C07. bijlage - afschrift aan college BenW.pdf

ig

31 maart 2023

TEAM

NUMMER

REFERENTlE

UW BRIEF VAN

DOORKIESNUMMER

UW NUMMER

E-MAILADRES

BuLAcE

Begrotingsrichtlijnen 2024 en afschrift van de brief aan de gemeenteraad

UTRECHT

3 APR. 2023

Aan het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Oudewater Postbus 100 3420 DC OUDEWATER

DATUM

PROVINCIE

ONDERWERP

BEI lBT Financieel toezicht Mw. van Dixhoorn-Hoogenboom +31652769516

ria.van.dixhoorn-hoogenboom@ provincie-utrecht.nl Richtlijnen voor begroting 2024

Geacht college,

Hierbij sturen wij u een afschrift (met bijlage) van onze brief van 31 maart 2023 aan de raad van uw gemeente. ln deze brief informeren wij uw gemeenteraad over de begrotingscirculaire 2024 (begrotingsrichtlijnen en toetsingsaspecten)4 Deze richtlijnen en toetsingsaspecten zijn voor uw gemeente van belang voor het opstellen van de komende begroting 2024.

Heeft u vragen over de inhoud van de begrotingscirculaire of de vertaling hiervan in de begroting, aarzel dan niet om contact op te nemen. Wij zijn van harte bereid een uitgebreidere toelichting te geven. U kunt hiervoor contact opnemen met Ria van Dixhoorn-Hoogenboom. Zij is telefonisch bereikbaar op 0652769516 of via de mail (ria.van.dixhoorn-hoogenboom@provincie-utrecht.n|). Hoogachtend, Gedeputeerde Staten van Utrecht, namens hen,

Drs. de Feijter Concernmanager Domein Bestuursdienst

PROVINCIE-UTRECHT.NL

ondersteuning

College van Gedeputeerde Staten Archimedeslaan 6 Postbus 80300 3508 TH Utrecht T 030-258911 f

17756

Je; PROVINCIE

UTRECHT

Aan de raad van de gemeente Oudewater Postbus 100 3420 DC OUDEWATER

oNDERwERP

DOCUMENTNuMMER vAN

Informatie voor uw begroting 2024 en

Meerjarenraming 2025-2027 31 maart 2023 UTSP 1508 165 036 van DixhoornHoogenboom

rELEFooNNuMMER

+31652769516

eMAiLAoREs

DoMEiN/oPcAvE

ria.van.dixhoorn-hoogenboom @provincie-utrecht.nl BDO

TEAM

BEI/lBT/Financieel

toezicht

Geachte raad`

leder jaar krijgt u van ons belangrijke en bijgewerkte informatie over de manier waarop wij uw begroting en meerjarenraming beoordelen. Deze informatie is een aanvulling op het Gemeenschappelijk Toezichtkader gemeenten 2020 (GTK 2020). ln het GTK 2020 zijn de basisuitgangspunten van het financieel toezicht opgenomen ln de bijgevoegde circulaire informeren wij u over aantal actuele ondeniverpen en onderwerpen die bijzondere 2027, aandacht verdienen bij het opstellen van uw begroting 2024 en meerjarenraming 2025

Wij beoordelen uw structurele en reële begrotingspositie Uitgangspunt bij ons financieel toezicht is, dat u onder repressief toezicht blijft Repressief toezicht betekent dat uw gemeente zonder onze voorafgaande goedkeuring de begroting kan uitvoeren. Voorwaarden om onder repressief toezicht te blijven zijn dat u ervoor zorgt dat uw begroting (en/of meerjarenraming) structureel in evenwicht is en dat de raming van uw begroting realistisch is. Deze voonivaarden zijn opgenomen in de gemeentewet. Met "structureel in evenwicht" bedoelen we dat er tegenover de structurele lasten in ieder geval evenveel structurele baten (dekkingsmiddelen) staan4 De incidentele lasten mogen worden gedekt door structurele en door incidentele baten. Het is belangrijk dat u het structurele begrotingssaldo inzichtelijk presenteert; zowel in het betreffende begrotingsjaar als voor de meerjarenraming. Op die manier kunt maar kunnen ook wij, beoordelen in hoeverre uw begroting (en/of meerjarenraming) “structureel in evenwicht" is. Hiervoor kunt u gebruik maken van de voorbeelden uit het GTK 2020 en uit de notitie Structurele en incidentele baten en lasten van de commissie Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (commissie Met reëel evenwicht bedoelen we dat de geraamde baten en lasten in de begroting en meerjarenraming volledig en realistisch zijn.

De opgenomen lasten zijn voldoende om de geplande taken uit te kunnen voeren. Hoe gaan wij om met de financiële onzekerheden? Eind 2021 stelde het kabinet het nieuwe coalitieakkoord Rutte lV vast: "Omzien naar elkaar, vooruitkijken naar de toekomst"4 Daarin besloot het kabinet na 2025 een nieuwe financieringssystematiek te ontwikkelen voor de lagere overheden. Op dit moment weten we nog niet hoe de nieuwe financieringssystematiek tussen het Rijk en gemeenten zich ontwikkelt. Of hoe die er straks uit gaat zien.

