26-05-07.12 Relevant stuk 1. Toelichting De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Bestemmingsplan Toelichting

Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk Gemeente Overbetuwe Status:

Vastgesteld

Datum:

Januari 2026

IMRO-Idn: NL.IMRO.1734.0233BUITdanenberg-ON01

Landschapspark De Danenberg, Deelgebieden Boerderij En Nieuwedijk

Datum Januari 2026

Correspondentieadres Postbus 11 6662 AA ELST

Telefoon 0481 362 300

E-Mailadres info@overbetuwe.nl

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Inhoudsopgave

Toelichting

5

Hoofdstuk1 Inleiding 1.1 Aanleiding en doel 1.2 Ligging en begrenzing plangebied 1.3 Geldend bestemmingsplan 1.4 Leeswijzer

5 5 5 6 9

Hoofdstuk2 Plangebied en omgeving 2.1 Ontstaansgeschiedenis 2.2 Omgeving van het plangebied 2.3 Huidige situatie van het plangebied

10 10 10 11

Hoofdstuk3 Planbeschrijving 3.1 Historie Landschapspark 3.2 Landschapsvisie De Danenberg 3.3 Deelgebied 'Boerderij' 3.4 Deelgebied 'Nieuwedijk' 3.5 Landschapsontwikkeling 3.6 Beeldkwaliteit 3.7 Afwijking geldend bestemmingsplan

14 14 14 16 18 19 19 20

Hoofdstuk4 Beleidskader 4.1 Nationaal beleid 4.2 Provinciaal beleid 4.3 Regionaal beleid 4.4 Gemeentelijk beleid

21 21 23 25 26

Hoofdstuk5 Milieu- en omgevingsaspecten 5.1 Bedrijven en milieuzonering 5.2 Spuiten met gewasbeschermingsmiddelen 5.3 Bodem 5.4 Geluid 5.5 Geur 5.6 Externe veiligheid 5.7 Luchtkwaliteit 5.8 Natuur 5.9 Archeologie 5.10 Cultuurhistorie 5.11 Verkeer en parkeren 5.12 Leidingen 5.13 Niet-gesprongen explosieven 5.14 Waterhuishouding

29 29 31 32 33 33 34 38 38 42 43 44 45 45 45

Hoofdstuk6 Juridische regeling 6.1 Algemeen 6.2 Bestemmingen 6.3 Algemene regels 6.4 Overgangs- en slotregels

51 51 51 52 53

Hoofdstuk7

Uitvoerbaarheid

54

Hoofdstuk8

Procedure

55

(vastgesteld)

3

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk 8.1 8.2 8.3

4

Omgevingsdialoog Voorontwerpbestemmingsplan Ontwerpbestemmingsplan

55 55 55

Inhoudsopgave (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Toelichting Hoofdstuk 1 1.1

Inleiding

Aanleiding en doel

Het voorliggend bestemmingsplan is opgesteld om de eerste fase van Landschapspark De Danenberg planologisch mogelijk te maken. Tussen Slijk-Ewijk, Oosterhout, de A15 en de Waal wordt een landschapspark ontwikkeld, als landschappelijke inpassing van het bedrijventerrein 'Park15' en als buffer tussen de stedelijke ontwikkelingen aan de Nijmeegse zijde en het buitengebied aan de westzijde. Met dit plan wordt een landschappelijk casco gerealiseerd met enkele robuuste groenstructuren in de vorm van boomgaarden, bosschages, weiden, struwelen en een fijnere dooradering met lanen, watergangen en paden. Daarnaast zullen in de voorliggende fase 26 woningen worden gebouwd. Daarbij wordt één voormalige agrarische locatie, Dorpsstraat 57, herbestemd, waarbij de bestaande voormalige agrarische bedrijfsgebouwen en de voormalige bedrijfswoning worden gesloopt. Het plan heeft in 2009 een prijs van de Rijksoverheid ontvangen in het kader van de innovatieregeling Mooi Nederland. Deze regeling richtte zich op het realiseren van onderscheidende plannen die de identiteit van landelijk of stedelijk gebied versterken. Het voorliggend bestemmingsplan omvat de gedeelten van Landschapspark De Danenberg die door initiatiefnemer KondorWesselsProjecten worden ontwikkeld.

De gemeente Overbetuwe heeft in de realisatie van deze gedeelten een faciliterende rol en ziet aanknopingspunten in het ruimtelijk beleid om de voorgenomen ontwikkeling mogelijk te maken. De ontwikkelingen kunnen worden gerealiseerd door middel van de voorliggende bestemmingsplanherziening.

1.2

Ligging en begrenzing plangebied

Het landschapspark De Danenberg bestaat grofweg uit het gebied tussen Slijk-Ewijk en Oosterhout. Het bestemmingsplan voor de voorliggende fase richt zich op de uiterste westflank, aan de zijde van Slijk-Ewijk en de uiterste oostflank aan de zijde van Park15. Het plangebied voor het bestemmingsplan 'Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk' bestaat uit deze twee deelgebieden. Deelgebied 'Boerderij': De westflank wordt deelgebied 'Boerderij' genoemd en ligt direct ten oosten van de kern van Slijk-Ewijk. Dit gedeelte bestaat uit de kadastrale percelen Valburg, sectie K, nummers 129 en 535 en heeft een oppervlakte van ongeveer 5,6 ha. Deelgebied 'Nieuwedijk': De oostflank wordt deelgebied 'Nieuwedijk' genoemd en ligt ten westen van logistiek bedrijventerrein Park15. Dit deelgebied is onderdeel van het buitengebied van Oosterhout. Dit gedeelte bestaat uit de kadastrale percelen Valburg, sectie L, nummers 82, 2006, 2163, 2196 en 2230 en heeft een oppervlakte van ongeveer 6,9 ha.

Toelichting (vastgesteld)

5

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Luchtfoto met de ligging van de deelgebieden 'Boerderij' (west) en 'Nieuwedijk' (oost)

1.3

Geldend bestemmingsplan

1.3.1

Deelgebied 'Boerderij'

De planologische situatie van het deelgebied 'Boerderij' is vastgelegd in drie verschillende planologische regimes. Voor het grootste gedeelte van het deelgebied geldt de beheersverordening 'Buitengebied, beheersverordening De Danenberg' (vastgesteld, 11 juni 2013). Daarnaast gelden het bestemmingsplan 'Buitengebied Valburg (herziening 2002)' (vastgesteld, 25 juni 2002) en het bestemmingsplan 'Buitengebied, dijkversterking Wolferen-Sprok' (vastgesteld, 20 april 2021). In de beheersverordening 'Buitengebied, beheersverordening De Danenberg' is het plangebied bestemd als 'Agrarisch gebied met landschapswaarden'. Gronden met deze bestemming zijn voorzien voor agrarische bedrijvigheid en de instandhouding van de voorkomende landschapswaarden, die bestaan uit geomorfologische, bodemkundige en landschapsvisuele waarden. Het grootste gedeelte maakt onderdeel uit van de kernrandzone van Slijk-Ewijk. Voor de kernrandzone geldt dat de gronden tevens zijn bestemd voor de bescherming van het leefmilieu in de aangrenzende kern. De lijn die is aangeduid met het cijfer 6 is bestemd als 'te ontwikkelen langzaamverkeersroute'. In het bestemmingsplan 'Buitengebied, dijkversterking Wolferen-Sprok' is de zuidelijke strook van het plangebied, langs de Waalbandijk, bestemd als 'Agrarisch' met de dubbelbestemmingen 'Waarde Archeologie 4' en 'Waterstaat - Waterkering'.

Met het toekennen van de bestemming 'Waterstaat Waterkering' is de primaire waterkering planologisch beschermd. Voor de agrarische locatie Dorpsstraat 57 geldt het bestemmingsplan 'Buitengebied Valburg (herziening 2002)'. Voor dit bestemmingsplan geldt dezelfde verbeelding als voor de beheersverordening. De locatie is bestemd als 'Agrarisch gebied met landschapswaarden', voorzien van een bouwvlak voor de exploitatie van een agrarisch bedrijf. Over het bouwvlak loopt de zone 'te ontwikkelen langzaamverkeersroute'.

