26-12-08.03 Relevant stuk 1, Rapport meedenken, meepraten en meedoen
Tekst van het document
Meedenken, meepraten en meedoen Wat inwoners van de gemeente Overbetuwe belangrijk vinden 2 Inleiding Voor het opstellen van een nieuwe participatieverordening hebben we inwoners van Overbetuwe gevraagd naar hun ervaringen met en ideeën over meedenken, meepraten en meedoen. Dat deden we met een enquête. We wilden weten hoe betrokken inwoners zich voelen bij plannen en projecten van de gemeente, hoe zij eerdere participatietrajecten hebben ervaren en wat zij belangrijk vinden voor de toekomst. De participatieverordening komt voort uit de Wet versterking participatie op decentraal niveau. Deze wet verplicht gemeenten om vast te leggen hoe inwoners en maatschappelijke organisaties kunnen meedenken en meepraten over plannen en besluiten. Een verordening is een soort "wet van de gemeente". Daarin staat wat inwoners, bedrijven en de gemeente wel of niet mogen doen. Het uitgangspunt van de wet is dat mensen invloed moeten kunnen uitoefenen op onderwerpen die hen raken. Door gebruik te maken van de kennis, ervaring en ideeën van inwoners kunnen besluiten beter aansluiten bij wat er leeft in de samenleving. Zo draagt participatie bij aan een sterke en be- trokken lokale democratie. Goede participatie zorgt ervoor dat inwoners zich meer betrokken voelen bij hun leefomgeving en bij de keuzes die de gemeente maakt.
Dit kan leiden tot meer begrip en steun voor beleid, een sterkere verbondenheid tussen inwoners en een grotere tevredenheid over het gemeentebestuur. Ook kan het ervoor zorgen dat inwoners zich meer verantwoordelijk voelen voor hun omgeving en actiever meedoen in de samenleving. In dit rapport meedenken, meepraten en meedoen presenteren we de resultaten van de enquête. We laten zien hoe inwoners denken over participatie en welke ervaringen zij hebben opgedaan. Op basis van deze inzichten trekken we lessen voor de toekomst. Een participatieverordening alleen is namelijk niet genoeg om participatie succesvol te maken. De ervaringen, verwachtingen en wensen van inwoners helpen ons om participatie beter vorm te geven en verder te verbeteren. 3 Leeswijzer Dit rapport gaat over de enquête over meedenken, meepraten en meedoen in de gemeente Over- betuwe. U leest welke ervaringen deelnemers hebben en hoe zij in de toekomst willen meedoen. Het rapport begint met een samenvatting van de belangrijkste uitkomsten. Daarna volgen drie hoofdstukken: - Hoofdstuk 1: Wie hebben de enquête ingevuld? We vergelijken de deelnemers met alle inwoners van gemeente Overbetuwe. - Hoofdstuk 2: Ervaringen met eerder meedenken en meedoen.
Hoe vonden deelnemers het contact met de gemeente? Was duidelijk waarover zij konden meepraten? En wat gebeurde er met hun ideeën? - Hoofdstuk 3: Meedenken en meedoen in de toekomst. Willen deelnemers vaker meedoen? Over welke onderwerpen, op welke manier en op welk moment? Ook leest u hun tips om meer inwoners te betrekken. Bij de meeste vragen staan de antwoorden in een tabel. Daarin ziet u hoeveel mensen een ant- woord kozen en welk percentage daarbij hoort. Taartdiagrammen laten de verdeling van de ant- woorden zien. Onder de tabellen en taartdiagrammen leest u de belangrijkste uitkomsten. Antwoor- den op open vragen zijn per onderwerp samengevat. In totaal vulden 114 mensen de enquête in. Welke vervolgvragen zij kregen, hing af van hun eer- dere antwoorden. Mensen die al eens hadden meegedaan, kregen bijvoorbeeld vragen over hun ervaringen. Mensen die nog niet hadden meegedaan, sloegen deze vragen over. De percentages horen steeds bij de mensen die de vraag hebben beantwoord. Soms konden deelnemers meerdere antwoorden kiezen. Dan kunnen de percentages samen hoger zijn dan 100%. Let op: Te weinig mensen hebben de enquête ingevuld om betrouwbare conclusies te trekken over de verschillen in de resultaten. We kijken daarom naar opvallende verschillen en patronen. We kunnen niet met zekerheid zeggen of deze verschillen door toeval komen.
Bekijk de resultaten dus voorzichtig: ze geven aanwijzingen, maar geen harde conclusies. 4 Samenvatting Veel mensen die de enquête invulden, willen meedenken over plannen en diensten van de ge- meente Overbetuwe. Zij willen dat de gemeente hun zorgen, wensen en ideeën serieus neemt. De meesten zijn positief over de manieren van meedoen en begrijpen de informatie goed. Zij willen vooral eerder meedenken, weten hoeveel invloed zij hebben en zien wat de gemeente met hun ideeën doet. Wie vulden de enquête in 114 mensen vulden de enquête in. Vergeleken met alle inwoners deden relatief veel 65-plussers en theoretisch opgeleiden mee. Jongeren en mensen met een praktische opleiding deden juist minder mee. Ook zijn niet alle dorpen even goed vertegenwoordigd. Ervaringen met eerder meedoen 49% heeft eerder meegedacht of meegepraat. Deze 56 mensen deden vooral mee via bewoners- avonden (55%), vragenlijsten (43%) en dorpsraden (30%). Hun ervaringen zijn meestal positief: - Ongeveer 82% heeft meer vertrouwen in de gemeente doordat zij mochten meedenken of meedoen. - Ongeveer 61% vindt het contact met de gemeente redelijk goed tot heel goed. - Ongeveer 70% vindt de manier van meedoen prettig. - Ongeveer 79% vindt de informatie begrijpelijk en niet te technisch. - Ongeveer 82% is positief over opnieuw meedoen.
