21-12-21 Gezondheidseffecten IWT - Gemeenteraad - Thomas Maal en Ronald Melieste.pdf
Tekst van het document
Gezondheidseffecten IWT Raadsvergadering Gemeente Nederbetuwe – 15 december
Dr. Ronald Melieste
Prof. Dr. Thomas Maal
Arts Voorzitter Ned. Reanimatie Raad Bestuurslid Stichting Bewonersplatform Lid Windwiki
Hoogleraar 3D technologie gezondheidszorg Bestuurslid Stichting Bewonersplatform Lid Windwiki
. Windwiki is een landelijk groeiende groep bezorgde medici die zich verdiept hebben in de veiligheid van windturbines voor mens en milieu. Windwiki voorziet in de vraag om informatie over gezondheid en windturbines en inventariseert de beschikbare wetenschappelijke literatuur over dit onderwerp
Recente wetenschappelijke publicaties
In de media
In de regionale media
Omwonenden van windparken hebben last van laag-frequent geluid (bromtonen) van de molens. Dit zorgt voor slaapstoornis en andere gezondheidsklachten. Dit speelt in het hele land.
Wetenschappers zijn het eens dat er onvoldoende onderzoek is gedaan naar de gezondheidseffecten van IWT’s en pleiten voor onafhankelijk en gedegen wetenschappelijk onderzoek De Nederlandse geluidsnormen zijn verouderd en blijken ongeschikt om laagfrequent geluid goed in kaart te brengen. De geluidsnormen wijken sterk af van buurlanden (10x de tip hoogte)
Rode draad recente wetenschappelijke publicaties
Vóór 2011 toetsing aan de ‘Handreiking Industrielawaai’, die uitgaat van het omgevingsgeluid: -Stille landelijke gebieden (30, 35 en 40 dB voor resp. de nacht, avond en dag) tot -een industrieterrein (resp. 40, 45 en 50 dB). Dit zijn grenswaarden die niet overschreden mogen worden. Gevolg: nagenoeg geen windenergie in Nederland mogelijk. Vanaf 2011: er wordt gerekend met gemiddelde geluidswaarde over gehele dag en nacht (Lden*) daarnaast gemiddeld over het hele jaar; De fabrikant levert de gegevens over de geluidsbelasting aan; geen onafhankelijke metingen; Uitgangspunt was: voor omwonenden blijft de situatie gelijk!
*Lden staat voor Level day, evening, night, ofwel het tijdgewogen jaargemiddelde geluidsniveau in de dag, de avond en de nachtperiode.
Huidige Landelijke Normen
Huidige Landelijke Normern
Geluid
(Laagfrequent) Geluid
Gezondheid & Ontwikkeling
Laagfrequent Geluid
Volwassenen met Risicofactoren
Cummulatief Geluid Bisophenol A
Bisophenol A
Geluid
(Laagfrequent) Geluid
Geluid van IWT’s is anders dan verkeerslawaai: pulserend, zwiepend, zoevend, bonkend. Er is een relatie tussen enerzijds de variabele windsnelheid, de hoek waaronder de wind de wieken treft, de hoogte van de mast en de geluidsproductie op diverse afstanden tot de mast. Lawaai van IWT’s is ’s nachts hinderlijker dan overdag, omdat er ’s nachts minder omgevingslawaai is en de verstoring van het windturbinegeluid meer opvalt. ’s Nachts waait het in hogere luchtlagen vaak harder dan op de grond, waardoor IWT-lawaai sterker blijkt dan de fabrikant opgeeft. Lawaai veroorzaakt chronische inslaap- en doorslaapproblemen die op den duur bij volwassenen hart- en vaatziekten en bij kinderen verstoorde ontwikkeling veroorzaken. De WHO waarschuwde al in 2003 dat lawaai een toenemend gezondheidsprobleem was, is en wordt!!