6

Toelichting (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Uitsnede beheersverordering 'Buitengebied, beheersverordening De Danenberg' met ligging deelgebied 'Boerderij'

Uitsnede geldend bestemmingsplan 'Buitengebied, dijkversterking Wolferen-Sprok' met ligging deelgebied 'Boerderij'

Toelichting (vastgesteld)

7

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

1.3.2

Deelgebied 'Nieuwedijk'

De planologische situatie van het deelgebied 'Nieuwedijk' is vastgelegd in drie verschillende planologische regimes. Voor het grootste gedeelte van het deelgebied geldt de beheersverordening 'Buitengebied, beheersverordening De Danenberg' (vastgesteld, 11 juni 2013). Daarnaast gelden het bestemmingsplan 'Buitengebied, Oosterhoutsestraat 62 en 64, Oosterhout' (vastgesteld, 19 november 2013) en het bestemmingsplan 'De Nieuwe Rietgraaf' (vastgesteld, 26 januari 2010). In de beheersverordening 'Buitengebied, beheersverordening De Danenberg' is het plangebied bestemd als 'Agrarisch gebied met landschapswaarden'. Gronden met deze bestemming zijn voorzien voor agrarische bedrijvigheid en de instandhouding van de voorkomende landschapswaarden, die bestaan uit geomorfologische, bodemkundige en landschapsvisuele waarden. De bestaande watergang heeft de bestemming 'Water'. Daarnaast maakt een gedeelte van het gebied deel uit van het bestemmingsplan 'Buitengebied, Oosterhoutsestraat 62 en 64, Oosterhout'. Het gaat om de gronden die voorheen onderdeel uitmaakten van een glastuinbouwbedrijf en in 2013 de bestemming 'Agrarisch' hebben gekregen, zonder bouwmogelijkheden. Een kleine punt van het deelgebied Nieuwedijk ligt binnen de gronden van het bestemmingsplan 'De Nieuwe Rietgraaf'. Het gedeelte is bestemd als 'Agrarisch' en kent de dubbelbestemming 'Waarde Natuur en landschap'.

Ter bescherming van de archeologische waarden zijn de dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie' en de aanduiding 'specifieke vorm van waarde - archeologie middelhoog' opgenomen.

Uitsnede geldende beheersverodering 'Buitengebied, beheersverordening De Danenberg' met ligging van het deelgebied 'Nieuwedijk'

8

Toelichting (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Uitsnede verbeelding geldend bestemmingsplan 'Buitengebied, Oosterhoutsestraat 62 en 64, Oosterhout' met ligging van het deelgebied 'Nieuwedijk' 1.3.3 Bestemmingsplan 'Overbetuwe, Paraplubestemmingsplan planologische afwijkingsmogelijkheden' Op 27 juni 2024 is het bestemmingsplan 'Overbetuwe, Paraplubestemmingsplan planologische afwijkingsmogelijkheden' vastgesteld. Concreet voorziet het paraplubestemmingsplan in de toevoeging van een aantal binnenplanse afwijkingsmogelijkheden voor categorieën van gevallen, die momenteel zijn opgenomen in het kruimelgevallenbeleid. Voor toekomstige verzoeken, na inwerkingtreding van de Omgevingswet, om af te wijken van het tijdelijk deel van het omgevingsplan, vormt het paraplubestemmingsplan het toetsingskader.

1.4

Leeswijzer

Dit bestemmingsplan bestaat uit een verbeelding, regels en deze toelichting. De regels en de verbeelding vormen de juridisch bindende elementen van het bestemmingsplan. De toelichting vormt de ruimtelijke onderbouwing van het initiatief en is als volgt opgebouwd: In Hoofdstuk 2 wordt de bestaande situatie van het plangebied en de omgeving beschreven; In Hoofdstuk 3 wordt het voorgenomen plan beschreven; In Hoofdstuk 4 volgt een beschrijving van het ruimtelijk beleidskader dat van toepassing is op het plan; In Hoofdstuk 5 komen de relevante milieu- en omgevingsaspecten aan bod; In Hoofdstuk 6 volgt de beschrijving van het juridisch deel van het plan; In Hoofdstuk 7 komt de economische uitvoerbaarheid van het plan aan bod; In Hoofdstuk 8 wordt beschreven op welke wijze overleg en inspraak is gevoerd.

Toelichting (vastgesteld)

9

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Hoofdstuk 2 2.1

Plangebied en omgeving

Ontstaansgeschiedenis

Voor het ontstaan van het landschap in De Danenberg zijn twee pre-Romeinse stroomruggen van belang geweest: de oudste -het Rietgraafsysteem- en de andere; het Eimerensysteem. De rivieren binnen het Rietgraafsysteem zijn de voorlopers van de Waal. De Waal is weer jonger dan het Eimerensysteem en moet ergens tussen 100 en 300 v. Chr. zijn ontstaan. Deze rivier heeft op zijn beurt weer delen van het Rietgraafsysteem en van het Eimerensysteem opgeruimd. De restbeddingen van Oosterhout, Slijk-Ewijk en Loenen verlandden geleidelijk. De Waal zette over de zware komgronden direct langs de oever bij hoog water zandige klei af. Tussen de kerk van Slijk-Ewijk en de Gasthuisbouwing ter plaatse van de Dorpsstraat is door overstromingswater vanuit de Waal een ondiepe geul ontstaan met aan weerszijden smalle, relatief lage oeverwallen. Vóórdat het gebied vanaf de 12e eeuw werd bedijkt kon het Waalwater bij hoge rivierstanden onbelemmerd de Betuwe instromen. Dit gebeurde via de lagergelegen komgebieden en restgeulen, onder meer ter hoogte van de Dorpsstraat. De stroomruggen waren begroeid met vrij open bossen en lagen te hoog om overstroomd te worden. Daarom waren deze gebieden uitermate geschikt voor bewoning. Vanaf de Vroege Steentijd is de Over-Betuwe al bewoond geweest. In de Romeinse tijd was er zelfs sprake van zeer intensieve bewoning.

De mensen woonden veelal aan het water, namelijk aan de oevers van de rivieren of langs de dode armen. Op de Hoog Essen (aan het eind van de Nieuwedijk), De Woerd en de Hof en de Loohof (Camping De Hoge Brug) zijn voorbeelden van woonplaatsen uit de Romeinse tijd te vinden. In het gebied De Danenberg zijn de drie verschillende landschapstypen, die voorkomen in het rivierengebied, nog duidelijk herkenbaar: het oeverwallen-, het uiterwaarden- en het komgrondenlandschap. Het grootste deel van De Danenberg is te typeren als een oeverwallenlandschap. Maar door de hoge Waaldijk aan de zuidzijde met het zicht op de rivier en de grotere openheid en schaal aan de noordzijde zijn ook het uiterwaardenlandschap en het komgrondenlandschap duidelijk aanwezig. Het onderscheid tussen oeverwallen en komgebieden is in de loop van de tijd kleiner geworden, maar door het uitblijven van grootschalige ontwikkelingen in gebied De Danenberg zelf nog steeds zichtbaar.

2.2

Omgeving van het plangebied

Het plangebied ligt op de noordoever van de Waal; een gebied dat is gevormd op oeverwallen en overgangen naar komgronden. De bebouwing in het gebied is divers, met in hoofdzaak burgerwoningen en daarnaast enkele grotere historische boerderijen, modernere landbouwbedrijven en ook enkele niet-agrarische bedrijven. Direct rond de dorpen en in mindere mate rond de verbindingswegen (Oosterhoutsestraat en Valburgsestraat) heeft landschappelijke verdichting plaatsgevonden. Gebieden zijn hier relatief kleinschalig en dichter bebouwd. De tussenliggende gronden zijn meer grootschalig ingericht en gefocust op agrarische doeleinden. Het agrarisch grondgebruik in het gebied is gemengd. Hoofdzakelijk betreft dit akkers en weiden, deels ook teeltpercelen voor fruit, (sier-) gewas, bomen en nabij Slijk-Ewijk rietteelt voor een dakdekkersbedrijf. Het aantrekkelijke en afwisselende landschap van het gebied en de directe omgeving geven nog steeds een goede indruk van het oorspronkelijke oeverwallenlandschap. Het gebied is aantrekkelijk voor recreatie en daarom opgenomen in het Betuws wandel- en fietsnetwerk. Buiten deze doorgaande routes is de toegankelijkheid voor langzaam verkeer in het plangebied zelf echter beperkt.