Deelnemers waarderen medewerkers die luisteren, helpen en meedenken over wat mogelijk is. Wel noemen zij trage reacties, vragen zonder antwoord en afspraken die niet goed worden opgevolgd. Invloed en uitleg achteraf kunnen beter Deelnemers zijn minder positief over hun echte invloed dan over de manier van meedoen. Onge- veer 38% heeft gezien wat er met hun ideeën is gebeurd. Ongeveer 43% heeft dit niet gezien en 20% is neutraal. 45% vindt duidelijk waarop zij invloed hebben; 28% vindt dit onvoldoende en 29% is hierover neutraal. Ook verschillen de meningen over de vraag of het eindresultaat past bij wat inwoners hebben ingebracht: 30,4% ziet dit onvoldoende terug, 25% is neutraal en 44,7% ziet dit een beetje of wel terug. Sommige deelnemers denken dat plannen al vaststaan en dat de gemeente hen alleen laat mee- denken omdat het moet. Het is daarom belangrijk dat de gemeente laat weten welke ideeën ze overneemt, welke niet en waarom. Ook vinden mensen dat het lang duurt en dat er weinig zichtbare resultaten zijn. Specifieke signalen zijn doorgestuurd naar de juiste afdelingen om er verder mee aan de slag te gaan. 5 Wie willen meedoen en waarom Van alle deelnemers wil 48% in de toekomst meedenken of meepraten. 39% zegt ‘misschien’ en 12% heeft geen interesse. Van de 100 mensen die ‘ja’ of ‘misschien’ zeggen, wil 81% vooral dat de gemeente naar hen luistert.
Ook willen zij plannen en diensten verbeteren (41%), problemen oplos- sen (40%) en hun mening geven over de buurt (32%). De kleine groep zonder interesse noemt vooral het gevoel dat de gemeente niet luistert. Andere redenen zijn weinig interesse in de onderwerpen, te weinig tijd en het idee dat anderen meer weten. Waarover en hoe willen inwoners meedoen Mensen die misschien of zeker willen meedoen, hebben vooral interesse in verkeer en openbare ruimte (66%). Ook wonen en bouwen (58%), groen, natuur en duurzaamheid (56%), zorg, welzijn en jeugd (52%) en veiligheid (49%) krijgen veel aandacht. 62% wil hun mening geven, 36% wil advies geven of samen met de gemeente plannen bedenken (35%). Minder mensen willen zelf plannen maken of taken uitvoeren. Bewonersavonden (75%) en vragenlijsten (63%) zijn het populairst. Ook is er interesse in online bewonersavonden (25%) en persoonlijke gesprekken (20%). Vroeg meedenken is belangrijk: 81% wil dit voordat de gemeente een plan ontwerpt en 64% tijdens het ontwerpen. Slechts 29% wil mee- denken als het plan al klaar is. Vijf lessen voor de gemeente 1. Betrek inwoners vroeg en denk in oplossingen. Vraag inwoners mee te denken als plannen nog kunnen veranderen. Leg vooraf de regels en kaders uit. Denk mee over wat mogelijk is en zoek oplossingen. 2. Laat zien welke invloed inwoners hebben.
Vertel welke ideeën zijn overgenomen, welke niet en waarom. Houd inwoners op de hoogte van de voortgang en de resultaten. 3. Gebruik duidelijke taal en verschillende manieren om inwoners te bereiken. Geef informatie digi- taal én via brieven, dorpskranten en plekken waar inwoners elkaar ontmoeten. 4. Zoek inwoners op en laat beleid passen bij hun dagelijks leven. Organiseer contact dichtbij, in alle dorpen. Geef aandacht aan groepen die minder makkelijk meedoen. Gebruik vaker vragenlijs- ten. Werk samen met dorpsraden en lokale organisaties. 5. Zorg dat inwoners op de gemeente kunnen rekenen. Reageer op tijd, kom afspraken na en zorg voor vaste contactpersonen. Sluit aan bij bestaande dorpsplannen en ideeën en acties van bewo- ners. Spreek duidelijk af wie waarvoor verantwoordelijk is en kies haalbare volgende stappen. Inhoudsopgave Inleiding2 Leeswijzer3 Samenvatting4 1. Wie vulden de enquête in 7 1.1 Verdeling leeftijd7 1.2 Verdeling geslacht8 1.3 Verdeling over de dorpen | 9 1.4 Verdeling over opleidingsniveaus | 10 2.
