rv Verordening leerlingvervoer gemeente Oudewater (195896).pdf

Raadsvoorstel Opsteller Roessink, Guusje Vergadering van 16 december 2025 Kenmerk Z/25/087981 / D/25/195896 Portefeuillehouder Vincent Bos Portefeuille Onderwijs, leerplicht, leerlingenvervoer, doelgroepenvervoer, onderwijshuisvesting, openbaar onderwijs Onderwerp Raadsvoorstel verordening leerlingvervoer gemeente Oudewater

Inleiding De Verordening Leerlingenvervoer gemeente Oudewater regelt dat ouders in bepaalde situaties een vergoeding kunnen krijgen voor het vervoer van hun kind naar de dichtstbijzijnde toegankelijke school. De verordening leerlingenvervoer is een openeinderegeling. De gemeente is verplicht leerlingenvervoer te vergoeden als de aanvraag aan de landelijk bepaalde criteria voldoet. De verordening is hier het juridische instrument waarin de gemeente de landelijke wet- en regelgeving opneemt als lokaal beleid. Het fungeert daarmee als de kapstok voor de beleidsregels. In de beleidsregels worden specificaties gegeven en wordt ingegaan op de lokale context en uitvoering van het vervoer. Het leerlingenvervoer bestaat uit vier vergoedingsmogelijkheden: 1. Vergoeding voor fietsvervoer 2. Vergoeding voor openbaar vervoer 3. Vergoeding voor eigen vervoer 4. Aangepast vervoer (vervoer per taxibus) De huidige verordening, Verordening vergoeding kosten schoolbezoek Oudewater, is vastgesteld in 2015. Inmiddels is er veel veranderd in het onderwijs, het vervoer en de werkwijze van de gemeente. Veel bestemmingen voor passend onderwijs liggen ver buiten de gemeente. Dat leidt tot een toename van de druk op het aangepast vervoer. Tegelijkertijd kampen de vervoerders van het aangepast vervoer landelijk met een personeelstekort.

Hierdoor is het vaak niet mogelijk om het aangepast vervoer uit te breiden. Om de druk op het aangepast vervoer te verminderen en de kwaliteit van het vervoer te waarborgen zijn maatregelen nodig. Het aanpassen van de regelgeving, waaronder deze Verordening Leerlingenvervoer, is een van deze maatregelen. De verordening sluit daarbij beter aan bij de uitvoering, waar al aanpassingen zijn gedaan in onder andere het aanvraagformulier van leerlingenvervoer. Het aanpassen van de verordening sluit tevens aan bij 3.2. Opvoeden en Opgroeien uit de uitvoeringsagenda van het Sociaal Akkoord 20232027. Resultaat: Gelijkere kansen voor kinderen in het onderwijs, Actie 2.5. We vernieuwen de verordening en beleidsregels leerlingenvervoer met de nadruk op zelfstandig reizen. De Participatieraad Oudewater heeft haar advies uitgebracht op de voorliggende verordening. Met de Participatieraad is afgesproken dat zij advies opvragen bij de VLAS-ouders als er een beleidsstuk wordt voorgelegd dat betrekking heeft op de doelgroep van VLAS. Een aantal punten uit het advies zijn overgenomen. Zie de bijlage (D/25/207743) voor het advies en de reactie op de Participatieraad.

De raad besluit 1. De Verordening leerlingenvervoer gemeente Oudewater 2026 vast te stellen.

2. De Verordening leerlingenvervoer gemeente Oudewater 2026 in werking te laten treden op de dag na bekendmaking.

De bevoegdheid van de raad komt voort uit de volgende wet- en/of regelgeving De raad is bevoegd om over dit voorstel een besluit te nemen op grond van de Gemeentewet, art. 147.

Beoogd effect Er zijn met de herziening van de verordening leerlingenvervoer een aantal beoogde effecten. Deze effecten zijn: • Een verordening die beter aansluit op de huidige praktijk; • Het bevorderen van zelfstandigheid en zelfredzaamheid van de leerling door in te zetten op zelfstandig vervoer; • De druk op het aangepast vervoer (vervoer per taxibus) te verlagen; • Het leerlingenvervoer op de lange termijn betaalbaar te houden.

