Document · PDF

Bijlage 2 RIB 14 januari 2020 inclusief rapport BOEI.pdf.pdf

Forum Ruimte 15 februari 2022, gemeente OudewaterBij agendapunt: 4: Herontwikkeling de Klepper5.215 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

RAADSINFORMATIEBRIEF Oudewater 20R.00019 Van

College van burgemeester en wethouders

Datum

14 januari 2020

Portefeuillehouder(s) : Wethouder W.J.P. Kok Portefeuille(s)

: Project De Klepper

Contactpersoon

: M. Brander

Tel.nr.

: 8961

E-mailadres

: brander.m@woerden.nl

Onderwerp: Herontwikkeling De Klepper: scenariokeuze

Kennisnemen van: Collegebesluit van 14-01-2020 om: 1. De volgende voorwaarden aan de herontwikkeling van De Klepper te verbinden: a. De Klepper wordt huiskamer van de stad b. De komst van de bibliotheek als belangrijke drager c. Een goede horecavoorziening, passend bij het concept d. Meervoudig en flexibel ruimtegebruik e. Toegankelijkheid 2. De volgende kernwaarden te hanteren voor De Klepper: a. Ontmoeten b. Ontspannen c. Ontwikkelen d. Ondernemen 3. Voor de uitwerking van de herontwikkeling uit te gaan van drie thema’s: a. Verbindingskracht b. Erfgoedplein c. Innovatieve en creatieve leer- / werkplaats 4. Voor de uitwerking van de businesscase uit te gaan van scenario 2b (herontwikkeling met kantoorruimtes voor gemeentelijk gebruik) 5. Opdracht te geven aan de gemeentelijke projectleider om in gesprek te gaan met de huidige gebruikers van De Klepper om te bezien of en op welke wijze zij een bijdrage kunnen leveren aan de kernwaarden en de thema’s 6. Opdracht te geven aan de gemeentelijke projectleider om in gesprek te gaan met de huidige externe gebruikers van het stadskantoor om te bezien in hoeverre huisvesting in De Klepper wenselijk en haalbaar is. 7. Opdracht te geven aan de gemeentelijke projectleider om de inwoners van Oudewater te betrekken bij de vormgeving van De Klepper tot Huiskamer van de Stad.

8. Opdracht te geven aan BOEi voor een beknopt onderzoek naar optimalisering van het gebruik van het Stadhuis in combinatie met het gemeentelijke gebruik van De Klepper 9. Opdracht te geven aan de gemeentelijke organisatie om de consequenties van de herontwikkeling van De Klepper op ander gemeentelijk vastgoed inzichtelijk te maken. 10. Opdracht te geven aan de gemeentelijke projectleider om uiterlijk in mei 2020 een kredietaanvraag voor herontwikkeling van De Klepper gereed te hebben voor behandeling in de gemeenteraad, zodat deze integraal kan worden afgewogen bij de Voorjaarsnota 11. Hiertoe een bedrag beschikbaar te stellen van € 15.000,- voor procesbegeleiding, dit te dekken uit FCL 76100001 (verbouwing De Klepper) 12. Conform artikel 25 lid 2 Gemeentewet geheimhouding op te leggen op “Bijlage 2 (GEHEIM) - De Klepper indicatieve financiële doorrekening (20.001294)”. De geheimhouding wordt opgelegd op grond van artikel 10, tweede lid, onder b van de Wob: economische of financiële belangen van de gemeente. 13. Met een separaat voorstel de raad voor te stellen conform artikel 25 lid 3 Gemeentewet de geheimhouding te bekrachtigen in de eerstvolgende raadsvergadering op grond van artikel 10 lid 2 onder b van de Wob.

De geheimhouding geldt voor “Bijlage 2 (GEHEIM) - De Klepper indicatieve financiële doorrekening (20.001294)” tot het moment waarop gunning van een eventuele herontwikkeling heeft plaatsgevonden. Inleiding: In maart jongstleden is uw raad geïnformeerd over de stand van zaken rond De Klepper. Er is opdracht gegeven aan bureau BOEi om te komen tot een businesscase voor de herontwikkeling van De Klepper tot een huiskamer van de stad. In fase 1 van de opdracht is een onderzoek gedaan naar de ontstaansgeschiedenis, de identiteit en de kernkwaliteiten van De Klepper. Ook is oriënterend onderzoek gedaan naar de aansluiting van het gebouw De Klepper op de context van de stad Oudewater. Er is gekeken naar het DNA van de stad en er is een beknopte ‘marktverkenning’ uitgevoerd naar de behoeftes die samenhangen met de ‘huiskamer van de stad’. Op basis van deze verkenning is een aantal scenario’s geschetst voor de herontwikkeling: 1. Gebruik van De Klepper blijft voorbehouden aan sociaal/maatschappelijke functies 2. Sociaal/maatschappelijke functies worden gecombineerd met het gebruik als (flexibel) kantoor 3. Een scenario waarbij bovengenoemde scenario’s worden uitgebreid met de functie van ‘wonen’.