Ervaringen met eerder meedenken en meedoen | 11 2.1 Eerder meedenken en meepraten | 11 2.2 Manier van meedenken | 12 2.3 Ervaring met het contact | 13 2.4 Duidelijkheid over invloed | 14 2.5 Teruggezien van de inbreng | 15 2.6 Aansluiting van de uitkomst bij de inbreng | 16 2.7 Ervaring met de manier van meedoen | 17 2.8 Begrijpelijkheid van de informatie | 18 2.9 Vertrouwen in de gemeente | 19 2.10 Bereidheid om opnieuw mee te doen | 20 2.11 Verbetering voor meepraten en meedenken | 21 2.12 Redenen om mee te denken | 23 3. Meedenken en meedoen in de toekomst | 24 3.1 Interesse in meedoen in de toekomst | 24 3.2 Redenen om niet mee te doen | 25 3.3 Redenen om wel mee te doen | 26 3.4 Onderwerpen om over mee te denken | 27 3.5 Gewenste manier van meedenken en meepraten | 28 3.6 Voorkeur voor manieren van meedoen | 29 3.7 Gewenst moment van meedenken | 30 3.8 Tips en ideeën om inwoners te betrekken | 31 6 1.
| Wie vulden de enquête in 1.1 Verdeling leeftijd Leeftijdsgroep | Aantal | Percentage | Percentage Overbetuwe | Verschil in enquête | enquête | (zonder 15-) | procentpunten 15-25 jaar | 6 | 5,3% | 13,7% | -8,4% 26-35 jaar | 9 | 7,9% | 26,1% (beide groepen | -5,9% 36-45 jaar | 14 | 12,3% | samen) 46-55 jaar | 13 | 11,4% | 33,9% (beide groepen 56-65 jaar | 20 | 17,5% | samen) | -5% Ouder dan 65 jaar | 52 | 45,6% | 26,3% | +19,3% Leeftijd 15–25 jaar (5.3%) 26–35 jaar (7.9%) 36–45 jaar (12.3%) 46–55 jaar (11.4%) 56–65 jaar (17.5%) Ouder dan 65 jaar (45.6%) 7 8 1.2 Verdeling leeftijd Geslacht Geslacht Aantal enquête Percentage enquête (zonder zeg ik liever niet) Percentage Overbetuwe Verschil in procentpunten Man 49 43,8% 49,6% -8,4% Vrouw 63 56,2% 50,4% +5,8% Anders 0 0% Onbekend N.v.t. Zeg ik liever niet 2 1,8% N.v.t. N.v.t.
Man (43,8%) Vrouw (56,2%) Zeg ik liever niet (1,8%) 1.3 | Verdeling over de dorpen Percentage enquête Dorp | Aantal | (zonder toekomstige | Percentage | Verschil in enquête | inwoner en geen | Overbetuwe | procentpunten inwoner) Herveld | 1 | 0,9% | 10,1% | -4,6% Andelst | 5 | 4,6% Driel | 2 | 1,8% | 8,9% | -7,1% Elst | 55 | 50% | 45,8% | +4,2% Heteren | 14 | 12,7% | 10,5% | +2,2% Oosterhout | 8 | 7,3% | 5,5% | +1,8% Randwijk | 1 | 0,9% | 3% | -2,1% Slijk-Ewijk | 4 | 3,6% | 1% | +2,6% Valburg-Homoet | 10 | 9,1% | 4,3% | +4,8% Zetten | 10 | 9,1% | 10,9% | -1,8% Hemmen | 0 | 0% Toekomstige inwoner | 2 | N.v.t. | N.v.t. | N.v.t. Geen inwoner | 2 | N.v.t. | N.v.t. | N.v.t. Dorp Andelst (4,6%) Driel (1,8%) Elst (50%) Herveld (0,9%) Heteren (12,7%) Oosterhout (7,3%) Randwijk (0,9%) Slijk-Ewijk (3,6%) Valburg-Homoet (9,1%) Zetten (9,1%) Toekomstige inwoner Geen inwoner 9 1.4 | Verdeling over opleidingsniveaus Opleidingsniveau | Aantal | Percentage enquête | Percentage | Verschil in enquête | (zonder zeg ik liever niet) | Overbetuwe | procentpunten Basisschool | 1 | 0,9% | 25% | -12,3% Middelbare school | 13 | 11,8% MBO | 32 | 29,1% | 42% | -12,9% HBO (Bachelor) | 21 | 19,1% HBO (Master) | 21 | 19,1% Universiteit (Bachelor) | 5 | 4,5% | 33% | +25,2% Universiteit (Master) | 12 | 11% Universiteit (Doctoraal) | 5 | 4,5% Zeg ik liever niet | 4 | N.v.t.