Argumenten 1.1 De huidige verordening is verouderd en sluit onvoldoende aan op de praktijk De huidige verordening stamt uit 2015. Inmiddels is het landschap van het leerlingenvervoer flink veranderd en daarmee ook de werkwijze van de gemeenten die het leerlingenvervoer uitvoeren. Het onderwijs heeft ontwikkelingen doorgemaakt en er is een toename in het gebruik van leerlingenvervoer. De voorliggende verordening is deels herschreven op basis van de VNG Modelverordening leerlingenvervoer. Deze modelverordening is vernieuwd na feedback van een klankbordgroep van gemeenten en een belangenorganisatie van ouders. In de verordening is beoogd om de informatie duidelijker en toegankelijker te beschrijven. De voorliggende verordening past daardoor beter bij de huidige werkwijze van de consulenten leerlingenvervoer en bij de uitvraag die wordt gedaan in het aanvraagformulier van de gemeente. Eerder waren artikelen in de verordening niet geformuleerd op basis van wat er in de praktijk daadwerkelijk werd uitgevoerd, waardoor hier in de uitvoering nog niet altijd even scherp op gestuurd kon worden. In de voorliggende verordening zijn de formuleringen aangepast en is het stappenplan toegevoegd (Art. 6, lid 2 in de voorliggende verordening) dat de consulent leerlingenvervoer van de gemeente doorloopt.

1.2 Inzet op zelfstandig reizen In de voorliggende verordening is als doel gesteld om meer in te zetten op zelfstandig reizen. Dit doel sluit aan bij 3.2. Opvoeden en Opgroeien uit de uitvoeringsagenda van het Sociaal Akkoord 2023-2027. Resultaat: Gelijkere kansen voor kinderen in het onderwijs, Actie 2.5. We vernieuwen de verordening en beleidsregels leerlingenvervoer met de nadruk op zelfstandig reizen. In de voorliggende verordening is opgenomen dat een vervoerstraining of leerlingenvervoer ontwikkelplan kan worden opgesteld, om met begeleiding de leerling zelfstandiger te kunnen laten reizen. Daarnaast is een voorbeeld van een aanpassing dat het ook mogelijk is om een vergoeding te krijgen voor de aankoop of bruikleen van een (elektrische) (bak)fiets. Door te sturen op zelfstandig vervoer zullen meer leerlingen gedurende hun schoolcarrière leren om zelfstandig te reizen. Dit is bevorderlijk voor de algemene ontwikkeling van deze leerlingen. Daarnaast zijn zij niet meer afhankelijk van het vervoer per taxi, die rijden op vaste tijden en door het moeten afzetten van andere leerlingen een langere reistijd kunnen hebben. 1.3 Verlagen druk op het aangepast vervoer (vervoer per taxibus) De wijzigingen in de voorliggende verordening zorgen voor drukverlichting in het aangepast vervoer en bevordering van het zelfstandig reizen.

Op dit moment maakt het grootste deel van de leerlingen gebruik van aangepast vervoer. Door de grote vraag en het beperkte aanbod door landelijke personeelstekorten, is de druk op het aangepast vervoer hoog. Per taxibus worden er veel leerlingen tegelijkertijd vervoerd, waardoor de reistijd vaak langer is en de kwaliteit van het vervoer afneemt door de tijdsdruk van chauffeurs. Door de leerlingen die dat kunnen zelfstandig te laten reizen en uit het aangepast vervoer te halen, beogen we meer ruimte in het aangepast vervoer te creëren, waardoor de groep leerlingen, die echt afhankelijk is van het aangepast vervoer, altijd plaats heeft in de taxibus en de reistijd voor hen afneemt. 1.4 Investeringen voor lagere kosten op lange termijn

Op dit moment zijn de jaarlijkse kosten per leerling voor het aangepast vervoer c.a. € 6.000,- per leerling. Deze kosten zijn per leerling significant hoger dan de jaarlijkse kosten voor OV-vervoer per leerling van Oudewater naar bijvoorbeeld Gouda of Utrecht. De verwachting is dat er door de inzet van vervoerstrainingen of het aanbieden van een leerlingenvervoer ontwikkelplan deze leerlingen op termijn minder met het aangepast vervoer zullen reizen, waardoor de totale jaarlijkse kosten voor het leerlingenvervoer lager worden.