Het college kiest voor uitwerking van een scenario waarbij we het sociaal/maatschappelijk gebruik van De Klepper (als ‘huiskamer van de stad’) combineren met gemeentelijk gebruik als (flexibel) kantoor. Meer specifiek schetsen we een scenario waarbij de huisvesting van de gemeentelijke functies wordt ondergebracht in De Klepper om mogelijk te maken dat het Stadskantoor wordt afgestoten.

Kernboodschap: 1. De Klepper voldoet niet meer aan de eisen van deze tijd en wordt niet optimaal gebruikt. Met de ontwikkeling van de Klepper tot levendige ‘huiskamer van de stad’ is het college in 2019 begonnen en heeft daartoe het bureau BOEi opdracht gegeven een onderzoek uit te voeren. De Klepper moet een huiskamer van de stad worden, waar de komst van de bibliotheek een dragende rol in speelt. Het moet een ontmoetingsplaats worden van jong en oud in de Oudewaterse samenleving, waar een passende horecavoorziening (‘stadscafé’) voor nodig is. Een belangrijke voorwaarde is dat het ruimtegebruik in de Klepper sterk wordt verbeterd. De huidige indeling van afzonderlijk toegankelijke locaties met enkelvoudig gebruik moet worden vervangen door een concept waarin meervoudig en flexibel ruimtegebruik het

uitgangspunt is, dat zoveel mogelijk aansluit bij de behoefte van de gebruikers: de inwoners en de verenigingen die in De Klepper hun activiteiten kunnen ontplooien. Toegankelijkheid van het pand is bij een dergelijke publieke functie ook een voorwaarde. 2. Herontwikkeling van De Klepper draagt bij aan de identiteit van (het centrum van) Oudewater In het traject ‘De Kracht van Oudewater’ zijn als DNA-associaties de woorden Historie, Bourgondisch, Gemoedelijk/Gastvrij, Actief/Sportief en Ondernemend genoemd. BOEi heeft deze termen in verband gebracht met de historische context van De Klepper als plek voor Ontmoeting, Ontspanning, Ontwikkeling en Ondernemen. Deze blijken op een heel goede manier in elkaars verlengde te liggen, waardoor een goede invulling van De Klepper prachtig aansluit op de identiteit van de stad als geheel. 3. De identiteit van De Klepper biedt waardevolle aanknopingspunten voor de toekomst Bijna iedere Oudewaternaar heeft een persoonlijke band met het gebouw. Door lid te zijn van één van de jeugdverenigingen die in de jaren ’70 en ’80 van de vorig eeuw een ruimte hadden, door er naar een van de feesten te gaan, door er een bruiloft te vieren of door er afscheid te nemen van een dierbare. Voor al deze doelen werd en wordt de Klepper gebruikt.

Dat is ook een van de redenen dat het rijksmonument is: “Het is van cultuurhistorische waarde als uitdrukking van het roomskatholieke verenigingsleven in Oudewater.” De identiteit van De Klepper blijkt uitstekend in overeenstemming te zijn met het DNA van Oudewater. De Klepper is van oudsher een plek waar Ontmoeting, Ontspanning en Ontwikkeling centraal hebben gestaan. Van Ontmoeting en Ontspanning (‘gepast vertier’) lag dat al voor de hand, maar dat het Sint Anthonius Patronaat ook de plek was waar jongeren onder meer een vorm van voortgezet onderwijs kregen geeft ook aan de ‘ontwikkeling’ een extra dimensie. De koppeling met het ondernemende karakter van de stad ligt in de koppeling die we willen maken met het zijn van plek om ook te kunnen werken, zoals dat tegenwoordig bijvoorbeeld bij de bibliotheek heel gebruikelijk is. De koppeling van identiteit van De Klepper en identiteit van Oudewater kan versterkt worden door de herontwikkeling drie thema’s mee te geven: a. Verbindingskracht Door de geschiedenis van zowel Oudewater als het Patronaat te ontsluiten in het gebouw houden we de verbindingskracht van touw en water vast en de meer dan 750-jarige geschiedenis levend voor toekomstige generaties. b. Erfgoedplein De bijdrage van De Klepper aan een levendige binnenstad wordt versterkt door het gebouw een open en levendige uitstraling te geven.

Door de kracht van (het gebruik van) de gebouwen aan de Visbrug te combineren ontstaat een versterking van de stedelijke kwaliteit. c. Innovatieve en creatieve leer- & werkplaats: living labs Door de oorspronkelijke functies van het Patronaat te vertalen naar het nu, in combinatie met de mogelijkheden van de bibliotheek ‘nieuwe stijl’, ontstaat de mogelijkheid om een plek te maken waar het uitwisselen van informatie en kennis centraal staan en waar het actieve / ondernemende klimaat van Oudewater kan groeien. 4. Er zijn verschillende scenario’s ontwikkeld voor de doorontwikkeling van De Klepper In deze scenario’s worden alle lagen van het gebouw integraal toegankelijk gemaakt en kan er invulling worden gegeven aan de drie benoemde thema’s. In alle scenario’s wordt ervoor gezorgd dat er daglicht kan toetreden in de grote zaal en dat een centrale plek / bar wordt gemaakt als verbindend hart van het gebouw. Van de scenario’s is in de bijlage een schets gegeven van een ruimtelijke invulling. Daarbij wordt opgemerkt dat de indelingen indicatief zijn en nog kunnen wisselen. Alle scenario’s zijn doorgerekend op investeringskosten, financiering en exploitatie. Hierbij moet worden opgemerkt dat het gaat om een zeer indicatieve berekening op basis van kengetallen. Doel van deze berekening is om de scenario’s op deze getallen op ordegrootte onderling te kunnen vergelijken.