Opleidingsniveau Basisschool (0,9%) Middelbare school (11,8%) MBO (29,1%) HBO (Bachelor) (19,1%) HBO (Master) (19,1%) Universiteit (Bachelor) (4,5%) Universiteit (Master) (11%) Universiteit (Doctoraal) (4,5%) Zeg ik liever niet 10 2. | Ervaringen met eerder meedenken en meedoen 2.1 Eerder meedenken en meepraten Heeft u eerder meegedacht en meegepraat over plannen en diensten van de gemeente? Opleidingsniveau | Aantal | Percentage Ja | 56 | 49,1% Nee | 47 | 41,2% Weet ik niet/kan ik me | 11 | 9,6% niet herinneren Eerder meegedacht Ja (49,1%) Nee (41,2%) Weet ik niet / kan ik me niet herinneren (9,6%) - | Ongeveer de helft van de ondervraagde inwoners heeft al eens meegedacht over onderwerpen van de gemeente. - | Jongeren hebben iets minder vaak meegedacht dan oudere groepen. 11 2.2 | Manier van meedenken Zo ja, op welke manier heeft u dat gedaan? Opleidingsniveau | Aantal | Percentage (vanwege meerkeuze meer dan 100%) Vragenlijst | 24 | 42,9% Bewonersavond | 31 | 55,4% Online bewonersavond | 0 | 0% Overbetuwesamen.nl | 2 | 3,6% Eigen initiatief | 14 | 25% Persoonlijk gesprek | 12 | 21,4% Dorpsraad | 17 | 30,4% Jongerenberaad | 0 | 0% Swipocratie | 4 | 7,1% Anders | 17 | 30,4% Weet ik niet | 0 | 0% - | De meeste mensen die eerder hebben meegedacht, deden dit via een bewonersavond, vragen lijst of dorpsraad.
- | Andere manieren van meedoen zijn actief zijn in de politiek en meedenken over speeltuintjes. Ook zetten inwoners activiteiten op in hun buurt of dorp, of doen zij daaraan mee. Sommige activiteiten zijn bedoeld om te zorgen dat iedereen mee kan doen en erbij hoort. - | Oudere groepen zetten vaker zelf de eerste stap om mee te denken. Ook zijn zij vaker actief in een dorpsraad. - | Vrouwen doen vaker online mee, bijvoorbeeld door een vragenlijst in te vullen. Mannen zijn vaker actief in een dorpsraad, gaan vaker naar een bewonersavond of kiezen vaker voor persoonlijk contact. 12 2.3 | Ervaring met het contact Hoe heeft u dit contact ervaren (inclusief toelichting)? Aantal | Percentage Heel slecht | 0 | 0% Slecht | 1 | 1,8% Redelijk slecht | 7 | 12,5% Neutraal | 14 | 25% Redelijk goed | 11 | 19,6% Goed | 21 | 37,5% Heel goed | 2 | 3,6% Ervaren contact Slecht (1,8%) Redelijk slecht (12,5%) Neutraal (25%) Redelijk goed (19,6%) Goed (37,5%) Heel goed (3,6%) - | Over het algemeen zijn inwoners positief over het contact met de gemeente. - | Veel inwoners vinden dat de gemeente goed helpt en naar hen luistert. Zij noemen bijvoorbeeld de projecten voor speelplekken als positief voorbeeld. - | Sommige inwoners hebben het gevoel dat de gemeente hen alleen laat meedenken omdat het moet en dat het een soort afstreepactie is.
De gemeente vraagt naar hun mening, maar zij zien niet altijd wat daarmee gebeurt. - | Volgens inwoners reageert de gemeente niet altijd snel en soms helemaal niet. Ook gaat de gemeente niet altijd goed verder met vragen, meldingen en afspraken. - | Inwoners voelen zich gehoord, maar vinden dat de gemeente weinig met hun ideeën doet. Soms denken zij dat de gemeente het plan of besluit vooraf al heeft bepaald. - | Dorpsraden geven aan dat zij weinig tot geen invloed hebben. Ook ervaren zij weinig tot geen ruimte om mee te praten. 13 2.4 | Duidelijkheid over invloed De gemeente gaf duidelijk aan waarop ik wel en niet nog invloed kon hebben Aantal | Percentage Helemaal mee oneens | 3 | 5,4% Mee oneens | 7 | 12,5% Een beetje mee oneens | 5 | 8,9% Neutraal | 16 | 28,6% Een beetje mee eens | 12 | 21,4% Eens | 12 | 21,4% Helemaal mee eens | 1 | 1,8% Duidelijkheid invloed Helemaal mee oneens (5,4%) Mee oneens (12,5%) Een beetje mee oneens (8,9%) Neutraal (28,6%) Een beetje mee eens (21,4%) Eens (21,4%) Helemaal mee eens (1,8%) - | Inwoners verschillen van mening over hoe duidelijk de gemeente uitlegt op welke onderwerpen zij wel en geen invloed hebben. - | Jongere inwoners zijn hier iets positiever over dan oudere groepen. - | In Heteren lopen de meningen hierover meer uiteen.
14 2.5 | Teruggezien van de inbreng Ik heb teruggezien wat er met mijn inbreng is gebeurd Aantal | Percentage Helemaal mee oneens | 3 | 5,4% Mee oneens | 11 | 19,6% Een beetje mee oneens | 10 | 17,9% Neutraal | 11 | 19,6% Een beetje mee eens | 8 | 14,3% Eens | 13 | 23,2% Helemaal mee eens | 0 | 0% Inbreng teruggezien Helemaal mee oneens (5,4%) Mee oneens (19,6%) Een beetje mee oneens (17,9%) Neutraal (19,6%) Een beetje mee eens (14,3%) Eens (23,2%) - | Ongeveer de helft van de inwoners ziet wat de gemeente met hun ideeën en opmerkingen heeft gedaan. De andere helft ziet dit niet of onvoldoende. - | Oudere groepen zijn hier iets negatiever over. - | Vrouwen zijn hierover vaak positief of negatief. Mannen zijn iets vaker neutraal: zij zijn niet positief en niet negatief. 15 2.6 | Aansluiting van de uitkomst bij de inbreng De uiteindelijke uitkomst sloot (deels) aan bij wat inwoners hebben ingebracht Aantal | Percentage Helemaal mee oneens | 1 | 1,8% Mee oneens | 8 | 14,3% Een beetje mee oneens | 8 | 14,3% Neutraal | 14 | 25% Een beetje mee eens | 16 | 28,6% Eens | 9 | 16,1% Helemaal mee eens | 0 | 0% Uitkomst aansluit Helemaal mee oneens (1,8%) Mee oneens (14,3%) Een beetje mee oneens (14,3%) Neutraal (25%) Een beetje mee eens (28,6%) Eens (16,1%) - | Inwoners verschillen van mening over hoe goed het eindresultaat past bij hun ideeën en opmerkingen.