Kanttekeningen 2.1 Wijzigingen bij leerlingen in aangepast vervoer Ouders/verzorgers en leerlingen van wie de situatie wijzigt als gevolg van de nieuwe verordening (beoogde ingangsdatum is de dag na bekendmaking), houden recht op de voorziening volgens de Verordening leerlingenvervoer Oudewater 2015 gedurende de looptijd van de beschikking. Wanneer er een nieuwe aanvraag ingediend wordt of wanneer er zaken wijzigen in de situatie van de ouder zal de aanvraag middels de nieuwe verordening worden beoordeeld. We schatten in dat deze wijziging effect gaat hebben op een klein aantal leerlingen. Wijzigingen worden altijd met ouders/verzorgers besproken, zoals bijvoorbeeld de inzet van een vervoerstraining of het deels inzetten van eigen vervoer. Deze groep reist niet meer (altijd) met een taxi, maar met een andere vervoersvoorziening naar school. 2.2 Aangepast vervoer blijft beschikbaar voor leerlingen die daar recht op hebben We bekijken samen met ouders wat de beste oplossing en de beste alternatieve reisvoorziening is, passend bij de individuele situatie van de leerling. Dit sluit aan bij de huidige werkwijze, maar staat op dit moment niet expliciet benoemd in de verordening. De groep leerlingen die niet of nooit met het ov, fiets of andere vervoersvoorziening kan reizen vanwege lichamelijke of geestelijke beperking, langdurige ziekte etc.

worden hierbij uiteraard niet meegenomen en blijven recht houden op aangepast vervoer. Met deze aanpassing in de verordening beogen we meer ruimte in het aangepast vervoer te creëren, waardoor deze groep leerlingen, die echt afhankelijk is van het aangepast vervoer, altijd plaats heeft in de taxibus.

Financiën Door de focus op zelfstandig reizen door middel van openbaar vervoer en fietsvervoer, wordt beoogd dat het aangepast vervoer gaat terugnemen. Op dit moment zijn de jaarlijkse kosten per leerling voor het aangepast vervoer c.a. € 6.000,per leerling. Deze kosten zijn per leerling significant hoger dan de jaarlijkse kosten voor OV-vervoer per leerling van Oudewater naar bijvoorbeeld Gouda of Utrecht, die komen gemiddeld op € 1500,- per leerling. De verwachting is dat er door de voorgestelde wijzigingen in de verordeningen meer leerlingen met eigen vervoer of zelfstandig zullen reizen, waardoor de totale jaarlijkse kosten voor het leerlingenvervoer lager worden. Op dit moment is nog niet te bepalen welke besparing deze verordening gaat opleveren, omdat dit afhankelijk is van de mogelijkheden van de leerlingen in het leerlingenvervoer.

Uitvoering Na bekendmaking van de verordening, is deze per direct van kracht. Nieuwe aanvragen voor leerlingenvervoer zullen vanaf die datum volgens de nieuwe regelgeving worden beoordeeld. Ouders en leerlingen van wie het recht wijzigt als gevolg van de nieuwe verordening, houden recht op de voorziening volgens de Verordening leerlingenvervoer gemeente Oudewater 2015 gedurende de looptijd van de beschikking. Scholen, ouders en leerlingen worden na de publicatie geïnformeerd over de nieuwe verordening. In het voorjaar van 2026 zullen nieuwe, bij deze verordening passende, Beleidsregels leerlingenvervoer aan het College van B&W ter besluitvorming worden voorgelegd. De verordening is hier het juridische instrument waarin de gemeente de landelijke wet- en regelgeving opneemt als lokaal beleid. Het fungeert daarmee als de kapstok voor de beleidsregels. In de beleidsregels worden specificaties gegeven en wordt ingegaan op de lokale context en uitvoering van het vervoer. De Participatieraad zal wederom betrokken worden ter advisering op de beleidsregels. Met de Participatieraad is afgesproken dat zij advies opvragen bij de VLAS-ouders als er een beleidsstuk wordt voorgelegd dat betrekking heeft op de doelgroep van VLAS.

Communicatie

Ouders worden voor de start van de aanvraagperiode (1 april 2026) geïnformeerd over de nieuwe regelgeving. De bekendmaking wordt gedaan via het e-mailadres van de gemeente; leerlingenvervoer@oudewater.nl en via de website van de gemeente. De verordening wordt gepubliceerd op www.overheid.nl.

Samenhang met eerdere besluitvorming n.v.t.

Bijlagen D/25/209330 Raadsbesluit Verordening leerlingenvervoer Oudewater 2026 D/25/207743 Advies en reactie Participatieraad Oudewater D/25/207745 Concept verordening leerlingenvervoer Oudewater 2026 D/25/209334 Verordening vergoeding kosten schoolbezoek Oudewater 2015