976

2.302

277

222

-55

309

318

OGGZ

2.584

2.605

2.257

2.325

COVID-19

2.201

Jeugdgezondheidszorg

13.998

14.031

14.729

15.187

Kennisprogramma

1.383

1.444

1.238

1.326

1.212

-114

29.157

29.842

685

26.946

27.973

27.859

- 114

114

29.157

29.842

685

26.946

27.973

Toezicht WMO Gezondheidsbevordering Crisisorganisatie

Saldo baten en lasten Mutaties reserves Geraam d resultaat

Toelichting In beginsel betreft het verschil tussen de bijgestelde begroting 2025 en de begroting 2026 de indexatie. Daarnaast zijn de volgende voorstellen en ontwikkelingen opgenomen in de begroting 2026: • Infectieziektebestrijding en Kennisprogramma; als gevolg van een organisatorische wijziging zijn een tweetal functies vanuit deze onderdelen overgeheveld naar de directie en zijn daarmee volgens de BBV-voorschriften onderdeel van de overhead. Het betreft hiermee een verschuiving binnen de begroting van de DG&J. • OGGZ; bij de begroting 2025 is 1 fte procesregisseur beschikbaar gesteld. Conform de bij de kadernota 2026 vastgestelde uitgangspunten, is deze incidentele uitbreiding van 1 fte/€ 146.000) verwerkt in de begroting 2026 (incidenteel, alleen voor 2026).

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

•

Suïcidepreventie; betreft hier een bijstelling van zowel de lasten als de baten met € 259.000. De daadwerkelijke omvang is afhankelijk van de omvang van de middelen die door het Rijk beschikbaar worden gesteld voor deze wettelijke taak. Mentale Gezondheid; Van de totale omvang van de beschikbare middelen wordt voor het jaar 2026 een bedrag van € 114.000 ingezet. De lasten zijn hiermee bij het onderdeel kennisprogramma bijgesteld en worden gedekt middels een onttrekking uit de bestemmingsreserve.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Programma 2: Veilig Thuis Wat willen wij bereiken? Veilig Thuis voert de wettelijke taak uit om kinderen en volwassenen in afhankelijkheidsrelaties te beschermen bij situaties waar veiligheid op het spel staat, omdat iedereen recht heeft op een ‘Veilig Thuis’. Veiligheid is een voorwaarde opdat alle mensen van -9 maanden tot 100+ jaar onbelemmerd kunnen functioneren en zich optimaal kunnen ontwikkelen en ontplooien. Wat gaan wij daarvoor doen? Naast de wettelijke taken voert Veilig Thuis een aantal regionaal opgedragen taken uit, waaronder de regionale crisisdienst. Om bij te dragen aan het versterken van de voorkant en vergroten van impact, werkt Veilig Thuis intensief samen met gemeenten, politie, Zorg- & Veiligheidshuis en regionale en lokale (zorg)partners, waaronder de lokale teams. Deze samenwerking richt zich op het voorbereiden op het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming (Veilig opgroeien is teamwerk) en de landelijke aanpak Veiligheid Voorop. Of er in 2026 al een begin wordt gemaakt met de vorming van het regionale veiligheidsteam in Zuid-Holland Zuid, is afhankelijk van landelijke besluitvorming. Als gevolg van het wegvallen van een deel van de incidentele financiering van Veilig Thuis per 2025 en de nullijn voor de begroting 2026, in combinatie met het sterk gestegen aantal meldingen, zijn scherpe keuzes nodig.

Het uitgangspunt voor 2026 is dat het aantal te verwerken meldingen overeenkomt met de daarvoor beschikbaar gestelde financiering. Om dit te bereiken, onderzoekt Veilig Thuis in 2025 enerzijds hoe de instroom van het aantal meldingen kan afnemen en anderzijds hoe de uitstroom van het aantal direct over te dragen meldingen aan lokale teams kan worden versneld. Dit vraagt inspanningen van Veilig Thuis én van gemeenten en hun lokale teams. In de impactanalyse die Veilig Thuis heeft opgesteld en die is getoetst en verrijkt door gemeenten, zijn oplossingsrichtingen beschreven. Deze worden in 2025 verder verkend en uitgewerkt.

