26-02-10.01 Beantwoording technische vragen Lijst BOB wijzigingsbesluit van de gemeenschappelijke regeling MGR SDCG
Tekst van het document
Technische vragen Datum indienen: Datum politieke avond: 10 februari 2026 Agendapunt: Wijzigingsbesluit MGR SDCG Onderwerp: Rechtmatigheidstoezicht Sociaal Domein (Wmo en Jeugdwet) Toelichting: Indien nodig, toelichting/aanleiding vraag. Vraag/vragen:
1. In het raadsvoorstel Wijzigingsbesluit van de gemeenschappelijke regeling MGR SDCG (voorronde 10 februari) wordt verwezen naar een raadsbesluit uit 2023 tot instemming met het Regionaal toezicht- en handhavingskader Wmo 2015 en Jeugdwet en algemeen controleplan Wmo 2015 en Jeugdwet (3e alinea inleiding). Wij kunnen een dergelijk besluit wel vinden in de publicaties van het gemeenteblad van bijv. Duiven en Zevenaar, maar niet van Overbetuwe. Ook met de zoekfunctie van i-Babs kunnen wij dit besluit niet vinden. Vraag: Kunnen jullie ons aanreiken in welke raadsvergadering wij met dit kader hebben ingestemd (zodat wij ook de daarbij behorende stukken weer erbij kunnen pakken)? Antwoord: 1. Dit betreft een beleidsregel waarvoor het college is gemandateerd. Wij zullen het raadsvoorstel hierop aanpassen. 2. In het raadsvoorstel wordt gesteld dat het AB van de MGR van juli 2025 heeft ingestemd met een plan om voor 10 gemeenten (waaronder Overbetuwe) invulling te geven aan het regionaal uitvoeren van het rechtmatigheidstoezicht. Met een snelle blik zien we geen stuk of besluit hierover bij de AB-stukken van 3 juli 2025 en ook geen passage hierover in het verslag van het AB van 3 juli 2025. Mogelijk dat wij het over het hoofd zien.
Vraag: In welke vergadering van het algemeen bestuur van de MGR in juli 2025 is dit besloten en op grond van welke stukken? Antwoord: Navraag bij de MGR leert dat de in het raadsvoorstel genoemde datum bij nader inzien onjuist blijkt. Wij hebben het raadsvoorstel hierop ambtshalve aangepast. Vooropgesteld, er is nog geen besluit genomen om invulling te geven aan het regionaal uitvoeren van het rechtmatigheidstoezicht zoals wordt gesteld in de vraag. Er is alleen aan de MGR gevraagd om een onderzoek uit te voeren en naar aanleiding daarvan om het uitvoeren mogelijk te maken (door wijziging regeling). Het besluit of een gemeente daadwerkelijk gaat deelnemen is nog niet en wordt met huidige voorstel ook nog niet besloten. Het maakt alleen de uitvoering mogelijk voor de MGR. Het RPO zorg heeft 11 april 2025 aan het algemeen bestuur van de MGR verzocht om een plan op te stellen om invulling te geven aan het 1 Zie besluitenlijst B&W 26 september 2023, 3.a.9
regionaal uitvoeren van het rechtmatigheidstoezicht voor 10 gemeenten (Wageningen, Renkum, Lingewaard, Overbetuwe, Westervoort, Duiven, Zevenaar, Rheden, Rozendaal, en Doesburg) en onder te brengen bij de MGR sociaal domein centraal Gelderland. De opdracht aan de MGR om het uitvoeren van regionaal rechtmatigheidstoezicht nader uit te werken is een volgende stap, in lijn met het op 26 september 2023 door het college vastgestelde Regionaal handhavings- en toezichtskader Wmo en Jeugdwet (zie ook antwoord vraag 1 en de meegezonden bijlage). In de eerste fase van deze opdracht (fase 1) was vooral de vraag op welke wijze de opdracht moet worden geborgd in de governance en organisatie en welke voorbereidingen hiervoor dienen te worden getroffen. Het Dagelijks Bestuur heeft2 de MGR de opdracht gegeven dit uit te werken. Op 19 september 3 is de Bestuurscommissie Inkoop Zorg geïnformeerd over de voortgang van de opdracht (fase 1) en heeft de Bestuurscommissie Inkoop Zorg advies uitgebracht aan het Algemeen Bestuur om door te gaan met fase 2 van de opdracht om tot een uitvoering van het Rechtmatigheidstoezicht Wmo en Jeugd per 2027 te komen.