- | Jongere inwoners zijn hier het meest positief over. De groepen van 15 tot en met 25 jaar en van 26 tot en met 35 jaar zijn positiever. De oudere groepen van 56 tot en met 65 jaar en boven de 65 jaar zijn negatiever. - | Vrouwen vinden iets vaker dan mannen dat het eindresultaat past bij hun ideeën en opmerkingen. - | Inwoners van Heteren zijn hier positiever over. 16 2.7 | Ervaring met de manier van meedoen De manier van meedoen was prettig Aantal | Percentage Helemaal mee oneens | 0 | 0% Mee oneens | 2 | 3,6% Een beetje mee oneens | 1 | 1,8% Neutraal | 14 | 25% Een beetje mee eens | 10 | 17,9% Eens | 27 | 48,2% Helemaal mee eens | 2 | 3,6% Manier meedoen Mee oneens (3,6%) Een beetje mee oneens (1,8%) Neutraal (25%) Een beetje mee eens (17,9%) Eens (48,2%) Helemaal mee eens (3,6%) - | Inwoners zijn over het algemeen heel positief over de manier waarop zij kunnen meedoen. - | Jongere inwoners geven vaker aan dat de manier van meedoen bij hen past. - | Inwoners van Heteren en Oosterhout zijn positiever over de manier van meedoen dan inwoners van de andere dorpen. 17 18 2.8 Begrijpelijkheid van de informatie De informatie was begrijpelijk en niet te technisch Begrijpelijkheid informatie - Inwoners vinden de informatie over het algemeen duidelijk. - Er zijn geen belangrijke verschillen te zien tussen de groepen inwoners.
Aantal Percentage Helemaal mee oneens 0 0% Mee oneens 1 1,8% Een beetje mee oneens 1 1,8% Neutraal 10 17,9% Een beetje mee eens 6 10,7% Eens 31 55,4% Helemaal mee eens 7 12,5% Mee oneens (1,8%) Een beetje mee oneens (1,8%) Neutraal (17,9%) Een beetje mee eens (10,7%) Eens (55,4%) Helemaal mee eens (12,5%) 2.9 | Vertrouwen in de gemeente Deze ervaring heeft mijn vertrouwen in de gemeente versterkt* *Door een fout in Formdesk zijn twee antwoordopties per ongeluk samengevoegd. Daardoor kunnen we bij deze vraag niet zien welke van deze twee antwoorden inwoners hebben gekozen. Aantal | Percentage Helemaal mee oneens/ | 3 | 5,4% mee oneens* Een beetje mee oneens | 0 | 0% Neutraal | 7 | 12,5% Een beetje mee eens | 24 | 42,9% Eens | 10 | 17,9% Helemaal mee eens | 12 | 21,4% Vertrouwen in de gemeente Helemaal mee oneens/ mee oneens (5,4%) Neutraal (12,5%) Een beetje mee eens (42,9%) Eens (17,9%) Helemaal mee eens (21,4%) - | Meedenken en meedoen zorgen voor veel meer vertrouwen van inwoners in de gemeente. - Ditpositieveeffectissterkerbijjongereinwonersdanbijouderegroepen. 19 20 2.10 Bereidheid om opnieuw mee te doen Ik zou in de toekomst weer meedoen Toekomst meedoen ervaring - Veel inwoners staan ervoor open om later opnieuw mee te doen. - Er zijn geen duidelijke verschillen tussen de groepen inwoners.
Aantal Percentage Helemaal mee oneens 0 0% Mee oneens 1 1,8% Een beetje mee oneens 2 3,6% Neutraal 7 12,5% Een beetje mee eens 8 14,3% Eens 31 55,4% Helemaal mee eens 7 12,5% Mee oneens (1,8%) Een beetje mee oneens (1,8%) Neutraal (17,9%) Een beetje mee eens (10,7%) Eens (55,4%) Helemaal mee eens (12,5%) 21 2.11 Verbetering voor meepraten en meedenken Wat kan de gemeente doen om inwoners makkelijker te laten meepraten en meedenken? 1. Duidelijke informatie die iedereen begrijpt - Gebruik eenvoudige taal die past bij het dagelijks leven van inwoners. Leg moeilijke woorden uit. Help medewerkers om duidelijk te schrijven en te praten. - Deel informatie op verschillende manieren, bijvoorbeeld via brieven, de website en QR-codes. Zo kan iedereen de informatie vinden. - Leg vooraf uit waarover inwoners kunnen meedenken en meebeslissen. Vertel ook waarover dat niet kan en wat inwoners kunnen verwachten. - Maak duidelijk wie wat doet en wie waarvoor verantwoordelijk is. Leg uit hoe de gemeente werkt en waarom zij bepaalde keuzes maakt. 2. Meepraten moet zin hebben - Laat weten dat iedereen kan meedoen. Zorg dat de gemeente ook echt contact krijgt met verschillende groepen inwoners. - Vraag inwoners alleen om mee te denken als de gemeente hun ideeën kan gebruiken. Neem hun reacties serieus bij het maken van keuzes.