Indicatoren Veilig Thuis

Begroting 2026

Meldingen Veilig Thuis ZHZ, aantal op jaarbasis Doorlooptijden Veilig Thuis ZHZ; Triage: binnen 5 werkdagen

4.400 95-100%

Doorlooptijden Veilig Thuis ZHZ; Onderzoek: binnen 10 weken afgerond

85-100%

Direct overdragen van meldingen (absolute aantallen) Overdracht met Ondersteuning (absolute aantallen)

3.744 576

Onderzoek (absolute aantallen) Behandeling advies aanvragen

576 3.168

Klanttevredenheid Cijfer (schaal 1 op 10)

7,5

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Crisisinterventieteam Geleverde crisisinterventies (doelgroep 0 – 100)

Begroting 2026 500 - 600

Direct overdragen van casus aan lokaal binnen 48 uur

100%

Wat gaat het kosten?

(bedragen x € 1.000) P2 Veilig Thuis

Jaarrekening 2024 Lasten

Baten

Bijgestelde begroting 2025

Saldo

Lasten

Baten

Begroting 2026

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

Volwassenen

1.436

1.422

-14

1.560

1.576

Jeugd

5.735

5.744

6.114

6.176

Crisisdienst

1.034

1.136

102

1.129

1.112

Saldo baten en lasten

8.205

8.302

8.804

8.864

Mutaties reserves Geraam d resultaat

8.205

8.302

8.804

8.864

Toelichting In beginsel betreft het verschil tussen de bijgestelde begroting 2025 en de begroting 2026 de indexatie. Bij de behandeling van de begroting 2025 is ingestemd om incidenteel voor het jaar 2025 de formatie van Veilig Thuis Volwassenen en Jeugd totaal met 4,5 fte te verhogen. Conform de bij de kadernota 2026 vastgestelde uitgangspunten, is deze incidentele uitbreiding van 4,5 fte/€ 527.000 verwerkt in de begroting 2026 (incidenteel, alleen voor 2026 waarbij Veilig Thuis Volwassenen het een bijstelling betreft van 20% van deze uitbreiding en Veilig Thuis Jeugd 80%).

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Programma 3: LVS Als gevolg van het wegvallen van een deel van de incidentele financiering van de leerplichttaken van LVS per 2025 en de nullijn voor de begroting 2026, in combinatie met het sterk gestegen aantal meldingen, zijn scherpe keuzes nodig. Het uitgangspunt voor 2026 is dat het aantal te verwerken meldingen overeenkomt met de daarvoor beschikbaar gestelde financiering. LVS heeft een impactanalyse opgesteld met een aantal oplossingsrichtingen. Deze impactanalyse is betrokken bij de bestuursopdracht die is uitgevoerd onder regie van gemeenten. In deze bestuursopdracht is nadrukkelijk gekeken naar de samenwerking in de hele keten (waaronder de samenwerkingsverbanden onderwijs) en de gevolgen daarvan voor de rolafbakening en uitvoering van de leerplichttaken door LVS. Op 10 april 2025 hebben de gemeenten op basis van de uitkomst van de bestuursopdracht, gekozen voor een scenario waarin de formatie van LVS voor de leerplichttaken wordt teruggebracht naar 15,5 fte. Dit scenario is financieel verwerkt in de voorliggende ontwerp-begroting. Omdat de inhoudelijke gevolgen van deze keuze voor de uitvoering van de leerplichttaken op dit moment nog worden verkend, is het niet mogelijk om dit te verwerken in de voorliggende begrotingstekst. Dit gebeurt in de definitief vast te stellen begroting die staat geagendeerd voor de vergadering van het algemeen bestuur op 10 juli 2025.