Voor de financiële vergelijking verwijzen we naar pagina 101 en verder van de bijlage. 1. Scenario 1: sociaalmaatschappelijke bestemming In dit scenario wordt De Klepper een centrum van cultuur, ontwikkelen en ontmoeten. Hierbij wordt de bibliotheek de hoofddrager van De Klepper en vinden er daarnaast activiteiten plaats door

verschillende, elkaar versterkende verenigingen en sociaal-maatschappelijke partijen. Investering: ordegrootte €3,2 mln, negatieve cashflow. 2. Scenario 2: sociaalmaatschappelijke bestemming in combinatie met kantoorfuncties In dit scenario wordt de ruimte die iets meer in de periferie van het gebouw ligt (met name derde etage) benut als flexibele kantoorruimte. a. In scenario 2a wordt de flexibele kantoorruimte commercieel geëxploiteerd. Investering: ordegrootte €3,05 mln, licht positieve cashflow. b. In scenario 2b wordt de kantoorruimte benut voor de (gemeentelijke) functies die momenteel in het Stadskantoor gehuisvest zijn. In dat scenario is op de begane grond ook ruimte gemaakt voor een baliefunctie. In verband met toegankelijkheid en de veiligheidsvoorzieningen die getroffen moeten worden is deze aan de achterzijde van het pand gesitueerd. In dit scenario zullen de investeringskosten hoger uitvallen dan in scenario 2a, met name door additionele investeringen in de gemeentelijke baliefunctie. Daar staat tegenover dat voor de kosten van de verplaatsing van de gemeentelijke functies mogelijk gebruik kunnen maken van de opbrengst van het stadskantoor. Investering: ordegrootte €3,63 mln, licht positieve cashflow (mede door bijdrage vanuit verkoop Stadskantoor). 3.

Scenario 3: sociaalmaatschappelijke bestemming, kantoorfuncties en wonen Voor dit scenario zijn drie deelvarianten uitgewerkt, waarbij de sociaalmaatschappelijke en kantoorbestemming wordt gecombineerd met wonen. De achterzijde van het gebouw wordt daarmee afgestoten, waardoor het beschikbare volume voor de sociaalmaatschappelijke functie sterk wordt verkleind. Er ontstaan drie varianten voor gedeeltelijke nieuwbouw of hergebruik van het gebouw voor woningbouw. a. In scenario 3a wordt een nieuwe straatgevel gemaakt aan het plein van de Oude Huijgensteeg b. In scenario 3b worden stadswoningen gerealiseerd binnen het bestaande volume c. In scenario 3c worden studio’s en appartementen gerealiseerd binnen het bestaande volume Investering: ordegrootte €2,9 mln, positieve cashflow. Afweging scenario’s In de afweging van scenario’s wordt gekeken naar de wenselijkheid van het scenario in relatie tot de oorspronkelijke vraag en de financiële haalbaarheid van het scenario. Scenario 1 biedt een optimale ruimte aan de verenigingen en het sociaalmaatschappelijke veld. Financieel is het een scenario waarbij structureel extra geld zal moeten worden geïnvesteerd. Scenario 2 biedt kansen voor het sociaalmaatschappelijke veld én de mogelijkheid om de gemeentelijke dienstverlening onderdak te verlenen in De Klepper.

Afhankelijk van de eisen en wensen van de huidige gebruikers van het stadskantoor kan dit voor hen ook gelden. Scenario 2b heeft daarbij inhoudelijk de voorkeur, i.v.m. de wens om ook het stadskantoor vrij te spelen. Scenario 3 is financieel weliswaar de meest voordelige, maar deze kent een aantal belangrijke nadelen. Woningbouw in het centrum van Oudewater is complex en vereist veel additioneel onderzoek. Het parkeerprobleem in het centrum is reëel en dat wordt, afhankelijk van het gekozen deelscenario, vergroot. Het scenario gaat gepaard met naar verwachting hoge planologische kosten en kan daarnaast leiden tot langdurig tijdsverlies voor het gehele project. We zien daarom af van het verder uitwerken van deze optie. Scenario 3 wordt door de verbouwing van De Klepper niet onmogelijk gemaakt: het zou in een later stadium alsnog kunnen worden uitgewerkt. Het college kiest voor een uitwerking van scenario 2b. Hierbij moet een aantal aandachtspunten in acht worden genomen, waartoe het college opdracht heeft gegeven aan de organisatie.