- Laat zien wat er met de ideeën van inwoners gebeurt en hoe deze het besluit hebben beïnvloed. - Maak plannen die passen bij het dagelijks leven van inwoners. Sommige inwoners vinden dat de plannen nu te weinig aansluiten bij wat zij elke dag meemaken. - Vertel achteraf welke ideeën zijn gebruikt en welke niet. Leg uit waarom en vertel hoe het mee denken en beslissen is verlopen. - Moedig inwoners aan om zelf iets op te pakken en samen te werken met de gemeente. Niet iedereen kan dit zonder hulp. Bied daarom begeleiding die past bij wat mensen nodig hebben. 3. Persoonlijk contact, dichtbij inwoners - Zorg voor vaste contactpersonen. Maak het waar mogelijk makkelijk om iemand rechtstreeks te spreken of te ontmoeten. - Ga zelf de dorpen in om inwoners te spreken. - Zorg dat inwoners snel de juiste persoon kunnen bereiken, bijvoorbeeld via een vast aanspreek punt per wijk of straat. - Neem dorpsraden serieus. Geef hun een duidelijke rol in gesprekken en luister naar hun ideeën en adviezen. 4. Een gemeente die luistert en iets doet - Laat zien wat de gemeente doet met ideeën, zorgen en problemen die inwoners melden. - Kom afspraken na. Vertel het duidelijk als iets niet kan. - Maak regels en stappen eenvoudiger waar dat kan. Geef sneller antwoord en zoek naar oplossingen. - Zorg dat medewerkers zoveel mogelijk bij de gemeente blijven werken.
Zo blijven hun kennis en contacten met inwoners behouden. 22 5. Actief vragen wat inwoners vinden - Maak het makkelijk om regelmatig mee te denken, bijvoorbeeld door vaker vragenlijsten te sturen. - Laat inwoners online én in een persoonlijk gesprek meedenken. Ga naar de verschillende dorpen, ook buiten Elst. Zo kunnen ook mensen meedoen die minder vaak internet gebruiken. - Moedig inwoners aan om mee te doen en help hen daarbij. Gebruik hun ervaringen, wensen en adviezen om plannen te maken. 2.12 Redenen om mee te denken Waarom was/is het voor u belangrijk om mee te denken/mee te praten? Aantal | Percentage (vanwege meerkeuze meer dan 100%) Gemeente luistert naar | 46 | 82,1% zorgen, wensen en ideeën Problemen oplossen | 24 | 42,9% Verbeteren van plannen of | 30 | 53,6% diensten Iets leren | 9 | 16,1% Samen met mijn buurt iets | 19 | 33,9% doen Mening geven over buurt | 24 | 19,6% Voldoende tijd hebben | 11 | 19,6% Anders | 5 | 8,9% Weet ik niet | 0 | 0% - | Inwoners doen vooral mee omdat zij willen dat de gemeente luistert naar hun zorgen, wensen en ideeën. Veel inwoners willen ook helpen om plannen of diensten te verbeteren, problemen op te lossen en samen met hun buurt iets te doen. - | Mannen zeggen vaker dan vrouwen dat zij problemen willen oplossen en tijd hebben om mee te doen.
- | In Valburg-Homoet zeggen inwoners vaker dan in andere gebieden dat zij samen met hun buurt iets willen doen. 23 3. | Meedenken en meedoen in de toekomst 3.1 | Interesse in meedoen in de toekomst Wilt u in de toekomst meedenken of meepraten? Aantal | Percentage Ja | 55 | 48,2% Nee | 14 | 12,3% Misschien | 45 | 39,5% Toekomst meedoen Ja (48,2%) Nee (12,3%) Misschien (39,5%) - | Ongeveer de helft van de inwoners wil later opnieuw meedoen. Van de overige inwoners wil een groot deel misschien opnieuw meedoen. - | Inwoners van 46 tot en met 55 jaar en inwoners ouder dan 65 jaar willen het vaakst opnieuw meedoen. - | Mannen zeggen vaker dan vrouwen dat zij later willen meedoen. - | In Oosterhout zeggen inwoners vaker dan in andere gebieden dat zij later opnieuw willen mee doen. 24 25 3.2 Redenen om niet mee te doen Waarom heeft u geen interesse om mee te denken over plannen of diensten van de gemeente? - Inwoners hebben verschillende redenen om later niet meer mee te doen. De belangrijkste reden is dat zij het gevoel hebben dat de gemeente toch niet naar hen luistert. - Bij inwoners ouder dan 65 jaar is vooral het gevoel dat de gemeente niet luistert een reden om niet meer mee te doen. - Mannen zeggen vaker dan vrouwen dat zij het gevoel hebben dat de gemeente niet luistert.