Wat gaat het kosten? (bedragen x € 1.000) P3 LVS

Jaarrekening 2024 Lasten

Baten

Bijgestelde begroting 2025

Saldo

Lasten

Baten

Begroting 2026

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

Leerplicht

2.303

2.165

-138

2.165

1.727

-439

1.861

Doorstroompunt

1.544

1.463

1.511

Saldo baten en lasten

3.847

3.708

-138

3.628

3.190

-439

3.372

Mutaties reserves Geraamd resultaat

439

3.847

3.708

-138

3.628

3.190

3.372

Toelichting In beginsel betreft het verschil tussen de bijgestelde begroting 2025 en de begroting 2026 de indexatie. Daarnaast is in de begroting 2026 het voorkeusscenario, 15,5 fte, verwerkt.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Programma 4: SOJ Wat willen wij bereiken? De SOJ contracteert voldoende, kwalitatieve, betaalbare en beschikbare jeugdhulp voor de tien gemeenten in Zuid-Holland Zuid. Zodat jeugdhulp geboden kan worden aan kinderen, jongeren en ouders die dit nodig hebben bij het opgroeien of opvoeden. Wat gaan wij daarvoor doen? De SOJ voert voor de deelnemende gemeenten een aantal taken uit op basis van de Jeugdwet, zoals inkoop, contractmanagement, beschikken en betalen van jeugdhulp. In 2026 ligt de focus op het uitvoeren van het Verbeterprogramma betaalbare en beschikbare jeugdhulp. Dit is een gezamenlijk programma van gemeenten en SOJ, dat is opgesteld naar aanleiding van de evaluatie van de inkoop van jeugdhulp. In dit programma werkt de SOJ samen met gemeenten, die verantwoordelijk zijn voor het jeugdhulpbeleid en de toegang tot hulp, aan het verbeteren van de sturing op het aanbod, de kwaliteit en kosten van de jeugdhulp. Hiervoor wordt per segment het verbeter- en besparingspotentieel bepaald. Met als doel dat er met de verlenging van de inkoop in januari 2026 gezorgd wordt voor een betaalbaar en dekkend zorglandschap. Bij het opstellen van deze begroting is het verbeterprogramma nog in ontwikkeling. In deze begroting is op basis van het actuele jeugdhulpgebruik de post ‘per saldo groei jeugdhulpgebruik’ ten opzichte van het vorige meerjarenperspectief, opgenomen.

Het is echter de ambitie van het Verbeterprogramma om forse besparingen te realiseren. Op basis van de nog te nemen lokale en regionale besluiten over het Verbeterprogramma, kunnen gemeenten in hun zienswijzen op deze begroting de raming voor hun gemeente neerwaarts bijstellen. Hervormingsagenda Jeugd en ravijnjaar De rijksbijdragen voor jeugdhulp, evenals andere uitkeringen in het Gemeentefonds, nemen sterk af in 2026. Deze afname moet worden opgevangen met maatregelen uit de landelijke Hervormingsagenda. In 2025 zullen deze maatregelen voor een belangrijk deel doorgevoerd moeten zijn om het ravijnjaar 2026 het hoofd te kunnen bieden. De belangrijkste besparingen moeten komen van de versterking van de lokale teams, casusregie (monitoren van de effectiviteit van jeugdhulp en bijsturen hierop) door lokale teams, lokale voorzieningen en bepalen van de reikwijdte van jeugdhulp. Gemeenten sturen hierop. De SOJ draagt bij door in het contractmanagement, deels samen met gemeenten, te sturen op onder andere het juist declareren van ingezette diensten, het normenkader en de contractueel overeengekomen doelen. Daarnaast ontwikkelt de SOJ samen met gemeenten nieuwe instrumenten en diensten om het zorglandschap beter te laten functioneren, zoals de Zorg-Onderwijs Arrangementen en van een kleinschalige woonvoorziening.

