25-12-09.07 MEMO van RAADSRAPPORTEURS GMR 2025

MEMO van RAADSRAPPORTEURS Groene Metropoolregio Aan : Datum indiening : Onderwerp : Naam Regeling : Raadsrapporteur(s) : Doel :

(burger)raadsleden, college, regio coördinator 28 november 2025 Informatie Groene Metropool Regio Groene Metropool Regio Henk Mulder en Mariël de Vries X informeren X opmerken X informatie ophalen bij de raad

Aanleiding 1) Als raadsrapporteur hebben we kennisgenomen van: a) het besluitvormingsproces rondom RES 2.0 b) het concept evaluatierapport regionale samenwerking c) het informatieprotocol 2025 GMR d) de brief van TEB over het stopzetten van de subsidie vanuit de gemeente Overbetuwe per 1 januari 2027 dd 30 juni 2025 e) de halfjaarrapportage van de GMR 2) Als raadsrapporteur hebben we overleg gehad met de RAC leden op 17 november2025 3) Als raadsrapporteur hebben we de regionale bijeenkomst op 10 oktober 2025 en de bijeenkomst met de raad van Lingewaard op 18 november 2025 bijgewoond Korte samenvatting 1a RES 2.0 Voor de RES 2.0 (Regionale Energie Strategie) zijn er twee besluitvormingsroutes mogelijk: een waarbij het college de RES 2.0 vaststelt en een waarbij de Raad de RES vaststelt. Binnen Overbetuwe zal het college nog een besluit nemen over de RES, inclusief een voorstel voor zienswijze. Deze wordt dan aangeboden aan de agendacommissie met het verzoek om deze te agenderen voor de raadsvergadering van 27 januari 2026. Meer informatie over de RES 2.0 vindt u hier. 1 b Evaluatierapport regionale samenwerking: dit rapport is in concept gereed. Dit rapport wordt binnenkort aan de raden toegestuurd. Raden kunnen er op reageren met een brief (het is geen formeel zienswijzeproces). Het rapport is een beschrijvend rapport en kan gebruikt worden als overdrachtsdocument.

We zullen met het college afstemmen of er behoefte is om dit rapport te agenderen voor de raad en we horen vanzelfsprekend ook graag van u of u dit rapport wil agenderen. Het concept evaluatierapport vindt u hier. 1c Informatieprotocol: Omdat de Gemeenschappelijke Regeling is veranderd, moet ook het informatieprotocol aangepast worden. Dit stuk wordt zodra het door het AB van de

GMR is vastgesteld voor een zienswijze aan u voorgelegd. Agendering volgt, er zit geen tijdsdruk op de besluitvorming. Het concept dat bij de stukken voor het AB op 26 november is gevoegd, vindt u hier. 1d De TEB (The Economic Board) vraagt in boven aangehaalde brief om in overleg te treden met Overbetuwe over het besluit om de bijdrage aan de TEB per 1 januari 2027 te stoppen. Overbetuwe is niet de enige gemeente in de regio die stopt met haar bijdrage of dit overweegt. Dit levert op bestuurlijk niveau een dilemma op: voor de overblijvende gemeenten wordt de bijdrage hoger. Ook is de rol en hoe TEB en GMR zich tot elkaar verhouden onderdeel van het evaluatierapport en wordt er steeds meer samengewerkt, onder meer met een regionaal investeringsplan. Het besluit om te stoppen met de bijdrage aan TEB heeft te maken met de voor Overbetuwe beperkt toegevoegde waarde in verhouding tot kosten. Onze rekenkamer is op dit moment haar rapport over de Groene Metropool Regio aan het opmaken en betrekt daarbij ook TEB. Naar verwachting is dit rapport gereed in februari 2026. U heeft op onze vraag of u TEB geagendeerd wil zien wisselend gereageerd, want waarom over iets vergaderen wat al besloten is.