Het Strandpark Slijk-Ewijk, net buiten De Danenberg, vormt een belangrijke recreatieve voorziening voor de omgeving Jonge ontwikkelingen, zoals Strandpark Slijk-Ewijk, A15 met Betuweroute voor goederenvervoer over het spoor en het in ontwikkeling zijnde bedrijventerrein 'Park15' bepalen de ruimtelijke en functionele structuur in de noordflank van het plangebied. Het dorp Slijk-Ewijk is aan de randen omsloten door de achtertuinen met bomen en struiken. Aan de west- en oostzijde sluiten deze randen gedeeltelijk aan op de aldaar aanwezige boomgaarden. De Dorpsstraat vormt de ruggengraat van het dorp, waar de woningen zich als losse lintbebouwing op

10

Toelichting (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk richten, in afwisseling met tuinen en hagen. De historische witte kerk staat geheel vrij en onderaan de Waaldijk, als markant punt in het landschap. Tegenover de kerk, aan de overzijde van de Dorpsstraat, ligt het terrein van deelgebied 'Boerderij'. De deellocatie ligt direct aansluitend aan de kern van Slijk-Ewijk. Aan de zuidgrens van de deellocatie ligt de Waaldijk met hierachter uiterwaarden en de Waal. De locatie Nieuwedijk ligt in het overgangslandschap tussen Bedrijventerrein 'Park15', de Rietgraaf en het bestaande agrarische landschap.

2.3

Huidige situatie van het plangebied

Het gebied dat zal worden ingericht als landschapspark 'De Danenberg' bestaat grofweg uit het gebied tussen Slijk-Ewijk en Oosterhout. Het bestemmingsplan voor de voorliggende fase richt zich op de uiterste westflank, aan de zijde van Slijk-Ewijk en de uiterste oostflank aan de zijde van Park15. Het plangebied voor het bestemmingsplan 'Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk' bestaat uit deze twee deelgebieden. Per deelgebied is de huidige situatie omschreven. 2.3.1

Deelgebied 'Boerderij'

De westflank wordt deelgebied 'Boerderij' genoemd en ligt direct ten oosten van de kern van Slijk-Ewijk. Dit gedeelte heeft een oppervlakte van ongeveer 5,6 ha. De locatie bestaat grotendeels uit agrarische gronden. Aan de zijde van de Dorpsstraat ligt binnen de grenzen van het deelgebied op het adres Dorpsstraat 57 een (voormalige) agrarische locatie. De locatie bestaat uit twee (voormalige) agrarische bedrijfsgebouwen van 525 m2 en 500 m2 en een bedrijfswoning. De agrarische bedrijfslocatie wordt aan de zuidkant begrensd door een bestaande A-watergang met beschermingszone.

Luchtfoto met de ligging van de deellocatie 'Boerderij'

Toelichting (vastgesteld)

11

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Luchtfoto van de (voormalige) agrarische locatie Dorpsstraat 57 in 2018 (bron: Slagboom & Peeters Luchtfotografie) 2.3.2

Deelgebied 'Nieuwedijk'

De oostflank wordt deelgebied 'Nieuwedijk' genoemd en ligt ten westen van logistiek bedrijventerrein Park15. Dit deelgebied is onderdeel van het buitengebied van Oosterhout en heeft een oppervlakte van ongeveer 6,9 ha. Het betreft een agrarisch perceel dat in het midden wordt onderbroken door een verticaal gelegen sloot. In de huidige situatie heeft het perceel enkel een agrarische functie. Aan de noord- en westzijde wordt het agrarische perceel omsloten door de Nieuwedijk. Ter overzijde van de Nieuwedijk staan meerdere vrijstaande woningen. Ten noorden van de locatie Nieuwedijk is een toegang naar het bedrijventerrein Park15 voor langzaamverkeer.

12

Toelichting (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Luchtfoto met ligging van deelgebied 'Nieuwedijk'

Toelichting (vastgesteld)

13

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Hoofdstuk 3 3.1

Planbeschrijving

Historie Landschapspark

De gemeenteraad heeft in 2005 onder voorwaarden ingestemd met de aanwijzing van het gebied tussen de A15 en de kern Oosterhout voor de ontwikkeling van een regionaal bedrijventerrein. Eén van die voorwaarden was het realiseren van landschapspark De Danenberg. In 2006 heeft de gemeenteraad besloten, dat er geen wensen en bedenkingen waren ten aanzien van het aangaan van de intentieovereenkomst Betuws Bedrijvenpark. De intentieovereenkomst behelst de verdere uitwerking van het Betuws Bedrijvenpark (Park15), rekening houdend met de voorwaarden uit 2005. Het resultaat van de intentiefase was onder andere de landschapsvisie De Danenberg en het Realisatie- en beheerplan De Danenberg. Tevens is een hoofdlijnenovereenkomst Landschapspark De Danenberg 2009 (HOK) opgesteld, waar de landschapsvisie en het Realisatie- en beheerplan als bijlagen zijn bijgevoegd. De gemeenteraad heeft in 2010 besloten dat er geen wensen en bedenkingen waren ten aanzien van de hoofdlijnenovereenkomst met bijlagen. De plannen voor het landschapspark zijn op basis van de bijlagen bij de hoofdlijnenovereenkomst verder uitgewerkt in een schetsontwerp. Het college heeft in 2012 besloten de Toelichting Integraal schetsontwerp Landschapspark De Danenberg met bijlagen vast te stellen. Eén van de kostendragers was de ontwikkeling van landgoederen. De ontwikkeling van landgoederen bleek echter niet haalbaar.

Daarom werd de ontwikkeling van reguliere woningen toegevoegd in het schetsontwerp. Dit schetsontwerp is verder uitgewerkt in een voorontwerp bestemmingsplan, dat zich beperkte tot de gronden, die in eigendom waren van de initiatiefnemer. Het college heeft besloten de inspraak voor het voorontwerp bestemmingsplan in juli 2017 te starten. Uit deze inspraak bleek dat er, zowel bij de bewoners als bij de provincie onvoldoende draagvlak was voor de hoeveelheid woningen in het als landschapspark in te richten middengebied. Naast de hoeveelheid rood was in het algemeen sprake van een gebrek aan draagvlak voor het uitgewerkte plan. De gemeente heeft in overleg met de initiatiefnemer van het landschapspark in 2018 besloten tot een strategiewijziging. De raad heeft in 2019 het besluit genomen om krediet beschikbaar te stellen voor de aankoop van het middengebied. Het college is in 2020 een exploitatieovereenkomst aangegaan over de ontwikkeling van de twee flanken, nabij de kern Slijk-Ewijk en ten oosten van de Nieuwedijk. De koopovereenkomst voor de aankoop van het middengebied maakte hiervan eveneens deel uit. Deze besluiten hebben er tevens toe geleid dat de gemeente het initiatief voor de landschapsontwikkeling heeft overgenomen.

3.2

Landschapsvisie De Danenberg

De landschapsvisie De Danenberg uit 2009 vormt nog steeds de basis voor de ontwikkeling van het gebied ten westen van Park15. De landschapsvisie heeft een formele status, omdat deze is opgenomen in de Omgevingsvisie Overbetuwe (vastgesteld in okt 2019).