Verder beoogt de SOJ in 2025 te besparen op jeugdhulpuitgaven, door het uitvoeren van rechtmatigheidsonderzoeken bij zorgaanbieders. Een vervolg hierop in 2026 is afhankelijk van de ervaringen en het resultaat in 2025. De in de Hervormingsagenda opgenomen maatregelen en forse besparingen van regionalisering en standaardisatie, zullen in het algemeen en zeker in onze regio tot een zeer beperkte (verdere) kostenreductie leiden. Veel van deze maatregelen zijn al eerder ingevoerd en leveren reeds een bijdrage.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Indicatoren Prestatie-Indicator 4 ontwikkeltafels en 3 bestuurlijke tafels met jeugdhulpaanbieders per jaar Tenminste 3 individuele gesprekken met strategische partners per jaar

Begroting 2026 100% 100%

Onderstaande tabel bevat de vanuit het BBV voorgeschreven beleidsindicatoren die betrekking hebben op Serviceorganisatie Jeugd. De gepresenteerde waarden zijn gemiddelde waarden voor de tien Zuid-Holland Zuid gemeenten.

nr. Taakveld 29 30 31

Naam indicator

Eenheid

6. Sociaal

Jongeren met

% van alle jongeren

domein

jeugdhulp

tot 18 jaar

6. Sociaal

Jongeren met

% van alle jongeren

domein

jeugdbescherming

tot 18 jaar

6. Sociaal

Jongeren met

% van alle jongeren

domein

jeugdreclassering

van 12 tot 23 jaar

Bron Begroting 2025 Begroting 2026 CBS

11,7%

11,6%

CBS

1,2%

1,1%

CBS

0,2%

0,3%

Wat gaat het kosten? De financiële raming van de jeugdhulpuitgaven 2026-2029 is gebaseerd op de prognose (januari 2025) van de kosten per gemeente voor het jaar 2025. Deze verwachte uitgaven worden geïndexeerd naar het prijsniveau 2026. Geen groei en geen besparingen verwerkt In de vorige begrotingen en meerjarenperspectieven is ervoor gekozen, vanwege evenwichtig begrotingsbeleid, zowel geen generieke besparingen als geen groei, in aanvulling op de prognose van de kosten, te verwerken. Deze gedragslijn wordt in deze begroting en meerjarenperspectief voortgezet. Dit betekent dat we uitgaan van de actuele prognose van jeugdigen in zorg. Daarbij wordt opgemerkt dat de kostenontwikkeling per gemeente sterk verschilt en fluctueert. Dit wordt vaak veroorzaakt door toe- of afname van (soms enkele) jeugdigen die intensieve verblijfszorg toegekend hebben gekregen. Deze toe- en afnames zijn niet te voorspellen. Deze prognose is hoger dan de prognose bij het vorige meerjarenperspectief, gecorrigeerd voorindexatie. Dit wordt verderop toegelicht. Tevens zijn er een aantal risico's die tot hogere kosten kunnen leiden. Zie hiervoor de risicoparagraaf. Gemeenten kunnen in hun zienswijzen, net als voorgaande jaren, gericht op de actuele situatie en plannen voor de eigen gemeente gemotiveerd een aanpassing aangeven.

Onderstaand is een schema opgenomen waarbij een relatie wordt gelegd tussen voorzichtig, evenwichtig en ambitieus begrotingsbeleid enerzijds en het (niet) opnemen van groei en besparingen anderzijds.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Voorzichtig (minder risio) Geen besparingen

Evenwichting / realistisch (gemiddeld risico) Geen besparingen

Ambitieus (hoger risico) Wel besparingen

Groei opnemen

Geen groei

Informatievoorziening, monitoring en rapportage De ontwikkeling van de inzet van jeugdhulp is door gemeenten uitgebreid te raadplegen in het gemeentedashboard. Het gemeentedashboard is op een aantal punten wederom behoorlijk uitgebreid qua functionaliteit. Gemeenten worden nauw betrokken bij de verdere doorontwikkeling. Maandelijks worden data-bijeenkomsten georganiseerd om de ontwikkelingen te bespreken. Op verzoek worden verdiepende analysesessies georganiseerd op gemeenteniveau. Tevens ontvangen gemeenten maandrapportages met een actuele prognose en een rolling forecast. Indexatie De tarieven voor jeugdhulp moeten wettelijk toereikend geïndexeerd worden. De VNG adviseert gemeenten hierin volgens een vastgestelde methodiek. Deze advisering wordt gevolgd en is contractueel vastgelegd. Voor 2025 is dit als uitgangspunt genomen (4,63%). Voor 2026 is nog geen indexcijfer beschikbaar. Bij de indexatie in de primaire begroting wordt voor de indexatie 2026 de indexatie uit de kaderbrief gehanteerd. Dit is 3,40% voor de looncomponent (weging 90%) en 2,20% voor de overige kosten (weging 10%).

