B02.3 Bijlage C - Overzicht zienswijzen voorlopige jaarstukken VRU 2025 en ontwerpbegroting VRU 2027

1 Overzicht zienswijzen Voorlopige jaarstukken VRU 2025 en ontwerpbegroting VRU 2027 V R U punt N L Inhoudsopgave 1 | Inleiding | 3 1.1 | Inhoud en opbouw notitie | 3 1.2 | Samenvatting zienswijzen | 4 2 | Zienswijzen per gemeente | 5 2.1 | Amersfoort | 5 2.2 | Baarn | 5 2.3 | Bunnik | 6 2.4 | Bunschoten | 7 2.5 | De Bilt | 7 2.6 | De Ronde Venen | 8 2.7 | Eemnes | 8 2.8 | Houten | 9 2.9 | IJsselstein | 9 2.10 | Leusden | 11 2.11 | Lopik | 11 2.12 | Montfoort | 12 2.13 | Nieuwegein | 13 2.14 | Oudewater | 13 2.15 | Renswoude | 14 2.16 | Rhenen | 14 2.17 | Soest | 15 2.18 | Stichtse Vecht | 15 2.19 | Utrecht | 16 2.20 | Utrechtse Heuvelrug | 17 2.21 | Veenendaal | 19 2.22 | Vijfheerenlanden | 20 2.23 | Wijk bij Duurstede | 22 2.24 | Woerden | 24 2.25 | Woudenberg | 24 2.26 | Zeist | 24 2 3 1 Inleiding 1.1 Inhoud en opbouw notitie Op 9 april 2026 zijn de gemeenten uitgenodigd om uiterlijk 2 juli 2026 een zienswijze te geven op de voorlopige jaarstukken VRU 2025 en de ontwerpbegroting VRU 2027 en geactualiseerde begroting VRU 2026. In deze notitie zijn de zienswijzen van de gemeenten opgenomen. Paragraaf 1.2 bevat een samenvatting van de belangrijkste aandachtspunten uit de ingediende zienswijzen. Hoofdstuk 2 geeft een overzicht van de zienswijzen per gemeente.

Status zienswijzen Gemeente Status zienswijze Wel/geen zienswijze Concept Definitief Amersfoort X Wel Baarn X Wel Bunnik X Wel Bunschoten X Geen De Bilt X Wel De Ronde Venen X Wel Eemnes X Geen Houten X Wel IJsselstein X Wel Leusden X Geen Lopik X Wel Montfoort X Wel Nieuwegein X Wel Oudewater X Wel Renswoude X Wel Rhenen X Wel Soest X Geen Stichtse Vecht X Wel Utrecht X Wel Utrechtse Heuvelrug X Wel Veenendaal X Wel Vijfheerenlanden X Wel Wijk bij Duurstede X Wel Woerden X Wel Woudenberg X Geen Zeist X Wel Totaal 1 25 4 1.2 Samenvatting zienswijzen Op 13 juli 2026 is van 26 gemeenten een reactie ontvangen op de uitnodiging om een zienswijze te geven op de voorlopige jaarstukken VRU 2025, de ontwerpbegroting VRU 2027 en de geactualiseerde begroting VRU 2026. In totaal hebben 5 gemeenten aangegeven geen zienswijze in te dienen. Van de ontvangen reacties zijn er 25 definitief en is er 1 nog in concept. Hieronder volgt een samenvatting van de belangrijkste aandachtspunten uit de ingediende zienswijzen. Voorlopige jaarstukken VRU 2025 Veel gemeenten spreken waardering uit voor de voorlopige jaarstukken en de wijze waarop verantwoording wordt afgelegd. Positief wordt gereageerd op het behaalde resultaat en het feit dat een deel hiervan wordt teruggestort naar de gemeenten. Daarbij wordt opgemerkt dat het positieve resultaat grotendeels incidenteel van aard is.

Gemeenten kunnen instemmen met de voorgestelde resultaatbestemming, soms onder voorbehoud van een goedkeurende accountantsverklaring. In een aantal zienswijzen wordt aandacht gevraagd voor de onderbouwing en ontwikkeling van de reserves. Daarbij verzoekt een enkele gemeente om terughoudendheid bij de groei van reserves en om positieve resultaten zoveel mogelijk te laten terugvloeien naar de gemeenten. Een beperkt aantal gemeenten vraagt aandacht voor de mogelijke gevolgen van de Wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (DBA), met name voor de inzet van vrijwilligers en de daarmee samenhangende personele en financiële impact. Ontwerpbegroting VRU 2027 en geactualiseerde begroting VRU 2026 In verschillende zienswijzen wordt de zorgvuldigheid en helderheid van de financiële stukken benadrukt. Gemeenten stemmen in algemene zin in met de ontwerpbegroting VRU 2027, waarin het scenario ‘op orde’ is verwerkt. Daarbij wordt breed aangegeven dat de veiligheidsregio voor grotere en complexere opgaven staat en dat extra middelen noodzakelijk zijn om de taken op een verantwoord niveau te kunnen blijven uitvoeren. Tegelijkertijd vragen vrijwel alle gemeenten nadrukkelijk aandacht te blijven houden voor de financiële positie van gemeenten. Er worden zorgen geuit over de structurele stijging van de gemeentelijke bijdrage, met name in de periode na 2027.

Verzocht wordt om kosten zoveel mogelijk te faseren en transparant te maken, zodat deze voorspelbaar en beheersbaar blijven. Ook wordt gevraagd om blijvend te zoeken naar besparingsmogelijkheden en efficiëntie. Ontwikkelingen met mogelijke financiële gevolgen Net als in eerdere zienswijzen op de kadernota brengen verschillende gemeenten de stapeling van financiële effecten door verschillende ontwikkelingen onder de aandacht. Niet alleen de keuze voor het scenario ‘op orde’ heeft invloed, maar ook de besluitvorming over huisvesting en de financieringssystematiek van de VRU (waaronder indexeringssystematiek, compensatiemechanisme en volumecomponent) kan gevolgen hebben voor gemeenten. Diverse gemeenten verzoeken om een meerjarige doorkijk per gemeente, bij voorkeur tot en met 2030 of 2031, waarin deze cumulatieve effecten inzichtelijk worden gemaakt. Gemeenten vragen expliciet aandacht voor de bovengenoemde inhoudelijke thema’s waarover nog besluitvorming volgt, evenals voor digitale veiligheid inclusief technologische afhankelijkheden. Voor al deze thema’s verzoeken gemeenten om tijdig duidelijkheid te geven en hen nauw te betrekken bij de verdere uitwerking en besluitvorming. 5 2 Zienswijzen per gemeente In dit hoofdstuk zijn de zienwijzen per gemeente opgenomen. De voorlopige zienswijzen zijn in het blauw weergegeven. 2.1 Amersfoort De raad besluit: 1.

geen zienswijze in te dienen op de voorlopige jaarstukken VRU 2025; 2. geen zienswijze in te dienen op de geactualiseerde begroting VRU 2026; 3. De volgende zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting VRU 2027: De gemeente Amersfoort streeft naar een zo veilig mogelijke digitale positie, en wil dit ook vragen van haar samenwerkingspartners. Hierin wil de gemeente Amersfoort benadrukken dat rondom de focus op digitale veiligheid ook de digitale onafhankelijkheid een plek moet krijgen. Daarnaast in keuzes op databeheer en (mogelijk) nieuwe softwarekeuzes, wil de gemeente Amersfoort dat digitale veiligheid met daarin digitale onafhankelijkheid met het oog op de operationele veiligheid in de veiligheidsketen als risicofactor wordt meegenomen. 2.2 Baarn Op 9 april 2026 ontvingen wij uw brief met betrekking tot de voorlopige jaarstukken 2025 en ontwerpbegroting 20267 incl. geactualiseerde begroting 2026 VRU. De raad heeft in de vergadering van 8 juli jl. besloten om een zienswijzen in te dienen met betrekking tot de Voorlopige jaarstukken 2025 en de voorgestelde invulling van de resultaatbestemming. En eveneens een zienswijzen in te dienen met betrekking tot ontwerpbegroting 2027 incl. geactualiseerde begroting 2026 VRU.

Wij realiseren ons dat veiligheidsregio's steeds meer geconfronteerd worden met steeds grotere en complexere risico's, steeds vaker en langduriger ingezet, terwijl wettelijke verplichtingen en veiligheidseisen toenemen. Een korting op de bijdrage door het rijk én de moeilijke financiële positie van gemeenten vragen om strakke, duidelijke en haalbare toekomstscenario's. Wij verwachten dat de VRU toekomstscenario's gaat uitwerken waarbij de veiligheid van onze burgers maximaal gewaarborgd kan blijven en de moeilijke financiële positie van gemeenten wordt meegenomen. Gelet op de in de jaarstukken genoemde waarschuwing dat de mogelijkheid bestaat dat sommige werkzaamheden, uitgevoerd door vrijwillige brandweerlieden, in bepaalde gevallen door de belastingdienst als gevolg van de wet DBA kunnen worden aangemerkt als 'verkapt dienstverband' verzoeken wij de VRU te onderzoeken wat hiervan de personele en financiële gevolgen kunnen zijn en de aangesloten gemeenten hierover te informeren en daarbij aan te geven welke mitigerende maatregelen de VRU al heeft genomen of van plan is om te nemen. Gelet op de waarschuwing van de Autoriteit Persoonsgegevens betreffende de kwetsbaarheid van vitale processen waarderen wij het dat de VRU in kaart brengt in hoeverre zij afhankelijk is van buiten de Europese Economische Ruimte (EER) gevestigde ICT-bedrijven.

Wij roepen de VRU op om 6 -voor zover nog niet gebeurt- daar waar mogelijk haar digitale processen zo spoedig mogelijk onder te brengen bij binnen de EER gevestigde ICT-bedrijven. Constaterende dat de omvang van de egalisatiereserve naar verwachting verder zal toenemen vragen wij het algemeen bestuur om bij de presentatie van de begroting 2027 een onderbouwing te geven van de gewenste hoogte van de egalisatiereserve kapitaalslasten, inclusief eventuele benodigde toekomstige toevoegingen waarbij we de suggestie meegeven om deze te voorzien van een nader vast te stellen maximum (absoluut dan wel een percentage). 2.3 Bunnik Bij brief van 9 april 2026 heeft u ons uitgenodigd om een zienswijze te geven over de voorlopige jaarstukken VRU 2025, ontwerpbegroting VRU 2027 en geactualiseerde begroting VRU 2026. Middels deze brief maken wij onze zienswijze aan u kenbaar. Voorlopige jaarstukken Het is goed om te constateren dat 2025 met een positief resultaatis afgesloten. Wij vertrouwen erop dat de accountant een goedkeurende rechtmatigheidsverklaring en controleverklaring op de voorlopige jaarstukken zal afgeven. Ontwerpbegroting VRU 2027 en geactualiseerde begroting VRU 2026 Nadrukkelijk wijzen wij u op hetfeit dat Bunnik heeft ingestemd met het toekomstscenario ‘op orde’ tot en met 2030.

Voor - na 2030 - hebben wij de VRU bij de Kadernota VRU 2027 verzocht om de komende jaren te beoordelen of de investeringen ten behoeve van ‘op orde’ daadwerkelijk vereist zijn en blijvend te kijken naar alternatieve besparingsmogelijkheden. Wij verwachten transparantie in de keuzes die worden gemaakt en in de afwegingen die daaraan ten grondslag liggen. In de aanbiedingsbrief van de VRU wordt aangegeven dat de VRU zorgvuldige afweging maakt bij de inzet van middelen en zij zich richt op de noodzakelijke vereisten om de taakuitvoering verantwoord te kunnen voortzetten. Bunnik benadrukt dat op de lange termijn naar structurele oplossingen moet worden gezocht, die voor de gemeenten betaalbaar zijn. Verder zijn wij benieuwd hoe het scenario ‘op orde’ doorwerkt in de werkzaamheden van de VRU. Wij waarderen het dat de VRU zich inzet om te zorgen om eventuele beleidswijzigingen voorspelbaar en beheersbaar aan te kondigen. Wij gaan er daarbij vanuit dat de VRU het uitgangspunt hanteert om te zoeken naar structurele oplossingen, die voor de gemeenten betaalbaar zijn. Meer duidelijkheid over de huisvestingsvraagstukken en de bijbehorende financiële gevolgen zien wij met belangstelling tegemoet. Dit geldt eveneens voor het voorstel over de afbouwscenario compensatiemechanisme en het voorstel over de financieringssystematiek, indexeringssystematiek en opnemen volumecomponent.

Tot slot kijken wij uit naar de uitwerking van de extra middelen die eind 2025 door het Rijk aan de veiligheidsregio's zijn toegekend voor de versterking en intensivering van de regionale weerbaarheid in het kader van crisisbeheersing en de ontwikkeling van een landelijk netwerk van noodsteunpunten. Afhankelijkheid van Amerikaanse cloud- en softwareleveranciers 7 De raad van de gemeente Bunnik hecht eraan om expliciet aandacht te vragen voor de afhankelijkheid van Amerikaanse cloud- en softwareleveranciers. Daarom verzoeken we de VRU te onderzoeken: (i) in hoeverre zij voor het uitvoeren van kritieke processen afhankelijk is van niet-Europese [T-dienstverleners, (ii) of er Europese alternatieven beschikbaar zijn en (ii) om, zo mogelijk, naar deze Europese alternatieven over te stappen 2.4 Bunschoten U heeft een brief gestuurd aan de gemeenteraad. Deze brief is behandeld in de raadsvergadering van 28 mei 2026. In deze raadsvergadering is besloten geen zienswijze in te dienen. Wij willen onze waardering uitspreken voor de gedegen voorbereiding. Wij vragen aandacht voor onze brief die we in maart 2024 aan de VRU hebben verzonden met het verzoek om met een open blik te kijken naar besparingsmogelijkheden en verdere efficiëntie.

Als laatste verwachten wij de komende járen financiële uitdagingen en wij verzoeken de VRU om bij toekomstige strategische keuzes hiermee rekening te houden. 2.5 De Bilt Per brief van 9 april 2026 heeft u de voorlopige jaarstukken 2025, ontwerpbegroting 2027 en geactualiseerde begroting 2026 van de Veiligheidsregio Utrecht (VRU) aan ons aangeboden. Onze raad kan zich vinden in de voorliggende stukken en ziet geen aanleiding om hierop inhoudelijke of financiële opmerkingen te maken. Onze raad realiseert zich dat de regio de afgelopen jaren een aanzienlijke groei heeft doorgemaakt en zich verder blijft ontwikkelen en tegelijkertijd ook dat de risico’s waarmee we te maken hebben steeds groter en complexer worden. De raad waardeert de inspanningen van de Veiligheidsregio Utrecht in de afgelopen jaren dat ervoor heeft gezorgd dat de gemeentelijke bijdrage aan de VRU de afgelopen 14 jaar, met uitzondering van de loon- en prijsindexering, vrijwel niet structureel is verhoogd. Zoals u weet bevinden gemeenten zich de komende jaren in een lastige financiële positie. Ook binnen onze gemeente zijn de mogelijkheden om extra middelen vrij te maken voor de bijdrage aan de Veiligheidsregio zeer beperkt. Tegelijkertijd erkennen wij dat het voor de Veiligheidsregio onmogelijk is om aan de wettelijke eisen te blijven voldoen zonder een stijging van de inkomsten.

Om die reden ondersteunen wij het scenario ‘op orde’ zoals verwerkt in de meerjarenraming van de ontwerpbegroting 2027. De raad onderschrijft deze koers als noodzakelijk voor het duurzaam en toekomstbestendig uitvoeren van de taken van de VRU. Gelet op de in de jaarstukken genoemde waarschuwing dat er de mogelijkheid bestaat dat sommige werkzaamheden, uitgevoerd door vrijwillige brandweerlieden, in bepaalde gevallen door de belastingdienst als gevolg van de wet DBA kunnen worden aangemerkt als ‘verkapt dienstverband’ verzoeken wij de VRU te onderzoeken wat hiervan de personele en financiële gevolgen kunnen zijn en de aangesloten gemeenten hierover te informeren. 8 Gelet op de waarschuwing van de Autoriteit Persoonsgegevens betreffende de kwetsbaarheid van vitale processen waarderen wij het dat de VRU in kaart brengt in hoeverre zij afhankelijk is van buiten de EER gevestigde ICT-bedrijven. Wij roepen de VRU op om – voor zover nog niet gebeurd - daar waar mogelijk haar digitale processen zo spoedig mogelijk onder te brengen bij binnen de EER gevestigde ICT-bedrijven en verzoeken de VRU om haar leden hiervan op de hoogte te houden. 2.6 De Ronde Venen Bij brief van 9 april 2026 heeft u ons de voorlopige jaarstukken VRU 2025, de ontwerpbegroting VRU 2027 en de geactualiseerde begroting 2026 toegezonden, met het verzoek hierop een zienwijze te geven.

In de vergadering van 2 juli 2026 is dit besproken. Allereerst complimenteren wij u voor de helderheid en leesbaarheid van de financiële stukken. De komende jaren staat u wederom voor een omvangrijke taak gesteld en met alle nodige voorbehouden ten aanzien van toekomstige ontwikkelingen staat er desalniettemin een duidelijk financieel kader. Toekomstscenario In onze zienswijze op de toekomstscenario’s en de Kadernota 2027 van 5 maart 2026 zagen wij het scenario ‘Op orde’ als meest reële en het is goed te constateren dat dit scenario unaniem door het Algemeen Bestuur is gekozen. Waterongevallenbestrijding Voor wat betreft de toekomstbestendige inrichting waterongevallenbestrijding hebben wij in voornoemde zienswijzebrief onze ernstige zorgen geuit over het mogelijk afschalen van duikteams. We zijn verheugd te constateren dat nu gekozen is voor het scenario ‘verbeterde huidige situatie’, ook de door ons gewenste optie. Het stemt eveneens tot tevredenheid dat dit binnen de financiële uitwerking van het toekomstscenario ‘op orde’ past. Visie op huisvesting Het uitwerken van scenario 2 in het kader van de visie op huisvesting vraagt om een heldere opdrachtformulering. Deze dient zo scherp mogelijk gemaakt te worden zodat helder inzicht wordt verkregen in de werkelijke kosten van dit scenario en hoe die zich verhouden tot de huidige situatie.

Wij vragen om besluiten met grote financiële gevolgen voor gemeenten op tijd aan te kondigen en, indien mogelijk, stapsgewijs door te voeren. Op die manier kunnen gemeenten deze beter inpassen in hun eigen begrotingscyclus en zo nodig tijdig bijsturen, zodat eventuele wijzigingen niet onverwacht of abrupt zijn, maar voorspelbaar en beheersbaar blijven. 2.7 Eemnes Op 9 april 2026 hebben wij van u de voorlopige jaarstukken 2025, ontwerpbegroting 2027 en de geactualiseerde begroting 2026 voor een zienswijze ontvangen. De stukken zijn in de raad van 29 juni 2026. De gemeenteraad spreekt waardering uit voor de inzet van de Veiligheidsregio Utrecht (VRU) en het belang van een goed functionerende veiligheidsorganisatie voor onze inwoners. De raad onderschrijft de noodzaak om te investeren in een toekomstbestendige organisatie, mede gezien de toenemende complexiteit van risico's en crisis. Wij hebben kennisgenomen van de inhoud 9 van de voorlopige jaarstukken 2025, ontwerpbegroting 2027 en de geactualiseerde begroting 2026 en stemmen in met de inhoud en dienen geen zienswijze in. 2.8 Houten Per brief van 9 april 2026 heeft u de voorlopige jaarstukken VRU 2025, de ontwerpbegroting VRU 2027 en de geactualiseerde begroting VRU 2026 aan ons toegestuurd.

De infographic van het jaaroverzicht VRU 2025 en het overzicht van de zienswijzen op de toekomstscenario’s en de kadernota VRU 2027 zijn als bijlagen toegevoegd. Deze financiële stukken zijn op 30 maart 2026 vastgesteld door het algemeen bestuur en zijn aan ons voorgelegd om daarop een zienswijze te geven. In deze brief is onze reactie verwoord. De raad waardeert de inspanningen van de Veiligheidsregio Utrecht in de afgelopen jaren dat ervoor heeft gezorgd dat de gemeentelijke bijdrage aan de VRU de afgelopen 14 jaar, met uitzondering van de loon- en prijsindexering, vrijwel niet structureel is verhoogd. Tegelijkertijd realiseert de raad zich dat de regio de afgelopen jaren een aanzienlijke groei heeft doorgemaakt en zich verder blijft ontwikkelen en ook dat de risico’s waarmee we te maken hebben steeds groter en complexer worden. Dit heeft de afgelopen periode geleid tot een zorgvuldig en transparant traject over de toekomstscenario's met uiteindelijk een definitief besluit van het Algemeen Bestuur voor het scenario ‘op orde'. Dit is in de lijn met de zienswijze van de gemeente Houten, aangezien de maatregelen voor het scenario ‘op orde’ onvermijdbaar, onoplosbaar en onuitstelbaar zijn. Tegelijkertijd hebben veel gemeenten, waaronder ook Houten, de oproep gedaan om ook de komende jaren aandacht te houden voor de financiële uitdagingen waarvoor gemeenten staan.

Al eerder hebben wij als raad aangegeven dat toekomstige ontwikkelingen mogelijk niet in de gemeentelijke begroting passen. Dit betekent dat wij zorgen blijven houden over de verhoging van de financiële gemeentelijke bijdrage aan de VRU. Over een aantal thema’s is nu nog geen besluit genomen, maar deze hebben mogelijk wel impact op de gemeentelijke bijdrage. Dan gaat het om de nieuwe financieringssystematiek, huisvesting en de afbouw van het compensatiemechanisme. Wij vragen u nadrukkelijk hierin de gemeente en de raad goed mee te nemen in de afweging die wordt gemaakt en de besluitvorming die wordt voorgelegd. Wij verwachten van de VRU een zorgvuldige afweging bij de inzet van middelen en dat zij zich blijven richten op de noodzakelijke vereisten om de taakuitvoering verantwoord te kunnen voortzetten. 2.9 IJsselstein Op 11 april 2026 ontvingen wij de voorlopige jaarstukken VRU 2025, de ontwerpbegroting VRU 2027 en de geactualiseerde begroting VRU 2026 van de Veiligheidsregio Utrecht, met de uitnodiging hier onze zienswijze op te geven. In deze brief maken wij u onze zienswijze kenbaar. Waardering voor de inzet van de VRU en oproep tot spaarzaamheid gaan hand in hand De dagelijkse actualiteit maakt ons bewust van de noodzaak van een goed functionerende veiligheidsorganisatie voor onze inwoners. Bij een grootschalig incident of crisis speelt de VRU een belangrijke rol.

De gemeenteraad van IJsselstein maakt daarom graag van de gelegenheid gebruik 10 om ook hier onze waardering uit te spreken over de samenwerking tussen de (beroeps- en vrijwillige medewerkers van de) VRU en onze gemeente. Juist gegeven de toenemende complexiteit van risico’s en crises onderschrijven wij de noodzaak om te investeren in een toekomstbestendige organisatie. Wij waarderen de zorgvuldigheid en transparantie die de veiligheidsregio de afgelopen periode heeft toegepast bij de totstandkoming van de toekomstscenario’s. We zien het besluit van het algemeen bestuur voor het scenario ‘op als een manier om maatregelen te nemen die onvermijdbaar en onuitstelbaar zijn. Veel gemeenten, waaronder gemeente IJsselstein, hebben eerder de oproep gedaan om ook de komende jaren aandacht te blijven houden voor de financiële uitdagingen waar gemeenten voor staan. Wij zien dat u deze oproep serieus oppakt en waarderen uw inzet om een goede balans te vinden tussen noodzakelijke maatregelen en de financiële consequenties daarvan. Wij vertrouwen op een voortzetting van deze werkwijze. Tegelijkertijd blijven we u oproepen om spaarzaam, zorgvuldig en terughoudend om te gaan met toekomstige voorstellen die vragen om extra financiële middelen. We vragen u aanvullend daarop om, samen met de VNG, het gesprek te blijven zoeken met het Rijk over aanvullende structurele financiering.

Gemeenten mogen immers niet financieel belast worden met de groeiende rol van de veiligheidsregio in nationale veiligheids- en defensievraagstukken. Vanuit deze grondhouding hebben wij kennisgenomen van de inhoud van de voorlopige jaarstukken 2025, de ontwerpbegroting 2027 en de geactualiseerde begroting 2026 en kunnen ons vinden in de inhoud. Wel willen wij nog enkele inhoudelijke punten aan u meegeven. Twee specifieke aandachtspunten: Wet DBA en kwetsbaarheid vitale processen/digitale weerbaarheid Ten eerste roepen wij u op om bij de vraagstukken die, onder andere, volgen uit de Wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties (zoals de vrijwilligheid brandweerpersoneel en overeenkomst van opdracht), actief toe te werken naar landelijke en structurele oplossingen. Zoals de oplossingen over de bouwstenen ‘verplichtend karakter’ en de financiering hiervan dor het Rijk of de uitkomsten van de onderzoeken rond de mogelijke impact van de zaken rond het verplicht karakter.

Ten tweede vragen wij u om bij de te treffen versterkingsmaatregelen (naar aanleiding van de impacttoets als vitale aanbieder) zo veel mogelijk aansluiting te zoeken op de koers die via de Nederlandse Digitaliseringsstrategie (NDS) uitgezet wordt, met digitale weerbaarheid en digitale autonomie als prioriteit, bijvoorbeeld door de afhankelijkheid van niet-EER-moedermaatschappijen voor ICT-leveranciers en -infrastructuur te beperken. Tot slot Er is veel gaande in het brede veiligheidsdomein, weerbaarheid en de opgave voor de veiligheidsregio daarbinnen. Ook bredere wetgeving (Wet DBA, Cyberbeveiligingswet, Wet weerbaarheid kritieke entiteiten, Omgevingswet, Wet kwaliteitsborging bouwen) hebben effect op de (taakuitvoering van de) VRU, evenals het doordenken van vraagstukken rond bijvoorbeeld milieu (PFAS) of de veilige energietransitie. Tel dit op bij de aanvullende onderwerpen die ter besluitvorming voorgelegd gaan worden de komende tijd (compensatiemechanisme, indexeringssystematiek, volumecomponent en de visie op huisvesting) en het moge duidelijk zijn 11 dat de opgave groot is. Voor u als organisatie én voor de deelnemende gemeenteraden om ontwikkelingen in samenhang te wegen.

Des te belangrijker is het dat u de raad frequent en tijdig informeert over relevante ontwikkelingen, scenario’s, keuzemogelijkheden en bijbehorende mogelijke consequenties voor de dienstverlening en de financiën. Daarbij hoort een meerjarige doorkijk van de financiële effecten en de invloed hiervan op de gemeentelijke bijdrage. Dat helpt ons om te sturen op gemeenschappelijke regelingen en helpt daarmee u in de uitvoering van uw belangrijke werk. 2.10 Leusden Op 9 april 2026 ontvingen wij uw brief waarin het college en de gemeenteraad van de gemeente Leusden in de gelegenheid worden gesteld om een eventuele zienswijze te geven aan de Veiligheidsregio Utrecht over de voorlopige jaarstukken 2025 en de ontwerpbegroting 2027 en geactualiseerde begroting 2026. De stukken zijn op 12 mei in het college besproken en op 11 juni in de raadsvergadering behandeld. Hierbij willen we u laten weten dat zowel het college als de gemeenteraad definitief besloten hebben om geen zienswijze te geven. De gemeente Leusden wil haar waardering uitspreken voor het positieve resultaat en het deels terugstorten hiervan en voor de actualisatie van de begrotingen voor 2026 en 2027 waardoor de gemeentelijke bijdrage minder stijgt dan eerder begroot was.

2.11 Lopik In uw brief van 9 april 2026 heeft u ons in de gelegenheid gesteld een zienswijze te geven op de voorlopige jaarstukken 2025, de geactualiseerde begroting 2026 en de ontwerpbegroting 2027, inclusief de doorwerking van het toekomstscenario ‘op orde’. In onze vergadering van 9 juni hebben wij besloten van deze gelegenheid gebruik te maken. Inhoud zienswijze De raad spreekt zijn waardering uit voor het werk van de Veiligheidsregio en haar beroeps- en vrijwillige medewerkers. De afgelopen járen is er hard gewerkt aan grote vraagstukken, waaronder de toekomstscenario’s. Als raad waarderen we de wijze waarop we hierin actief zijn betrokken. Als raad herkennen we dat de veiligheidsregio de afgelopen járen voor steeds grotere en complexere opgaven is komen te staan, zoals klimaatverandering, cyberdreigingen, geopolitieke spanningen en bevolkingsgroei. Wij begrijpen dan ook dat een bezuinigingsscenario, met een nullijn of zelfs een verlaging van de middelen, zou leiden tot onwenselijke en onverantwoorde ontwikkelingen. De gemeenteraad van Lopik erkent dat extra middelen nodig zijn om de brandweerzorg, inclusief paraatheid, vakbekwaamheid en arbeidsveiligheid, op niveau te houden, de crisisbeheersing en GHOR-functie te versterken, te investeren in digitale veiligheid en continuïteit van vitale processen en invulling te geven aan de weerbaarheidsopgave.

De gemeenteraad van Lopik stemt daarom in met de keuze voor het scenario ‘op orde’ en met de verwerking daarvan in de geactualiseerde begroting 2026 en de ontwerpbegroting 2027. Jaarstukken VRU 2025 12 Wij zijn blij met een positief resultaat vóór bestemming van C 2,75 miljoen dat na correctie voor incidentele posten uitkomt op circa C 1,34 miljoen. De realisatie van dit resultaat komt grotendeels voort uit incidentele meevallers, zoals vacatureruimte en personeel gerelateerde vergoedingen. Daartegenover staan nadelen op posten die structureler van aard zijn, zoals onderhoud van materieel en materiaal en ICT-kosten. Wij vragen uw aandacht voor deze balans tussen structurele lasten en incidentele meevallers. De raad kan instemmen met de voorgestelde resultaatbestemming 2025, onder voorbehoud dat de accountantscontrole geen materiële bijzonderheden oplevert. Geactualiseerde begroting 2026 en ontwerpbegroting 2027 In de geactualiseerde begroting 2026 en de ontwerpbegroting 2027 zien wij dat de eerder vastgestelde kaders uit de kadernota VRU 2027 zijn verwerkt. We constateren dat de lasten vanaf 2027 oplopen en dat er richting 2031 sprake is van een aanzienlijke structurele verhoging van de gemeentelijke bijdrage. Deze stijging komt voort uit de bestuurlijke keuzes die gemaakt zijn in het toekomstscenario.

Naast de huidige ontwikkelingen zien we aanvullende onderwerpen die ter besluitvorming voorgelegd gaat worden, zoals het compensatiemechanisme, de financieringssystematiek, de indexeringssystematiek en de visie op huisvesting. In dat kader verzoeken wij u om per gemeente een meerjarige doorkijk te verstrekken, ten minste tot en met 2031, van de financiële effecten per gemeente en de invloed hiervan op de gemeentelijke bijdrage. Wij blijven daarom vragen om rekening te houden met de financiële positie van gemeenten en om kosten zoveel mogelijk gespreid en transparant te laten zijn. Ook vragen we u besluiten die een financiële impact voor gemeenten hebben tijdig aan te kondigen, zodat deze aankunnen sluiten op de P&C cyclus van de gemeente. Tot slot spreken we waardering uit voor de goede, open en transparante samenwerking met de VRU. Wij vertrouwen erop dat onze zienswijze wordt meegenomen in de verdere besluitvorming. 2.12 Montfoort Bij brief van 9 april 2026 heeft onze raad de voorlopige jaarstukken VRU 2025, de ontwerpbegroting VRU 2027 en de geactualiseerde begroting VRU 2026 van u ontvangen. Wij hebben deze besproken in onze vergadering van 6 juli 2026. Onze raad wil u bedanken voor het toesturen van de stukken. Wij hebben hier met belangstelling kennis van genomen.

De raad waardeert dat de VRU risico’s, knelpunten en mitigerende maatregelen in kaart brengt rond digitale weerbaarheid, de inzet van vrijwilligers, de financiële effecten van rijksbeleid en de verdere uitwerking van toekomstscenario 2 ‘De zaken op orde’. De raad verzoekt de VRU om bij de verdere uitwerking van de begroting en het toekomstscenario de deelnemende gemeenten tijdig, volledig en transparant te informeren over de volgende punten: 1. de mate waarin de VRU afhankelijk is van buiten de EER gevestigde ICT- en cloudleveranciers, en de wijze waarop kritieke digitale processen waar mogelijk, met inachtneming van 13 continuïteit, veiligheid en doelmatigheid, kunnen worden ondergebracht bij binnen de EER gevestigde leveranciers; 2. de personele, organisatorische, fiscale en financiële gevolgen die de uitvoering en handhaving van de Wet DBA kan hebben voor de inzet van vrijwillige brandweerlieden; 3. de financiële gevolgen van de voorgenomen korting van 10% op de BDuR, mede in relatie tot de uitbreiding van het takenpakket van veiligheidsregio’s; 4. de verdere uitwerking van toekomstscenario 2 ‘De zaken op orde’, waaronder het compensatiemechanisme, de financieringssystematiek, de indexeringssystematiek en een mogelijke volumecomponent; 5. de toekomstige plannen voor brandweerkazernes en de financiële consequenties daarvan voor de deelnemende gemeenten.

De raad verzoekt de VRU daarbij per gemeente een meerjarige doorkijk te verstrekken van de financiële impact op de gemeentelijke bijdrage, zodat gemeenten tijdig kunnen anticiperen op mogelijke personele, organisatorische en financiële gevolgen. 2.13 Nieuwegein Wij hebben kennisgenomen van de financiële stukken van de Veiligheidsregio Utrecht (VRU) te weten de voorlopige jaarstukken 2025, de ontwerpbegroting 2027 en de geactualiseerde begroting 2026 van de VRU. Deze zijn besproken in de vergadering van de gemeenteraad van 9 juli 2026. De gemeente Nieuwegein wenst een zienswijze in te dienen bij het bestuur van de Veiligheidsregio Utrecht (VRU), met de strekking dat dat de gemeente Nieuwegein instemt met de voorlopige jaarstukken 2025, de ontwerpbegroting 2027 en de geactualiseerde begroting 2026 van de Veiligheidsregio Utrecht (VRU). Wij vragen de VRU daarnaast om zowel de risico's met betrekking tot het gebruik van niet Europese softwarepakketten als de mogelijke Europese alternatieven daarvan in kaart te brengen en daarover de deelnemende gemeente zo snel mogelijk te informeren. 2.14 Oudewater In uw brief van 9 april 2026 heeft u ons in de gelegenheid gesteld een zienswijze te geven op de voorlopige jaarstukken 2025, de ontwerpbegroting 2027 en geactualiseerde begroting 2026 van de Veiligheidsregio Utrecht. Hierbij ontvangt u de zienswijze van gemeente Oudewater.

Wij spreken onze waardering uit voor de duidelijke en inzichtelijke financiële stukken, evenals voor de grote inzet die wordt geleverd ten behoeve van onze gemeente. De gemeenteraad kan instemmen met het financieel kader 2027, inclusief de voorgestelde besluitvorming over de toekomstscenario’s. Hierbij vragen wij nadrukkelijk aandacht voor het ontwikkelen van een financieringssystematiek die op een voorspelbare en structurele wijze kan meebewegen met toekomstige capaciteitsvraagstukken. Daarnaast stellen wij voor de indexering te laten aansluiten bij de ontwikkeling van het gemeentefonds. 14 2.15 Renswoude In overeenstemming met de daarvoor geldende procedure is de raad van onze gemeente uitgenodigd zijn zienswijze kenbaar te maken op de voorlopige jaarstukken 2025, de ontwerpbegroting 2027 en de geactualiseerde begroting 2026 van de Veiligheidsregio Utrecht (VRU). De stukken zijn besproken in de vergadering van de raad op 16 juni 2026. De raad verzoekt u deze zienswijze te betrekken bij uw besluitvorming hierover in de vergadering van het algemeen bestuur op 6 juli 2025.

Voorlopige jaarstukken 2025 VRU Wij hebben kennisgenomen van de voorlopige jaarstukken 2025 en bedanken de VRU voor alle inspanningen om haar taken te kunnen blijven uitvoeren binnen de huidige kaders en voortdurend te blijven inspelen op toenemende veiligheidsrisico’s en de maatschappelijke uitdagingen van deze tijd waaronder ook de inspanningen en ontwikkelingen van het programma Veerkracht. Wij zijn positief gestemd dat de VRU een deel van het positieve rekeningresultaat terug zal storten naar de deelnemende gemeenten. Zienswijze op de ontwerpbegroting 2027/geactualiseerde begroting 2026 VRU We hebben kennisgenomen van de ontwerpbegroting 2027 en de geactualiseerde begroting 2026. Wij zijn van mening dat de ontwerpbegroting 2027 een realistische vertaling is van de eerder aangeboden kadernota VRU 2027 inclusief de verwerking van het toekomstscenario ‘op orde’ zoals eerder gepresenteerd bij de behandeling van de kadernota 2027. Inhoudelijk hebben wij hierop gereageerd in onze zienswijze op de Kadernota VRU 2027 d.d. 26 februari 2026. Wij bedanken de VRU voor de totstandkoming van de ontwerpbegroting 2027. 2.16 Rhenen De gemeenteraad Rhenen heeft kennisgenomen van Jaarstukken VRU 2025, de Ontwerpbegroting VRU 2027 en de geactualiseerde begroting VRU 2026. Jaarstukken VRU 2025 Het uitgangspunt is dat het volledige rekeningresultaat wordt teruggestort naar de gemeenten.

Wij kunnen echter de argumenten van de VRU volgen om een deel van het rekeningresultaat anders te bestemmen. Ontwerpbegroting VRU 2027 en geactualiseerde begroting VRU 2026 De gemeenteraad Rhenen heeft in de zienswijze op de Kadernota 2027 en de Toekomstscenario's, aangegeven zich te kunnen vinden in de argumenten voor het 'op orde' scenario. Deze financiele kaders zijn, inclusief de besluitvorming over de Toekomstscenario's, verwerkt in de ontwerpbegroting VRU 2027 en de geactualiseerde begroting VRU 2026. Net als andere gemeenten vragen wij aan de VRU om maximaal te blijven inzetten op efficiency en het beperken van lastenstijgingen. De Gemeenteraad van Rhenen constateert dat de omvang van de egalisatiereserve naar verwachting verder zal toenemen. Wij vragen daarom het algemeen bestuur om bij de presentatie van de begroting 2027 een onderbouwing te geven van de gewenste hoogte van de egalisatiereserve kapitaalslasten, inclusief eventuele benodigde toekomstige toevoegingen waarbij we de suggestie meegeven om deze te voorzien van een nader vast te stellen maximum (absoluut dan wel een percentage). 15 Eenduidige indexatiecijfers gemeenschappelijke regelingen In eerdere zienswijzen heeft de gemeenteraad gevraagd de indexeringsmethodiek van het Gemeentefonds te hanteren, zodat er eenduidige indexatiecijfers voor de gemeenschappelijke regelingen ontstaan.

Wij constateren uit de stukken dat het thema indexeringssystematiek wordt geagendeerd voor bespreking tijdens de bestuursconferentie in september 2026. Weerbaarheid en nationale veiligheidsopgaven Het versterken van de maatschappelijke weerbaarheid hangt in toenemende mate samen met nationale veiligheids- en defensievraagstukken. In onze zienswijze op de Kadernota 2027 hebben wij er daarom voor gepleit dat de VRU actief het gesprek aangaat met het Rijk over aanvullende structurele financiering. Gemeenten mogen niet financieel belast worden met de groeiende rol van de veiligheidsregio in nationale veiligheids- en defensievraagstukken. Wij constateren dat een start is gemaakt met het beschikbaar stellen van extra structurele middelen vanuit het Rijk aan veiligheidsregio's ter versterking van de weerbaarheid. Wij verzoeken de VRU om de gemeenteraden op de hoogte te houden van de voortgang van deze gesprekken met het Rijk. 2.17 Soest De gemeenteraad van Soest heeft kennisgenomen van de jaarstukken 2025, de geactualiseerde begroting 2026 en de ontwerpbegroting 2027 van de Veiligheidsregio Utrecht, inclusief de toelichting en het voorstel voor de bestemming van het resultaat. De raad constateert dat deze stukken in lijn zijn met de eerder vastgestelde kadernota 2027 en de begroting 2026.

De afwijkingen die worden toegelicht, onder meer als gevolg van de actuele loonontwikkeling, incidentele rijksmiddelen en de uitvoering van eerder vastgestelde toekomstscenario’s, zijn inzichtelijk, verklaarbaar en passen binnen de bestaande kaders en besluitvorming. Ten aanzien van de jaarstukken 2025 stelt de raad vast dat het positieve, grotendeels incidentele resultaat en de voorgestelde bestemming daarvan, waaronder versterking van het weerstandsvermogen, terugstorting aan de deelnemende gemeenten en reservering van resterende subsidiegelden voor 2026, geen aanleiding geven tot nadere opmerkingen. Gelet hierop, en in lijn met de eerdere reactie van de gemeenteraad op de kadernota 2027, ziet de raad geen aanleiding om een zienswijze in te dienen op de jaarstukken 2025, de geactualiseerde begroting 2026 en de ontwerpbegroting 2027. 2.18 Stichtse Vecht Hartelijk dank voor het toezenden van de voorlopige jaarstukken VRU 2025, ontwerpbegroting VRU 2027 en geactualiseerde begroting VRU 2026 en de uitnodiging om hierop onze zienswijze te geven. Bij brief van 17 juni 2026 heeft u reeds een voorlopige zienswijze ontvangen (kenmerk 794421), vooruitlopend op definitieve besluitvorming van de gemeenteraad.

Middels deze brief maken wij vanuit de gemeente Stichtse Vecht, na de besluitvorming in onze raad op 7 juli 2026, onze definitieve zienswijze kenbaar ten aanzien van de financiële stukken. 16 Definitieve zienswijze gemeente Stichtse Vecht De financiële druk op gemeenten en de VRU in relatie tot de toegenomen opgaven, maken het noodzakelijk om scherpe en verantwoorde keuzes te maken. Hiertoe heeft de VRU verschillende toekomstscenario’s opgesteld, waarop wij vanuit Stichtse Vecht (bij brief met kenmerk 773001) onze zienswijze kenbaar hebben gemaakt. Het bestuur van de VRU heeft ingestemd met het toekomstscenario ‘op orde’. In de aangeboden financiële stukken is dit toekomstscenario opgenomen. Vanuit het positieve rekeningresultaat 2025 wordt in 2026 €1,2 miljoen ingezet als overbrugging naar het gekozen toekomstscenario. Hierdoor behoeft de VRU in 2026 voor dit deel geen hogere deelnemersbijdrage te vragen. Dit is wat ons betreft positief. Daarnaast waarderen wij dat in hoofdstuk 3 van de ontwerpbegroting VRU 2027, het programmaplan, het toekomstscenario per onderdeel nader wordt uitgewerkt. Dit sluit aan bij onze behoefte in onze eerdere zienswijze, waarin wij de VRU verzoeken tot open en transparante samenwerking en de gemeenteraad tijdig te informeren over ontwikkelingen en risico's.

Dit stelt ons in staattijdig en adequaat te kunnen anticiperen op de financiële ontwikkelingen en gevolgen. Wij blijven ons verzoek herhalen om rekening te blijven houden met de druk op de gemeentelijke financiën en herhalen dat wij voor gemeenschappelijke regelingen als uitgangspunt hanteren dat ook zij in gelijke mate als wij bezuinigen. Ook benadrukken we nogmaals het belang van de open en transparante samenwerking zoals die er tussen VRU en gemeenten is. 2.19 Utrecht Met uw brief van 9 april 2026 heeft de secretaris van uw bestuur de voorlopige jaarstukken 2025, de geactualiseerde begroting 2026 en de ontwerpbegroting 2027 van de VRU aan ons aangeboden. Wij kunnen instemmen met de stukken zoals u die aan ons heeft gepresenteerd. We zijn van mening dat de jaarstukken zorgvuldig tot stand zijn gekomen. De geactualiseerde begroting 2026 en de ontwerpbegroting 2027 passen binnen de eerder gestelde kaders waarmee wij - onder voorwaarden - hebben ingestemd. Deze voorwaarden blijven wat ons betreft onverminderd van kracht, maar we kunnen er deze keer mee instemmen dat de bedrijfsvoeringsreserve wordt opgehoogd ten gevolge van risico actualisatie binnen uw organisatie. Wel zijn we kritisch ten aanzien van het verder ophogen van de bedrijfsvoeringsreserve dan in de kadernota was voorgesteld.

We zullen de komende periode samen met u nader kijken naar alle reserves binnen de VRU, waarbij ons uitgangspunt is dat eventuele overschotten terugvloeien naar de gemeenten. Zoals u weet, maken wij ons zorgen over de mogelijke financiële consequenties van enkele andere vraagstukken die momenteel spelen voor uw organisatie, te weten de indexeringssystematiek, het eventueel invoeren van een volumecomponent en het voorstel om het onderhoud van de brandweerposten bij de VRU onder te brengen. Zoals wij eerder hebben aangegeven middels de zienswijze bij de Kadernota 2027 verwachten wij allereerst oplossing binnen de eigen begroting en - indien aan de orde - duidelijke voorstellen die wij separaat kunnen wegen. Voor de indexeringssystematiek verwijzen wij tevens naar de gezamenlijke brief van Utrechtse gemeenten van februari 2026, waarin is aangegeven dat aansluiting bij de ontwikkeling van het gemeentefonds (pBBP) als uitgangspunt wordt gehanteerd. We zijn blij dat we nu goed samen optrekken bij de uitwerking van deze dossiers. 17 Met betrekking tot de infographic die u met ons deelde, hebben wij een praktisch verzoek. Wij zouden in het jaaroverzicht ook graag cijfers van voorgaande járen zien. Zo kan onze raad de ontwikkelingen door de járen heen beter volgen.

Daarnaast hebben we als (nieuwe) raad behoefte aan een periodieke evaluatie van gemeenschappelijke regelingen, zoals de VNG adviseert. Zo ook onze veiligheidsregio. Bij voorkeur een evaluatie van het functioneren van de samenwerking en het samenwerkingsverband. Dit zou wat ons betreft in het laatste jaar van deze raadsperiode kunnen, wanneer de raadsleden goed zijn ingevoerd in dit dossier. We hopen dat u dit samen met onze ambtenaren wilt vormgeven. De wet DBA heeft in de praktijk bredere effecten dan initieel was beoogd. Gezien de onduidelijkheid over de toepassing van de wet en de risico's die dit kan opleveren voor de VRU willen wij graag geïnformeerd worden over dit onderwerp, zowel financieel als ten aanzien van de inzet van vrijwilligers. Gezien de VRU mogelijk gebruik maakt van Amerikaanse softwarepakketten en de belangrijke rol die de VRU heeft in onze samenleving, is de gemeenteraad blij dat de VRU bezig is om risico’s in kaart te brengen, evenals knelpunten en mitigerende maatregelen. Over de voortgang worden wij graag geïnformeerd. Tot slot maken wij graag van de gelegenheid gebruik om ook hier onze waardering uit te spreken over de samenwerking tussen de VRU en onze gemeentelijke crisisorganisatie bij de explosie in de Visscherssteeg op 15 januari jl.

Samen zijn we in staat geweest om de impact op betrokkenen zo beperkt mogelijk te houden, mede dankzij uw inzet van de brandweer, uw coördinerende en ondersteunende taken en uw voorbereiding op grootschalig incidenten. Bij een grootschalig incident of crisis speelt de VRU een belangrijke rol. Voor ons eens en temeer een reden om ook onze waardering uit te spreken over uw inzet op het thema weerbaarheid en veerkracht. De dagelijkse actualiteit maakt ons bewust van de noodzaak om de samenleving weerbaar te maken. Wij blijven daar graag samen in optrekken, lokaal, regionaal en landelijk. 2.20 Utrechtse Heuvelrug Unaniem aangenomen amendement op 9 juli 2026 Aan de zienswijze brief de volgende tekst toe te voegen: 1. de Raad er van overtuigd is dat veiligheid een zeer belangrijk item is en in de toekomst nog belangrijker wordt omdat de wereld helaas gevaarlijker wordt: - de raad in het algemeen niet wenst te bezuinigen op veiligheid, waarbij het principe dat “goed is goed genoeg” leidend is.

- bij de voorbereiding van de kadernota (en begroting) 2027 - goed te kijken naar noodzakelijke beleidswijzigingen om de civiele veiligheid in de toekomst te kunnen waarborgen; - het bewustzijn en weerbaarheid van inwoners, de gemeentelijke organisatie en bedrijven in de gemeente te vergroten; - de financiële consequenties hiervan in kaart te brengen, ook als deze buiten de financiële kaders vallen waarbinnen we die de afgelopen jaren altijd zijn gebleven. 2. de Raad verzoekt de VRU om te onderzoeken wat de afhankelijkheid is van Niet- Europese/buitenlandse softwarepakketten, de risico’s hiervan in kaart te brengen alsmede de mogelijke maatregelen die zij moeten nemen met het bijbehorende financiële plaatje en de Raad te informeren over de voortgang. 18 Voorlopige zienswijze Op 09 april heeft u onze gemeenteraad de financiële stukken van de Veiligheidsregio Utrecht (VRU) aangeboden en uitgenodigd om een zienswijze te geven. Wij danken u hartelijk voor de compleetheid en zorgvuldigheid van de aangeboden stukken. In de raadsvergadering van 11 juni heeft de raad desbetreffende stukken besproken en onderstaande zienswijze opgesteld. Accountantsverklaring Wij willen u erop attenderen dat een accountantsverklaring verplicht is en verzoeken deze in het vervolg direct toe te sturen of een bevestiging van de accountant dat deze voornemens is deze te verstrekken.

Zienswijze ontwerpbegroting In februari heeft u namens bijna alle Utrechtse gemeenten een brief ontvangen. In de brief is uw gemeenschappelijke regeling verzocht om, bij het opstellen van de begroting 2027, bij de prijsindexering uit te gaan van dezelfde index als de bijdrage die wij als gemeente ontvangen uit het gemeentefonds. Daarnaast is verzocht inzichtelijk te maken welke structurele besparingen mogelijk zijn. Het is u namelijk vast bekend dat het zogenoemde financiële ‘Ravijnjaar’ voor veel gemeenten is verschoven naar 2028. Net als veel andere gemeenten staat ook onze gemeente voor de uitdaging om vanaf 2027 te komen tot een structureel sluitende begroting. Ons uitgangspunt daarbij is dat er naast de gebruikelijke indexering van de begroting, geen ruimte bestaat voor een extra oplopende financiële bijdrage vanuit de gemeente. De verwerking van het bestuurlijk vastgestelde scenario ‘op orde’ in de begroting leidt tot een stijging van de gemeentelijke bijdrage en daarmee tot een hogere ombuigingsopgave in onze begroting. Gezien het belang van veiligheid staan wij achter deze extra bijdrage. Ook op dit moment wordt in onze gemeente een nieuw raadsprogramma opgesteld. De nieuwe gemeenteraad werkt momenteel aan de kaders voor de komende vier jaar.

Daarbij kan niet worden uitgesloten dat ook bezuinigingen op taken die bij de gemeenschappelijke regelingen zijn ondergebracht tot de mogelijkheden behoren om tot een sluitende begroting te komen. Gelet op uw conceptbegroting 2027 constateren wij dat de gewenste indexatiemethode en de gevraagde kostenbeheersing, zoals opgenomen in de door de Utrechtse gemeenten verzonden brief, niet volledig is toegepast in de ontwerpbegroting 2027. Wij verzoeken u om te koersen op een streefcijfer dat aansluit bij de index die wij als gemeenten van het Rijk ontvangen in het gemeentefonds: de prijsmutatie van het Bruto Binnenlands Product (pBBP). De toegepaste systematiek leidt voor 2027, in verband met de gefaseerde doorwerking van de CAO, tot een vergelijkbaar procentuele stijging als die van het pBBP. Wij kunnen begrip opbrengen voor het feit dat deze wijze van indexering nog niet geheel is toegepast in uw conceptbegroting, omdat de brief op een moment is verstuurd dat uw proces voor de ontwerpbegroting mogelijk al ver gevorderd was. In dat geval verzoeken wij u deze indexatiemethodiek wél toe te passen in de begroting 2028 en verwachten dat u hier in de kaderbrief 2028 nader op in zult gaan. Afsluitend Wij kijken uit naar de bijdrage van uw organisatie aan onze gemeentelijke veiligheidsdag op zaterdag 20 juni in Leersum. Op voorhand willen wij u danken voor uw medewerking.

19 2.21 Veenendaal Op 9 april jl. ontvingen wij van de veiligheidsregio Utrecht een uitnodiging om onze zienswijze kenbaar te maken op de voorlopige jaarstukken 2025, de ontwerpbegroting 2027 en de geactualiseerde begroting 2026 van de Veiligheidsregio Utrecht (VRU). Wij hebben deze stukken zijn besproken in de raadsvergadering op 2 juli 2026. De raad verzoekt u deze zienswijze te betrekken bij uw besluitvorming hierover in de vergadering van het algemeen bestuur op 6 juli 2025. Voorlopige jaarstukken 2025 VRU Wij hebben kennisgenomen van de voorlopige jaarstukken 2025 en bedanken de VRU voor alle inspanningen om haar taken te kunnen blijven uitvoeren binnen de huidige kaders en voortdurend te blijven inspelen op toenemende veiligheidsrisico’s en de maatschappelijke uitdagingen van deze tijd waaronder ook de inspanningen en ontwikkelingen van het programma Veerkracht. Wij zijn positief gestemd dat de VRU een deel van het positieve rekeningresultaat terug zal storten naar de deelnemende gemeenten. Zienswijze op de ontwerpbegroting 2027/geactualiseerde begroting 2026 VRU We hebben ook kennisgenomen van de ontwerpbegroting 2027 en de geactualiseerde begroting 2026.

Wij zijn van mening dat de ontwerpbegroting 2027 een realistische vertaling is van de eerder aangeboden kadernota VRU 2027 inclusief de verwerking van het toekomstscenario ‘op orde’ zoals eerder gepresenteerd bij de behandeling van de kadernota 2027. Inhoudelijk hebben wij hierop al uitgebreid gereageerd in onze zienswijze op de Kadernota VRU 2027 op 26 februari 2026. Afbouw compensatiemechanisme en financieringssystematiek Wij benadrukken dat de effecten en gevolgen voor het afbouwen van het compensatiemechanisme het grootst zijn voor Veenendaal ten opzichte van andere deelnemers die gecompenseerd worden. Wij vragen daarom nogmaals aandacht en om zorgvuldigheid ten aanzien van dit traject en de wijze waarop het afbouwscenario tot stand komt. Wij willen met u hierover in gesprek op basis van gelijkwaardigheid met als doel tot een oplossing te komen waarbij recht gedaan wordt aan wederzijdse belangen. Ten aanzien van de indexeringssystematiek en voorstel voor het opnemen van een volumecomponent worden wij graag tijdig op de hoogte gebracht. Huisvesting VRU Hoewel het traject huisvesting VRU nog geen deel uitmaakt van de ontwerpbegroting VRU 2027 en organisatorische en financiële consequenties momenteel nog verder onderzocht worden, willen wij, vooruitlopend op de bestuurlijke keuze van het beheerscenario van onze brandweerkazerne - een statement maken.

Wij worden geconfronteerd met toenemende kosten van de gemeentelijke bijdrage aan de VRU. Daar bovenop worden wij vanaf 2028 geconfronteerd met het ‘inlossen’ van een eerder gekregen voordeel, de afbouw van het compensatiemechanisme. Vooruitlopend op dit traject en de discussie hierover hebben wij het standpunt om ten aanzien van meerkosten voor het (centraal) beheer van de brandweerkazerne, de gemeentelijke bijdrage hiervoor niet te verhogen. Veenendaal is bereid om mee te denken in haalbare en realistische oplossingen voor het thema huisvesting. Tot slot bedanken wij de VRU voor de totstandkoming van de ontwerpbegroting 2027. 20 2.22 Vijfheerenlanden De gemeenteraad van Vijfheerenlanden heeft uw aanbiedingsbrief van 9 april 2026 en de daarbij behorende stukken bestudeerd. Het gaat daarbij om de voorlopige jaarstukken 2025, de geactualiseerde begroting 2026 en de ontwerpbegroting 2027, inclusief de doorwerking van het toekomstscenario ‘op orde’. Met deze brief maken wij gebruik van de gelegenheid om onze zienswijze aan u kenbaar te maken. Allereerst willen wij onze waardering uitspreken voor de inzet van alle medewerkers van de Veiligheidsregio Utrecht – zowel beroepskrachten als vrijwilligers en ondersteunend personeel – voor de veiligheid van onze inwoners, bedrijven en instellingen.

Ook waarderen wij de wijze waarop u de afgelopen jaren onze raad actief en transparant heeft betrokken bij de ontwikkeling van de toekomstscenario’s, de kadernota en de nu voorliggende begrotingsstukken. Wij zien dat u een zorgvuldig traject heeft doorlopen, waarin de effecten van verschillende scenario’s, de risico’s en de noodzakelijke investeringen helder in beeld zijn gebracht. Onze raad herkent het beeld dat in uw stukken wordt geschetst: de opgaven voor de veiligheidsregio zijn de afgelopen jaren groter en complexer geworden. Ontwikkelingen als klimaatverandering, met toenemende natuurbrand- en waterveiligheidsrisico’s, de energietransitie, digitalisering en cyberdreiging, geopolitieke spanningen en bevolkingsgroei zijn ook in Vijfheerenlanden merkbaar. Tegen die achtergrond begrijpen wij dat een bezuinigingsscenario, met een nullijn of zelfs een verlaging van de middelen, zou leiden tot aantasting van de basisbrandweerzorg, het niet meer halen van wettelijke opkomsttijden en het moeten sluiten van posten. Een dergelijke ontwikkeling achten wij onwenselijk en onverantwoord. De gemeenteraad van Vijfheerenlanden stemt daarom in met de keuze voor het scenario ‘op orde’ en met de verwerking daarvan in de geactualiseerde begroting 2026 en de ontwerpbegroting 2027.

