Document · PDF

Gewijzigde begroting 2022-2025 FW.pdf

Gemeenteraad 24 februari 2022, gemeente OudewaterBij agendapunt: 18: Zienswijze begrotingswijziging Ferm Werk16.929 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Ferm Werk Concept wijziging Begroting 2022 – 2025

Woerden, 23 december 2021 Carrosserieweg 1 3445 BC Woerden Tel: 0348-497000

Inhoudsopgave Voorwoord ..................................................................................................................................................3 Algemene en financiële uitgangspunten ....................................................................................................4 Beleidsvoornemens 2022 .......................................................................................................................4 Gewenste bezuinigingen per gemeente .................................................................................................7 Uitgangspunten uitvoeringskosten........................................................................................................12 Ontwikkeling volume.............................................................................................................................13 Verdeelsleutels .....................................................................................................................................14 Spoorboekje 2022.................................................................................................................................15 Totaaloverzicht baten en lasten ...............................................................................................................16 Programma’s

............................................................................................................................................18 Programma 1. Inkomensregelingen......................................................................................................19 Programma 2. Arbeidsparticipatie ........................................................................................................22 Programma 3. SW-bedrijf, en Nieuw Beschut ......................................................................................24 Programma 4. Aanvullende dienstverlening .........................................................................................26 Paragrafen................................................................................................................................................27 Paragraaf bedrijfsvoering......................................................................................................................27 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing ..........................................................................31 Paragraaf financiering...........................................................................................................................34 Paragraaf verbonden partijen

...............................................................................................................35 Bijlagen.....................................................................................................................................................36 Kerncijfers per gemeente .........................................................................................................................36 Financiële begroting .................................................................................................................................45 Totaaloverzicht van baten en lasten en de toelichting..........................................................................45 Uiteenzetting van de financiële positie en de toelichting ......................................................................47 Overzicht geraamde baten en lasten per taakveld ...............................................................................48 Meerjaren begroting 2022-2025 ...............................................................................................................49

Voorwoord Voor u ligt de gewijzigde begroting 2022 met de meerjarenraming 2023-2025. De afgelopen drie maanden is door medewerkers van Ferm Werk hard gewerkt om de begroting compleet te verbouwen. Hierbij is intensief samengewerkt met de vier gemeenten. Ik ben alle betrokkenen zeer erkentelijk voor de inzet en bijdrage aan dit resultaat. Deze aanpassing van de begroting was nodig omdat de juridische structuur per 1 januari 2022 vereenvoudigd is. Er is nu sprake van één begroting voor één juridische entiteit, de Gemeenschappelijke Regeling Ferm Werk. De NV en beide stichtingen worden in het begin van 2022 ontbonden. Daarnaast biedt de voorliggende begroting beter inzicht in de kosten van de uitvoering en zijn de verschillende (uitvoerings)-programma’s herschreven. Ondanks de flinke stappen die gezet zijn in relatief weinig tijd begrijpen wij dat het eindresultaat nog niet zaligmakend is. De voorliggende begroting is nog niet in evenwicht met de financiële wensen van de gemeenten. Het komende jaar zijn er nieuwe stappen nodig om te zoeken naar het door alle partijen gewenste evenwicht in beschikbare middelen en het gewenste beleid. De aangebrachte transparantie zal daarnaast ongetwijfeld nieuwe inzichten - en daarmee ook vragen oproepen.

Naast de vernieuwde begroting is er daarom een spoorboekje 2022 gemaakt waarin we de stappen die we gezamenlijk in 2022 zetten, hebben opgenomen. Het spoorboekje is daarmee een aanvulling op de begroting, waarin de interactiemomenten staan beschreven tussen het management, het DB, het AB en gemeenteraden over de toekomst van Ferm Werk. Met deze vernieuwde begroting en het spoorboekje 2022 dragen we bij aan het versterken van de uitvoering van de aan Ferm Werk toevertrouwde maatschappelijke opdracht. Ik kijk uit naar een constructieve samenwerking en dialoog in 2022! Guido Eggermont Waarnemend directeur

Algemene en financiële uitgangspunten Beleidsvoornemens 2022 De vier opdrachtgevende gemeenten hebben het financieel zwaar. Uit het hieronder beschreven beleid is duidelijk af te leiden dat er geen sprake is van aanpassingen, maar van voortzetting van de huidige lijn. Slechts daar waar sprake is van een wettelijke plicht, is deze aanpassing verwerkt. De nadrukkelijke wens van de opdrachtgevende gemeenten is om te zoeken naar efficiency en inspanningen die de slagvaardigheid van de organisatie niet aantasten, maar de effectiviteit wel te vergroten.

Inkomensregelingen Rechtmatigheid Financiële stabiliteit is een voorwaarde om optimaal te kunnen participeren in de samenleving. Ferm Werk is scherp op een rechtmatige toekenning van bijstand en benadrukt de tijdelijkheid van de uitkering. Daarnaast zijn wij helder naar inwoners over wat zij van ons kunnen verwachten en ook wat wij van hen verwachten. Wij verwachten van iedereen die dat kan, dat er een maatschappelijke bijdrage wordt geleverd. Dat kan door inzet voor het traject gericht op arbeidsinschakeling dat wordt aangeboden, bijvoorbeeld door vrijwilligerswerk te verrichten, of deel te nemen aan een werk-leerlijn, afgestemd op de mogelijkheden van het individu. Hiermee geeft Ferm Werk invulling aan de wederkerigheid waarvan in de Participatiewet sprake is. Armoedebeleid Inwoners die een beroep doen op de dienstverlening van Ferm Werk hebben vrijwel allen een hulpvraag gericht op financiële stabiliteit. Naast het bieden van inkomensondersteuning voor levensonderhoud en bijzondere bijstand, hangt de precieze rol van Ferm Werk af van de individuele keuzes die gemeenten maken ten aanzien van de ter beschikking gestelde middelen en het armoedebeleid. Een efficiënt en effectief ingerichte dienstverlening is hierbij het streven. Het terugdringen van armoede en het bevorderen van financiële zelfredzaamheid staan daarbij voorop.

De hulpvraag als uitgangspunt De beste ondersteuning ontstaat bij de hulpvraag van de inwoner. Door eerst die vraag en de context waarin deze wordt gesteld scherp te krijgen en pas daarna de wettelijke kaders aan bod te laten komen, zijn wij in staat doelmatiger dienstverlening te realiseren. Dit is het principe van de zogeheten ‘omgekeerde toets’ en dit is vooral effectief bij inwoners met een hulpvraag op meerdere leefgebieden. Om vanuit deze gedachte de inwoner optimaal te bedienen, is binnen het sociaal domein kennis nodig van elkaars expertise en voorzieningen. Zo kan op elke plek in het sociaal domein de inwoner met zijn ondersteuningsvraag terecht, ook al wordt die ondersteuning elders geboden. Soms is het belangrijk om die voorziening naar de inwoner toe te brengen en dichtbij te organiseren. En soms kan het nodig zijn om de hulp juist buiten de context van de inwoner aan te bieden. De ondersteuningsbehoefte van de inwoner is daarbij steeds leidend.