Het Algemeen Bestuur is4 geïnformeerd over de voortgang van het onderzoek en heeft in de vergadering van 11 december 2025 besloten om het uitvoeren van regionaal rechtmatigheidstoezicht mogelijk te maken door middel van het wijzigen van de regeling. Om deze reden ligt nu de conceptgewijzigde regeling bij de deelnemende gemeenten voor zienswijzen. In relevant stuk 1 staat dat ‘medio 2025 de deelnemende gemeenten via het RPO Zorg aan de MGR hebben gevraagd onder welke voorwaarden het regionale toezicht op Wmo- en Jeugdzorgaanbieders door de MGR kan worden uitgevoerd’. Vraag: Kunnen de hierbij relevante stukken gedeeld worden (op welke gronden is dit verzoek gedaan, is er een opdracht geformuleerd welke afwegingen daarbij in beeld moesten worden gebracht etc) anders dan het stuk ‘uitwerking bestuurskrachtonderzoek d.d. 28 oktober 2025’ als besproken in het RPO Zorg5? Antwoord: Zie antwoord vorige vraag. Deze onderliggende stukken bij de AB vergadering van 11 december 2025 met daarin de afwegingen, zijn inmiddels aan u verstrekt. Vraag: Hoe is destijds bij genoemd besluit de raad van Overbetuwe bij deze keuze betrokken dan wel over deze keuze achteraf geïnformeerd? Antwoord: De stukken van het AB zijn openbaar en worden gepubliceerd via de site van de MGR. Daarnaast zijn er raadsrapporteurs aangesteld voor de MGR.
Om het voorliggende voorstel te kunnen beoordelen willen wij graag enig inzicht in de huidige situatie rond het toezicht in het sociaal domein in Overbetuwe. Wellicht kunt u onderstaande technische vragen beantwoorden in de vorm van een Overbetuwse variant op de eerder in Arnhem
2 Zie Agenda en besluitenlijst Dagelijks Bestuur 2025 | MGR sociaal domein Centraal Gelderland agenda en
besluitenlijst DB 26 juni 2025 3 Vergaderstukken Bestuurscommissie Inkoop Zorg 2025 | MGR sociaal domein Centraal Gelderland o.a. 20250919 BC Zorg Agendabundel.pdf 4 Vergaderstukken Algemeen Bestuur 2025 | MGR sociaal domein Centraal Gelderland 5 Vergaderstukken Bestuurscommissie Inkoop Zorg 2025 | MGR sociaal domein Centraal Gelderland
met de raad gedeelde raadsinformatiebrief d.d. 30 januari 20246. Wij menen niet eerder dergelijke informatie over Overbetuwe te hebben ontvangen. We horen het ook graag als we die info wel gehad hebben, maar gemist hebben.
Vraag: Wat zijn op dit moment de capaciteit en expertise (en daarmee verbonden middelen) die in Overbetuwe beschikbaar zijn voor het (lokale en regionale) toezicht op de Wmo 2015, Jeugdwet en Participatiewet? Wat is de eerdere inbreng van Overbetuwe geweest in wat in de hierboven genoemde Arnhemse raadsinformatiebrief wordt beschreven over de in de regio gevoerde discussie over regionale capaciteit toezichthouders rechtmatigheid? Kunt u het toezicht en handhavingskader dat in Overbetuwe wordt gehanteerd met ons delen, dat naar wij aannemen aansluitend bij het handboek van de regio Gelderland7? Kunt u ook de meest recente verantwoording over de uitvoering van het handhavingsbeleid met ons delen? Kunt u in elk geval het volgens relevant stuk 4b op 11 februari 2025 door het college vastgestelde ‘Algemeen controleplan Wmo Jeugdwet’ met ons delen?
Antwoord: De datum van 11 februari 2025 zoals genoemd in stuk 4b is mogelijk abuis. Het is denkbaar dat dit de datum betreft waarop het laatste college in de regio het Algemeen controleplan heeft vastgesteld, maar ook de MGR geeft bij navraag aan deze datum niet direct te kunnen plaatsen. Er zou rond die datum ook geen regionale besluitvorming hebben plaatsgevonden. Specifiek voor Overbetuwe geldt dat het college van Overbetuwe op 26 september 2023 het regionaal toezicht- en handhavingskader WMO en Jeugdwet en algemeen controleplan (dat u bij deze in de bijlage ontvangt) heeft vastgesteld.