Begroting 2026 (bedragen x € 1.000) P4 Serviceorganisatie Jeugd

Jaarrekening 2024 Lasten

Baten

147.782

147.982

Saldo baten en lasten

147.782

Mutaties reserves Geraamd resultaat

200 147.982

Product

Bijgestelde begroting 2025

Saldo

Lasten

Baten

200

149.121

147.982

200

149.121

0 147.982

-200 0

0 149.121

Begroting 2026

Saldo

Lasten

Baten

162.755

Saldo 0

149.121

162.755

0 149.121

0 0

0 162.755

0 0

De gemeentelijke bijdragen 2026 uit het laatste meerjarenperspectief bedroegen € 155,2 miljoen (inclusief overhead). In onderstaande tabel zijn de mutaties opgenomen naar de gemeentelijke bijdragen primaire begroting 2026. De gemeentelijke bijdragen zijn € 283k lager dan de begroting vanwege geraamde rente inkomsten. (bedragen x € 1.000) Gemeentelijke bijdragen 2026 laatste meerjarenperspectief

155.221

Indexatie 2026 en tariefsverhogingen

5.635

3,6%

Niet verwerken besparingen gemeenten vorige primaire begroting

1.050

0,7%

450

0,3%

Extra kosten jeugdhulp voorziening "De Break" Vrijval oude jaren en renteopbrengsten niet opgenomen in laatste meerjarenpersectief Per saldo groei jeugdhulpgebruik Gemeentelijke bijdragen primaire begroting 2025

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

-1.135 -0,7% 6.933

4,5%

168.153

8,3%

Toelichting mutaties: Indexatie 2026 en tariefsverhogingen Dit is de indexatie opgenomen in de kaderbrief 2024 en is 3,28%. Daarnaast zijn ook tariefsverhogingen gecertificeerde instellingen verwerkt en JeugdzorgPlus (gesloten jeugdhulp verwerkt. Bij gecertificeerde instellingen is volgens landelijke afspraken de ingroeifactor verwerkt om te komen tot voldoende bezetting voor de landelijk afgesproken caseload normen. Bij JeugdzorgPlus heeft een wetswijziging ten aanzien van humaner maken van het gesloten regime geleid tot extra kosten die vergoed moeten worden. Niet verwerken besparingen gemeenten vorige primaire begroting In de vorige primaire begroting hebben drie gemeenten besparingen opgenomen. Bij elke nieuwe begrotingscyclus wordt weer uitgegaan van de actuele prognose. Terugkijkend is bij één gemeente het jeugdhulpgebruik harder gedaald dan de opgenomen besparing. Bij de andere twee gemeenten is het jeugdhulpgebruik toegenomen. Per saldo groei jeugdhulpgebruik Per saldo resteert een groei van het jeugdhulpgebruik van € 6,9 mln. (4,5%) ten opzichte van het vorige meerjarenperspectief. De groei zit zowel op ambulante jeugdhulp als op jeugdhulp met verblijf, bij een daling van de kosten voor maatregelen jeugdbescherming. Ten opzichte van de kadernota en ook de prognose bij de tweede bestuursrapportage is sprake van een daling van het jeugdhulpgebruik.