Arbeidsparticipatie Iedereen participeert Binnen het Sociaal Domein streven we er samen naar om iedereen maximaal te laten participeren. Dit doen we met de uitdaging om de beleidskaders zo goed mogelijk in te passen binnen de financiële kaders van onze deelnemende gemeenten. Door inzet van valide diagnose-instrumenten en scherpe observaties van onze jobcoaches en trajectbegeleiders in de praktijk, leren wij in relatief korte tijd de inwoner kennen en zijn we in staat om een passend advies te geven voor een op maat gesneden vervolgtraject. Dit doen wij voor iedereen die bij ons aanklopt voor ondersteuning. Iedereen die een beroep doet op de Participatiewet1 krijgt een passend traject aangeboden. Op die manier ondersteunt Ferm Werk inwoners met potentieel om economisch te participeren naar een vorm van betaald werk (inwoners in categorie A en B). Dat kan regulier werk zijn, maar ook een garantiebaan of een beschutte werkplek. Is er nog geen potentieel om economisch te participeren (inwoners in categorie C en D), dan wordt, daar waar dat kan, een passend aanbod gedaan ter bevordering van welzijn en zelfredzaamheid. Een belangrijk speerpunt bij inwoners in categorie C en D is 1 Daar waar Participatiewet staat kan ook staan: IOAW of IOAZ.

de samenwerking met de sociale teams en het maatschappelijke veld van de gemeenten. In nauwe samenwerking wordt de dienstverlening zo optimaal mogelijk vorm gegeven, binnen de mogelijke financiële kaders Ferm Werk blijft zich inzetten om te komen tot een verhoogde realisatie van garantiebanen. Door inzet van passende begeleiding en goede matching is de gemiddelde loonwaarde van medewerkers fors hoger dan het landelijk gemiddelde. Ook in 2022 en verder stellen wij onszelf dit doel. In onze rapportages zullen wij u, net als in 2021, blijven meenemen in de ontwikkeling van het bestand door naast inzage in de uitstroom, ook inzage te geven in de doorstroom van inwoners. Werkgeversdienstverlening Vergelijkbaar met voorgaande jaren, ligt onze focus op het bevorderen van economische participatie. Dat doen wij niet alleen. Ferm Werk doet daarbij een sterk beroep op het lokale bedrijfsleven door middel van het Werkgevers Service Punt (WSP). De ontwikkelingen vanuit de Arbeidsmarktregio, gestuurd vanuit de nieuwe Wet SUWI zijn belangrijke krachten voor het herpositioneren van het WSP. Het inrichten van een regionaal WSP is één van de elementaire pijlers in die wet. De ambitie om vanuit die constructie te komen tot een zo uniform – en optimaal mogelijke werkgeversdienstverlening in de regio wordt omarmd.

Daarbij draagt Ferm Werk nadrukkelijk zorg voor de verbinding van de lokale ondernemers en onze inwoners. Dit alles doen wij vanuit onze gemeenteteams, waarin verschillende disciplines samenkomen die integraal samenwerken en gericht zijn op één gemeente. De werk-leerlijnen blijven de komende jaren een middel om inwoners aan het werk te helpen. Deze worden voortdurend gemonitord en waar nodig bijgesteld aan de hand van bewegingen op de arbeidsmarkt in relatie tot de profielen in het cliëntenbestand. Door samen met werkgevers invulling te blijven geven aan de werk-leerlijnen, behouden we een optimale aansluiting op de vraag van de arbeidsmarkt. In zijn rol om iedereen te laten meedoen, richt Ferm Werk zijn focus op het bevorderen van economische participatie. Tegelijkertijd is de ontwikkeling van zelfredzaamheid en welzijn richting sociale en maatschappelijke participatie een belangrijke voorwaarde om zoveel mogelijk mee te doen in de samenleving en zelfs om uiteindelijk stappen richting betaald werk te zetten. Een optimale samenwerking door integraliteit van dienstverlening binnen het sociaal domein helpt onze inwoners een stap vooruit te zetten. Specifieke doelgroepen: jongeren en statushouders Voor alle jongeren die een beroep doen op de Participatiewet, zet Ferm Werk met zijn speciale jongerenconsulenten in op de beste weg naar werk of vervolgonderwijs.

Daarnaast, als aanvullende dienstverlening, heeft Ferm Werk de afgelopen jaren bijgedragen aan het preventief beleid van Woerden, Montfoort en Oudewater ten aanzien van kwetsbare jongeren in het project Jongeren in Participatie (JiP). Er wordt onder andere intensief samengewerkt met het Sociaal Team, Jeugdteam, het RMC en scholen. Voor gemeenten die dat willen, zetten wij deze lijn voort. Hiermee voorkomen we dat deze groep een beroep moet doen op bijstand of andere kostbare voorzieningen en zorgen we ervoor dat zij optimaal invulling kunnen geven aan hun talenten. Voor de doelgroep statushouders is 2022 een belangrijk jaar: de Wet Inburgering (2021) treedt dan in werking. Het uitgangspunt van de wet is dat taalontwikkeling, bevordering van zelfredzaamheid en bevordering van (economische) participatie hand in hand gaan en gelijktijdig plaatsvinden. Het doel laat zich makkelijk raden: een soepele en effectieve integratie van statushouders die zoveel als dat kan door betaald werk de vraag naar arbeid in het lokale bedrijfsleven kunnen beantwoorden. Dat vraagt om intensieve samenwerking tussen gemeenten, werkgevers, Ferm Werk en andere ketenpartners. Inmiddels is de laatste hand gelegd aan een uitvoeringsplan waarin deze samenwerking vorm heeft gekregen.

De uitvoering van de nieuwe Wet Inburgering en met name de kosten die daarmee zijn gemoeid zijn niet opgenomen in deze begrotingswijziging 2022. De reden hiervoor is dat het proces met onze vier gemeenten om tot het plan te komen, parallel liep aan het proces van de begrotingswijziging. Het was dus niet mogelijk om deze twee samen te brengen. De uiteindelijke totale kosten van Ferm Werk betreffen dus de kosten van bij Ferm Werk belegde taken in het kader van de nieuwe Wet Inburgering enerzijds en de kosten zoals in deze begrotingswijziging 2022 opgenomen anderzijds. In overleg met het bestuur zullen wij in 2022 een technische begrotingswijziging doorvoeren om de kosten van de uitvoering van de Wet Inburgering in de begroting Ferm Werk op te nemen.

SW bedrijf en Nieuw Beschut (voorheen: Begeleide Participatie) Wet sociale werkvoorziening Het uitgangspunt blijft dat ons SW-bedrijf in de eerste plaats een leer- en ontwikkelbedrijf is. Het aantal Wsw-ers neemt jaarlijks af. Dit kan ook functies betreffen die vervolgens opgevangen moeten worden door reguliere medewerkers. Hierbij valt de denken aan een functie van ploegleider. Dit betreft noodzakelijke functies die vervolgens opgevangen moeten worden door reguliere medewerkers. Net als in voorgaande jaren, verwachten wij voor 2022 en verder een jaarlijkse natuurlijke uitstroom uit de Wsw van 5%. Om een goed antwoord op de natuurlijke afbouw van de Wsw te geven, zal Ferm Werk in 2022 komen met een brede analyse en daarbij behorende rapportage. Deze analyse scherpt ons en uw beeld van de maatschappelijke en financiële consequenties van de natuurlijke afbouw van de Wsw en biedt handvatten om deze gevolgen zo goed mogelijk in lijn te brengen met het sociaal en financieel beleid van onze vier gemeenten. Tot slot blijven we constant inzetten op nieuwe partnerships, automatisering en robotisering om zoveel mogelijk de omzet veilig te stellen. Nieuw Beschut Het begeleiden van mensen naar gesubsidieerde arbeid en de voor hen best passende plek, zit diep in ons DNA. Ferm Werk is verplicht om de wettelijke taakstellingen vanuit het Rijk t.a.v.

de te realiseren werkplekken Nieuw Beschut op te nemen in de begroting. Ferm Werk begeleidt deze doelgroep binnen het SW-bedrijf waarbij geldt dat het potentieel van mensen optimaal wordt benut.

Gewenste bezuinigingen per gemeente De financiële situatie bij de opdrachtgevende gemeenten van Ferm Werk heeft ertoe geleid dat een aantal gemeenten taakstellingen heeft opgenomen in de eigen gemeentelijke begrotingen. Daarnaast heeft het bestuur van Ferm Werk een richtinggevende opdracht gegeven om een aantal bezuinigingen door te voeren. Waar mogelijk hebben we de begroting aangepast aan de wens van de gemeenten en de richtinggevende opdracht van het bestuur van Ferm Werk. Helaas zijn niet alle bezuinigingswensen direct door Ferm Werk over te nemen. In deze paragraaf zijn alle bezuinigingswensen van en door de gemeenten verwoord. Leeswijzer bij deze paragraaf Om goed aan te sluiten bij wat er binnen de deelnemende gemeente is afgesproken, leest u hieronder de gemeentelijke input ten aanzien van de gewenste bezuinigingen. Deze (cursieve) teksten zijn dus geschreven door de gemeenten. Vervolgens wordt in een algemene beschouwing van Ferm Werk beschreven wat gerealiseerd is, wat nog niet gerealiseerd is en wat de mogelijkheden c.q. onmogelijkheden daarvan zijn.