De capaciteit en expertise die binnen Overbetuwe beschikbaar is voor het lokale en regionale toezicht op WMO 2015, Jeugdwet en Participatiewet is zeer divers en betreft ook onderdelen van functies, zoals bijvoorbeeld kwaliteitsmedewerkers, contractmanager en beleidsadviseurs. Het is dan ook niet mogelijk om hier specifieke capaciteit en middelen aan toe te schrijven. Voor het toezicht specifiek zijn een medeweker handhaving PW (1 fte) en toezichthouder rechtmatigheid WMO en Jeugd (0,5 fte) werkzaam.
Aanleiding voor het college van Arnhem om deze raadsinformatie te sturen was een specifieke toezegging tijdens een raadsdebat over ZZP’ers in de zorg. Een dergelijke toezegging heeft het college van Overbetuwe niet gedaan. Zoals u in de Arnhemse raadsbrief kunt lezen was ten tijde van het opstellen van deze brief nog discussie gaande met de regionale inkoop over de capaciteit van toezichthouders rechtmatigheid. De uitkomst van deze discussie heeft geleid tot de besluitvorming eind december 2025 in het AB van de MGR.
6 https://arnhem.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/View/f83f5f4b-a1b3-4a3d-afd9-84c5b8b5cb66
7 https://vng.nl/sites/default/files/2025-03/handboek-zorgfraude-en-zorgcriminaliteit-regio-gelderland-
midden.pdf
Het rechtmatigheidstoezicht gaat alleen over het toezicht, niet over de handhaving. Handhaving ligt nu afhankelijk van de zwaarte van het instrument bij Inkoop Sociaal Domein Centraal Gelderland, de gemeente of bij het Openbaar Ministerie. Hier is niet één specifieke verantwoording over anders dan in de reguliere jaarlijkse verantwoording van de MGR8.
Vraag: Wat blijft aan capaciteit en expertise bestaan/achter indien de raad instemt met het voorliggende voorstel (inclusief dekking ad 55K) en wat betekent dit voor het toezicht en handhavingskader dat we hanteren? Kan de onderbouwing van de 90K worden gedeeld (is dat bijv. een begroting op regio-niveau waarbij vervolgens de kosten op basis van inwoneraantallen of een andere basis over de deelnemende gemeenten wordt omgeslagen)? Is dit op basis van eerder vastgestelde grondslagen/verdeelmaatstaven? In het advies van de directie MGR SDCG wordt verwezen naar een bestuurskrachtonderzoek en daaraan verbonden aanbevelingen9.
Antwoord: Met de invoering van het regionale toezicht per 1-1-2027 zal de functie van de lokale toezichthouder Jeugd en WMO komen te vervallen. Deze functie wordt momenteel bekostigd vanuit de genoemde € 55.000, die daarmee beschikbaar komt voor regionale capaciteit. De medewerker handhaving PW blijft lokaal ingevuld worden. Het toezicht en handhavingskader is de basis voor het regionaal rechtmatigheidstoezicht (zie bijlage 4C) en blijft daarmee gehandhaafd.
Een toekomstige module toezicht zal in de MGR begroting worden opgenomen. De verdeling van de middelen is nog niet bepaald, maar een verdeling op basis van inwonersaantal lijkt voor de hand te liggen. Een verdeling naar zorggebruik (wat wellicht beter aansluit bij de zwaarte van het toezicht) is administratief lastig en zorgt voor wisselende bijdragen voor gemeenten. De onderbouwing van de totale/regionale jaarlijkse kosten ad € 550k-€600k uit het voorstel AB 11 december 202510 is gebaseerd op de inschatting die in het Regionaal handhavings- en toezichtskader Wmo en Jeugdwet uit 2023 is gemaakt. Vraag: Heeft het college de raad eerder geïnformeerd over de uitkomsten van het bestuurskrachtonderzoek en de bestuurlijke weging daarvan? Zo ja, wanneer en hoe dan? Zo nee, waarom niet?
8 Zie hiervoor bijvoorbeeld de door u op 19 juni 2025 vastgestelde Jaarverslag en jaarrekening MGR 2024. 9
https://www.mgrsdcg.nl/publicaties/vergaderstukken+bestuur/vergaderstukken+algemeen+bestuur+2025/Ha ndlerDownloadFiles.ashx?idnv=3183233 10 Vergaderstukken Algemeen Bestuur 2025 | MGR sociaal domein Centraal Gelderland
Antwoord: Zie stukken van het Algemeen Bestuur van 11 september 2025, 9 oktober 2025 en 11 december 2025 11
Vraag: Wat is de inbreng van de gemeente Overbetuwe geweest in het RPO Zorg en in het AB rond deze wijziging? Zijn de in de voorgestelde concept-zienswijze opgenomen punten eerder ingebracht bij het RPO Zorg of in het AB? Zo ja, waarom heeft dat niet tot verwerking/overeenstemming geleid?