Deze kentering betreft met name jeugdhulp met verblijf. In onderstaande tabel is een overzicht opgenomen van de mutaties ten opzichte van prognose 2024 opgenomen in de tweede bestuursrapportage 2024. (bedragen x € 1.000) Prognose 2024 bij 2e bestuursrapportage

155.309

Indexatie 2025 en tariefsverhogingen

7.734

5,0%

Indexatie 2026

5.348

3,4%

Terugbetaling JZ+ middelen 2024 niet in 2026

412

0,3%

Minder rentebaten

283

0,2%

Groei / krimp jeugdhulpgebruik pp 2025

-933 -0,6%

Gemeentelijke bijdragen primaire begroting 2026

168.153

8,3%

Begroting, meerjarenperspectief bijdrage specificatie per gemeente 2026 - 2029 De opbouw van de begroting en voorlopige bijdragen per gemeente naar jeugdhulpcategorie en taakvelden (t.b.v. gemeentebegrotingen) zijn in onderstaande tabellen opgenomen. De bijdragen hebben een voorlopig karakter. Gebleken is dat de werkelijke kosten per gemeente sterk kunnen fluctueren. Er worden een aantal risico's gelopen welke niet verwerkt zijn in de begroting. Deze zijn beschreven in de risicoparagraaf. Gemeenten worden geadviseerd hier rekening mee te houden.

Dienst Gezondheid & Jeugd | Begroting 2026 GR Dienst Gezondheid & Jeugd zhz |

Begroting 2026 (bedragen x €1.000) Gemeente

Regionale zorgmarkt forecast model (FM)

Taakgericht en subsidies

LTA FM PGB FM

SOJ

Vrijval Rente oude inkom jaren sten

Totaal

Prognose Prognose 2026 2024 2e Kadernota burap

Alblasserdam

7.233

161

486

222

264

-41

-13

8.313

7.899

6.954

Dordrecht

46.717

1.037

1.992

2.561

1.697

-227

-85

53.692

52.905

48.704

Gorinchem

11.033

327

952

239

535

-57

-28

13.001

13.678

12.485

Hardinxveld-G.

4.987

136

277

510

223

-53

-11

6.070

6.793

6.424

Hendrik-Ido-A.

8.700

181

864

344

296

-17

-15

10.354

10.140

8.975

Hoekschewaard

19.045

543

2.220

1.112

887

-242

-43

23.522

23.335

21.119

Molenlanden

9.062

269

144

517

441

-22

10.425

12.587

11.648

Papendrecht

10.356

232

1.367

221

379

-19

12.546

13.016

11.335

Sliedrecht

7.547

199

446

271

325

-91

-16

8.682

8.854

7.941

Zwijndrecht

19.081

388

940

685

634

-147

-31

21.549

21.663

19.722

143.762

3.474

9.688

6.683

5.680

-853

-283

168.153

170.871

155.309

Totaal

Specificatie Regionale Zorgmarkt

(bedragen x €1.000) Zorgcategorie

Begroting 2026

Ambulante jeugdhulp Behandeling, begeleiding, diagnostiek Jeugd GGZ Dagbesteding en dagbehandeling Basis GGZ ED (dyslexie) Ambulant overig Subtotaal ambulante jeugdhulp Jeugdhulp met verblijf Verblijf met behandeling Pleegzorg Gesloten jeugdhulp Gezinshuizen Verblijf SGGZ HIC (high intensive care) Wonen met begeleiding Logeren Subtotaal jeugdhulp met verblijf Jeugdbescherming en jeugdreclassering Jeugdhulp taxivervoer Totaal

Aantal jeugdigen

27.908 28.127 14.312 2.296 3.300 3.644 79.586

2.929 3.388 603 1.126 838 1.405 7.754

15.502 7.688 3.170 6.907 1.096 13.960 2.158 50.481 11.022 2.673 143.762

106 447 13 91 6 115 109 840 796 418 8.367

Taakvelden

(bedragen x € 1) IV3 taakveld 6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal 6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk

Alblasserda m 3.765.281

Dordrecht

Gorinchem

23.015.814

6.085.072

Hardinxveld- Hendrik-IdoGiessendam Ambacht 3.111.034 5.225.804

Hoeksche Molenlanden Papendrecht Waard 11.905.509 5.733.886 5.373.013

Sliedrecht

Zwijndrecht

4.570.448

9.664.947

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://raad.papendrecht.nl/api/v1/meetings/1076/documents/15680