Opdracht Dagelijks Bestuur Ferm Werk Het bestuur heeft, gegeven de financiële situatie bij de opdracht gevende gemeenten, de directie van Ferm Werk de volgende opdracht gegeven ten aanzien van de begroting 2022 - 2025: • Schrap het budget “continuous improvement”. • Schrap het budget “inhuur”. Beide bezuinigingen zijn direct in de begroting verwerkt, omdat dit technisch mogelijk is. Hierbij maken we wel de kanttekening dat het schrappen van het inhuurbudget niet realistisch is. Er zullen inhuurkosten gemaakt moeten worden en er zal geld nodig zijn om de organisatie te verbeteren, conform de wens van de opdrachtgevende gemeenten. De oplossing zal daarom gedurende 2022 door het management van Ferm Werk gevonden moeten worden in bezuinigingen in de bedrijfsvoering van de organisatie. In de risicoparagraaf wordt dit punt toegelicht.

Bodegraven-Reeuwijk Bij de totstandkoming van de begroting 2021, medio 2020, werd Bodegraven-Reeuwijk verrast met een begroting 2021 van Ferm Werk waarin een fors hogere bijdrage (€ 700.000) werd gevraagd dan waarmee rekening werd gehouden in de begroting Bodegraven-Reeuwijk. Deze “verrassing” leidde ertoe dat Bodegraven-Reeuwijk deze, en nog een andere resterende taakstelling van € 50.000, concreet moest gaan verwerken / invullen. Dit was nodig omdat Bodegraven-Reeuwijk, naast deze taakstelling, nog enkele miljoenen elders aan ombuigingen diende te vinden om met een sluitende meerjarenbegroting te kunnen komen. Binnen een ander onderdeel van het Sociaal Domein (de Jeugdzorg) ging het om € 1,2mln. Dit traject is direct met Ferm Werk opgestart en in december 2020 is in het DB en AB van Ferm Werk een voorstel aangenomen om een aantal concrete wijzigingen door te voeren in de begroting. In totaal ging het om een bedrag van € 470.000. Uitgangspunt van deze wijzigingen is dat deze structureel in de begroting van Ferm Werk werden doorgevoerd. De concrete invulling is in onderstaande tabel opgenomen. Het totaal aan bijstellingen ziet er als volgt uit (in €):

B1 B2 B3 B4

Maatregel Foutherstel (direct meegenomen in begroting 2021) Participatie Uitstroom BBZ / bedrijfskredieten en onderzoeken

2021 e.v. 167.000

Totaal

167.000

Totale omvang begrotingswijziging 2022 (tov 2020)

2022 e.v. 120.000 118.000 65.000 303.000 470.000

Vanuit Bodegraven-Reeuwijk resteert er dan € 280.000 aan ombuigingen die wat de gemeente Bodegraven-Reeuwijk betreft nog concreet moeten worden ingevuld. Ombuigingen, waarvan de concrete invulling nog niet in 2021 is gerealiseerd, maar die ook nog niet van tafel zijn. De vraag van BodegravenReeuwijk die er dan ook ligt, is op welke manier Ferm Werk deze gaat invullen in 2022 en verder. In de 7

verkennende gesprekken met Ferm Werk zijn hiervoor al suggesties gedaan, maar het is van belang om hier een scherp beeld bij te krijgen voor de (meerjaren) begroting 2022 e.v.. De suggesties die eerder al gedaan zijn, hebben betrekking op de kleine geldstroom en deze raken dus ook de andere gemeenten. Van belang daarbij is te onderkennen dat invulling hiervan ten dienste staat aan een efficiënte bedrijfsvoering en een slagvaardige organisatie. De bestuursopdrachten waar Ferm Werk op dit moment aan werkt, geven hier deels al invulling aan, maar wat Bodegraven-Reeuwijk betreft, is het aan Ferm Werk om aan het restant concrete invulling te geven en daarbij ook aan te geven wat er mogelijk is (inhoudelijk) en op welke termijn (proces).

Montfoort Naast de door het DB aangekondigde bezuinigingen heeft Montfoort geen verdere bezuinigingen voorgesteld. Alhoewel de gemeente Montfoort in 2021 onder preventief toezicht van de provincie Utrecht is geplaatst in verband met een niet-sluitende begroting, heeft de gemeenteraad van Montfoort besloten het bestaande voorzieningenniveau in stand te houden. Nieuw beleid, ook voor Ferm Werk, is alleen mogelijk als dit wordt voorgeschreven door het Rijk en er voldoende middelen tegenover staan. Voor nieuw gemeentelijk beleid is vooralsnog geen ruimte. Wel heeft Montfoort zich ook nadrukkelijk bemoeid met de vraag of er effectiviteits- en efficiencyslagen mogelijk zijn. De budgetten zijn taakstellend waar dat kan. In andere situaties gaat het om uitgaven die rechtstreeks het gevolg zijn van het aantal aanvragen en dus niet beïnvloedbaar zijn. Montfoort hanteert de omgekeerde toets en stelt de noden van de aanvragen derhalve centraal. Vanzelfsprekend wordt wel kritisch gekeken naar de p x q. Daarnaast wordt verwacht dat de vereenvoudiging van de structuur van Ferm Werk en de diverse producten tot gevolg heeft dat de uitgaven beheersbaar blijven.

Oudewater De gemeente Oudewater heeft vooralsnog geen bezuinigingen voorgesteld. De gemeentebegroting 2022 van Oudewater is net aan sluitend, maar laat de jaren hierna flinke tekorten zien. Oudewater vindt het belangrijk om het bestaande voorzieningenniveau in stand te houden. Nieuw beleid, ook voor Ferm Werk, is alleen mogelijk als dit wordt voorgeschreven door het Rijk en er voldoende middelen tegenover staan. Voor nieuw gemeentelijk beleid is vooralsnog geen ruimte. Wel wordt aandacht gevraagd voor mogelijke effectiviteits- en efficiencyslagen. De budgetten zijn taakstellend waar dat kan. In andere situaties gaat het om uitgaven die rechtstreeks het gevolg zijn van het aantal aanvragen en dus niet beïnvloedbaar zijn. Vanzelfsprekend wordt wel kritisch gekeken naar de p x q. Daarnaast wordt verwacht dat de vereenvoudiging van de structuur van Ferm Werk en de diverse producten tot gevolg heeft dat de uitgaven beheersbaar blijven.

Woerden Bij het opstellen van de begroting 2021 stond de gemeente Woerden voor een grote financiële uitdaging. Om ervoor te zorgen dat de financiële situatie van Woerden weer duurzaam en gezond is, zijn er ingrijpende maatregelen genomen in de vorm van een strategische heroriëntatie. Het belangrijkste effect is dat de meerjarenbegroting structureel en materieel sluitend is. Hiervoor zijn/worden grote ombuigingen gerealiseerd, waaraan ook maatschappelijke consequenties kleven. Woerden kan immers niet hetzelfde blijven vragen voor minder geld. De gemeenteraad van Woerden heeft op 24 september 2020 ingestemd met de vaststelling van een pakket aan maatregelen. De financiële gevolgen hiervan zijn door middel van een begrotingswijziging in de begroting 2021-2024 verwerkt. Op het gebied van Werk en Inkomen heeft dit geresulteerd in de volgende maatregelen: Maatregel SH Werk & Inkomen Meerjarenprognose afbouw SW

2022

2023

2024

2025

SW dagbesteding Ferm WerkReinaerde herindicatie

90.000

Arbeidsparticipatie versoberen cf reële uitgaven

153.000

Inwoners werkfitscore C en D wettelijk minimum

175.000

Basis Arbeidsmarkt

Enveloppe Arbeidsparticipatie

50.000

200.000

Enveloppe Wsw

150.000

Enveloppe Minimabeleid

50.000

150.000

418.000

518.000

918.000

Totaal

Toelichting Geen impact, dit is de wettelijke afbouw. Vraagt wel een termijnplan. Uitstroom mogelijk via herindicatie en pensionering. Inwoners worden geherindiceerd op het moment dat dat mogelijk is. De verwachting is dat een deel een bijstandsuitkering gaat krijgen. Versoberen budget conform reële uitgaven. Daarbij rekening houdend dat een deel van het budget ook wordt meegenomen naar Woerden Wijzer om dit daar in te zetten. Dit is aframing van de kosten. Inwoners met multiproblematiek en een grote afstand tot betaald werk worden minimaal ondersteund door Ferm Werk. Het is een Ferm Wijzer light. Project basis arbeidsmarkt is gericht op inwoners aan de onderkant van de arbeidsmarkt. Stopzetten project levert nu nog geen besparing op, maar voorkomt kosten in de toekomst. Dit is een taakstellende bezuiniging op de kosten van arbeidsparticipatie van (grote en kleine geldstroom) bij alle fitheidsscores Omdat garantiebanen minder intensieve begeleiding vragen dan de Wsw, kan Ferm Werk uitwerken hoe de besparingen hiervan tot (taakstellend) € 150.000 (-8%) komen. Taakstelling om de uitgaven aan minimabeleid te verminderen, bijvoorbeeld door besparingen rond de collectieve zorgverzekering en/of de tegemoetkoming meerkosten zorg.