PROVINCIE-UTRECHT.NL

1van2

ln de miljoenennota, de septembercirculaire 2022, heeft het Rijk eenmalig 1 miljard extra beschikbaar gesteld. Dit om de verlaging van het gemeentefonds in 2026 gedeeltelijk te dempenA Aanpassing van het accres vindt vanaf 2026 alleen nog plaats voor de loon- en prijsontwikkelingen. ln het voorjaar van 2023 verwachten we bij de meicirculaire meer duidelijkheid te kunnen geven over het uitvoeringsplan, met een tijdpad voor de nieuwe financieringssystematiekA De onduidelijkheden en financiele onzekerheden maken, dat wij vragen duidelijk toe te lichten welke keuzes u maakt over de verwerking van de onzekerheden in uw begroting. Wij ondersteunen onze gemeenten daar waar mogelijk en gaan zo nodig met elkaar in gesprek over de meerjarenraming in uw begroting.

Wij lichten het financieel toezicht graag toe Financieel toezicht is een wezenlijk onderdeel van de "checks en balances" binnen het openbaar bestuur. Het systeem helpt voorkomen dat een gemeente financiele tekorten niet meer zelf kan oplossen. Wenst u een uitgebreidere toelichting op de begrotingsrichtlijnen, of heeft u vragen over de werkwijze van financieel toezicht en of over ons beeld van de financiële positie van uw gemeente? Dan zijn wij van harte bereid om met u in gesprek te gaan en een toelichting of presentatie over het financieel toezicht te gevenA Neem hiervoor contact op met Ria van Dixhoorn. Haar contactgegevens vindt u bovenaan onze brief.

Gedurende hetjaar volgen wij de ontwikkelingen van de financiele positie van uw gemeente. Het kan zijn dat de positie als gevolg van de resultaten van de jaarrekening, de bestuursrapportages of de kadernota fors verslechtert. ln dat geval nodigen wij u mogelijk uit voor een overleg om het een en ander toe te lichten. ln dit ambtelijk of bestuurlijk overleg bespreken wij met u welke maatregelen nodig zijn om te voorkomen dat uw gemeente onder preventief toezicht, verscherpt toezicht, moet worden geplaatst4 ¿nanciële

Tot slot ln de begrotingscirculaire staan ook onderwerpen, die financieel-technisch van aard zijn. Deze onderwerpen zijn om die reden ook voor het college bestemd. Daarom sturen wij een afschrift van deze brief en de circulaire aan uw college van burgemeester en wethoudersA Ook de begrotingsrichtlijnen en de toetsingsaspecten uit het GTK 2020 zijn voor uw college van belang. Afgelopen jaar hebben we, als provincies, op verschillende wijzen op rijksniveau aandacht gevraagd voor de financiële situatie van de gemeenten. We blijven dit doen daar waar mogelijk. Samen met

Hoogachtend, Gedeputeerde staten van Utrecht namens hen,

Strijk Gedeputeerde

Financiën,

Organisatie,

Economie en Europa

PROVINCIE

UTRECHT

Inleiding lederjaar krijgt u belangrijke en bijgewerkte informatie over de manier waarop wij uw begroting en meerjarenraming beoordelen. Dat doen wij vanuit onze wettelijke taak, het financieel toezicht. Het is belangrijk dat u deze informatie gebruikt bij het stellen van kaders voor de begroting. En bij het vaststellen van uw begroting voor 2024. Uw gemeente moet een begroting vaststellen. Deze moet structureel en reëel in evenwicht zijn. leder 1 januari, onder welke vorm van toezicht uw gemeente voor het komende jaar besluiten wij, begrotingsjaar valt. Dat doen wij volgens artikel 203 van de Gemeentewet. Het kan gaan om repressief of preventief toezicht. Dat wil zeggen: toezicht achteraf of vooraf. De financieel toezichthouder helpt gemeenten met een gezonde financiële huishouding. Respect voor de eigen verantwoordelijkheid van gemeenten is daarbij het uitgangspunt. Financieel toezicht is een wezenlijk onderdeel van de “checks en balances" binnen het openbaar bestuur. Het systeem helpt voorkómen dat een gemeente financiële tekorten niet meer zelf op kan lossen.

Financieel toezicht draagt bij aan een stevig en veilig Utrecht met een sterk openbaar bestuur als uitgangspunt. Een bestuur waar de inwoners op kunnen vertrouwen. Bij de beoordeling gebruiken we ons Gemeenschappelijk Financieel Toezichtkader 2020 Gemeenten ln dit GTK staan onder andere de volgende onderwerpen: Welke vormen van toezicht zijn er? Welke wetten en regels gebruiken we bij het toezicht?