14

Toelichting (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

De Danenberg vormt straks een robuuste landschappelijke aansluiting op en inpassing van het bedrijvenpark. Het landschapspark vervult een rol als 'groene ritssluiting', waarmee verdere verstedelijking wordt tegengegaan. In De Danenberg ligt de nadruk op het aanleggen van een groene structuur en landschappelijke verbindingen waarmee een duurzame landschappelijke impuls aan het gebied wordt gegeven, die bovendien zorgt voor een verbetering van het woonklimaat. Het landschappelijk raamwerk van de landschapsvisie De Danenberg bestaat uit vier elementen, die nog steeds relevant zijn, te weten: Lange lijnen, Oeverwal, Kom en Groene ritssluiting. Hieronder beschrijven we deze vier elementen uit de landschapsvisie. Lange lijnen Bij de ontwikkeling van het Landschapspark De Danenberg zijn de lange landschappelijke lijnen de dragers van de hoofdstructuur van het plan. De lijnen zijn te onderscheiden in: • De Waal(dijk) • De Oosterhoutsestraat • De Rietgraaf • De A15

Toelichting (vastgesteld)

15

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Lange landschappelijke lijnen Deze lange lijnen zorgen ervoor dat het gebied als landschappelijke eenheid herkenbaar blijft en bieden een raamwerk waarbinnen grote verschillen in programmatische invulling mogelijk zijn. Tussen deze bestaande lange lijnen wordt een nieuw netwerk aan fiets- en wandelpaden gerealiseerd waardoor het gebied herkenbaar en beleefbaar wordt. Met deze lange lijnen als uitgangspunt wordt ruimtelijke kwaliteit toegevoegd waarbij de huidige maat, schaal, cultuurhistorie en landschap bepalend zijn. Daarbij wordt ook de natuurwaarde verhoogd. Deelgebied Oeverwal Op de oeverwal tussen de Waaldijk en de Oosterhoutsestraat wordt een coulisselandschap gerealiseerd dat aansluit bij het al aanwezige landschap rondom Landgoed Loenen e.o. ten westen van Slijk-Ewijk en de bestaande boerderij De Danenburgh aan de oostkant. Dit coulisselandschap krijgt vorm door middel van een groene omlijsting van open ruimtes door middel van bospercelen, boomgaarden, hagen en lanen. Tevens wordt ten zuidoosten van de kern Slijk Ewijk een kleine dorpsuitbreiding voorzien van een kleinschalig woningbouwcluster passend binnen de maat en schaal van het dorp. Deelgebied Kom Deelgebied Kom strekt zich uit van de Oosterhoutsestraat tot de A15. Voor het gebied geldt dat hier het kommenlandschap (lees: openheid) wordt gerespecteerd.

Groene ritssluiting Aan de oostkant van het plangebied krijgt de 'groene ritssluiting' vorm. Aan de noordkant wordt deze direct naast het bedrijventerrein en de bebouwing van Oosterhout ingevuld door middel van kleinschalige woningbouw, omlijst met bos met een recreatieve invulling. Hier wordt de Rietgraaf verbreed en krijgt deze een natuurvriendelijke oever.

3.3

Deelgebied 'Boerderij'

Het deelgebied 'Boerderij' sluit aan op de kern van Slijk-Ewijk. Op de locatie van het voormalig agrarisch bedrijf Dorpsstraat 57 wordt een wooncluster gerealiseerd in de vorm van een boerenerf. De oude boerderij met de schuren maken plaats voor 19 nieuwe, toekomstbestendige woningen. De omliggende akkers worden omgevormd naar een landschapspark. Bij de samenstelling van het

16

Toelichting (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk woonprogramma is rekening gehouden met de wens van het dorp om ook aanbod te bieden aan starters. Het woonprogramma ziet er als volgt uit:

8 hoek- en rijwoningen 4 twee-onder-een-kapwoningen 7 vrijstaande woningen Het landschap tussen de dijk en het nieuwe woongebied ten noorden van het terrein blijft een open karakter houden. Ook tussen de woningen ligt een open, groene zone. Bestaande bomen worden hierbij zoveel mogelijk behouden. Om de schaal en het karakter van het dorp aan te houden krijgen de woningen noordelijk van de weg en westelijk van de groene zone kenmerken van de vroegere boerderij. Deze woningen passen ook in de dorpse lintstructuur van Slijk-Ewijk en zijn georiënteerd op de weg. De woningen worden zo geplaatst dat doorzichten naar het achtergelegen landschap en de kerk mogelijk zijn. Elke woning krijgt erfafscheidingen in de vorm van beplanting. De bebouwing ten oosten van de groenzone refereert naar een erf in het buitengebied. Ten oosten van de landschappelijke open ruimte eindigt de woonstraat bij een boerenerf. Een hoofdwoning en verschillende schuurvolumes zijn hier gegroepeerd rondom een gezamenlijke erfruimte. De hoofdwoning is georiënteerd op de woonstraat, terwijl de schuurwoningen op het erf georiënteerd zijn. De erfscheidingen zijn uitgevoerd in de vorm van beplanting. De tuinen en erfbeplanting aan zij- en achterkanten gaan geleidelijk over in het landschappelijke gebied rondom de woningen.

Verkeer kan de woningen bereiken door de bestaande landbouwweg die wordt ingericht als woonstraat. Hierbij wordt het kleinschalige, dorpse karakter behouden. Het erf aan het einde van de insteekweg vormt een afronding van het bebouwingscluster. Vanuit het bebouwingscluster wordt een fietsroute gerealiseerd richting het oosten.

Afbeelding randvoorwaarden en uitgangspunten deelgebied 'Boerderij' zie Bijlage 1 Beeldkwaliteitsplan

Toelichting (vastgesteld)

17

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

3.4

Deelgebied 'Nieuwedijk'

Het deelgebied 'Nieuwedijk' sluit aan op de bestaande lintbebouwing langs de Nieuwedijk. Langs een nieuwe dwarsweg worden zeven vrijstaande woningen gerealiseerd. Aan de overzijde van de dwarsweg worden gronden ingericht als landschapspark. De nieuwe groene inrichting speelt een grote rol in dit landschap en vormt de buffer met bedrijventerrein Park15 en de woningen. Ten oosten van de bestaande Nieuwedijk komt een nieuwe verbindingsweg te liggen. Deze weg verbindt de Oosterhoutsestraat met de Nieuwedijk ten noorden van het plangebied. Deze dwarsweg krijgt een aftakking naar het westen om de bestaande woningen aan de Nieuwedijk te ontsluiten. Aan de voorzijde krijgt de Dwarsweg een breed profiel met losse boomstructuur en wordt de watergang Lange Pijp verbreed en van een natuurvriendelijke oever voorzien. De dwarsweg en de watergang de Lange Pijp markeren de overgang tussen de woningen en de landschappelijk ingerichte zone. Langs de noordzijde van het plangebied krijgt de bestaande Nieuwedijk een extra verbinding voor langzaam verkeer. Zowel bewoners als bezoekers parkeren op de oprit behorend tot eigen terrein. De rode ontwikkelingen (nieuwe woningen) gaan gepaard met de aanleg van groene elementen, die gezamenlijk het landschapspark vormen. Daarnaast wordt de nieuwe woonbebouwing zorgvuldig landschappelijk ingepast.

Voor de landschappelijke inpassing van de woningen langs de Nieuwedijk wordt de woonbebouwing omzoomd door een brede elzenhaag.

18

Toelichting (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Afbeelding randvoorwaarden en uitgangspunten deelgebied 'Nieuwedijk' zie Bijlage 1 Beeldkwaliteitsplan

3.5

Landschapsontwikkeling

Voor het landschapspark in deelgebied 'Boerderij' is de bestemming Agrarisch met waarden opgenomen. De zone langs de verbrede Rietgraaf bij deelgebied 'Nieuwedijk' en de overige nieuwe beplanting - waaronder de gronden ten oosten van de woningbouwontwikkeling deelgebied Boerderij krijgen de bestemming Natuur. De landschappelijke inpassing van de woningen gelegen binnen deelgebied 'Nieuwedijk' krijgt de bestemming 'Groen' met de aanduiding 'specifieke vorm van groen - landschappelijke inpassing'. Daar waar de dubbelbestemming Waarde - Archeologie 3 deels de bestemming Natuur overlapt, geldt dat ook kruidenrijk gras is toegestaan in plaats van de in het landschapsplan voorgestelde beplanting. Met de initiatiefnemer is overeengekomen dat het landschapspark wordt ingericht in het eerste plantseizoen zo spoedig mogelijk na het onherroepelijk worden van het bestemmingsplan. Deze afspraak is juridisch vertaald naar een tweetal voorwaardelijke verplichtingen in de regels. Alvorens de woningen mogen worden gebouwd, dient aangetoond te worden dat voldaan is of kan en zal worden voldaan aan de hierboven opgenomen verplichting tot aanleg.