Aantal Percentage (vanwege meerkeuze meer dan 100%) Te weinig tijd 2 14,3% Gemeente luistert niet 4 28,6% Anderen hebben meer kennis 2 14,3% Weet niet hoe het werkt 1 7,1% Onderwerpen zijn niet interessant 3 21,4% Anders 1 7,1% Weet ik niet/geen mening 3 21,4% 3.3 | Redenen om wel mee te doen Waarom zou u graag mee willen denken/meepraten? Aantal | Percentage (vanwege meerkeuze meer dan 100%) Gemeente luistert naar zorgen, wensen en | 81 | 81% ideeën Problemen oplossen | 40 | 40% Verbeteren van plannen | 41 | 41% of diensten Iets leren | 20 | 20% Samen met mijn buurt | 28 | 28% iets doen Voldoende tijd hebben | 16 | 16% Mening geven over buurt | 32 | 32% Anders | 5 | 5% Weet ik niet | 2 | 2% - | Inwoners willen vooral meepraten omdat zij willen dat de gemeente luistert naar hun zorgen, wensen en ideeën. - | Mannen zeggen vaker dan vrouwen dat zij willen helpen om problemen op te lossen en diensten te verbeteren. Ook willen zij vaker hun mening geven over hun buurt en zeggen zij vaker dat zij tijd hebben om mee te doen. - | Inwoners uit Valburg-Homoet zeggen vaker dan inwoners uit andere gebieden dat zij iets willen leren. In Oosterhout zeggen inwoners vaker dat zij problemen willen oplossen.
26 3.4 | Onderwerpen om over mee te denken Waarover wilt u meedenken of meedoen? Aantal | Percentage (vanwege meerkeuze meer dan 100%) Verkeer of openbare | 66 | 66% ruimte Wonen of bouwen | 58 | 58% Groen, natuur of | 56 | 56% duurzaamheid Zorg, welzijn of jeugd | 52 | 52% Veiligheid | 49 | 49% Anders | 13 | 13% - | Inwoners willen het vaakst meedenken over verkeer en de inrichting van straten en andere openbare plekken. Ook veel andere onderwerpen vinden zij interessant. - | Inwoners noemen ook cultuur, geldzaken en onderwijs. Daarnaast willen zij meepraten over prettig wonen in de buurt, contact tussen buurtbewoners en hulp en steun dichtbij huis. - | De interesse verschilt per leeftijdsgroep. Inwoners van 15 tot en met 25 jaar willen vooral mee praten over wonen en bouwen. Inwoners van 26 tot en met 35 jaar hebben vaker dan andere leeftijdsgroepen interesse in groen, natuur en duurzaamheid. Inwoners van 46 tot en met 55 jaar willen vaker meepraten over veiligheid. - | Ook tussen de dorpen zijn er verschillen. In Elst, Oosterhout, Slijk-Ewijk, Valburg-Homoet en Zetten is er naar verhouding veel interesse in wonen en bouwen. Inwoners van Andelst en Slijk- Ewijk willen vaker meepraten over veiligheid. In Valburg-Homoet noemen inwoners veiligheid minder vaak. 27 3.5 | Gewenste manier van meedenken en meepraten U kunt op verschillende manieren meedenken of meepraten.
Hoe wilt u dat het liefst doen? Aantal | Percentage (vanwege meerkeuze meer dan 100%) Alleen informatie | 38 | 38% Mening geven | 62 | 62% Advies geven | 36 | 36% Plannen bedenken met | 35 | 35% gemeente Met gemeente plannen | 17 | 17% uitvoeren Zelf plannen maken voor | 12 | 12% gemeente Zelf dingen uitvoeren | 5 | 5% voor gemeente Anders | 5 | 5% Weet ik niet | 5 | 5% - | De meeste inwoners willen vooral hun mening geven. - | Inwoners van 26 tot en met 35 jaar willen vaker informatie krijgen dan andere leeftijdsgroepen. Deze groep, inwoners van 56 tot en met 65 jaar en inwoners ouder dan 65 jaar willen vaker hun mening geven. Inwoners van 15 tot en met 25 jaar willen vaker samen met de gemeente plannen bedenken. - | Vrouwen willen vaker dan mannen informatie krijgen. Mannen willen vaker dan vrouwen hun mening en advies geven en actief helpen om plannen te maken. - | In Oosterhout willen inwoners vaker dan in andere gebieden samen met de gemeente plannen uitvoeren. 28 3.6 Voorkeur voor manieren van meedoen Stel dat de gemeente een plan start in uw buurt of wijk.