Geluid
Minder kans op harten vaatziekten
alertheid
(Laagfrequent) Geluid
omgaan met stress
concentratie
geheugen
Versterking immuunsysteem
Minder kans op overgewicht
Psychiatrische problemen en depressie
Met name ’s nachts maken windturbines (tot 5 x meer) lawaai vanwege de bijzondere nachtelijke atmosferische condities, die tot sterke winden kunnen leiden bij windstilte aan de grond. Slaapstoornissen leiden zowel bij volwassenen als kinderen tot stemmingsstoornissen en metabole ontregeling, zoals overgewicht en diabetes mellitus en daarnaast hypertensie
Winni Hofman, UvA
Geluid
(Laagfrequent) Geluid
Net als hoorbaar geluid verspreidt ook infrasoon geluid zich als drukgolven door de lucht. Dit verplaatst zich sneller door de bodem dan door de lucht en kan zich tientallen kilometers verspreiden, afhankelijk van grondsoort en bodemopbouw. Het evenwichtsorgaan is gevoelig voor infrasoon geluid1 1) Burke E, Hensel J, Fedtke T, Uppenkamp S, Koch C. Detection thresholds for combined infrasound and audio-frequency stimuli. Acta Acustica (Les Ulis). 2019;105:1173-82.
Infrasoon en laag frequent geluid
Geluid
Blootstelling aan overmaat laagfrequent en infrasoon geluid leidt tot: • Chronische Slaapproblemen
(Laagfrequent) Geluid
• Oorsuizen • Druk op de oren
• Misselijkheid • Moeheid • Concentratieproblemen • Angst • Stress
• Depressie en Suicide Ascone L, Kling C, Wieczorek J, Koch C & Kühn S. A longitudinal, randomized experimental pilot study to investigate the effects of airborne infrasound on human mental health, cognition, and brain structure. doi.org/10.1038/s41598-021-82203-6
Geluid
Recente studie (2021) waarin twee groepen werden vergeleken: (Laagfrequent) Geluid
Afname van grijze stof in de de kleine hersenen, wat samenhangt met taalbegrip en lange termijn geheugen, begrijpend lezen en woordenschat Controle groep
Laag frequent geluid (28 dagen) Ascone L, Kling C, Wieczorek J, Koch C & Kühn S. A longitudinal, randomized experimental pilot study to investigate the effects of airborne infrasound on human mental health, cognition, and brain structure.
Geluid
(Laagfrequent) Geluid
Gezondheid & Ontwikkeling
Laagfrequent Geluid
Volwassenen met Risicofactoren
Cummulatief Geluid Bisophenol A
Bisophenol A
Gezondheid & Omgevingslawaai heeft meerdere effecten op de gezondheid van kinderen Ontwikkeling
Er is voldoende wetenschappelijk bewijs voor de effecten van omgevingslawaai bij kinderen op: ergernis, welzijn en cognitieve effecten zoals begrijpend lezen, taal en spraak, langetermijngeheugen en prestaties op gestandaardiseerde tests Wetenschappelijke bevindingen over verhoogde bloeddruk zijn zeer gemengd en verdere studies met betere metingen van blootstelling aan lawaai zijn nodig 1) Lercher, Evans, and Meis (2003) examined ambient neighborhood noises and found that chronic noise exposure was significantly related to poor incidental and intentional memory in children. 2) Lercher, P., Evans, G. W., & Meis, M. (2003). Ambient noise and cognitive processes among primary school children. Environment & Behavior, 35, 725-735.
3) James E. Jan, Russ J. Reiter, Martin C.O. Bax, Urs Ribary, Roger D. Freeman, Michael B. Wasdell. Long-term sleep disturbances in children: A cause of neuronal loss.
Gezondheid & Ontwikkeling
In de RIVM-rapporten zijn de schadelijke effecten op de (hersen)ontwikkeling niet meegenomen, hetgeen een aanpassing van de momenteel in Nederland gehanteerde norm noodzakelijk maakt.
Dit leidt tot een onacceptabel gezondheidsrisico voor grote groepen kinderen, welke gedurende hun gehele leven gevolgen zullen hebben!