Verwerkte en niet verwerkte bezuinigingen in deze begroting Het eerste uitgangspunt van Ferm Werk is dat we doen wat mogelijk is om tegemoet te komen aan de gewenste bezuinigingen. Daar waar het bezuinigingen betreft die per gemeente individueel gerealiseerd kunnen worden, is de bezuiniging direct ingeboekt. Dit betreft de onderdelen budget arbeidsparticipatie (Woerden W3 en Bodegraven-Reeuwijk B2, het budget BBZ/Bedrijfskredieten (Bodegraven-Reeuwijk B4) en het herstel van de fout in de begroting voor Bodegraven-Reeuwijk B1. Daarnaast is de post “uitstroom” voor Bodegraven-Reeuwijk B3 reeds gerealiseerd, doordat inwoners met een uitkering zijn bemiddeld naar groenwerk van de gemeente. Bij het opstellen van de begroting 2022 was de invulling van de taakstelling gemeente Woerden op de Enveloppe Minimabeleid (W8) nog niet concreet. De precieze invulling van de enveloppe minimabeleid bevindt zich nog in de onderzoeksfase. De taakstelling is daarom vooralsnog verwerkt in de uitgaven voor de declaratieregeling. Het tweede uitgangspunt van Ferm Werk is dat gewenste bezuinigingen die bestaan uit uitvoeringskosten niet in de begroting zijn verwerkt. Een bezuiniging op de uitvoeringskosten voor het jaar 2022 is niet reëel.

Om de kosten daadwerkelijk te verlagen moet personeel worden ontslagen of door natuurlijk verloop vertrekken waardoor met het beëindigen van de werkzaamheden het gevoerde beleid en de kwaliteit van de uitvoering worden geraakt. Bezuinigingen binnen het beleidskader, met behoud van kwaliteit en prestaties, zijn op korte termijn daardoor niet mogelijk. Dit neemt niet weg dat de wens van de gemeenten duidelijk is en dat wij de zoektocht naar verdere ombuigingen voortzetten. Indien en voor zover er ombuigingsmogelijkheden zijn, worden zij in meerjarig perspectief geplaatst. Hierbij wordt geïnvesteerd in het verkrijgen van meer inzicht in de effectiviteit en de efficiency van de dienstverlening met als doel een goedkopere dienstverlening aan te kunnen bieden. Dit laat onverlet dat er ook al ombuigingen op de kleine geldstroom zijn gerealiseerd! Deze zijn ook in de uitgangspunten van de uitvoeringskosten verwoord (pagina 12). Voor Bodegraven-Reeuwijk betekent dit dat de gewenste bezuiniging van € 280.000 nog niet geconcretiseerd is. Aanvullend hierop is het vizier nadrukkelijk ook gericht op de uitkeringskosten. Vanuit de prognoses / landelijke ontwikkelingen wordt op begrotingsbasis rekening gehouden met een kleiner bestand met uitkeringsgerechtigden. Dit zien we direct terug in de gemeentelijke bijdrage. Deze is passend voor de gemeentelijke begroting.

Het derde uitgangspunt van Ferm Werk is dat bezuinigingen op specifieke dienstverlening niet in de begroting is verwerkt. Ferm Werk is in 2022 één bedrijf. De gewenste efficiency en kwaliteit van dienstverlening vergen een eenduidige werkwijze. Het leveren van maatwerk legt druk op de kwaliteit van de dienstverlening en efficiency. Wellicht ten overvloede benadrukken we hier nogmaals dat de gezamenlijke GR voordelen biedt op het gebied van efficiency en kwaliteit. De benchmarkgegevens bevestigen dat, hoewel dit voordeel misschien niet altijd ervaren wordt door de gemeenten. Bovenstaande betekent concreet voor de begroting 2022 dat een aantal wensen niet ingeboekt is. Voor Woerden betreft dit SW-dagbesteding W2, Enveloppe arbeidsparticipatie W6 en Enveloppe WSW W7. Opgeteld betekent dit voor 2022 een bedrag van €90.000,- , wat oploopt naar €440.000,- tot aan 2024 (structureel). Voor Bodegraven-Reeuwijk gaat dit om een bedrag van €280.000,-. De gevraagde besparing van Woerden W4 (“inwoners werkfitscore C en D wettelijke minimum”) is in 2021 gerealiseerd in de uitvoering. Een stijging in het bestand als gevolg van Covid en gelijkblijvende uitvoeringskosten resulteert in een daling van de gemiddelde uitvoeringskosten per uitkeringsgerechtigde.

Toekomstige bezuinigingen Om in de toekomst verder te bezuinigen, is het noodzakelijk om een richtinggevend kader te ontwikkelen. Een dergelijk kader zou een set aan spelregels moeten bevatten waarbinnen gemeenten invloed kunnen uitoefenen én de organisatie Ferm Werk de uitvoering binnen de door de gemeenten gewenste efficiency en kwaliteit kan uitvoeren. De afgelopen jaren hebben ons allen geleerd dat het zonder een dergelijk kader ondoenlijk is voor de organisatie Ferm Werk en de gemeenten om trots te zijn op de organisatie Ferm Werk en de uitvoeringsorganisatie de gelegenheid te geven alle aandacht te kunnen richten op haar maatschappelijke taak: Inwoners begeleiden naar passende, duurzame arbeid of een andere vorm van participatie, en daarnaast te voorzien van (tijdelijk) inkomen. Hierbij moet het volgende worden opgemerkt. Omdat er door de gemeenten samengewerkt wordt binnen een Gemeenschappelijke Regeling, treffen alle gevraagde maar niet verwerkte bezuinigingen altijd ook de collega-gemeenten. Dat betekent niet dat wat is gevraagd per definitie onmogelijk is. Het zorgt wel voor de noodzaak van overeenstemming tussen de gemeenten ten aanzien van de wensen. Een bezuinigingswens van één gemeente impliceert te allen tijde een evenredige verveelvoudiging van de bezuiniging voor Ferm

Werk in het totaal. Naast de vraag of dat mogelijk is, dient eerst de vraag te worden beantwoord of elke gemeente dat ook wenselijk acht in het kader van de maatschappelijke opdracht, gevoerde beleid, kwaliteit van uitvoering en verwachte prestaties. De meest realistische vindplek in de begroting voor dergelijke bedragen op de korte termijn zit in het beperken van het aantal te verstrekken uitkeringen. Indien dit gevonden moet worden in de uitvoeringskosten van de dienstverlening, vraagt dit niet alleen drastische keuzes ten aanzien van het beleid, maar ook gedwongen ontslagen met bijhorende kosten. Dergelijke kosten kunnen niet binnen de gevraagde termijn ingeboekt worden in de begroting. Dit komt omdat Ferm Werk eigen risicodrager is ten aanzien van de kosten voor de WW. De zoektocht naar bezuinigingen op termijn wordt evengoed voortgezet. Dit geldt ook voor bezuinigingen ten aanzien van de uitvoering van het SW-bedrijf, bijvoorbeeld in verband met her-indiceringen en natuurlijke uitstroom. In het kader van transparantie en objectiviteit is in samenspraak met de gemeenten de methodiek om het bijstand volume te berekenen/begroten herijkt. De verbetering zit hem in de objectivering van die begroting door uit te gaan van berekeningen en begrotingen van het CPB. De methode is in de paragraaf volume nader uitgewerkt.