Hoe wilt u daarover meedenken of praten? Aantal | Percentage (vanwege meerkeuze meer dan 100%) Vragenlijst | 63 | 63% Bewonersavond | 75 | 75% Online bewonersavond | 25 | 25% Overbetuwesamen.nl | 13 | 13% Eigen initiatief | 3 | 3% Persoonlijk gesprek | 20 | 20% Dorpsraad | 16 | 16% Jongerenberaad | 2 | 2% Swipocratie | 5 | 5% Anders | 3 | 3% - | Inwoners willen vooral meedenken en meepraten tijdens bewonersavonden op locatie en via vragenlijsten. - | Inwoners van 26 tot en met 35 jaar kiezen minder vaak dan andere leeftijdsgroepen voor een bewonersavond op locatie. Inwoners van 15 tot en met 25 jaar hebben vaker interesse in een online bewonersavond. - | Mannen willen vaker dan vrouwen meedoen aan een bewonersavond op locatie of een dorpsraad. - | Inwoners van Oosterhout willen vaker dan inwoners uit andere gebieden meepraten via een dorpsraad. 29 3.7 Gewenst moment van meedenken Op welk moment wilt u meedenken of praten? Aantal | Percentage (vanwege meerkeuze meer dan 100%) Vóór ontwerp plan | 81 | 81% Tijdens ontwerp plan | 64 | 64% Plan klaar | 29 | 29% Weet ik niet | 4 | 4% - | Inwoners vinden het vooral belangrijk om mee te praten voordat de gemeente een plan maakt. Veel inwoners willen ook meepraten terwijl de gemeente het plan maakt. - | Inwoners van 15 tot en met 25 jaar vinden het minder belangrijk dan andere leeftijdsgroepen om vooraf mee te praten.
Deze groep en inwoners van 26 tot en met 35 jaar en 46 tot en met 55 jaar willen vaker meepraten terwijl de gemeente het plan maakt. Inwoners van 15 tot en met 25 jaar willen ook vaker meepraten als het plan al klaar is. - | Mannen willen vaker dan vrouwen meepraten als een plan klaar is. 30 31 3.8 Tips en ideeën om inwoners te betrekken Heeft u nog tips of goede ideeën om mensen te betrekken? 1. Duidelijke informatie - Informeer inwoners op tijd en geef duidelijke en volledige informatie over plannen, activiteiten en manieren om mee te doen. - Deel informatie op verschillende manieren, zoals via nieuwsbrieven, brieven, e-mail, sociale media en buurtapps. - Gebruik lokale media, zoals Gemeentenieuws en Dorpsgeluiden. Zorg dat deze goed worden bezorgd. - Leg flyers en informatie op bekende plekken, zoals supermarkten en ontmoetingsplekken. - Vermeld duidelijk van wie de informatie komt en waar inwoners terechtkunnen met vragen of ideeën. 2. Op tijd meepraten en invloed hebben - Betrek inwoners voordat plannen klaar zijn en besluiten zijn genomen. - Vraag alleen om ideeën als de plannen nog kunnen veranderen. - Leg vooraf uit waarover inwoners kunnen meedenken en wat al vaststaat. - Nodig inwoners op tijd uit en geef hen genoeg tijd om te reageren. - Zorg dat inwoners echt invloed kunnen hebben en niet alleen voor de vorm mogen meepraten. 3.
Luisteren en laten weten wat er gebeurt - Neem wensen, zorgen en ideeën van inwoners serieus. - Laat zien welke ideeën worden gebruikt en welke niet. Leg ook uit waarom. - Vertel duidelijk wat mogelijk is en waarvoor geld beschikbaar is. - Kom terug op afspraken en houd inwoners op de hoogte van de voortgang. - Laat zien wat het meedenken en meedoen heeft opgeleverd. 4. Aandacht voor alle dorpen - Wees vaker aanwezig en zichtbaar in de dorpen, ook buiten Elst. - Houd rekening met wat ieder dorp bijzonder maakt en wat inwoners nodig hebben. - Geef informatie en organiseer bijeenkomsten in de dorpen zelf. - Zoek inwoners op in dorpshuizen, huiskamers en andere ontmoetingsplekken. - Onderzoek of inwoners vaker in hun eigen dorp zaken met de gemeente kunnen regelen. 5. Iedereen moet kunnen meedoen - Zorg dat inwoners online én zonder internet kunnen meedoen. - Gebruik begrijpelijke taal die past bij het dagelijks leven van inwoners. - Bied andere mogelijkheden voor mensen die moeilijk naar een bijeenkomst kunnen komen. - Houd rekening met verschillende groepen, zoals mensen met verschillende culturele achter gronden, ouderen, mensen met een beperking en nieuwe inwoners. - Vertel nieuwe inwoners hoe zij kunnen meepraten en meedenken. 32 6. Samenwerken met lokale organisaties - Betrek dorpsraden, buurtverenigingen en lokale contactpersonen.
- Werk samen met organisaties voor welzijn, sport, zorg en onderwijs. - Vraag lokale ondernemers om informatie te delen, bijvoorbeeld via hun nieuwsbrief of sociale media. - Geef verenigingen en groepen inwoners de ruimte om samen ideeën en wensen in te brengen. - Betrek vertegenwoordigers van buurten. Houd rekening met de tijd die lokale bestuursleden beschikbaar hebben. 7. Verschillende manieren om mee te doen - Organiseer gesprekken in kleine groepen waarin inwoners hun zorgen en wensen kunnen delen. - Houd informatieavonden, open gesprekken en spreekuren op vertrouwde plekken. - Gebruik vragenlijsten, korte online stemvragen en websites waarop inwoners makkelijk kunnen reageren. - Organiseer ook bijeenkomsten waarin deelnemers zelf de onderwerpen kiezen en bespreken. - Organiseer activiteiten waarbij verschillende groepen inwoners elkaar ontmoeten. 33
Dorpsstraat 67 6661 EH Elst Postbus 11 6660 AA Elst telefoon (0481) 362 300 info@overbetuwe.nl www.overbetuwe.nl