Antwoord: De inbreng van de gemeente Overbetuwe in het RPO Zorg en AB is positief geweest op de beweging tot gezamenlijke uitwerking naar het regionaliseren van het rechtmatigheidstoezicht. Ook het informeren van de Raad is onder de aandacht gebracht. De punten die opgenomen zijn in de voorgestelde concept-zienswijze zijn ingebracht in het AB van 11 december 2025. Het verslag van dit overleg zal na vaststelling gepubliceerd worden op de site van de MGR.
Vraag: Zijn er in het kader van de eerdere besluitvorming binnen de MGR relevante stukken die ingaan op de afwegingen/dilemma’s die bijv. in de keuzehulp Wmo-toezicht12 worden geschetst over hoe je het toezicht organiseert en wat op welke schaal? En voor de samenhang met andere taken in relatie tot zorgaanbieders (bijv. contractbeheer)? Bij prioriteitstelling op regionaal niveau, kunnen al snel andere criteria worden gehanteerd dan in Overbetuwe. Bijv. omdat een zorgaanbieder die een relatief groot deel van zijn ‘omzet’ in Overbetuwe realiseert, op regionaal niveau een kleine zorgaanbieder kan zijn. Artikel 4 op pag. 7 van relevant stuk 3 is zeer globaal.
Antwoord: Binnen de MGR vindt er geen besluitvorming plaats over hoe je toezicht organiseert en op welke schaal. Dit is een beleidsverantwoordelijkheid van gemeenten. Zij hebben dit vastgesteld in het Regionaal handhavings- en toezichtskader Wmo en Jeugdwet in 2023. Als er door een gemeente wordt besloten toezicht onder te brengen bij de MGR geeft deze enkel uitvoering aan dat beleidskader. In dit beleidskader staat ook helder weergegeven welke samenhang en relatie er is met andere taken zoals contractbeheer/management.
Vraag: Zijn er afspraken over hoe bij de voorgestelde regionalisering van het rechtmatigheidstoezicht prioritering plaatsvindt? Is er een beeld gevormd wat dit voor Overbetuwe zou kunnen betekenen, m.a.w. hoe efficiency ten koste van doelmatigheid kan gaan (en zo ja, wat is het beeld dat de portefeuillehouder in het college hierbij heeft)? Zijn er afspraken over de te hanteren werkwijze (het
11 Vergaderstukken Algemeen Bestuur 2025 | MGR sociaal domein Centraal Gelderland 12 https://vng.nl/kennisbank-naleving/keuzehulp-wmo-toezicht
‘hoe’), bijvoorbeeld het werken met risicoprofielen en de T-11-methodiek? Zo niet, hoe wordt dit bestuurlijk aangestuurd? Op pag. 7 van relevant stuk 3 wordt in artikel 7 Beëindiging deelname aan een samenwerkingsmodule dan wel submodule een soepele uittredingsprocedure geschetst. Dat is prettig voor degene die bij een submodule uittreedt, maar wellicht minder prettig voor evt. (personeels-)kosten die bij de MGR als geheel achterblijven. Antwoord: Naast de gemaakte afspraken uit het Regionaal handhavings- en toezichtskader Wmo en Jeugdwet zal de MGR het door de gemeente vastgestelde controleplan hanteren, waarin het “hoe” grotendeels is vastgelegd. Verdere afspraken worden gemaakt in het programmaplan module toezicht wat ieder jaar samen met de begroting MGR wordt vastgesteld. Op die wijze kunnen de gemeenten gezamenlijk jaarlijks bepalen hoe de uitvoering van het toezicht eruitziet. Vraag: Gaan bij detachering van medewerkers, bij uittreding deze medewerkers terug naar de eigen gemeentelijke organisatie? En als het medewerkers in dienst bij de GMR betreft, hoe werkt het dan? Wat is de gemaakte afweging op grond waarvan voor deze (naar het lijkt) eenvoudige regeling is gekozen? Antwoord: Er wordt door de MGR momenteel een beoordeling gemaakt of en waar er sprake is van “mens-volgt-werk” situatie.
Daarna zal een transitieplan worden opgesteld van de huidige naar de toekomstige situatie. Voor de personele overname/detachering worden de gemeenten die over toezichthouders Wmo en/of Jeugd beschikken betrokken. Of er uitvoering gegeven wordt aan het plan, volgt na definitieve zekerheid over de deelname van de gemeenten. Indiener/fractie: Lijst BOB Antwoord(en) ambtelijke organisatie: