Beantwoording Technische vragen VVD t.a.v het Sociaal Akkoord.pdf

Beantwoording technische vragen

Vragen gesteld door

: VVD Oudewater

Van de Fractie(s)

:

Op datum

: 20 oktober 2023

Naar aanleiding van

: RV vaststellen Uitvoeringsagenda Sociaal Akkoord

(2023-2027)

Portefeuillehouder

: Walther Kok, Ivo ten Hagen

Datum beantwoording

: 24 oktober 2023

Opsteller

: Nicole Simons

Beantwoording van de vragen: Vraag:

1. Het Sociaal Akkoord is aangekondigd en ingestoken als een akkoord tussen de gemeente en de sector. Is de sector, waaronder het Stadsteam, zorgverleners en welzijnsorganisaties, akkoord met het voorliggende voorstel? Antw:

Ja. Het Sociaal Akkoord is tot stand gekomen met de input van maatschappelijke partners uit de stad, waaronder het Stadsteam, Oudewater Vitaal, de GGDru en de Wulverhorst. We hebben bijeenkomsten georganiseerd waarbij veel maatschappelijke partners zijn aangesloten. Het concept is gedeeld met alle betrokken organisaties en zij hebben ruimte gehad om te reageren op het stuk. Met een aantal partners is het stuk in een gesprek doorgenomen. Eventuele opmerkingen en aanvullingen zijn zo veel mogelijk in het stuk verwerkt. De organisaties en de Participatieraad herkennen zich in het Sociaal akkoord wat er nu ligt. Daarnaast heeft de Participatieraad een positief advies gegeven over het voorliggende voorstel. 2. Indien volgens het college sprake is van een akkoord, is dit expliciet gegeven door de sector of wordt deze conclusie impliciet ontleend aan het doorlopen proces? Antw:

Het wordt ontleend aan het doorlopen proces en de ruimte die is gegeven aan de organisaties om mee te denken en input te geven. Wanneer de gemeenteraad akkoord is het de Uitvoeringsagenda zijn wij voornemens om een bijeenkomst te plannen met alle organisaties voor een daadwerkelijk “onderteken” moment. 3. De samenhang met andere akkoorden zoals het IZA en het GALA ontbreken in de inleiding. Hoe past het Sociaal Akkoord binnen deze akkoorden? Antw: Pagina 1 van 6

Het Sociaal akkoord bestaat uit het eerder vastgestelde Beleidskader 2023-2027, de Uitvoeringsagenda en de Monitor. In het Beleidskader is per thema opgenomen hoe het Sociaal Akkoord zich verhoudt tot IZA en GALA. In de Uitvoeringsagenda staat bij het thema Maatschappelijke ondersteuning en betrokkenheid genoemd dat we een gezamenlijk actieplan opstellen met (regio)gemeenten, het Zilveren Kruis en de GGDru rondom de uitvoering van IZA en GALA. De onderdelen van IZA gaan uitgevoerd worden zodra er regionale afspraken zijn. De middelen zijn nog niet verdeeld. We werken aan een regioplan. De onderwerpen van GALA (brede SPUK) hebben een plek gekregen in de verschillende thema’s van de Uitvoeringsagenda. Tot slot zijn de beleidskaders en de uitvoeringsagenda de basis voor de aanvraag van de brede SPUK subsidie vanuit het Rijk. Inmiddels hebben wij op de concept aanvraag een positief advies ontvangen van de VNG en is de definitieve aanvraag bij het Rijk gedaan. 4. Vroegsignalering wordt sterk gekoppeld aan het Stadsteam, terwijl deze juist in het informele netwerk om de bewoners heen zit. Dit netwerk moet weten waar ze heen moeten met de signalen. Steunt het college deze gedachte? Heeft het college een suggestie om dit alsnog op te nemen in het Sociaal Akkoord (zin/alinea en plek daarvan)? Antw:

Het College steunt zeker deze gedachte. Daarom hebben wij aandacht voor (Vroeg) signalering in bijvoorbeeld de netwerktafel “Ouderen langer thuis” en het Touwteam. En brengen wij in dergelijke netwerken onder de aandacht waar inwoners terecht kunnen met hun vragen en zorgen. Communicatie heeft daarom aandacht. 5. Wat is de specifieke aanleiding voor een BSO+? Hoe verhoudt dit zich tot de beweging van passend naar inclusief onderwijs? Antw:

De aanleiding voor een BSO+ is ontstaan vanuit de wens van inwoners. Ouders van kinderen die buiten Oudewater naar school gaan hebben deze wens expliciet genoemd. BSO+ is bedoeld voor kinderen die niet naar reguliere naschoolse opvang kunnen. Daarvoor kunnen ze nu niet in Oudewater terecht. Door het realiseren van een BSO+ in Oudewater kunnen kinderen beter deelnemen aan de Oudewaterse samenleving. 6. Tegen welke meetlat wordt de inkoop geëvalueerd? Welke doelstellingen en ambities worden daarbij gehanteerd?

Antw: De evaluatie inkoop is op 5 juli 2023 door de gezamenlijke Portefeuillehouders van het Sociaal Domein Utrecht West vastgesteld. Tijdens de uitvoering van de evaluatie is de meetlat, oftewel het model gehanteerd van de Vereniging Nederlandse Gemeenten en het bureau EHdK (https://vng.nl/files/vng/20181019_stappenplan.pdf). Het model van de VNG en EHdK hanteert het uitgangspunt dat er een inkoopstrategie moet worden vastgesteld voordat verdere uitwerking plaats vindt. Daarbij zijn strategische doelen, een marktanalyse en een ontwikkelpotentieel noodzakelijk. En het met behulp van de vier inkoop instrumenten richting en sturing geven aan de uitvoering. 7. Oudewater werkt aan een Lokale Educatieve Agenda (LEA). Waarom is deze niet opgenomen in het Sociaal Akkoord? Heeft het college een suggestie om dit alsnog op te nemen in het Sociaal Akkoord (zin/alinea en plek daarvan)? Antw:

Oudewater werkt aan een doorontwikkeling van het huidige bestuurlijke overleg met scholen, naar een Lokale Educatieve Agenda (LEA). Wat we voorheen bestuurlijk overleg noemden heet vanaf nu LEA. Dit overleg versterken we door hier meer inhoud aan te geven en ook andere partners dan alleen schoolbesturen te betrekken. De basis voor de LEA wordt, naast de wettelijke kaders, gevormd door o.a. de nog op te stellen lokale onderwijsvisie en de op te stellen lokale notitie onderwijskansen. Pagina 2 van 6

Ook de Regionale Educatieve Agenda (REA) en de landelijke hervormingsagenda jeugd zijn belangrijke bronnen. De LEA is geen losstaande activiteit en daarom niet apart benoemd in het Sociaal Akkoord. De activiteiten die gericht zijn op gelijke kansen voor kinderen in het onderwijs, zoals genoemd in het Sociaal Akkoord komen allemaal samen in het overleg LEA. 8. Wat wordt bedoeld met het “verbeteren van de dienstverlening aan inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt”? Wordt de dienstverlening momenteel als onvoldoende ervaren? Wordt hiermee niet bedoeld dat inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt intensiever, persoonlijker en minder vrijblijvend worden begeleid naar (gesubsidieerd) werk? Antw:

De dienstverlening wordt momenteel, als gevolg van hoge caseloads, ervaren als voor verbetering vatbaar. Wij bedoelen inderdaad dat inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt intensiever, persoonlijker en minder vrijblijvend worden begeleid naar (gesubsidieerd) werk.

9. Welke rol speelt de werkgroep “werkgroep kunst en cultuur” in het thema Gezondheid, cultuur en bewegen. De werkgroep staat immers niet genoemd als partij. Antw:

Wat sport is voor het fysieke welzijn, zo leveren kunst en cultuur een belangrijke bijdrage aan de mentale gezondheid. Vanuit het Sociaal domein werken wij nauw samen met onze collega’s van Kunst en Cultuur. Waar mogelijk proberen we projecten gezamenlijk op te pakken. Hiervoor benaderen we ook de leden van de werkgroep kunst en cultuur of zij een bijdrage kunnen en willen leveren. 10. Per 1 januari 2026 stopt het abonnementstarief. Zijn de te verwachten financiële effecten hiervan meegenomen in de begroting? Zo niet, welke financiële effecten zijn te verwachten vanaf 1 januari 2026? Antw:

Er komt een nieuwe inkomensafhankelijke regeling in de plaats van het abonnementstarief vanuit het Rijk. De te verwachte financiële effecten zijn op dit moment nog niet bekend en daarom nog niet verwerkt in de begroting. We monitoren het verloop van de kosten voor hulp bij het huishouden en verwerken eventuele financiële effecten in de begroting zodra hier meer zicht op is. Overigens is niet de verwachting dat deze wijziging een groot financieel effect zal hebben. Vanwege de vergrijzing en andere autonome trends zullen de kosten naar verwachting eerder hoger dan lager uitvallen. 11. In het Actueel Beeld staat: Doorgaande lijn -9 maanden t/m 23 jaar, met o.a. kinderen en jongeren centraal staan, normalisatie de norm, werken aan collectieve veerkracht en mentale weerbaarheid en het vermogen van kinderen en jongeren om grip en zeggenschap over hun eigen leven te krijgen. Wij hechten veel waarde aan deze genoemde doelstelling en dit speelt in de MAG ook een belangrijke rol. Helaas lezen wij dit doel niet expliciet terug in de doelstellingen van het Sociaal Akkoord. Wat is hiervoor de verklaring? Welke rol voorziet het college voor de IZA hier, waarin overigens budget aanwezig is voor deze doelstelling? Heeft het college een suggestie om dit alsnog op te nemen in het Sociaal Akkoord (zin/alinea en plek daarvan)? Antw:

Deze doelstelling komt op diverse plekken in het sociaal akkoord terug en is verweven in de gehele uitvoeringsagenda. Onder andere onder het thema opvoeden en opgroeien. Het gaat dan bijvoorbeeld om specifieke acties zoals kansrijke start, aanpak onderwijsachterstanden, VVE-beleid, stimuleren van ontmoeting en inzet op preventieprogramma's rondom middelengebruik, gezonde school en sociale vaardigheden. Budget hiervoor komt vanuit de brede SPUK (GALA). IZA gaat meer over de domeinoverstijgende samenwerking tussen het sociaal en medisch domein. Het programma kansrijke start, is hier een voorbeeld van. Evenals het intensiveren van de samenwerking met de huisartsen. Pagina 3 van 6

12. Domein overstijgende samenwerking met bijvoorbeeld verzekeraars en zorgverleners wordt georganiseerd (par 3.3), maar onduidelijk blijft hoe precies. Is deze samenwerking vrijblijvend? Worden welzijnsorganisaties hier ook bij betrokken? Hoe kijkt het college aan tegen minder vrijblijvende samenwerking zodat deze samenwerking borging vindt? Antw:

De samenwerking waar hier op wordt gedoeld, blijft vrijblijvend, maar we sturen wel op intensivering van deze samenwerking. We ervaren veel commitment en een gezamenlijke verantwoordelijkheid van de verschillende betrokken organisaties. In samenwerking met de regiogemeenten wordt een regiobeeld en regioplan opgesteld om de samenwerking met de zorgverzekeraars te intensiveren. Zorgverzekeraars participeren niet in lokale overleggen, wel regionaal. Regionaal is er ook budget beschikbaar om hier extra op in te zetten.

13. Het Beeld stelt dat ook vanuit het sociaal domein is inzet rondom de opgave ‘zorgen voor arbeidsmigranten, zorgen voor Oudewater’ nodig. Dit is evident. Onveilige situaties, middelen ge- en misbruik en achterblijvende maatschappelijke participatie zijn slechts enkele voorbeelden daarvan. In het sociaal akkoord lezen we enkel “er is aandacht voor arbeidsmigranten”. Geen resultaten, acties, eigenaar, planning, budget of verwijzing naar de opgave. Hoe verhoudt deze beschrijving en het gebrek aan uitwerking zich tot de omvang van de uitdaging en de inspanningen die we hier op en gaan doen? Heeft het college een suggestie om dit alsnog op te nemen in het Sociaal Akkoord (zin/alinea en plek daarvan)? Antw:

Op dit moment wordt het vraagstuk rondom arbeidsmigranten verder in kaart gebracht en wordt een aanpak opgesteld, die naar verwachting in maart 2024 aan het college wordt voorgelegd. Het sociaal domein is betrokken bij de opstelling van deze aanpak en heeft inderdaad een belangrijke rol in dit vraagstuk. In de uitwerking van de aanpak van het vraagstuk arbeidsmigranten volgt ook een inschatting van de benodigde inspanningen en de middelen die nodig zijn. Hier hebben we nog onvoldoende zich op en is daarom in het Sociaal Akkoord nog niet meegenomen. 14. De eerstgenoemde indicator bij Werk en Inkomen benoemt het meer gebruik van gemeentelijke regelingen. Aangenomen wordt dat hiermee wordt gedoeld op de bekendheid van regelingen. Echter, kan een toename niet ook een negatieve oorzaak hebben en zouden we niet moeten streven naar minder (diverse) regelingen? Is het bereik van een regeling (eenvoud, bekendheid) niet een belangrijkere indicator dan het gebruik ervan? Antw:

Aandacht voor bestaanszekerheid vinden we belangrijk. We streven ernaar dat inwoners voldoende middelen hebben om in hun eigen levensonderhoud te voorzien. We willen dat inwoners die dit nodig hebben gebruik maken van de regelingen die er zijn, dit voorkomt armoede. Dit willen we monitoren door te toetsen of het gebruik van de regelingen onder deze doelgroep vergroot wordt. We zijn uit op het vereenvoudigen van regelingen en niet op uitbereiding ervan. Mogelijkheden zoals de Stadspas worden onderzocht en zullen dan een bestaande regeling vervangen. 15. In Q1 2024 moet de monitor het licht zien. Hoe ziet de aansluiting bij het Sociaal Akkoord eruit en welke rol gaat deze monitor spelen in de uitvoering? Wordt de monitor gekoppeld aan de genoemde indicatoren van het Sociaal Akkoord? Antw:

De monitor wordt zoveel mogelijk gekoppeld aan de genoemde indicatoren. Door te monitoren kunnen we zo nodig op tijd bij sturen. Dit doen wij via de Planning en Control cyclus. 16. het Beeld stelt: Maak de Woonzorgvisie onderdeel van het Sociaal Akkoord. Hoe is de Pagina 4 van 6

‘conceptvisie Wonen, Zorg & Welzijn” verwerkt in het Sociaal Akkoord? Elementen zoals het blijvend inzetten om capaciteit WLZ in Oudewater te behouden, de focus op 75+ en de mix van doelgroepen komen niet terug (er zijn nog veel meer voorbeelden te benoemen die niet terugkomen). Hoe waarderen de opstellers van de woonzorgvisie (Wulverhorst en Woningraat) de manier waarop deze is verwerkt? Tevens stelt het beeld dat het Rijk streeft naar zo lokaal en zo thuis mogelijke ondersteuning. Hoe is “zo lokaal mogelijk” vertaald ten aanzien van de zorgverleners? Antw:

De conceptvisie Wonen, Zorg en Welzijn is de basis voor het opstellen van de Woonzorgvisie. Daarin krijgen de door u genoemde elementen een plek. De woningraat en de Wulverhorst zijn betrokken geweest bij het opstellen van deze Uitvoeringagenda. 17. Het Beeld schetst dat het verstrekken van subsidies een belangrijk middel is om de doelen uit het Sociaal Akkoord mee te bereiken. Deze herziening is inclusief budget opgenomen in de lijn “maatschappelijke ondersteuning en betrokkenheid”. Hoe ziet dit proces van deze herziening eruit en hoe wordt de raad daarbij betrokken? Is het daarbij onder andere de intentie dat zowel lopende subsidies als kortingen/vrijstellingen op pacht/huur worden gespiegeld aan de bijdrage aan de doelstellingen van het Sociaal Akkoord? Antw:

Dit proces wordt in twee stappen aangepakt. Er is een projectgroep gestart om de Subsidieverordening en de bijbehorende beleidsregels te vernieuwen. Onderdeel daarvan is de objectivering van het subsidieproces en de toekenning van subsidies. De uitgangspunten van het Sociaal Akkoord zijn input voor de beleidsregels Sociaal Domein zodat subsidiering plaats vindt op basis van de doelen uit het Sociaal Akkoord. De vernieuwde subsidieverordening zal aan uw Raad worden aangeboden. In 2024 wordt in kaart gebracht welke kortingen/vrijstellingen op pacht/huur in Oudewater worden gegeven. Op basis van het resultaat wordt de vervolgaanpak bepaald. De gemeenteraad wordt geïnformeerd over dit proces. 18. De focus gaat van het versterken van de toegang naar het versterken van de Sociale Basis. Dit vraagt een andere rol van de gemeente dat bij de formele zorg. Wij zien een faciliterende rol waarbij lokale initiatieven van vrijwilligers, ondernemers en organisaties ruimte krijgen voor vernieuwing en experimenten. Meer nadruk op samenredzaamheid, minder controle en regels, meer innovatie en vertrouwen. Ziet het college dit ook zo? Deze rol zien wij nog niet terug in het Sociaal Akkoord? Heeft het college een suggestie om dit alsnog op te nemen in het Sociaal Akkoord (zin/alinea en plek daarvan)? Antw:

Wij denken hier onder andere vorm aan gegeven te hebben door het aanstellen van de projectleider opvoeden en opgroeien. Wanneer de gemeenteraad of andere partners aanvullend hierop nog andere suggesties hebben dan staan wij hiervoor open. 19. Het Beeld concludeert uit de cijfers dat Oudewater positieve resultaten heeft geboekt: ● ● ● ●

Aandeel dat de gemeente verwijzer is voor jeugdzorg omhoog Uitstroom uit jeugdzorg omhoog De kosten per cliënt omlaag Het gebruik van jeugdzorgvoorzieningen omlaag

In het Sociaal Akkoord worden deze conclusies niet vertaald in doelstellingen om te bestendigen of verder te verstevigen. Waarom niet? Heeft het college een suggestie om dit alsnog op te nemen in het Sociaal Akkoord (zin/alinea en plek daarvan)? Antw:

Het doel is om het Stadsteam dicht bij het gezin te laten komen om zo direct hulp te bieden of naar de Pagina 5 van 6

best passende hulp te verwijzen; de beste en meest passende zorg voor het kind en het gezin. Bovenstaand genoemde positieve resultaten, zijn de effecten hiervan. Het Sociaal Akkoord is een voortzetting van de koers zoals vastgesteld in de Maatschappelijke agenda 2019-2022 met op sommige punten een intensivering of herijking van de doelstellingen. Zo is in het Beleidskader 2023-2027 onder ‘Aanbevelingen vanuit evaluatie en gesprekken met de stad’ opgenomen dat het van belang is om verder in te zetten op door ontwikkelen van het Stadsteam.

Bijlagen: Geen

Pagina 6 van 6