5. Huidige gebruikers en toekomstige gebruikers van De Klepper betrekken Om De Klepper tot levendige huiskamer van de stad Oudewater te maken zal samenwerking moeten worden gevonden met de mensen die voor die levendigheid kunnen zorgen. Vanzelfsprekend zijn al gesprekken gevoerd met de huidige gebruikers, maar deze waren nu nog inventariserend van aard. In een volgende fase zal nader moeten worden gekeken of en op welke wijze zij een bijdrage kunnen leveren aan de kernwaarden en de thema’s die zijn geïdentificeerd. Hetzelfde geldt voor de eventuele andere partijen die van De Klepper – nieuwe stijl gebruik willen maken. 6. Inwoners betrekken De Klepper is van Oudewater, dus moeten de Oudewaternaren zich kunnen uitspreken over de plannen voor De Klepper. In de fase van uitwerking van scenario 2b willen we de inwoners de mogelijkheid geven om hun ideeën te uiten. 7. Relatie tot stadskantoor en Stadhuis In de begroting van 2020 is aangegeven dat het stadskantoor zal worden afgestoten. Er zal moeten nagegaan voor welke van de functies die momenteel in het stadskantoor gehuisvest zijn huisvesting in De Klepper wenselijk en haalbaar is. In relatie daartoe is het ook belangrijk om BOEi een beknopt onderzoek te laten doen naar optimalisering van het gebruik van het Stadhuis in relatie tot De Klepper. Het zou bijvoorbeeld dienst kunnen doen als bestuurscentrum.

Bezien moet worden onder welke condities dit mogelijk is. 8. Leg de relatie met overig gemeentelijk vastgoed Eerder is aan de gemeenteraad aangegeven dat een beleidsstuk voor het totale gemeentelijke vastgoed te complex is. Er is voor gekozen om te beginnen met De Klepper, om een beweging in gang te brengen. We zien dat deze beweging in directe relatie staat tot de afstoting van het Stadskantoor en het verplaatsen van de bibliotheek vanuit het Cultuurhuis naar De Klepper. Deze consequenties moeten inzichtelijk worden gemaakt. Financiën Voor het onderzoek door BOEi zijn de middelen reeds in 2019 beschikbaar gesteld. Het bureau gaat in de komende maanden de businesscase verder uitwerken op basis van de keuze van het college. Om de businesscase goed te kunnen uitwerken naar een kredietaanvraag voor het vervolg moet nog veel gebeuren. We willen dit proces daarom door een gemeentelijke projectleider laten begeleiden. Hiertoe maken we gebruik van het reeds beschikbaar gestelde krediet voor een maximum van € 15.000,- uit FCL 76100001 (verbouwing De Klepper). De financiële effecten van de uitgewerkte scenario's zetten we in de kredietaanvraag op een rij, zodat deze kunnen worden meegenomen in de integrale afweging voor de begroting 2021-2024. Dit zal bij de Voorjaarsnota 2020 plaatsvinden.

Vervolg: Het gekozen scenario zal in een tweede fase nader worden uitgewerkt, waarbij onder meer gekeken wordt naar een programma van eisen. Vervolgens wordt een schetsontwerp gemaakt en wordt een exploitatiebegroting opgesteld. Ook wordt een scan uitgevoerd naar subsidiemogelijkheden. Het totaal zal zijn beslag krijgen in een businesscase. Op basis hiervan zal aan uw raad een kredietaanvraag worden voorgelegd voor het vervolg.

Bijlagen: 20.001293 Bijlage 1: Oudewater De Klepper Herbestemming Openbaar 20.001294 Bijlage 2: (GEHEIM) - De Klepper indicatieve financiële doorrekening

Het college van burgemeester en wethouders, De secretaris,

De burgemeester (wnd.),

ir. W.J. Tempel

W.G. Groeneweg

OUDEWATER PATRONAATSGEBOUW “DE KLEPPER”

INHOUD

1. BOEi 2. Herbestemmingsopgave 3. Patronaat de Klepper

4. Marktverkenning 5. Concept

6. Scenario’s 7. Financieel 8. Aanbevelingen en vervolg

1) AANLEIDING HERBESTEMMINGSOPGAVE

Oudewater sociaal cultureel centrum De KlepperHerbestemmingsonderzoek

1) AANLEIDING HERBESTEMMINGSOPGAVE

Oudewater sociaal cultureel centrum De KlepperHerbestemmingsonderzoek

Locatie, gebruik en gebruikers

ACHTERZIJDE BUITEN Oudewater sociaal cultureel centrum De KlepperHerbestemmingsonderzoek

Locatie, gebruik en gebruikers

BOVENVERDIEPING DE KLEPPER

VOORZIJDE BINNEN Oudewater sociaal cultureel centrum De KlepperHerbestemmingsonderzoek

ACHTERZIJDE BINNEN 7

OUDEWATER Cultuurhistorie in het open Hollandse Slagenlandschap van het Groene Hart

Oudewater sociaal cultureel centrum De KlepperHerbestemmingsonderzoek

STAAT VAN HET OBJECT & RESTAURATIE

Oudewater sociaal cultureel centrum De KlepperHerbestemmingsonderzoek

ONTSTAANSGESCHIEDENIS PATRONAAT-DE KLEPPER Op 23 april 1913 werd in Oudewater het Sint Antonius Patronaat opgericht. Het doel was ‘de godsdienstelijke, zedige en maatschappelijke vorming bevorderen van de R.K. schoolvrije, mannelijke jeugd der parochie’. De jongens die de lagere school hadden verlaten moesten ondergebracht worden in het patronaat, waar zij voortgezet onderwijs zouden ontvangen. In eerste instantie was dit godsdienstonderwijs, aangevuld met deelname aan ‘bijzondere geestelijke oefeningen en kleine liefdewerken’. Op de tweede plaats kwam ‘herhalings- en verder voortgezet onderwijs, onderwijs in natuur- en vaktekenen’, en hulp bij beroepskeuze. Daarnaast konden de jongens sparen bij een spaarbank, was er een bibliotheek en gelegenheid tot ‘lichamelijke ontspanning en gymnastiek’. Voor de uitvoering van haar taken had de Patronaatscommissie een eigen gebouw nodig. Er werd besloten een nieuw gebouw op te richten in de Kapellestraat, waar ook de Franciscuskerk gelegen was.

Per brief van 26 juli 1914 wordt aan de bisschop van Haarlem, toestemming gevraagd voor de aankoop van de huizen, voor de afbraak daarvan en voor een geldlening van ƒ 20.000 tot ƒ 22.000,- om de kosten te bestrijden van een gebouw ‘dat zal moeten dienen, a) voor patronaat van de jongens, b) voor vereenigingsgebouw en vergaderlokaal van al de verschillende katholieke vereenigingen van de parochie, die nu geen andere vergaderplaats hebben dan een of nadere gelegenheid, “met vergunning”, of de leeringkamer, welke daartoe te klein is’. Met ‘met vergunning’ werd bedoeld het schenken van sterke dranken. Op 4 augustus 1914 kreeg de parochie officieel toestemming van het Bisdom Haarlem om de huizen aan te kopen, om deze te mogen slopen en hier een nieuw patronaatsgebouw te stichten. De tekeningen, bestekken en een gedetailleerde bouwbegroting moesten nog wel aan het Bisdom ter goedkeuring geworden opgestuurd. Pas per brief van 14 januari 1916 werden ze opgestuurd door architect Simon van Sante. De verenigingen die hier een thuis konden vinden waren talrijk: de Maria vereniging, het Kruisverband, de Agnes-bond, de Hanze, de Boerenbond, de Boerenleenbank, de R.K. Volksbond, de Kiesvereeniging, de sociale actie en de toneelvereniging.

In de jaren 1950 was het Patronaatsgebouw aan grootschalig onderhoud toe. De grote zaal werd inmiddels ook buiten de rooms-katholieke gemeenschap gebruikt voor onder andere vergaderingen. Er was ruimtegebrek en het bestaande gebouw was nodig aan herstel toe. Begin 1950 werd het buurpand aan de Kapellestraat (‘Verheul’) gekocht door de kerk. Het doel was om ruimte te verkrijgen voor het ‘vrouwelijk jeugdwerk’. De ‘Kabouters, Gidsen en Pioniersters’ waren tot dan toe ondergebracht in een ‘tijdelijk vrij lokaal’ van de RK Jongensschool, maar door de stijging van het aantal leerlingen daar verwachtte men dat dit lokaal vanaf september 1950 niet meer beschikbaar zou zijn. De benedenverdieping van het buurpand werd bestemd voor het jeugdwerk, terwijl de bovenverdieping verhuurd werd als woonhuis aan twee gezinnen. In 1956 vond de restauratie van Kapellestraat 1 plaats en werd het pand samengevoegd met Kapellestraat Het patronaatsgebouw was toen ‘volledig uitgewoond’. Niet alleen zag het er nog hetzelfde uit als 38 jaar geleden, de inventaris was ook nooit vernieuwd en daarom geheel versleten. De geringe inkomsten van het parochiehuis waren waarschijnlijk de oorzaak van het gebrekkige onderhoud. Door het samenvoegen van de twee panden zou een grote nieuwe ruimte ontstaan, die hopelijk naast meer ruimte ook meer inkomsten op zou leveren.

In het patronaatsgebouw werd daarbij een filmzaal gevestigd onder de naam ‘Thalia’. 10

Oudewater sociaal cultureel centrum De KlepperHerbestemmingsonderzoek

Ontstaansgeschiedenis Klepper (beknopt)

Oudewater sociaal cultureel centrum De KlepperHerbestemmingsonderzoek

Ontstaansgeschiedenis Klepper (beknopt)

Oudewater sociaal cultureel centrum De KlepperHerbestemmingsonderzoek

Ontstaansgeschiedenis Klepper (beknopt)

Oudewater sociaal cultureel centrum De KlepperHerbestemmingsonderzoek

Identiteit Wat zijn kernkwaliteiten? Definitie kernkwaliteiten Kernkwaliteiten zijn de hedendaagse duiding en vertaling van het verleden naar kwaliteiten voor de toekomst. Kernkwaliteiten bieden ‘inspiratiehaakjes’ voor elke fase in het proces van restauratie tot herbestemming.

Identiteitslagen Tijdslagen

Waar valt dit aan af te lezen?

< 1914 Aankoop parochie vijf percelen van Van Duijnen Montijn (herenhuis, naastgelegen huizen, stal en koetshuis)

Tuinmuur, contour dichtgemetselde deurtje

1901 - Invoering leerplicht voor kinderen. Oprichting patronaten voor jongens en meisjes. 1913 - Patronaat te Oudewater 1921 - Invoering Nijverheidswet leidde tot andere functie patronaat: vrijetijdsbesteding en godsdienstig/zedelijke vorming 1938 - Naam ‘patronaat’ wordt officieel afgeschaft, voortaan ‘jeugdwerk’

Realisatie Sint Antonius Patronaat Oudewater

1951-1956 – Restauratie en samenvoeging Kappelstraat 1 en 3 (vanwege ruimtegebrek) en filmhuis Thalia in Patronaatsgebouw

Ander gebruik, grote zaal ook buiten de roomskatholieke gemeenschap gebruikt voor o.a. vergaderingen. Filmcabine in grote zaal

1977-1997 Jeugdcentrum TJOU (beide panden)

Nieuwe aansluiting gebouwen duidelijk zichtbaar: o.a corridor, glazen overkapping

> 1997 Partycentrum De Klepper

Aanpassingen (verven gevel) zijn op verzoek van Rijksdienst weer teruggedraaid

Het kruis bovenop de topgevel en de gevelsteen met Sint Antonius, patroonheilige van de Franciscanen en van de kinderen ‘Gepast vertier’. Grote zaal met toneel nog aanwezig

Kernkwaliteiten De Klepper Aspecten

Kernkwaliteiten

Sociaal (immateriële waarde)

•

Architectuur

•

Afwijkende architectuur patronaatsgebouw ten opzichte van historische binnenstad geeft mate van vooruitstrevendheid (meegaan met de tijd) weer. Patronaatsgebouw is gebouwd in rationalistische stijl begin 20e eeuw ten opzichte van de 19e-eeuwse architectuur die het historische centrum met o.m. de Sint Franciscuskerk kenmerkt. Het patronaatsgebouw was wel in gebruik (en in eigendom) verbonden met deze R.K. kerk. (vooruitstrevend)

Stedenbouwkundig

•

Positie in de stad: op een zichtbare locatie en op rand historische binnenstad (schakelpunt in stad). Contrast met naastgelegen architectuur mocht gezien worden. (zichtbaarheid, toegankelijkheid, contrast mag)

•

Plek voor ontmoeten, ontspannen en (persoonlijke) ontwikkeling voor de stad Oudewater en voor de jeugd. Uitdrukking van verenigingsleven (regio) Oudewater, passend voor die tijdslaag. ‘Gepast vertier’ door de jaren heen. (ontmoeting, ontspanning, ontwikkeling)

Kernkwaliteiten De Klepper Aspecten

Kernkwaliteiten

Toepassing herbestemming

Sociaal (immateriële waarde)

•

Afwijkende architectuur patronaatsgebouw ten opzichte van historische binnenstad geeft mate van vooruitstrevendheid (meegaan met de tijd) weer. Positie in de stad: op een zichtbare locatie en op rand historische binnenstad (schakelpunt in stad). Contrast met naastgelegen architectuur mocht gezien worden.

•

Architectuur Stedenbouwkundig

•

In herbestemming focus op de jeugd loslaten (nu sprake van “een leven lang leren”). Het verenigingsleven heeft een bepaalde mate van geslotenheid in zich, vanwege lidmaatschap; een dorpshuis kenmerkt zich door openheid. In herbestemming ligt focus op openheid, om ‘het ontmoeten’ te bevorderen. Trefwoorden voor architect: zichtbaarheid en toegankelijkheid (openheid), vooruitstrevend en ruimte voor contrast met omgeving.

Aansluiting DNA Oudewater

Aansluiting DNA Oudewater DNA Oudewater

Kernkwaliteiten De Klepper

Link DNA Oudewater – De Klepper

Bourgondisch wie geniet van de goede dingen van het leven

•

‘Gepast vertier’ door de jaren heen (passend bij de tijdslaag).

•

Gemoedelijk gezellig zonder deftige omgangsvormen

Gastvrij gul in het ontvangen van gasten

Actief recreëren

Gemoedelijk nu sprake van, in tijd van patronaat niet/minder. Gastvrij in relatie tot open karakter (jr. ’80, intentie dorpshuis) en gesloten karakter (patronaat, jeugdcentrum en huidige verenigingen (vanwege lidmaatschap)). In herbestemming ligt focus op openheid, om ‘het ontmoeten’ te bevorderen.

Niet actief (en buiten) recreëren, wel symbool voor het actieve verenigingsleven in Oudewater (eerst R.K. verenigingsleven > ook open voor buiten R.K. gemeenschap > jeugdcentrum > partycentrum).

Ondernemend Historie

• •

Afwijkende architectuur patronaatsgebouw ten opzichte van historische binnenstad. Positie in de stad: op een zichtbare locatie en op schakelpunt in stad. Contrast met naastgelegen architectuur mocht gezien worden.

Herbestemming patronaat voor versterken historisch karakter stad. Behoud van en kenbaar maken van verhaal voormalig patronaat.

MARKTVERKENNING Belangrijkste uitkomsten uit gesprekken en analyse: • • • • • •

Bibliotheek (nieuwe stijl) als voorwaardelijke pijler concept; Verweven met ruimten voor sociaal culturele en sociaal maatschappelijke functies; Geschikte locatie voor mix van functiegebruik met horeca; Vraag naar (flexibele) ruimten voor werken en leren; Aan wonen is behoefte in Oudewater; Combinatie van functies kansrijk;

CONCEPT HERBESTEMMING - TOEKOMST bouwen op het VERLEDEN - Kompas voor de HUISKAMER VAN OUDEWATER

- VERBINDINGSKRACHT - ERFGOEDPLEIN - INNOVATIEVE EN CREATIEVE WERKPLAATS

HERBESTEMMINGS CONCEPT Geen toekomst zonder verleden! De Klepper is al meer dan 100 jaar een plek van ontmoeten, ontspannen, en (persoonlijk) ontwikkelen en jezelf onderscheiden in een eigentijdse omgeving. Deze historische kernwaarden willen we het fundament laten vormen om voort te bouwen aan een nieuwe toekomst. Vanuit een veranderend takenpakket en vanuit duurzaam economisch perspectief moet gemeente Oudewater bezuinigen en kijkt daarom met een kritische blik naar haar maatschappelijk vastgoed. Jaarlijkse gemeentelijke subsidiebijdragen voor gemeenschapshuis De Klepper en sterk veranderende behoeften in de maatschappij maakt dat gemeente herbestemming overweegt tot ‘huiskamer van de stad’. Het leidt tot een unieke kans. Het is een rijksmonumentaal gebouw met een prachtige ligging en een rijke geschiedenis De ligging en geschiedenis geven het voormalige Patronaatsgebouw zo veel potentie, dat je er bijna niet aan ontkomt te dromen van een bijzondere toekomst. Het herbestemmingsconcept is dan ook niet een einddoel om vandaag of morgen te bereiken, maar een kompas voor de geleidelijke ontwikkeling van De Klepper. En tevens een instrument om mensen te inspireren mee te bouwen aan de toekomst van "De huiskamer van Oudewater".

Kompas voor "De Huiskamer van Oudewater" Net als toen het gebouw een plek was waar jongeren met elkaar door de Kapelaan opgevoed werden om mee te kunnen in de toenmalige maatschappij is het Patronaatsgebouw straks een omgeving waar ontmoeting ontstaat en kennis gedeeld gaat worden die een bijdrage kan leveren aan de leefbaarheid en verdere ontwikkeling van de stad Oudewater. Om hiervoor juiste omstandigheden te creëren is het wenselijk om de locatie te ontwikkelen op drie thema’s: 1 Verbindingskracht: Oudewater is touwindustrie. Door de geschiedenis van Oudewater en het Patronaat te ontsluiten houden we de verbindingskracht van touw en water vast en de meer dan 750-jarige historie levend voor toekomstige generaties. Dit zorgt voor maatschappelijke allianties en publieksparticipatie. Ook de recente geschiedenis van de Rooms katholieke kerk en haar verbintenis met de locatie krijgt een plek om bij te dragen aan een energieke samenleving. 2 Erfgoedplein: De Patronaatspoort, met het gezicht naar de historie van de stad, gaat open. Hierdoor ontstaat een verrassende plek bij de Visbrug aan het water, midden in de stad. Een omsloten pleintje, met prachtig uitzicht over het kabbelende water en op de historische publieke gebouwen in de nabije omgeving, zorgt voor ontspanning.

De locatie ligt centraal in de binnenstad en de invulling ervan moet dan ook een bijdrage leveren aan de versterking van het stedelijk weefsel en de ervaren ‘quality of life’. Zowel het water als de open ruimte aan het front van de locatie ontwikkelt zich tot een belangrijke publieke ontmoetingsplek., waar gemengd en meervoudig flexibel ruimtegebruik gangbaar is. 3 Innovatieve & Creatieve leer-& werkplaats: De Klepper wordt opnieuw een creatieve en vernieuwende leer- & werkplaats met Living-labs waar (persoonlijke) ontwikkeling, ontspannen, ontmoeten en ondernemen (O4) centraal staan. De beschikbaarheid en het delen van kennis en data zijn van groot belang voor een succesvolle samenleving. Niet alleen de beschikbaarheid en kwaliteit van kennisuitwisseling is van belang, maar ook de sociale en culturele infrastructuur. Een goede combinatie van intellectueel, sociaal en cultureel kapitaal is steeds meer beslissend voor de concurrentiekracht van een omgeving. De verbindende functies die in het monument neerstrijken zorgen ervoor dat de Klepper het brandpunt en marktplaats voor sociaal culturele innovatie wordt. Deze aantrekkingskracht versterken we door middel van activiteiten met vernieuwende culturele onderwerpen.