Meerdere fracties wilden dit onderwerp echter graag geagendeerd zien en daarom zullen wij daartoe een voorstel doen dit punt te agenderen, indien mogelijk gelijktijdig met het bespreken van het rapport van onze rekenkamer en ruim voor behandeling van de kadernota. 1e De halfjaarrapportage 2025 van de GMR geeft geen aanleiding tot verwachte begrotingswijzigingen. Er is een verwachting dat 5% van de middelen niet aangewend zal worden. Deze zullen gebruikt worden om de vordering op gemeenten te compenseren. Deze vordering komt voort uit een tekort op de cofinanciering van het programma ‘slim en schoon onderweg’ ontstaan in het jaar ’22 en ‘23. Het volledige verslag vindt u hier. 2 Het verslag en de brief van de RAC bijeenkomst op 17 november, staat in de postlijst. 3 Gebiedsontwikkeling: Het verslag van 10 oktober 2025 en de presentatie van 18 november 2025 vindt u in de bijlage. Een sfeerverslag van 10 oktober is terug te vinden op de website van de GMR. Het verslag van 18 november volgt nog. Conclusie van beide bijeenkomsten is dat samenwerking binnen het middengebied en met de ons omliggende gebieden veel kansen naar de toekomst bieden en dat overleg met andere raden nodig is om die kansen naar de toekomst beter te benutten. Voor uw agenda: 1) Op 15 december 2025 is er een webinar over de RES 2.0. Zie de website voor meer informatie en aanmelden.

Dit webinar is ook later terug te kijken. 2) Op 25 februari 2026 in de middag is het jaarlijkse congres van de Groene Metropoolregio. Vragen van de raadsrapporteurs Wilt u het evaluatierapport regionale samenwerking geagendeerd zien? Reacties per mail aan marieldevries@live.nl zijn tot 17 december 2025 welkom. Geen reactie beschouwen wij als geen behoefte aan agendering.

Bijlage: Opbrengst op hoofdlijnen van deelsessie gebiedsuitwerking middengebied dd 10 oktober 2025 1. Welke inhoud is belangrijk voor anderen om je weten van ‘jouw’ deelgebied? We zijn

2.

3.

geen eiland meer. Zes kilometer tussen Arnhem en Nijmegen, 10.000 woningen in het woningbouwprogramma, met volop interacties vanuit de nabije steden. Bijvoorbeeld: 1. Vermenging bij het gebruik van (gezamenlijke) voorzieningen op het gebied van onderwijs, sport en recreatie. 2. Mobiliteitsnetwerken (fiets, OV en auto) die intens met elkaar verknoopt zijn, weinig rivierkruisingen kennen en ook vaak vol zitten (congestie). 3. Het unieke en kenmerkende rivierenlandschap als meerwaarde voor alle inwoners van het Middengebied; geen steden die aan elkaar groeien maar juist hier kansen pakken voor de opgaven rondom agrarische sector, landschapsparken, natuur/biodiversiteit en water/klimaatadaptatie. Wat zou je samen op willen pakken? Zorgen voor een gelijk en wederkerig informatieniveau binnen en tussen deelgebieden. Vervolgens voldoende inzicht in de impact en consequenties van mogelijke/voorgestelde maatregelen. Werk toe naar een toekomstbestendig casco en netwerk waarbinnen deze maatregelen - van meerwaarde voor betrokken gemeenten - goed ingevuld kunnen worden. Wat heb je nodig van elkaar? Vertrouwen en elkaar iets willen gunnen. Denk hierbij meer in doelen dan in middelen. Indien nodig ook dingen uitwisselen of compenseren.

Samenwerken kan de kans groter maken dat er meer te behalen is (‘de taart groter maken’), bijvoorbeeld door het inzet van provincie of Rijk (‘in een verdeeld huis wordt niet geïnvesteerd’) of bij (her)vestiging te zoeken in de (sub)regio in plaats van in/rondom één dorp/gemeente.