3.6

Beeldkwaliteit

Voor het bestemmingsplan 'Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk' is een eigen beeldkwaliteitplan opgesteld. Dit beeldkwaliteitsplan heeft tot doel de beoogde hoogwaardige ruimtelijke kwaliteit van de woningen als onderdeel van het landschapspark te waarborgen. Het wordt vastgesteld als onderdeel van het bestemmingsplan en dient als toetsingskader voor de commissie ruimtelijke kwaliteit. Daarnaast wordt het gebruikt bij de verdere afstemming over de uitwerking van het plan inzake stedenbouw (wonen, openbaar gebied) en landschap (landschappelijke en recreatieve zones). Het beeldkwaliteitplan is toegevoegd als Bijlage 1 bij de toelichting. De deelgebieden hebben elk hun specifieke landschappelijke kenmerken en eigenschappen. In hoofdstuk 2 van het beeldkwaliteitsplan wordt de landschappelijke context omschreven. De landschappelijke context vormt vervolgens de basis voor de randvoorwaarden en richtlijnen per deelgebied. Per deelgebied is de situering, oriëntatie en de kwaliteit van erfafscheidingen beschreven. Daarnaast zijn de toetsingskaders voor bouwmassa, kleur- en materiaalgebruik en detaillering uitgewerkt.

Impressies beeldkwaliteit zie Bijlage 1 Beeldkwaliteitsplan

Toelichting (vastgesteld)

19

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

3.7

Afwijking geldend bestemmingsplan

De gronden hebben in de geldende bestemmingsplannen overwegend een agrarische bestemming. Binnen deze bestemming is het realiseren van het beoogde landschapspark en de beoogde woningen, zoals in dit hoofdstuk omschreven, niet mogelijk. Om de beoogde ontwikkeling te kunnen realiseren is een bestemmingsplanherziening noodzakelijk. In de navolgende hoofdstukken is de bestemmingsplanherziening onderbouwd aan de hand van het beleidskader en de relevante milieu- en omgevingsaspecten.

20

Toelichting (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Hoofdstuk 4

Beleidskader

4.1

Nationaal beleid

4.1.1

Nationale Omgevingsvisie

De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) is op 11 september 2020 vastgesteld. Deze visie is door het Rijk opgesteld in het kader van de nieuwe Omgevingswet, die per 1 juli 2022 in werking treedt. Aan de hand van een toekomstperspectief is hierin de langetermijnvisie in beeld gebracht. Op nationale belangen wil het Rijk (net als nu) sturen en richting geven. Hiervoor worden de volgende vier prioriteiten onderscheiden: 1. 2. 3. 4.

Ruimte voor klimaat adaptatie. Duurzaam economisch groeipotentieel. Sterke en gezonde steden en regio's. Toekomstigbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied.

Om invulling te kunnen geven aan deze vier prioriteiten hanteert het rijk de volgende drie afwegingsprincipes: 5. Combinaties van functies gaat voor enkelvoudige functies. 6. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. 7. Afwentelen wordt voorkomen. Met de NOVI wordt gebouwd aan sterke, aantrekkelijke en gezonde steden en een toekomstbestendig ontwikkeling van het landelijk gebied. Afspraken over verstedelijking, groene ruimte en landschap laat het Rijk over aan de provincies en gemeenten. Het landschapspark De Danenberg vormt een overgang tussen het stedelijk gebied rondom Nijmegen en het landelijk gebied van de gemeente Overbetuwe. De verstedelijking in de regio Arnhem-Nijmegen vindt nabij Oosterhout met name plaats rondom de Waalsprong. Naast deze regionale en bovenregionale verstedelijking, is ruimte voor kleinschalige natuurlijke groei en voor het bouwen van huizen die aansluiten bij de woonwensen van bewoners van het landelijk gebied. Het voornemen is in lijn met de vier prioriteiten van het Rijk door de inrichting van een groene omgeving, waarbinnen naar behoefte woningbouw wordt toegepast (Rood-voor-Groen). Het voornemen past daarmee binnen de Nationale Omgevingsvisie. 4.1.2

Besluit algemene regels ruimtelijke ordening

In het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) ook wel bekend als de AMvB Ruimte, zijn 13 nationale belangen opgenomen die juridische borging vereisen met het oog op een goede ruimtelijke ordening. Het besluit is gericht op doorwerking van de nationale belangen in gemeentelijke bestemmingsplannen. Dit betreft onder meer het Nationale Natuurnetwerk (voorheen de Ecologische Hoofdstructuur), erfgoederen van uitzonderlijke universele waarde en de grote rivieren. Op de onderstaande kaart is een uitsnede van de verbeelding van het Barro weergegeven. Het deelgebied Boerderij ligt op korte afstand van het rivierbed van de Waal en binnen het werkingsgebied 'gebiedsreservering voor de lange termijn Rijntakken'.

Toelichting (vastgesteld)

21

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Uitsnede van de verbeelding van het Barro met ligging van deelgebied 'Boerderij' In artikel 2.4.7 van het Barro is bepaald dat een bestemmingsplan dat betrekking heeft op een gebiedsreservering voor de lange termijn geen wijziging van de bestemming mag bevatten die kan leiden tot grootschalige of kapitaalintensieve ontwikkeling. In het voorliggend bestemmingsplan worden alle 'rode' ontwikkelingen in de vorm van woningbouw gerealiseerd buiten de gebiedsreservering voor de lange termijn. Het bestemmingsplan is niet in strijd met het nationaal belang dat is aangewezen in de Barro. Hiermee vormt het Barro geen belemmering voor het voornemen. 4.1.3

Bro: motivering duurzame verstelijking

In artikel 3.1.6 van het Besluit ruimtelijke ordening is de 'motivering duurzame verstedelijking' (voormalige ladder) opgenomen. Dit stelt eisen aan de onderbouwing in bestemmingsplannen die nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maken. De motivering duurzame verstedelijking richt zich op substantiële veranderingen en bouwplannen, die qua aard en omvang zodanig zijn, dat voor mogelijke leegstand elders gevreesd zou kunnen worden. Het doel is om overbodige bouwplannen (kantoren, woningen) te voorkomen en hergebruik te stimuleren. Per 1 juli 2017 zijn een aantal wijzigingen op de eerdere ladder van kracht geworden. Op basis van deze gewijzigde tekst geldt in het geval dat het bestemmingsplan een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, dat de toelichting een beschrijving dient te bevatten van de behoefte aan de voorgenomen stedelijke ontwikkeling. Indien de nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk wordt gemaakt buiten het bestaand stedelijk gebied, dient de toelichting, aanvullend op de beschrijving van de behoefte tevens een motivering te bevatten waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in de behoefte kan worden voorzien. Daarbij kunnen de beschikbaarheid en geschiktheid van de ontwikkelingsmogelijkheden in bestaand stedelijk gebied een rol spelen.

Het begrip stedelijke ontwikkeling is als volgt gedefinieerd: "ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen." Het planvoornemen voorziet in de netto toevoeging van 25 nieuwe wooneenheden (26 min 1). In de basis wordt een grenswaarde van 12 nieuwe woningen gehanteerd voor er gesproken wordt van een nieuwe stedelijke ontwikkeling. De ladder voor duurzame verstedelijking is daarom relevant voor het planvoornemen. In Bijlage 3 is nader onderbouwd op welke wijze het plan de bestaande behoefte invult.

22

Toelichting (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Er is voldoende gemotiveerd dat sprake is van een duurzame verstedelijking.

4.2

Provinciaal beleid

4.2.1

Omgevingsvisie Gaaf Gelderland

Provinciale Staten hebben op woensdag 19 december 2018 ingestemd met de nieuwe 'Omgevingsvisie Gaaf Gelderland'. De kern van deze Omgevingsvisie is dat een gezond, veilig, schoon en welvarend Gelderland voorop staat. Om dit te behouden en te bereiken worden in de Omgevingsvisie drie uitgangspunten centraal gesteld: een Duurzaam, Economisch krachtig en een Verbonden Gelderland. Duurzaam Gelderland beschikt over talrijke initiatieven en kansrijke aanknopingspunten op het terrein van energietransitie, klimaatadaptatie, circulaire economie, biodiversiteit. Gelderland maakt ruimte voor forse schaalsprongen ten behoeve van een duurzame omgeving, samenleving en economie. Daarbij wil de provincie het volgende bereiken: Energietransitie: In 2050 is Gelderland energieneutraal. Dat bereiken we door grootschalig besparen, opwekken uit duurzame energiebronnen en innoveren. Als tussendoel realiseren we 49% CO2 reductie in 2030; Klimaatadaptatie: In 2050 is Gelderland ingericht op het veranderde klimaat; Circulaire economie: In 2050 is Gelderland een afvalloze provincie. Met als tussenstap 50% reductie van het gebruik van grondstoffen in 2030. Afval bestaat niet meer; er zijn alleen nog grondstoffen die blijvend hun waarde behouden; Biodiversiteit: Vanaf 2019 denkt en werkt Gelderland natuur-inclusief. Biodiversiteit gaat verder dan de bekende natuurgebieden.

Ook daarbuiten, in woonwijken, op werklocaties en bij infrastructuur wordt van biodiversiteit een kernkwaliteit gemaakt. Een krachtige economie De 'oude' economie van ongelimiteerde groei verandert in een economie die in balans is met haar sociale, ecologische en ruimtelijke omgeving. Nieuwe verdienmodellen en nieuwe technologieën doen hun intrede. Vestigingsklimaat, arbeidsmarkt, vakmanschap en kennisinfrastructuur worden steeds belangrijker. De woningmarkt in Nederland kampt enerzijds met schaarste en anderzijds met krimp. Daarnaast is er een grote opgave om bestaande bouw te verduurzamen. Gelderland heeft sterke troeven voor een internationaal onderscheidende en uiterst potentiële positie – clustering van economische activiteit, maakindustrie, logistieke kracht, sociaal ondernemen, natuur, kennis en onderwijs, ruimte, cultuur en sport en een strategische ligging. Op woongebied heeft Gelderland eveneens een uitzonderlijke positie. Door zowel te investeren in een bruisende en levendige stad en in een vitaal platteland ontstaat een symbiose waarbij beide elkaar versterken. Hierdoor gaat van Gelderland aantrekkingskracht uit. De Gelderse economie is krachtig. Deze situatie is niet vanzelfsprekend. Duurzame werkgelegenheid en bedrijvigheid zijn cruciaal voor de economische kracht van de Gelderse regio's.

Daarnaast vraagt een goed vestigingsklimaat om hoogwaardige culturele voorzieningen. Daarbij wil de provincie het volgende bereiken: Het uitnutten de strategische ligging van Gelderland. De Gelderse economie kan zich verder ontwikkelen binnen de natuur- en landschapswaarden en dragen duurzaam bij; Het positioneren Gelderland als hét vestigingsgebied voor de nieuwe generatie ondernemers. Ondernemers die duurzaam ondernemen in balans met de sociale, ecologische en ruimtelijke omgeving hoog in het vaandel hebben; Een sociaal evenwichtig vestigingsklimaat in Gelderland. Het versterken de positie van Gelderland op het gebied van food, health en energy en andere topsectoren en stimuleren kleinschalig ondernemerschap en innovatie, ook met oog voor ontwikkeling van lokale arbeidsmarkten; Het verduurzamen van de bestaande gebouwde woonomgeving. Dit is noodzakelijk om steden toekomstbestendig en economisch aantrekkelijk te maken. En we zoeken actief naar interessante transformaties, zoals bijvoorbeeld de functiemenging op bedrijventerreinen en het omzetten van kantoren in woningen.

Toelichting (vastgesteld)

23

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Blijvend verbonden Het is van belang dat mensen andere mensen kunnen ontmoeten. Dat geldt voor mensen in steden, wijken en voor het platteland. Of het nu gaat om werk of sociale contacten, de samenleving moet voor flexibele netwerken zorgen die voor iedereen open staan en beschikbaar zijn. Naast traditionele voorzieningen als auto en OV doen nieuwe spelers en technologieën op het gebied van verbindingen en netwerken hun intrede, zoals smart mobility, zelfrijdende auto's en deelauto's. Ook het belang van snelle en betrouwbare data-uitwisseling neemt toe en is hier onderdeel van. Het is van belang dat de relatief goede bereikbaarheid een toekomstvaste waarde voor Gelderland is. Systemen moeten meebewegen met nieuwe ontwikkelingen en deze ook faciliteren. Mobiliteit moet verder verduurzaamd worden. Daarbij wil de provincie het volgende bereiken: Een optimale bereikbaarheid van Gelderland door onderlinge aansluiting van vervoersmogelijkheden en verplaatsingen te faciliteren. In 2050 dient de mobiliteit in Gelderland volledig duurzaam te zijn in termen van energie, klimaat, circulair en biodiversiteit. Het creëren van slimme en duurzame oplossingen voor het verbinden van mensen, goederen en data. Daaronder wordt ook begrepen het beter benutten van bestaande infrastructuur en gedragsverandering. De opties tussen weg, rail en water worden zorgvuldig en duurzaam afgewogen.

Het stimuleren en faciliteren van nieuwe vormen van vervoer en verplaatsing. Dit kan bijvoorbeeld door autonoom rijden. Op het gebied van Woon- en leefomgeving hanteert de Provincie Gelderland de volgende kernbegrippen: dynamisch, divers en duurzaam. Binnen het hoofdstuk Woon- en leefomgeving toont de Provincie het streven een duurzaam en divers woon- en leefklimaat te willen dat weet te anticiperen op ontwikkelingen. Hieruit vloeit de ambitie voort binnen Gelderland een aanbod aan woningtypen en woonmilieus passend bij de diversiteit aan woningvraag te realiseren; voor ieder een passende, duurzame woning. In de voorliggende ontwikkeling wordt een divers palet aan woningen gerealiseerd (zie ook de paragrafen 3.3 en 3.4 voor het programma). De woningen in het relatief duurdere segment vormen daarbij ook een financiële drager voor de realisatie van het landschapspark De Danenberg. Met het ontwikkelen van De Danenberg als landschapspark wordt een langgekoesterde wens om een bufferzone te creëren tussen het landelijk gebied rondom Slijk-Ewijk en het bedrijventerrein De Rietkamp in vervulling gebracht. Het plan betreft een verbetering van de landschappelijke inkadering van het bedrijventerrein en heeft een positief effect op de recreatieve ontsluiting van het buitengebied. Het voornemen past daarmee binnen de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland. 4.2.2

Omgevingsverordening Gelderland

De provincie zet de Omgevingsverordening (laatste actualisatie vastgesteld 5 juli 2022) als juridisch instrument in om de doorwerking van het provinciaal beleid af te dwingen op die onderdelen waarvoor de inzet van algemene regels noodzakelijk is om provinciale belangen te waarborgen of om te voldoen aan wettelijke verplichtingen. De regels uit de verordening zijn kaderstellend voor gemeenten bij het opstellen van bestemmingsplannen. Daarnaast worden de gebieden waarbinnen bepaalde regels gelden in de Omgevingsverordening concreet begrensd. De Omgevingsverordening is gericht op de regels op het gebied van ruimtelijke ordening, milieu, water, verkeer en bodem. Dit betekent ook dat vrijwel alle regels omtrent de fysieke leefomgeving opgenomen zijn in de Omgevingsverordening.

24

Toelichting (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Uitsnede Omgevingsverordening Gelderland kaart 'Ruimte' met ligging planlocaties De voorgenomen ontwikkeling ligt niet binnen een Nationaal Landschap, de Romeinse Limes, de Groene Ontwikkelingszone (GO), het Gelders Natuurnetwerk (GNN) en de Hollandse Waterlinie. De locatie maakt ook geen deel uit van een ganzenfoerageergebied, intrekgebied of beschermingsgebied natte landnatuur. Er zijn geen relevante kaartlagen waar in het voorliggend plan rekening mee gehouden dient te worden. Het bestemmingsplan maakt nieuwe woningen mogelijk en moet daarom voldoen aan instructieregel in artikel 2.2.1.1. van de Omgevingsverordening Gelderland. artikel 2.2.1.1 Nieuwe woonlocaties In een bestemmingsplan worden nieuwe woonlocaties en de daar te bouwen woningen slechts toegestaan wanneer dit past in het vigerende door Gedeputeerde Staten vastgestelde Kwalitatief Woonprogramma successievelijk de door Gedeputeerde Staten vastgestelde kwantitatieve opgave wonen voor de betreffende regio. De ontwikkeling past binnen de regionale woonagenda die is opgesteld voor de regio Arnhem-Nijmegen. Dit is nader onderbouwd in paragraaf 4.3.1. Daarmee voldoet het plan aan de instructieregel in artikel 2.2.1.1. Het bestemmingsplan past daarmee binnen de Omgevingsverordening Gelderland.