Oudewater sociaal cultureel centrum De KlepperHerbestemmingsonderzoek

Ruimtelijke verstaalslag; scenario 1

Ruimtelijke verstaalslag; scenario 2a

Ruimtelijke verstaalslag; scenario 2b

Ruimtelijke verstaalslag; scenario 3a

Ruimtelijke verstaalslag; scenario 3b

Ruimtelijke verstaalslag; scenario 3c

Scenario’s 1 & 2

Scenario's 1 & 2 • Gehele De Klepper gebruiken voor: • Scenario 1: Bibliotheek en verenigingsleven

• Scenario 2: Bibliotheek, verenigingsleven en kantoorruimte • Verhouding tussen oppervlakte verenigingen en kantoren kan schuiven zonder van invloed te zijn op de ontsluiting of het gebouwprincipe.

1 & 2 - Principe nieuw trappenhuis met hellingbanen voorzijde

1 & 2 - BVO’s per verdieping t.b.v. De Klepper

Scenario 1

1 - Begane grond

1 - Eerste verdieping

1 - Tweede verdieping

Scenario 2 • Herorganiseren gehele De Klepper tot een centrum voor cultuur en ontmoeten, gecombineerd met kantoorfuncties: • Bibliotheek als hoofdrager • Centrale plek/bar als verbindend hart van het gebouw • Verschillende kleinere, elkaar versterkende verenigingen en partijen in de schil rondom die gebruik maken van de centrale bar • Alle lagen van gebouw integraal toegankelijk • Vierkante meters die meer in de periferie liggen benutten als flexibele kantoorruimte. • 2a:

Scenario 2

• Herorganiseren gehele De Klepper tot een centrum voor cultuur en ontmoeten, gecombineerd met kantoorfuncties: 2A: commerciële verhuur van kantoorruimte 2B: gebruik van kantoorruimte voor gemeentelijke functies

Scenario 2A • Herorganiseren gehele De Klepper tot een centrum voor cultuur en ontmoeten, gecombineerd met kantoorfuncties: • Bibliotheek als hoofdrager • Centrale plek/bar als verbindend hart van het gebouw • Verschillende kleinere, elkaar versterkende verenigingen en partijen in de schil rondom die gebruik maken van de centrale bar • Alle lagen van gebouw integraal toegankelijk • Vierkante meters die meer in de periferie liggen benutten als flexibele kantoorruimte.

2A - Begane grond

2A - Eerste verdieping

2A - Tweede verdieping

Scenario 2B • Herorganiseren gehele De Klepper tot een centrum voor cultuur en ontmoeten, gecombineerd met kantoorfuncties: • Bibliotheek als hoofdrager • Centrale plek/bar als verbindend hart van het gebouw • Verschillende kleinere, elkaar versterkende verenigingen en partijen in de schil rondom die gebruik maken van de centrale bar • Alle lagen van gebouw integraal toegankelijk • Kantoorruimte gebruiken voor gemeentelijke functies

2B - Begane grond

2B - Eerste verdieping

2B - Tweede verdieping

Scenario 3

Scenario 3 • Achterzijde gebouw afstoten en in drie nieuwbouw en hergebruik varianten benutten voor woningbouw:

• 3A: nieuwe straatgevel aan plein achterzijde • 3B: stadswoningen binnen bestaand volume • 3C: studio’s en appartementen binnen bestaand volume

3 - Principe nieuw trappenhuis voorzijde

3 - Resterende BVO’s per verdieping t.b.v. De Klepper

Scenario 3A

• Herorganiseren gehele De Klepper tot één centrum voor cultuur en ontmoeten: – Bibliotheek als hoofdrager – Centrale plek/bar als verbindend hart van het gebouw – Verschillende kleinere, elkaar versterkende verenigingen en partijen in de schil rondom die gebruik maken van de centrale bar – Alle lagen van gebouw integraal toegankelijk – Verkleinen van het gebouw en wegnemen hoogtesprongen door achterzijde te slopen en 4 (of 5) stadswoningen nieuw te bouwen, waarmee het plein wordt afgemaakt.

3A - Begane grond

3A - Eerste verdieping

3A - Tweede verdieping

Scenario 3B

– Verkleinen van het gebouw en wegnemen hoogtesprongen door achterzijde af te splitsen in 2 stadswoningen in bestaande gebouw.

3B - Begane grond

3B - Eerste verdieping

3B - Tweede verdieping

Scenario 3C

– Verkleinen van het gebouw en wegnemen hoogtesprongen door achterzijde af te splitsen in studio's en appartementen voor jongeren in bestaande gebouw.

3C - Begane grond

3C - Eerste verdieping

3C - Tweede verdieping

Referentiebeelden

Collectie en zaal

Bar

Huiskamer

LABS

WoordLAB

TijdLAB

GameLAB

Uitnodigende routing

Workspace / kantoor

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://gemeenteraad.oudewater.nl/api/v1/meetings/436/documents/13724