Wat betekent structureel en reëel evenwicht? Waar kijken we naar als we beoordelen of uw begroting en meerjarenraming reëel in evenwicht is?

structureel en

ln deze begrotingscirculaire staan actuele onderwerpen die belangrijk zijn voor uw begroting 2024. Sommige onderwerpen zijn financieel-technisch van aard. En daardoor misschien meer voor het college bestemd. Daarom sturen wij een kopie van deze brief aan uw college. Van andere ondenlverpen is nog onduidelijk wat het effect ervan op uw begroting zal zijn. Of hoe u het onderwerp in uw begroting mee kunt nemen. Zodra er meer duidelijkheid over een onderwerp is, laten wij u dat (ambtelijk)

weten.

Hebt u vragen over deze circulaire of over de vertaling hiervan in uw begroting? Neem dan gerust contact op met de ambtelijke contactpersoon voor uw gemeente.

Maatschappelijke

ontwikkelingen

Maatschappelijke ontwikkelingen beïnvloeden steeds het beleid en de financiën van gemeenten. Vooral de oorlog in Oekraïne heeft invloed. Denk aan de vluchtelingenstroom en de uitdaging voor gemeenten om voor voldoende opvang te zorgen. Ook heeft de oorlog effect op de economie. Door gestegen energiekosten neemt de inflatie toe. De oorlog leidt ook tot schaarste van materiaal, waardoor projecten vertraging oplopen. Daarnaast laat de coronacrisis nog sporen na. Als laatste noemen we de krapte op de arbeidsmarkt. Dat heeft invloed op de economie en vaak ook op uw eigen organisatie. Naast deze maatschappelijke en economische onzekerheden zijn het ook op financieel gebied onzekere tijden voor gemeenten. Wij vragen duidelijk toe te lichten welke keuzes u maakt over de verwerking van de onzekerheden in uw begroting.

een

Financiële

PROVINCIE

uTREci-iT

ontwikkelingen

Nieuwe financieringssystematiek Eind 2021 stelde het kabinet het nieuwe coalitieakkoord Rutte IV vast: “Omzien naar elkaar, vooruitkijken naar de toekomst". Daarin besloot het kabinet na 2025 een nieuwe financieringssystematiek te ontwikkelen voor de lagere overheden. Een uitbreiding van het lokale belastinggebied is hierbij een mogelijkheid.

Op dit moment weten we nog niet hoe de nieuwe financieringssystematiek gemeenten zich ontwikkelt. Of hoe die er straks uit gaat zien.

tussen het Rijk en

Het kabinet wil voor de zomer een uitvoeringsplan met tijdpad naar de Kamer sturen over de nieuwe De VNG zet, namens de gemeenten, in op de verruiming van het financieringssystematiek. belastinggebied. Een odvies von cie commissie Financiële ruimte is de basis hiervoor. We weten uit ervaring dat dit een lastig en moeilijk traject is. We houden daarom rekening met vertraging van de invoering. De onzekerheid maakt dat u terughoudend moet zijn met besluiten over nieuw beleid en investeringen. Want deze leiden tot meerjarige structurele lasten, waarvoor de structurele dekking mogelijk nog ontbreekt. ln de miljoenennota (ook vermeld in de septembercirculaire 2022) heeft het Rijk eenmalig 6 1 miljard extra beschikbaar gesteld voor de jaarschijf 2026 bovenop de beschikbaar gestelde structurele middelen uit het coalitieakkoord. Dit om de verlaging in 2026 gedeeltelijk te dempen. Aanpassing van het accres vindt vanaf 2026 alleen plaats voor de loon- en prijsontwikkelingen. ln het voorjaar van 2023 verwachten we meer duidelijkheid over het uitvoeringsplan, met een tijdpad voor de nieuwe financieringssystematiek. ls er in de meicirculaire 2023 nog geen duidelijkheid? Dan verwachten we dat de betrokken partijen weer met elkaar in gesprek gaan over de meerjarenraming in de begroting 2024 van gemeenten. Wij gebruiken bij onze beoordeling de bedragen uit de circulaire.

|nflatie/pri`|ssti|`gingen

Naast de forse inflatie hebben we te maken met hogere energieprijzen. Het Centraal Plan Bureau volgt de ontwikkelingen met aandacht. En stelt regelmatig de prijsindicatoren bij, dat wil zeggen: de percentages waarmee prijzen stijgen. Die indicatoren staan ook in de mei- en septembercirculaire van het gemeentefonds. Deze ontwikkelingen hebben ook financiële invloed op de begroting en meerjarenraming van de gemeenten. Niet alleen voor het reëel begroten van de lastenkant van de begroting en meerjarenraming, maar ook aan de batenkant. Het Rijk compenseert de extra uitgaven voor loon- en prijsontwikkelingen van gemeenten. Dat gebeurt voornamelijk via de loon- en prijscompensatie in de accressen van het gemeentefonds. Ook de inflatiecorrectie op de eigen tarieven en belastingen kan daarvoor zorgen. Laat de loon- en prijsstijging aan de lastenkant van de begroting in elk geval aansluiten op de gepubliceerde indexen van de circulaire die u bij de berekening van de algemene uitkering gebruikt. Dat is van belang. U mag aan de lastenkant overigens van hogere percentages

ungaan.