4.3

Regionaal beleid

4.3.1

Woondeal regio Arnhem-Nijmegen

Momenteel is er in Nederland in veel regio's sprake van een grote druk op de woningmarkt. Daarom heeft de rijksoverheid als één van haar speerpunten opgenomen dat de woningproductie omhoog moet. Dit krijgt in enkele stedelijke regio's vorm via een woondeal. Ook in de regio Arnhem-Nijmegen is voorjaar 2020 een dergelijke woondeal gesloten, want de prognoses laten zien dat de groei in de regio doorzet en dat daarmee ook de uitdagingen voor de regio toenemen. De regio Arnhem-Nijmegen is samen met de regio Foodvalley de groenste metropoolregio van het land. De ambitie is dit groene profiel te versterken en tegelijkertijd de groei te faciliteren. Daarom is afgesproken dat samen met de provincie Gelderland en het Rijk een verstedelijkingsstrategie wordt opgesteld waarin een integrale lange termijnvisie wordt geformuleerd op de relatie tussen woningbouw, economische groei, ruimtelijke ontwikkeling, circulariteit, energietransitie, een groene leefomgeving en mobiliteit. De inhoud van de woondeal is hiervoor een (belangrijke) bouwsteen.

Toelichting (vastgesteld)

25

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

In de woondeal wordt geconstateerd dat de regio te maken heeft met een autonome groeiopgave, een bestaand woningtekort en kent een hoge binnenkomende migratie vanuit binnen- en buitenland door haar positie als aantrekkelijke regio met hoogwaardige kennisinstellingen. Naast de migratie bestaat de huishoudensgroei voor het grootste deel uit kleine (één- en tweepersoons) huishoudens door vergrijzing en vergroening (jongeren en studenten). De bouwopgave bestaat enerzijds uit het terugbrengen van het woningtekort en daarnaast uit het bouwen voor de toename in de woningbehoefte als gevolg van de verwachte huishoudensgroei. Volgens de woondeal is er in de regio Arnhem-Nijmegen tot 2030 behoefte (inclusief het terugdringen van het woningtekort) aan 35.000 extra woningen. Een gebied als de Danenberg kan een aanzienlijke bijdrage leveren aan de groeiopgave. Hierom werkt het voornemen versterkend voor de Woondeal regio Arnhem-Nijmegen. In Bijlage 3 wordt verder ingegaan op de mate waarin De Danenberg de woningbehoefte van regio Arnhem-Nijmegen kan vervullen.

4.4

Gemeentelijk beleid

4.4.1

Omgevingsvisie Overbetuwe 2040

De Omgevingsvisie (vastgesteld op 1 oktober 2019) is een integrale en toekomstbestendige koers voor leefomgeving in Overbetuwe. De visie geeft richting , stimuleert ondernemers en inwoners om initiatief te nemen en geeft aan hoe mensen aan kunnen sluiten bij realisatie. De visie is niet vrijblijvend; de ambities zijn bedoeld om te realiseren. Dit beoogd de gemeente te doen via samenspel wat betekent dat aan ambities door diverse betrokkenen wordt gewerkt. Daarnaast is het van belang dat de identiteit van de Overbetuwe bij de ambities in acht worden genomen. Dit wordt gedaan aan de hand van de kernwaarden. Er wordt gekeken naar wat bepalend is (geweest) in de ontwikkeling van Overbetuwe om te kunnen verklaren waarom het is ‘zoals het is’. Deze identiteit, vertaald in kernwaarden, vormt het fundament voor de Omgevingsvisie en de bijbehorende ambities. Deze ambities bestaan uit zes ontwikkelingen: Vitaal buitengebied die omgaat met uitdagingen als digitalisering, verstedelijking en klimaatverandering. Innovatieruimte voor ondernemerschap. Samen werken aan energietransitie Een eigentijdse, aantrekkelijke en herkenbare leefomgeving die past bij een dorps en groen karakter en ruimte biedt voor (nieuwe) woonwensen. Sociale en fysieke netwerken die verbonden zijn met de samenleving. Vitaliteit en goede toegang tot voorzieningen door middel van clustering.

Betrokken partijen zullen continu in concrete uitvoeringsprogramma's werken aan de totstandkoming van de visie. Het voornemen is conform de ambitie in de Omgevingsvisie op het gebied van een nieuwe eigentijdse, aantrekkelijke woonomgeving in een groene omgeving. Hier dragen de ontwikkelingen aan bij doordat het nieuwbouw betreft in de stijl en het karakter van het bestaande landschap, met aandacht voor groen. Landschapsvisie De Danenberg maakt als deelvisie onderdeel uit van de Omgevingsvisie 2040. Op pagina 25 van de Omgevingsvisie is opgenomen dat de specifieke deelvisies een invulling zijn van de ambities uit de Omgevingsvisie 2040. Daarmee is de Landschapsvisie De Danenberg feitelijk bestendigd door de gemeenteraad als onderdeel van de Omgevingsvisie. Het voorliggend plan vormt een deeluitwerking van Landschapsvisie De Danenberg. Landschapsvisie De Danenberg is nader behandeld in paragraaf 4.4.2. 4.4.2

Landschapsvisie De Danenberg

Het landschapspark vervult een rol als 'groen prikkeldraad' waarmee verdere verstedelijking in de vorm van uitbreiding van het bedrijventerrein wordt tegengegaan. Het plan is ontstaan als tegenhanger van en compensatie voor de realisatie van bedrijventerrein Park15. Landschapspark De Danenberg vormt straks een robuuste landschappelijke afscherming naast het toekomstige Park15. In De Danenberg ligt de nadruk op het aanleggen van een groene structuur en

26

Toelichting (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk landschappelijke verbindingen waarmee een duurzame landschappelijke impuls aan het gebied wordt gegeven. In samenhang met de groene landschappelijke elementen worden ook rode (bebouwings-)elementen in het landschapsontwerp gevoegd. Zij vormen een integraal onderdeel van het nieuwe landschap en zijn de dragers van extra landschappelijke groene elementen. Kleine bosschages, houtwallen, sloten, kleine boomgaarden, bomen en graslanden integreren met de bebouwing in het landschap. De locaties en de groenelementen worden bepaald door de bestaande landschappelijke context en de meerwaarde die deze toevoegingen hebben op de plaatselijke situaties en tegelijkertijd op het grotere landschappelijke gebied. De landschapsvisie is mede geënt op herstel en versterking van cultuurhistorisch waardevolle structuren binnen het landschapspark, zoals oude wegen en waterstructuren en het historisch bepaalde beeld van meer besloten en relatief open zones in het landschap.

De landschapsvisie gaat uit van: Nieuwe natuur ((fruit)bomen, bosschages, bloemrijke graslanden), kleinschalige woningbouw, aanleg fiets- en voetpaden en het aanleggen van kleine landschapselementen (boomgaarden, elzenhagen en watergangen) Versterking dorpskern Slijk-Ewijk (sloop van oude schuren & kleinschalige uitbreiding woningbouw passend bij het karakter) Natuurvriendelijke oevers langs de Rietgraaf & inplanten van bomen langs de Oosterhoutsestraat. Nieuwe natuur in zuidelijk deel van de groene rits (langs de kassen, tussen de Oosterhoutsestraat en de Waaldijk), kleinschalig wonen en aanleg van waterplassen (met paden) langs A15. Als uitwerking van de vastgestelde landschapsvisie De Danenberg is voor het gebied een verdere uitwerking verzorgd in de vorm van een landschapsplan, wat onderdeel uitmaakt van het voorliggend bestemmingsplan. Bij de ontwikkeling van de nieuwe woonlocaties in het landschap is in de Landschapsvisie gebruik gemaakt van bestaande en daarop geënte nieuw te ontwikkelen kwaliteiten die resulteren in vier woonthema's. Op deze wijze ontstaat een in het landschap passende diversificatie. De locaties en de ruimtelijk-stedenbouwkundige ensembles met de bijbehorende groene 'entourage' vormen een gepaste ondersteuning aan en verrijking van de bestaande landschappelijk ruimtelijke opbouw.

In Landschapsvisie De Danenberg zijn vier locaties opgenomen voor kleinschalige woningbouw. Het voorliggend plan maakt woningbouw op twee van deze vier locaties mogelijk. Het voorliggend plan richt zich op de 'flanken'. De twee deelgebieden die in het voorliggend plan worden ontwikkeld zijn: ”Wonen in het Dorp”. De dorpsuitbreiding bij Slijk-Ewijk aan de Verlengde Dijkstraat is ontworpen als voortzetting van het bestaande dorpskarakter; kleinschalig, groen, gevarieerd en bescheiden, met doorzichten naar het landschap en de bestaande dorpsrand. “Wonen tussen de Grienden” bevindt zich in het landschap tussen het 'Park 15', de Groene Ritssluiting, de Rietgraaf en het bestaande landschap. Op deze woonlocatie overheerst het samenhangende karakter met moderne gebouwvolumes. Een gezamenlijk overgangszone naar het landschap is drassig van aard. De omringende en nieuw aan te planten grote griendpercelen zijn een robuuste aanvulling op de Groene Ritssluiting. Het voorliggend plan voorziet in de realisatie van deze deelgebieden en is daarmee een eerste stap in de verwezenlijking van de Landschapsvisie De Danenberg. 4.4.3

Landschapsontwikkelingsplan

De Gemeente Overbetuwe vindt het belangrijk om aan het landschap van het buitengebied bijzondere zorg te besteden. In september 2010 heeft de gemeente een Landschapsontwikkelingsplan (kortweg LOP) vastgesteld. Met het Landschapsontwikkelingsplan wil de gemeente ontwikkelingen (be-)geleiden die te maken hebben met het landschap. Het voornaamste doel daarbij is het stimuleren van initiatieven in het

Toelichting (vastgesteld)

27

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk buitengebied (door o.a. particulieren, instanties en gemeente) die te maken hebben met het behouden, versterken en verbeteren van de landschappelijke identiteit, in de brede zin van het woord. Daarnaast biedt het Landschapsontwikkelingsplan de mogelijkheid om ook nieuwe ontwikkelingen op een passende manier in het bestaande landschap op te nemen. Het voornemen voor beide deelgebieden in De Danenberg sluit aan op de doelstellingen van het LOP. Met het plan wil de gemeente landschappelijke versterking, natuurontwikkeling en recreatieve toegankelijkheid versterken. De landschappelijke maatregelen zijn omschreven in Bijlage 2.

28

Toelichting (vastgesteld)

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Hoofdstuk 5 5.1

Milieu- en omgevingsaspecten

Bedrijven en milieuzonering

Vanuit milieuoogpunt kan een bepaalde afstand tussen een milieubelastende activiteit en een milieugevoelig object noodzakelijk zijn. Deze afstand heeft als doel bijvoorbeeld om ter plaatse van een 'gevoelig' object, zoals woningen, een aanvaardbaar geur-, geluid- of veiligheidsniveau te realiseren. Deze afstand wordt een milieuzonering genoemd. Een milieuzonering vormt het indirecte ruimtegebruik van een milieubelastende activiteit. In de uitgave 'Bedrijven en Milieuzonering' van de Vereniging Nederlandse Gemeenten zijn richtafstanden opgenomen, waarmee rekening moet worden gehouden ten opzichte van gevoelige functies. Het gaat daarbij zowel om de invloed van omliggende milieubelastende activiteiten op nieuwbouwplannen, als om invloed van eventuele nieuwe milieubelastende activiteiten op milieugevoelige bestemmingen in de omgeving. De beoordeling van de situatie rond de milieuzonering is in dit geval tweeledig: De beoordeling van eventuele milieubelasting door omliggende bedrijven op de nieuwe woonfuncties binnen het plangebied; De beoordeling van eventuele milieubelasting door de nieuwe functies binnen het plangebied op nabijgelegen gevoelige objecten. Milieubelasting door omliggende bedrijven op de nieuwe woonfuncties in het plangebied De Boerderij Ten oosten van dit deelgebied ligt de kern Slijk Ewijk.

Het deelgebied grenst aan grotendeel uit woningen bestaande lint langs de Dorpsstraat.. Op Dorpsstraat 61 ligt een veilinghuis (bestemming dienstverlening) waarvoor een milieucategorie 1 (10 m) van toepassing is, overeenkomstig de milieucategorie voor musea en ateliers. De afstand van het veilinghuis en het woongebied is ca. 13 m. Aan de Dorpsstraat 66 ligt een constructiebedrijf. Een constructiebedrijf kan volgens de VNG lijst bedrijven en milieuzonering een milieucategorie hebben van maximaal 3.2 (richtafstand 100 m); het betreffende bedrijf ligt op een afstand van minimaal 115 m tot de dichtsbijzijnde grens van het woongebied. Nieuwedijk Ten oosten van het deelgebied Nieuwedijk ligt op korte afstand van het plangebied het nieuwe bedrijventerrein De Nieuwe Rietgraaf. Op dit bedrijventerrein is sprake van vestigingsmogelijkheden voor bedrijven tot en met milieucategorie 4.2. Het bedrijventerrein is intern gezoneerd, zodat bedrijven met een zwaardere milieucategorie zich niet kunnen vestigen langs de randen van het terrein. Bedrijven met milieucategorie hebben een richtafstand van 300 m. Deze bedrijven mogen uitsluitend worden gevestigd binnen de functieaanduiding 'bedrijf tot en met categorie 4.2'. Deze aanduiding ligt op meer dan 360 m van het plangebied, waardoor het plangebied ruim buiten de richtafstand ligt.

Voor de overige milieucategoriën is op de navolgende figuur de ligging van de vestigingsmogelijkheden en de bijbehorende richtafstanden weergegeven. De richtafstand voor bedrijven tot en met milieucategorie 4.1 bedraagt 200 m en ligt over het plangebied. Binnen de richtafstand worden geen nieuwe woningen opgericht. De ligging van het bedrijventerrein De Nieuwe Rietgraaf vormt geen belemmering voor het planvoornemen voor wat betreft de aspecten geur, geluid, licht, gevaar en stof.

Toelichting (vastgesteld)

29

bestemmingsplan Landschapspark De Danenberg, deelgebieden Boerderij en Nieuwedijk

Milieucontouren bedrijventerrein De Nieuwe Rietgraaf met de beoogde nieuwbouwlocaties Daarnaast liggen nog enkele andere bedrijven in de omgeving van het deelgebied Nieuwedijk. Op 70 meter afstand van Nieuwedijk ligt een paardenhouderij. Op deze locatie is volgens het geldende bestemmingsplan ook glastuinbouw toegestaan. Hiervoor geldt een richtafstand van 30 meter. Beide functies op deze locatie vormen geen belemmering voor het voornemen. Ten zuiden van Nieuwedijk ligt een perceel met de bestemming 'Agrarisch' met deels ook de functieaanduiding 'glastuinbouw'. Deze bestemming ligt op ca. 150 meter waardoor het geen belemmering voor het voornemen vormt. Verder zit er geen bedrijvigheid in de nabije omgeving van het plangebied dat een belemmering kan vormen voor het planvoornemen.

Beoordeling van eventuele milieubelasting door de nieuwe functies binnen het plangebied op nabijgelegen gevoelige objecten Ten behoeve van de omgeving van beide deelgebieden is onderzocht of de beoogde ontwikkelingen leiden tot verslechtering van het woon- en leefklimaat ter plaatse van nabijgelegen gevoelige functies. In de toekomstige situatie zal de grond, behorend tot de Boerderij en Nieuwedijk, dienst doen als woongebied. Er vinden hier geen bedrijfsactiviteiten plaats. Zowel de Boerderij als Nieuwedijk zal in de nieuwe situatie geen milieubelasting voor de nabijgelegen gevoelige objecten creëren.