Daarmee erkennen wij dat extra middelen nodig zijn om de brandweerzorg, inclusief paraatheid, vakbekwaamheid en arbeidsveiligheid, op niveau te houden, de crisisbeheersing en GHOR-functie te versterken, te investeren in digitale veiligheid en continuïteit van vitale processen en invulling te geven aan de weerbaarheidsopgave, onder meer via het programma Veerkracht. Tegelijkertijd zijn wij ons zeer bewust van de forse structurele financiële impact die deze keuze heeft voor alle gemeenten en dus ook voor Vijfheerenlanden. Juist daarom achten wij het noodzakelijk onze instemming te verbinden aan enkele belangrijke aandachtspunten. Ten aanzien van de voorlopige jaarstukken 2025 constateren wij dat het jaar 2025 afsluit met een positief resultaat vóór bestemming van € 2,75 miljoen en dat het reële resultaat na correctie voor incidentele posten uitkomt rond € 1,34 miljoen. Wij nemen waar dat dit positieve resultaat grotendeels incidenteel van aard is, onder meer door vacatureruimte, de uitwerking van de cao, subsidies en hogere renteopbrengsten, terwijl tegelijkertijd structurele lasten oplopen, bijvoorbeeld voor onderhoud van materieel en voertuigen en voor ICT.

Wij zien bovendien dat extra storting in de bedrijfsvoeringsreserve nodig is om het weerstandsvermogen op niveau te houden en dat conform de gebruikelijke systematiek een bedrag van € 0,75 miljoen aan gemeenten wordt teruggegeven. In hoofdlijnen kan de raad instemmen met de voorgestelde resultaatbestemming 2025, onder het uitdrukkelijke voorbehoud dat de accountantscontrole geen materiële bijzonderheden oplevert. Wij verzoeken u de gemeenteraad te informeren indien de definitieve controleverklaring aanleiding geeft om de voorgestelde bestemming te heroverwegen. 21 Met betrekking tot de geactualiseerde begroting 2026 en de ontwerpbegroting 2027 stellen wij vast dat de eerder vastgestelde kaders uit de kadernota VRU 2027 daarin zijn verwerkt. Wij waarderen het dat de korting van 10 procent op de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDuR) binnen de eigen middelen van de Veiligheidsregio is opgevangen en niet is afgewenteld op een extra verhoging van de gemeentelijke bijdrage. Wij zien dat de loon- en prijsontwikkeling zoveel mogelijk aansluit bij de indexeringssystematiek van het Gemeentefonds en dat in 2026 en 2027 sprake is van een incidenteel voordeel voor gemeenten als gevolg van de gefaseerde loonsverhoging uit het principeakkoord cao veiligheidsregio’s.

Tegelijkertijd constateren wij dat de structurele extra lasten uit de toekomstscenario’s vanaf 2027 oplopen en dat richting 2031 sprake is van een aanzienlijke structurele verhoging van de gemeentelijke bijdrage. In dat licht kunnen wij instemmen met de geactualiseerde begroting 2026 en de ontwerpbegroting 2027, maar vinden wij het des te belangrijker om in te gaan op enkele punten die voor Vijfheerenlanden in het bijzonder van belang zijn. Een eerste specifiek punt betreft de IGPP-compensatieregeling voor Vijfheerenlanden. Bij de herindeling per 1 januari 2019 is onze gemeente toegetreden tot de Veiligheidsregio Utrecht. Destijds is vastgesteld dat de uitbreiding van het verzorgingsgebied voor de Veiligheidsregio structureel duurder was dan de toename van onze bijdrage in het gemeentelijk basistakenpakket op basis van de ijkpuntscores. Dat nadeel is toen geraamd op € 140.000 per jaar. Om te voorkomen dat andere gemeenten nadeel zouden ondervinden, is afgesproken dat Vijfheerenlanden dit bedrag jaarlijks, niet-geïndexeerd, betaalt via het individueel gemeentelijk pluspakket. Deze constructie paste bij de overgangsfase na de herindeling. Inmiddels maakt Vijfheerenlanden echter al meerdere jaren volledig deel uit van de Veiligheidsregio Utrecht.

In de ogen van onze raad past een aparte, structurele compensatieregeling niet meer bij een gelijkwaardige deelname aan de gemeenschappelijke regeling. Wij zien daarom met instemming dat u in de stukken rond de financieringssystematiek voorstelt om het compensatiemechanisme gefaseerd af te bouwen en om de jaarlijkse bijdrage van € 140.000 van Vijfheerenlanden op te nemen in het gemeentelijk basistakenpakket en te verdelen volgens de objectieve gemeentefondssleutel voor brandweer en crisisbeheersing. De gemeenteraad van Vijfheerenlanden verzoekt u om deze lijn expliciet te bevestigen door een besluit voor te bereiden waarin wordt vastgelegd dat de IGPP-compensatieregeling voor Vijfheerenlanden wordt beëindigd en dat het bedrag van € 140.000 structureel wordt opgenomen in het gemeentelijk basistakenpakket en wordt omgeslagen conform de reguliere gemeentefondsverdeling. Een tweede belangrijk punt betreft de beheersbaarheid, temporisering en cumulatie van financiële effecten.

De gemeenteraad constateert dat de gemeentelijke bijdrage de komende jaren om meerdere redenen stijgt: door loon- en prijsindexering, door de gefaseerde invoering van het scenario ‘op orde’, door mogelijke aanpassingen in de financieringssystematiek (zoals de indexeringssystematiek, een eventuele volumecomponent, de afbouw van het compensatiemechanisme en de integratie van de IGPP-bijdrage) en door toekomstige besluiten over huisvesting. Daarnaast verwachten wij dat de digitale veiligheidsopgave en de vitale status van de Veiligheidsregio tot aanvullende structurele lasten kunnen leiden. Tegen deze achtergrond verzoeken wij u om een meerjarige, gemeente-specifieke doorkijk te verstrekken, ten minste tot en met 2031, van de cumulatieve financiële effecten per gemeente. In deze doorkijk dienen in ieder geval de effecten van het scenario ‘op orde’, de loon- en prijsontwikkeling, een eventuele volumecomponent, de afbouw van het compensatiemechanisme, 22 de integratie van de IGPP-bijdrage van Vijfheerenlanden, de financiële doorwerking van het nog te nemen huisvestingsbesluit en de structurele kosten van de digitale veiligheidsopgave te worden meegenomen zodra deze bekend zijn.

Wij vragen u daarnaast om besluiten met substantiële financiële impact voor gemeenten tijdig aan te kondigen en, waar mogelijk, gefaseerd in te voeren, zodat wij deze kunnen verwerken binnen onze eigen begrotingscyclus. Tot slot verzoeken wij u om nieuwe voorstellen die leiden tot extra structurele bijdragen van gemeenten alleen in te dienen wanneer aantoonbaar sprake is van onvermijdbare, onoplosbare en onuitstelbare knelpunten en om bij alle keuzes steeds een sobere en doelmatige afweging te maken. Een derde punt betreft digitale veiligheid en de vitale status van de Veiligheidsregio. De raad heeft kennisgenomen van uw aanwijzing als vitale aanbieder, de uitkomsten van de audit die laten zien dat de Veiligheidsregio op dit moment onvoldoende scoort op digitale veiligheid en de constatering dat het bereiken van het gewenste volwassenheidsniveau een meerjarige opgave tot circa 2030 is. Tegelijkertijd realiseren wij ons dat digitale veiligheid en bedrijfscontinuïteit van groot belang zijn voor de hulpverlening in onze gemeente, voor de inzet van de brandweer, de crisisorganisatie, de meldkamerfuncties en de informatievoorziening richting partners en inwoners. De gemeenteraad van Vijfheerenlanden steunt daarom uw inzet om via het programma Digitale Veiligheid de basis op orde te brengen en toe te groeien naar het vereiste niveau.