Uitgangspunten uitvoeringskosten In de primitieve begroting zijn de volgende lasten voor de uitvoeringskosten opgenomen: • • • • • • • • •

Voor de salariskosten is rekening gehouden met 2% cao-verhoging. De pensioenen van de stafmedewerkers gaan per 1 januari 2022 over naar het ABP. Dit betekent een verhoging van de kosten van €265.000,- (structureel). Het budget continuous improvement à € 100.000,- is op verzoek van de deelnemende gemeenten uit de begroting gehaald. Het budget voor inhuurmedewerkers à € 129.000,- is op verzoek van de deelnemende gemeenten uit de begroting gehaald. De bedrijfslasten zijn geïndexeerd met 2% BBP (Bruto binnenlands product) volgens de richtlijnen van het CPB. . Een stijging van de ICT-kosten met € 15.000,- door autonome ontwikkelingen op noodzakelijke ICT-applicaties. Afschrijvingslasten stijgen t.o.v. begroting 2021 met € 69.000,- omdat er extra wordt geïnvesteerd in huisvesting in verband met noodzakelijke milieuwetgeving en hybride werken (invloed corona). Daarnaast moet een aantal machines worden vervangen. Door de vereenvoudiging van de Governance is rekening gehouden met een efficiency € 37.000,binnen de bedrijfsvoering en een afname van € 20.000,- voor de accountant en € 25.000,- voor de raad van toezicht.

Ten opzichte van de primitieve begroting zijn twee extra uitgangspunten opgenomen ten aanzien van de uitvoeringskosten: •

•

Ferm Werk betaalt aan de gemeente Woerden een vergoeding voor de ICT-dienstverlening. Deze is gebaseerd op de dienstverleningsovereenkomst die met de gemeente Woerden is afgesloten. In 2022 zal deze dienstverleningsovereenkomst herzien worden. Er is sprake van een verhoging van de hostingskosten van € 50.000,- in verband met het pakket Office365. De eventuele andere extra kosten hiervan zullen wij meenemen in de tussentijdse kwartaalrapportages. Om de overgang voor het personeel goed te laten verlopen is een overgangsregeling voorgesteld. De kosten hiervan zijn €130.000,- en €12.000,- voor partnerverzekering in 2022 (incidenteel) en €60.000 in 2023 (incidenteel).

Baten uitvoeringskosten Voorheen namen wij de baten die beschikbaar werden gesteld door het ministerie voor de inkomensregelingen (BUIG) en het SW-bedrijf (subsidie) op in onze begroting. Aangezien deze budgetten regelmatig veranderen lopende het jaar en de baten ontvangen worden bij de gemeenten hebben wij ervoor gekozen om deze niet meer te publiceren en alleen de lasten te laten zien.

Ontwikkeling volume De ontwikkeling van het cliëntenbestand van Ferm Werk is voor een belangrijk deel bepalend voor de uitgaven voor 2022 en verdere jaren (zie onderstaande tabel). Onder de tabel volgt uitleg over de cijfers. Begrote ontwikkeling aantallen klanten gemiddeld Ferm Werk totaal (in €) realisatie begroting begroting begroting Aantallen gemiddeld 2020 2021 2022 2023 Uitkeringen LO 1.072 1.003 1.128 1.128 Garantiebanen 123 160 125 125 Nieuw beschut 15 30 33 33 Fte Wsw 269 256 242 229 Totaal 1.479 1.449 1.528 1.515

begroting 2024 1.128 125 33 217 1.503

begroting 2025 1.128 125 33 208 1.494

Voor het berekenen van de prognose van het bijstandsvolume in 2022 gaat Ferm Werk uit van de CBPraming. Elk najaar voorspelt het CPB in haar Macro-Economische Verkenning (MEV) de ontwikkeling van het landelijk bijstandsvolume voor het komende jaar (t+1). De trend die deze voorspelling laat zien blijkt een redelijk goede voorspeller voor de ontwikkeling van het bijstandsvolume van Ferm Werk. De timing van de begrotingswijziging 2022 brengt met zich mee dat we voor 2022 kunnen uitgaan van deze CPB-raming. De ramingen voor de jaren 2023 en verder hebben geen meerwaarde, vanwege de grote onzekerheid waarmee deze zijn omgeven. Voor die jaren houden we het bijstandsvolume dan ook gelijk aan dat van 2022. Uiteraard zal Ferm Werk lopende het jaar in de rapportagecyclus de prognoses aanpassen als daar aanleiding toe is. Zo zorgen we ervoor dat verwachtingen zo goed mogelijk in lijn lopen met wat daadwerkelijk haalbaar is. Voor het jaar 2022 voorspelt het CPB dat het bijstandsvolume gelijk blijft ten opzichte van het volume van 2021. Onze prognose voor 2021, gebaseerd op de realisatie tot nu toe, komt uit op een bijstandsvolume van 1.128. Voor 2022 gaan wij dus uit van hetzelfde volume. Door deze wijze van berekening toe te passen, is het aantal uitkeringen gedaald ten opzichte van de primitieve begroting 2022.

Bij het vaststellen van het aantal garantiebanen wordt uitgegaan van de Banenafspraak. Dit is een opdracht vanuit het Rijk die is gesteld bij de intrede van de Participatiewet. Het is een opdracht aan alle werkgevers en sociale partners (UWV bijvoorbeeld). Voor Ferm Werk is doorberekend dat het voldoen aan de Banenafspraak betekent dat er 160 garantiebanen gerealiseerd moeten worden. Binnen de huidige begroting is naar schatting 125 maximaal haalbaar. Voor Nieuw Beschut geldt dat elke gemeente extra plekken kan inkopen. Elke gemeente kan afzonderlijk bepalen hoeveel plekken wenselijk zijn. Het Rijk gaat er in de Banenafspraak vanuit dat voor elke drie SWers die met pensioen gaan, er één medewerker Nieuw Beschut terugkomt. (Mede) op dit gegeven baseert het Rijk de wettelijke aantallen Nieuw Beschut, welke elk jaar toenemen. Op het moment dat deze concept begrotingswijziging 2022 wordt geschreven, is het aantal plekken op verzoek van de gemeenten vooralsnog bevroren op deze wettelijke aantallen. Dat betekent voorspelbaarheid in de kosten, maar ook het oplopen van wachtlijsten voor mensen met een indicatie Nieuw Beschut. Zij zullen moeten wachten op de jaarlijkse toename van het aantal wettelijk verplichte werkplekken Nieuw Beschut of, vanuit hun gemeente, op meer financiële ruimte om extra werkplekken te kunnen realiseren.

Het aantal SW-medewerkers loopt gestaag af in verband met natuurlijk verloop (pensionering bijvoorbeeld). De detacheringsbaan was een voorziening waarbij mensen met een bijstandsuitkering tijdelijk konden worden aangenomen in dienst van stichting De Wissel. De Wissel is onderdeel van Ferm Werk. Vandaaruit werden inwoners intensief begeleid om vervolgens uit te stromen. Deze constructie was aanvankelijk erg succesvol. Na verloop van tijd werd dit echter te duur, omdat inwoners zowel loonkosten als begeleiding hadden. Daar tegenover stonden wel inkomsten door detachering. Het risico bij wegvallen van de inkomsten bij ziekte of het ontbreken van een opdracht (bijvoorbeeld bij Covid) werd toch te groot geacht. Om die reden is dit instrument gestopt.

Verdeelsleutels In de (ontwerp)begroting wordt aangegeven welke bijdrage iedere deelnemende gemeente verschuldigd is per product, waarbij een onderscheid wordt gemaakt tussen klant gebonden kosten en uitvoeringskosten. De uitgangspunten voor de verdeling van de klantgebonden kosten over de deelnemers volgens de GR zijn: • •

Klant gebonden kosten van de WSW en van beschut werken worden verdeeld naar rato van het aantal dienstverbanden uitgedrukt in SE of in fte’s die op grond van de wet aan iedere deelnemende gemeente moet worden toegerekend. Overige klant gebonden kosten komen voor rekening van de deelnemende gemeente waar de betrokkenen ingezetenen zijn.

