25-02-11 A1 Informatiememo; Toekomst afvalinzameling vanaf 2026, Bijlage informatiememo raad kenmerken overheidsgedomineerde organisatie

Algemene kenmerken deelname van een overheidsgedomineerde organisatie De gemeente wordt aandeelhouder Als aandeelhouder zijn alle deelnemende gemeenten van de overheidsgedomineerde organisatie gezamenlijk verantwoordelijk voor extra kosten indien die zich voordoen als gevolg van tegenvallende aanbestedingen voor verwerking, kostenstijgingen of exogene factoren. De gemeente geeft kaders en eisen mee en houdt eindverantwoordelijkheid Op strategisch beleidsniveau blijft de gemeente eindverantwoordelijk. De gemeente bepaalt het eigen afval- en grondstoffenbeleid, de inzamelwijzen en het serviceniveau (zoals inzamelfrequenties). De keuze voor samenwerking beperkt de gemeente niet in de wensen voor dienstverlening, het te voeren beleid of doorontwikkeling van het Afvalbrengstation (bijvoorbeeld in een circulair ambachtscentrum). Door middel van een eigen dienstverleningsovereenkomst met de rechtspersoon waarin per gemeente afspraken zijn vastgelegd over dienstverlening (welke afvalstromen, de daarbij horende inzamelfrequentie, type inzamelmiddelen), stuurt de gemeente op de afgesproken dienstverlening. Geen aanbesteding van taken meer nodig De gemeente kan een opdracht voor afval gerelateerde zaken zonder aanbesteding verstrekken als aan de voorwaarden van quasi-inbesteding wordt voldaan (Art. 12 Richtlijn overheidsopdrachten voor werken, leveringen en diensten (2014/24/EU).

Dit is bij taken van algemeen belang het geval indien: de gemeente samen met andere gemeenten op de rechtspersoon toezicht uitoefent zoals op hun eigen diensten (het toezichtscriterium), meer dan 80% van de activiteiten van de gecontroleerde rechtspersoon de uitvoering van taken die hem zijn toegewezen door de aanbestedende dienst die hem controleert (het merendeelcriterium), en er geen sprake is van participatie van privékapitaal in de gecontroleerde rechtspersoon. Bij het toezichtscriterium onder a) is relevant dat de gemeente invloed en zeggenschap behoudt via de algemene vergadering van aandeelhouders op belangrijke onderwerpen bij de rechtspersoon. Voordeel van schaalgrootte De schaalgrootte van een overheidsgedomineerde organisatie waar meerdere gemeenten aan deel nemen biedt voordelen voor kennisontwikkeling en het delen van kennis, en schaalgroottevoordelen voor een kostenefficiënte uitvoering. Toekomstbestendig en duurzaam afvalbeheer De gemeente wil de ambities op het gebied van afvalpreventie en -reductie realiseren. In het huidige regiemodel ervaart de gemeente kwetsbaarheden qua personele capaciteit om de benodigde rol adequaat te kunnen blijven vervullen. De genoemde overheidsgedomineerde inzamelbedrijven bieden meer zekerheid t.a.v. de continuïteit.

Strategische keuze voor de lange termijn Toetreding tot een overheidsgedomineerde inzamelorganisatie is een strategische keuze voor een duurzame relatie voor de lange termijn. Dienstverlening op basis van werkelijke en transparante kosten Bij een overheidsgedomineerde organisatie is sprake van tarieven die op werkelijke kosten zijn gebaseerd. Bij toetreding tot zo’n organisatie zal daarom sprake zijn van een meer stabiele (kost)prijs voor de dienstverleningen op langere termijn ten opzichte van aanbesteding aan de markt. Een marktprijs (aanbesteding aan de markt) is namelijk niet alleen gebaseerd op de werkelijke kosten, maar ook op de marktprijsvorming die afhangt van conjunctuur, (beperkte) marktwerking en strategische prijsstelling. Hoe marktprijzen zich ontwikkelen is onzeker.