Geluid
(Laagfrequent) Geluid
Gezondheid & Ontwikkeling
Laagfrequent Geluid
Volwassenen met Risicofactoren
Cummulatief Geluid Bisophenol A
Bisophenol A
Laagfreq uent Geluid
• Uit lange termijn onderzoek blijkt dat langdurige blootstelling aan geluid de waarneming en denken op oudere leeftijd nadelig beïnvloedt en tot
Volwassenen met Risicofactoren
voortijdige dementie aanleiding kan geven. (1) • Ouderen zijn gevoeliger voor het laagfrequent geluid van windturbines • Verhoogd risico op hartinfarct bij aanwezigheid van laag frequent geluid binnen de woning hoger dan 15 dB gedurende 3 nachten voorafgaand aan het infarct (2)
• Verhoogd risico op beroerte2 1) Jennifer Weuve, Jennifer D’Souza, Todd Beck Denis A. Evans, Joel D. Kaufman, Kumar. B. Rajan Carlos F. Mendes de Leon, Sara D. Adar. Long-term community noise exposure in relation to dementia, cognition, and cognitive decline in older adults. 2) Aslak Harbo Poulsen et. al. Short-term nighttime wind turbine noise and cardiovasculair events: a nationwide case-crossover study from Denmark. Environment International, vol. 114; https://doi.org/10.1016/j.envint.2018.02.030
Geluid
(Laagfrequent) Geluid
Gezondheid & Ontwikkeling
Laagfrequent Geluid
Volwassenen met Risicofactoren
Cummulatief Geluid Bisophenol A
Bisophenol A
Cummulatief Geluid
Verheijen et al, (2009). Evaluatie nieuwe normstelling windturbinegeluid. Invloed van verschillende grenswaarden op blootstelling, hinder en mogelijkheden ontwikkelingslocaties. RIVM Rapport 68030000. Janssen SA, Vos H, Eisses AR, Pedersen E. A comparison between exposure-response relationships for wind turbine annoyance and annoyance due to other noise sources. J Acoust Soc Am. 2011 Dec;130(6):3746-53
Cummulatief Geluid
Geluid
(Laagfrequent) Geluid
Gezondheid & Ontwikkeling
Laagfrequent Geluid
Volwassenen met Risicofactoren
Cummulatief Geluid Bisophenol A
Bisophenol A
Bisophe nol A Bisophenol A
Bisophe nol A Bisophenol A
Meerdere wetenschappelijke publicaties die aantonen dat de wieken van turbines onderhevig zijn aan erosie. Dit leidt ertoe dat microplastics in het milieu vrijkomen en daarmee dus ook bisphenol A. Epoxyharsen worden toegepast in wieken van windturbines. Wieken zijn onderhevig aan erosie en daarbij komt bisphenol A vrij. Dit is een toxische stof waarvan de schadelijke effecten op de gezondheid uitgebreid zijn beschreven. Onvruchtbaarheid Risico op obesitas
Hyperactiviteit Verhoogde agressiviteit
Verminderde zaadcellen
Leerachterstand
Vervroegde puberteit
Prostaatkanker
Bisophe nol A Bisophenol A
Bisophe nol A Bisophenol A
Bij afweging van verschillende belangen, behoort gezondheid op de eerste plaats te staan: ‘de gezondheid/ het welzijn van de mens is de belangrijkste wet’ (Hippocrates). Ons inziens is ‘voorkomen beter dan genezen’
‘Indien op land geplaatste windturbines (nog) noodzakelijk zijn, plaats de turbines dan op een zodanige afstand dat het geluid en de trillingen van de turbines de nachtrust (dus gezondheid!) niet verstoren’ Er is een groeiende bezorgdheid bij artsen in de regio met betrekking tot het plaatsen van windturbines in onze regio Artsencollectief Windwiki roept de politiek op om windturbines niet nabij woongebieden te plaatsen omdat er te veel twijfel is over de gevolgen voor omwonenden. De overheid baseert zich op RIVM-rapporten, waarvan de conclusies wetenschappelijk onhoudbaar zijn.
Conclusie
Bij afweging van verschillende belangen, behoort gezondheid op de eerste plaats te staan: ‘de gezondheid/ het welzijn van de mens is de belangrijkste wet’ (Hippocrates). Ons inziens is ‘voorkomen beter dan genezen’
‘Indien op land geplaatste windturbines (nog) noodzakelijk zijn, plaats de turbines dan op een zodanige afstand dat het geluid en de trillingen van de turbines de nachtrust (dus gezondheid!) niet verstoren’ Er is een groeiende bezorgdheid bij artsen in de regio met betrekking tot het plaatsen van windturbines in onze regio Artsencollectief Windwiki roept de politiek op om windturbines niet nabij woongebieden te plaatsen omdat er te veel twijfel is over de gevolgen voor omwonenden. De overheid baseert zich op RIVM-rapporten, waarvan de conclusies wetenschappelijk onhoudbaar zijn.
Conclusie