De verdeling van de uitvoeringskosten over de deelnemers is gebaseerd op: • • •

Voor producten die betrekking hebben op dienstverbanden: het aantal dienstverbanden per deelnemende gemeente. Voor producten die betrekking hebben op financiële verstrekkingen: de uitgekeerde bedragen per deelnemende gemeente. Voor producten die betrekking hebben op toeleiding naar werk of participatie: het aantal medewerkers (gemiddeld fte) werkzaam voor die deelnemer. Dit aantal medewerkers wordt jaarlijks toegerekend op basis van de uitgaven BUIG.

Verdeling van overheadkosten Met het samenbrengen tot één gemeenschappelijke regeling (GR) van de verschillende rechtspersonen die onder Ferm Werk vielen, is een belangrijk deel van de bestuursopdracht ten aanzien van de Governance, volbracht. Dit heeft ons een vereenvoudiging van de P&C-cyclus opgeleverd. Dat is positief. Echter kent deze vereenvoudiging ook een bijeffect met betrekking tot de overheadkosten. Samen met onze vier gemeenten hebben wij stappen gezet om met dit effect om te gaan. Hieronder nemen wij u mee in deze stappen. De ‘oude’ situatie In de ‘oude’ situatie, de situatie tot 1 januari 2022, werden de overheadkosten verdisconteerd in de uitvoeringskosten. De verdeling van die uitvoeringskosten bepaalde dus ook de verdeling van de overheadkosten. Deze verdeling volgde de verdeelsleutels conform de GR. De nieuwe, tijdelijke verdeling van de overheadkosten Het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) schrijft voor dat overheadkosten expliciet worden opgenomen in de begroting van de GR. Deze wettelijke verplichting dwingt ons om voor deze kosten ook een verdeelsleutel te hanteren. De GR, in haar huidige vorm, schrijft hierin niets voor, waardoor hier een nieuwe invulling aan gegeven moest worden. Samen met de vier deelnemende gemeenten heeft Ferm Werk gezocht naar een oplossing hiervoor.

Hierbij zijn twee uitgangspunten gehanteerd: 1) Het verdelen van de overheadkosten mag niet leiden tot een nieuwe verdeling van de totale kosten. 2) De wijze van verdeling van de overheadkosten is tijdelijk, totdat alle verdeelsleutels opnieuw tegen het licht worden gehouden in 2022. De samenwerking tussen de vier gemeenten en Ferm Werk leidde tot de volgende oplossing: neem de verdeling van de totale uitvoeringskosten van de reeds vastgestelde begroting 2022 (tabel 1) en pas deze verdeling toe op de totale uitvoeringskosten van de begrotingswijziging 2022 (tabel 2). Hierdoor worden ook de overheadkosten verdeeld op dezelfde wijze. Het vervolg De herziening van de verdeelsleutels is een onderdeel van de bestuursopdracht en een wens van de vier gemeenten én Ferm Werk. Het bepalen van een verdeling van de overheadkosten is daar slechts een onderdeel van. Bovenstaande verdeling van de overheadkosten, als onderdeel van de totale kosten, is tijdelijk totdat de uitwerking van de bestuursopdracht tot een nieuwe kostenverdeling leidt. Om tot een fundamenteel nieuwe verdeling van de totale kosten te komen, moeten alle verdeelsleutels tegen het licht worden houden. Dat kan alleen bij een wijziging van de GR. Dat komt omdat de verdeelsleutels in de GR staan. 14

Ferm Werk zal in 2022 samen met de vier deelnemende gemeenten komen tot een nieuwe verdeling van de kosten en daarmee een aanpassing van de GR. Deze herziening van de verdeelsleutels wordt expliciet opgenomen in onze jaarplanning 2022: het Spoorboekje 2022. Een aanpassing van de GR wordt altijd ter besluitvorming voorgelegd aan de raden. Tabel 1 Uitvoeringkosten primitieve begroting 2022 (x 1000)

Gemeente Montfoort Oudewater Bodegraven Reeuwijk Woerden

Verdeelsleutel in %

868 785 2.456 6.169 10.277

8,4% 7,6% 23,9% 60,0% 100%

Tabel 2 Programma

60,0% Woerden

23,9% Bodegraven Reeuwijk

7,6% Oudewater

8,4% Montfoort

Totaal

Inkomensregelingen

1.288

513

164

181

Arbeidsparticipatie

1.216

484

155

171

SW-bedrijf en nieuw beschut

918

365

117

129

Overhead

2.833

1.127

360

398

Onvoorzien

6.285

2.501

799

884

Totaal

2.146 2.026 1.529 4.719 50 10.470

Spoorboekje 2022 In de voorgaande paragrafen zijn de uitgangspunten voor deze gewijzigde begroting uitgewerkt. In de paragrafen “Bezuinigingen” en “Verdeelsleutels” is duidelijk beschreven dat deze begroting een tussenstap is. De gewenste inzichten in effectiviteit, efficiency en verdeling van de kosten naar de gemeenten vergen meer tijd. Mede gelet om de verkiezingen in 2022 is daarom een spoorboekje 2022 opgesteld. In het spoorboekje is een kalender opgenomen met daarin de door Ferm Werk op te leveren documenten ter besluitvorming. Hierbij is rekening gehouden met de verkiezingen en de ruimte die nieuwe raadsleden en bestuursleden van Ferm Werk nodig hebben om kennis te maken met Ferm Werk. De centrale documenten voor het jaar 2022 zijn: 1. 2. 3. 4.

Nota efficiency en effectiviteit Begroting 2023 – 2026 Kadernota 2024 – 2027 Voorstel aanpassing GR (soort GR en kostenverdeelsystematiek)

Totaaloverzicht baten en lasten De indeling en vorm van de begroting 2022 zijn in overeenstemming met het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). Ferm Werk kent vier programma’s, te weten: 1. 2. 3. 4.

Inkomensregelingen Arbeidsparticipatie SW-bedrijf en Nieuw Beschut Aanvullende dienstverlening

De eerste drie programma’s bevatten de uitvoerende taken die door alle deelnemende gemeenten aan Ferm Werk zijn overgedragen, waaronder de Wet Sociale Werkvoorziening, de Participatiewet en het Besluit Bijstandsverlening Zelfstandigen. Het programma aanvullende dienstverlening bevat alle taken die gemeenten ieder voor zich kunnen besluiten te laten uitvoeren door Ferm Werk. Bijvoorbeeld de Declaratieregeling, de Tegemoetkoming Meerkosten Zorg (TMZ) en taken rond de huisvesting van vergunninghouders in het kader van de Huisvestingswet.

Overzicht baten lasten per programma Overzicht baten en lasten programma basis dienstverlening (in €) Totaal overzicht (bedragen x 1000) Programma 1 Inkomensregeling Lasten Baten Saldo Programma 2 Arbeidsparticipatie Totaal Lasten Totaal Baten Saldo Programma 3 WSW / Beschut werk Totale lasten Totale baten

Begroting 2022 Begroting 2023 Begroting 2024 Begroting 2025 20.954 20.954 0

20.954 20.954 0

2.362 2.362 0

9.525 9.525

9.152 9.152

8.797 8.797

8.461 8.461

1.079

1.025

925

1.079 0

1.025 0

925 0

4.719 4.719

Saldo Onvoorzien

Lasten

Baten Saldo

Saldo Programma 4 Aanvullende Dienstverlening Lasten Baten Saldo Overhead Lasten Baten

Aangezien Ferm Werk per 1 januari 2022 een volwaardige GR zal zijn, hebben wij alleen nog maar met de regels van het besluit begroting en verantwoording van provincies en gemeenten te maken (BBV). Vóór deze overstap hadden we hier maar deels mee te maken, omdat het personeel in de stichting facilitaire dienstverlening zat, de productieafdeling in een NV en detacheringsbanen in stichting de Wissel. Dit betekent een andere manier van presenteren van de overhead en uitvoeringskosten, omdat de BBV dit wettelijk voorschrijft. Daarom ziet u ook niet de cijfers van de primitieve begroting 2022 terug in de tabellen van deze begrotingswijziging 2022. We snappen echter dat een vergelijking tussen de primitieve begroting

2022 en deze begrotingswijziging 2022 gewaardeerd wordt. Om daaraan tegemoet te komen, hebben wij de volgende tabel opgenomen. Deze schetst een beeld van de wijzigingen t.a.v. de primitieve begroting. Programma Inkomensregelingen SW en nieuw beschut Arbeidsparticipatie Uitvoeringskosten Aanvullende dienstverlening Overhead Totaal lasten Ferm Werk Bijdrage NTW Bijdrage markt/overig Bijdrage derden Bijdrage gemeente

Ontwerp Gewijzigde begroting 2022 begroting 2022 20.102 18.808 8.290 7.996 683 336 10.278 5.701 1.035 1.079 4.769 40.388 38.689 2.880 640 36.868

2.881 523 35.285

Programma’s Het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) schrijft voor dat er op programmaniveau doelstellingen worden geformuleerd aan de hand van drie zogeheten W-vragen. In deze gewijzigde begroting hebben we het programma basisdienstverlening opgesplitst in drie programma’s. Ferm Werk kent daarmee vier programma’s, te weten: 1. 2. 3. 4.

Inkomensregelingen Arbeidsparticipatie SW Bedrijf en Nieuw Beschut (Begeleide participatie) Aanvullende dienstverlening

We hebben dit gedaan vanuit de gedachte dat dit bijdraagt aan transparantie. Het programma aanvullende dienstverlening is ook in deze begroting opgenomen. Het betreft hier dienstverlening die sommige gemeenten bij Ferm Werk afnemen. Per programma wordt een korte beschrijving gegeven van de inhoud van het programma en de gehanteerde uitgangspunten bij het opstellen van de begroting. Vervolgens wordt ingegaan op de 3 Wvragen “Wat willen we bereiken?”, “Wat gaan we daarvoor doen?” en “Wat gaat het kosten?”. In de bijlage volgt een samenvatting per gemeente en een toelichting.

Programma 1. Inkomensregelingen Ferm Werk voert namens de vier gemeenten de volgende inkomensregelingen uit: •

Verstrekking van uitkeringen en inkomensondersteunende regelingen op grond van de Participatiewet, IOAW, IOAZ, en BBZ 2004

Dit doen we door de volgende producten/diensten te leveren: 1. Beoordeling / verstrekking uitkering levensonderhoud 2. Beoordeling / verstrekking inkomensondersteunende regeling Participatiewet 3. Besluiten op bezwaarschriften

Uitgangspunten programma inkomensregelingen • • • • • •

• •

Lasten (uitgaven) Voor 2022 gaan we conform de raming van het CPB uit van een gelijkblijvend bestand. De taakstelling vergunninghouders, die vanuit de Rijksoverheid wordt opgelegd, is meegenomen. Het volume van het aantal uitkeringen is gebaseerd op de afgegeven prognose Q3 gemiddelde stand van de uitkeringen in 2021. De uitkeringsprijs is gebaseerd op de realisatie van 2020 met een kleine correctie voor incidentele resultaten en landelijke indexering volgens het Nibud van 1,9%. Aangezien er geen beleidswijzigingen zijn doorgevoerd voor de Bijzondere bijstand (inkomensondersteuning minima) is dit bedrag gelijk gehouden aan de begroting 2021. De BBZ is een openeinderegeling. We hebben een correctie van het bedrag uitgevoerd op basis van de uitgaven van de afgelopen jaren. Dit uitgegeven bedrag bleek stelselmatig lager te zijn dan begroot. Baten (inkomsten) Gemeentelijke bijdragen Baten derden (debiteuren ontvangsten)

Wat willen we in 2022 bereiken? Onze doelstellingen voor het uitvoeren van de inkomensregelingen zijn: • Het juist en tijdig verstrekken van uitkeringen op grond van de Participatiewet, IOAW, IOAZ en BBZ. • Inwoners worden correct behandeld, waarbij hun privacy is geborgd. • Waarborgen van de klanttevredenheid. Speerpunten 2022: • Borging en verdere ontwikkeling nieuwe werkwijze Interne Controle en kwaliteit. • Continue meting van klanttevredenheid.

Wat gaan we daarvoor doen? 1. Beoordeling / verstrekking uitkering levensonderhoud Het product verstrekking levensonderhoud bestaat uit twee onderdelen: Beoordeling melding aanvraag uitkering levensonderhoud (PW, IOAW, IOAZ en BBZ) Een inwoner meldt zich bij Ferm Werk voor het aanvragen van een uitkering. Ferm Werk beoordeelt of de inwoner aan de voorwaarden voldoet. Uiteindelijk leidt de beoordeling tot een aanvraag met een besluit en (eventuele) uitbetaling, geen aanvraag of tot een doorverwijzing naar het juiste loket. Soms is een uitgebreid onderzoek nodig door onze handhavers.

Door het aanvraagproces op deze manier in te richten, zorgen we ervoor dat alleen die inwoners een uitkering ontvangen die er recht op hebben en dat inwoners snel duidelijkheid hebben over hun inkomensvraagstuk. We blijven hiermee ook ruim binnen de wettelijke afhandeltermijn. De verhouding tussen het aantal meldingen voor een uitkering dat leidt tot een daadwerkelijke aanvraag noemen we het “poorteffect”. In het geval van een aanvraag voor een BBZ-uitkering (bijstand voor zelfstandigen), kan ook de beoordeling van een krediet bij het aanvraagproces horen. Voor statushouders geldt een verkort aanvraagproces in verband met de huisvestingsprocedure. Verwerking mutaties tijdens uitkeringsperiode Tijdens de uitkeringsperiode kunnen wijzigingen in de woon-/leef-/inkomens-/vermogenssituatie ontstaan, waardoor de hoogte van de uitkering verandert. Als er teveel uitbetaald wordt, ontstaat een vordering. Is de wijziging niet of niet op tijd doorgegeven, dan moet er een boete-overweging gemaakt worden. Om het aantal (onnodige) terugvorderingen tegen te gaan, maken we het voor cliënten zo makkelijk mogelijk om wijzigingen door te geven. Dit kan online in de eigen “Mijn Ferm Werk”-omgeving. Hierin kunnen ze ook de betalingen, uitkeringsspecificaties en jaaropgaves zien. Deze omgeving is blijvend in ontwikkeling.

Ook wijzen we cliënten hierop in onze nieuwsbrieven en wordt er een nieuwe website gemaakt. Een herziening van de brieven en besluiten zou hier een mooie aanvulling op zijn, maar dat is sterk afhankelijk van de capaciteit die we hiervoor kunnen vrijmaken. Daarnaast is onze insteek om interne samenwerking tussen verschillende afdelingen zo goed mogelijk te laten verlopen, zodat wijzigingen tijdig verwerkt kunnen worden. Om het recht op uitkering tijdens de uitkeringsperiode te kunnen blijven vaststellen, worden allerlei controles en voortgangsonderzoeken uitgevoerd. Hiervoor vindt ook gegevensuitwisseling met het Inlichtingenbureau (informatieknooppunt voor alle gemeenten) plaats. Ferm Werk is zich uiteraard bewust van de privacyrisico’s die daarmee gepaard gaan. Alleen dat wat strikt noodzakelijk is voor de wettelijke uitvoering van ons werk, wordt opgevraagd. In 2022 willen we meer aandacht besteden aan de controle van “lopende uitkeringen”. Dit gaan we doen door middel van themacontroles, waarmee we specifiek kunnen inzoomen op bepaalde situaties/bestandskenmerken. Dit alles doen wij uiteraard binnen de hiervoor vastgestelde kaders. 2.

Beoordeling / verstrekking Inkomensondersteunende regelingen Voor inwoners met een laag inkomen bestaan binnen de Participatiewet diverse inkomensondersteunende regelingen waar ze aanspraak op zouden kunnen maken: - bijzondere bijstand, studietoeslag, individuele inkomenstoeslag en de collectieve zorgverzekering. Daarnaast bieden de gemeenten zelf regelingen aan (zie programma aanvullende dienstverlening). Ferm werk neemt de aanvragen in, beoordeelt ze en neemt een besluit. Aanvragen bijzondere bijstand voor bewindvoeringskosten, voor de eigen bijdrage rechtsbijstand en de individuele inkomenstoeslag kunnen online ingediend worden. Ook wordt er met vervolgaanvragen gewerkt, zodat niet alle gegevens elk jaar opnieuw ingeleverd hoeven te worden. In 2022 willen we nog een slag maken met verdere digitalisering van de aanvragen voor inkomensondersteunende regelingen. 3. Bezwaar en Beroep Ferm Werk handelt de ingekomen bezwaar- en beroepschriften af die gericht zijn tegen besluiten die door Ferm Werk genomen zijn. Er wordt indien nodig voor alle gemeenten gebruik gemaakt van de externe bezwaarschriftencommissie van de gemeente Woerden voor het geven van een advies. Bij ontvangst van een bezwaarschrift wordt contact met de cliënt opgenomen om te bekijken wat er precies aan de hand is. Dat kan leiden tot een extra uitleg van een besluit, een herziening van het

besluit of een zitting bij de bezwaarschriftencommissie. Ferm Werk neemt uiteindelijk het besluit op het bezwaar. Naast de hierboven beschreven producten zijn er nog enkele onderwerpen die binnen dit programma bijzondere aandacht verkrijgen, t.w. klanttevredenheid, rechtmatigheid en privacy. Klanttevredenheid Het streven is om elke twee jaar een klanttevredenheidsonderzoek te laten uitvoeren. Hierdoor krijgen we inzicht in de manier waarop onze cliënten de dienstverlening ervaren. Eind 2020 heeft de laatste meting plaatsgevonden. Daarnaast hebben we zowel een klachten- als een bezwaarprocedure, waarmee we ons beeld van de tevredenheid verder kunnen aanvullen en indien nodig onze werkwijze of dienstverlening kunnen aanpassen. Rechtmatigheid Om de rechtmatigheid van de uitkeringen te kunnen vaststellen, hebben we allerlei controlemomenten ingebouwd. Zo worden de besluiten van nieuwe medewerkers een aantal maanden getoetst. Datzelfde geldt voor risicovolle processen. Ook nemen we achteraf een steekproef op genomen besluiten. Zo blijven we controle houden en kunnen we verbeteringen in onze werkwijze doorvoeren. Daarnaast zijn de controles ook nodig voor de accountant. Voor 2022 ligt de nadruk op het implementeren van de systeemgerichte controle en het rapporteren van de bevindingen aan MT en DB.

Privacy Als organisatie zijn we ons ervan bewust dat we privacygevoelige gegevens verwerken. Daarvoor zijn allerlei procedures gemaakt. We hebben een Privacy Officer aangesteld en daarnaast is er ook een privacy werkgroep om casuïstiek te bespreken.

Wat gaat het kosten? Lasten en Baten ( x 1000) Inkomensregelingen, IOAW, IOAZ Loonkostensubsidie BBZ gev.levensonderhoud en bedrijfskredieten Bijzondere bijstand Uitvoeringskosten Totale lasten Gemeentelijke bijdrage Debiteuren ontvangsten Totale baten

Begroting 2022 Begroting 2023 Begroting 2024 Begroting 2025 16.166 982 276 1.385 2.146 20.954 20.431 523 20.954

16.166 982 276 1.385 2.146 20.954 20.431 523 20.954

Programma 2. Arbeidsparticipatie Vanuit de Participatiewet (en IOAW/-Z) zorgen we voor de ondersteuning en begeleiding van inwoners naar werk of een andere vorm van participatie. Dit werd in de vorige begroting arbeidsparticipatie genoemd. Per pijler wordt in dit hoofdstuk beschreven welke prestaties u mag verwachten, op welke manier aan deze prestaties wordt gewerkt en welke kosten daarbij horen. De onderliggende fundamentele waarde voor arbeidsparticipatie is dat “elke inwoner meedoet, naar zijn of haar vermogen”. Dit betekent dat we ons inzetten om het aanwezige potentieel maximaal aan te spreken op zo’n manier dat inwoners duurzaam participeren op een betekenisvolle wijze. Deze waarde heeft naast een sociale, menselijke waarde, ook een economische waarde. Immers, door dit na te streven zijn investeringen duurzaam. Dit betaalt zich uit in bijvoorbeeld een lage uitkeringsdichtheid, een hogere NTW en minder kosten in WMO en/of jeugdzorg. We zijn daarbij scherp op een juiste balans tussen de investering en de output. Inwoners met een Garantiebaan zijn in de regel in dienst bij externe werkgevers. Deze werkgever ontvangt een loonkostensubsidie (LKS) ter compensatie van het verminderd arbeidsvermogen. Ferm Werk draagt zorg voor de LKS, maar ook voor de begeleiding inclusief het ziekteverzuimtraject en voor een herplaatsing indien een contract beëindigd wordt.

Dit doen we door de volgende producten/diensten te leveren: • Analysetraject: stellen van diagnose, leidend tot een plan van aanpak. • Casemanagement: begeleiden van de inwoner bij realisatie van plan van aanpak. • Garantiebanen: toeleiden naar passend, gesubsidieerd werk en begeleiding tijdens het werk. • Werkgeversdienstverlening: het onderhouden van nauw contact met de werkgevers met als doel om inwoners te helpen aan passende arbeid.

Uitgangspunten programma arbeidsparticipatie •

• •

Lasten (uitgaven) De bedragen voor re-integratiebudgetten worden niet geïndexeerd. De gemeenten Woerden en Bodegraven-Reeuwijk hebben hiernaast een extra taakstelling meegegeven op deze budgetten en deze zijn verwerkt. Voor Woerden is dit bedrag € 158.000,- en voor Bodegraven-Reeuwijk is dat € 120.000,-. Dit zijn de trajecten die op persoonsniveau geadministreerd worden en daarmee direct de betreffende gemeente raken. Baten (inkomsten) Gemeentelijke bijdrage. Debiteuren ontvangsten

Wat willen we in 2022 bereiken? Om adequaat invulling te geven aan onze kernwaarde is het noodzakelijk om een volledig beeld van de mogelijkheden en de ontwikkelpunten te hebben van elke inwoner. Op grond daarvan wordt samen met de inwoner een plan opgesteld dat leidt tot de hoogst mogelijke vorm van participatie. Dat is regulier betaald werk. Als dat (tijdelijk) niet mogelijk is, kan dat bijvoorbeeld ook vrijwilligerswerk zijn. Ook hier is het doel om het maximaal aanwezige potentieel aan te spreken, zodat inwoners duurzaam en betekenisvol deelnemen aan onze samenleving. Onze doelstellingen voor arbeidsparticipatie zijn: • Elke inwoner heeft een plan van aanpak waar actief op wordt geacteerd, zodanig dat dit leidt tot een maximale vorm van participatie. • Inwoners begeleiden we naar werk, zodanig dat de kosten van de uitkeringsgelden in balans zijn met de BUIG-middelen die de gemeente van het Rijk ontvangt. • Het realiseren – en begeleiden van 125 garantiebanen

Speerpunten 2022 • Succesvol uitvoeren van de Nieuwe Wet Inburgering, zodanig dat elke statushouder een persoonlijk plan heeft wat ten uitvoer wordt gebracht in nauwe samenwerking met onze ketenpartners. Focus daarbij is een zo goed mogelijke inburgering. Dat wil zeggen het behalen van het inburgeringsexamen. • Succesvol uitvoeren van de gewijzigde Wet Suwi in nauwe samenwerking met de arbeidsmarktregio’s, zodanig dat de werkgeversdienstverlening optimaal is geüniformeerd op regionaal niveau, inclusief het Werkgeversservicepunt (WSP). • Verdere intensivering met onze “sociale stakeholders” ten aanzien van de meest kwetsbare groep (categorie C en D), zodanig dat de ondersteuning voor de inwoners optimaal is door een sluitende aanpak te realiseren die zo efficiënt en vriendelijk mogelijk is.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://gemeenteraad.oudewater.nl/api/v1/meetings/454/documents/13759