B01. ProvincieUtrecht GS en PRT Afschirft antwoordbrief aan Min BZK inzake aielopvang en huisvesting statushouders.pdf

PROVINCIE :: UTRECHT

Ministerie van BZK t.a.v. de minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening de heer H. de Jonge Postbus 20011 2500 EA DEN HAAG Ministerie van JenV t.a.v. de staatssecretaris van Justitie en Veiligheid de heer E. van der Burg Postbus 20011 2500 EA DEN HAAG ONDERWERP

DATUM DOCUMENTNUMMER VAN

Beantwoording brieven 7 en 21 september jl. 11-10-2022 UTSP-1695590275-5754 Ruben Cales

TELEFOONNUMMER E-MAILADRES

DOMEIN/OPGAVE TEAM

+31646543657 Ruben.cales@provincieutrecht.nl KCK TKA

Geachte minister de Jonge, geachte Staatssecretaris van der Burg,

Wij hebben uw twee brieven van 7 september en 21 september jl. in goede orde ontvangen. In uw brief van 7 september jl. vraagt u de Provinciale Regietafels om aan te geven wanneer zij de plannen gereed hebben betreffende de asielopvang in de provincie. In uw brief van 21 september jl. richt u zich tot de commissarissen van de Koning. U schrijft daarin dat de gedeputeerden verzocht zijn om inzicht te bieden in hoe gemeenten de huidige en toekomstige huisvestingsopgave voor statushouders, deels versneld, gaan behalen. Uw vragen uit beide brieven worden in deze brief beantwoord. Allereerst wordt ingegaan op de opgave rondom asielopvang en vervolgens wordt de huisvesting van statushouders behandeld. Gezien de grote inspanningen die nodig zijn om gezamenlijk als één overheid de opgaven het hoofd te kunnen bieden, is extra ondersteuning vanuit het Rijk van essentieel belang. In de laatste alinea kondigen wij namens de PRT een Bod 3.0 aan waarin wij u vragen om verdere ondersteuning. Onder coördinatie van de PRT wordt hard gewerkt aan de volgende gecombineerde opgaven: (crisis)noodopvang voor asielzoekers op de korte termijn, de flexibilisering van de asielopvang (via de Uitvoeringsagenda Flexibilisering Asielketen) op de midden- en lange termijn en de huisvesting van statushouders.

Op zoek naar oplossingen werkt de provincie nauw samen met het Rijk, gemeenten, corporaties, de Veiligheidsregio Utrecht (VRU) en het COA. Het Utrechtse Kansenmakersteam is een belangrijke inzet in de asielketen. Dit team is een initiatief van de regio Utrecht, de regio Amersfoort en de provincie. Het Kansenmakersteam ondersteunt de Utrechtse gemeenten bij het realiseren van de opvang- en huisvestingsopgaven door te helpen belemmeringen weg te nemen bij initiatieven. Ook biedt het team hulp bij het vinden en realiseren van kansen. Zij zijn actief in de gehele breedte van de asielketen. Bovenal is het goed te benadrukken dat de resultaten die we nu vanuit de provincie Utrecht bereiken te danken zijn aan de grote inspanning die de Utrechtse gemeenten en de VRU leveren. In tijden waarin zij zich ook inzetten voor de opvang van Oekraïense ontheemden is het gelukt om gezamenlijk ons steentje bij te dragen. In deze brief geven wij aan hoe wij ons zullen blijven inzetten. Asielopvang: de opgave Op basis van de huidige inzichten heeft u geconstateerd dat de capaciteitsbehoefte verhoogd dient te worden ten opzichte van vorig jaar. De redenen voor deze verhoging zijn een hogere asielinstroom, na twee jaren van een beperkte inreizigersstroom veroorzaakt door COVID-19, hogere inwilligingspercentages, oplopende werkvoorraden

PROVINCIE-UTRECHT.NL

1van 4

bij de IND en het verblijf van relatief veel vergunninghouders in de opvang, in afwachting van huisvesting in gemeenten. Vanaf 1 januari 2023 is de opgave voor de provincie Utrecht met +663 plekken verhoogd in vergelijking met een jaar eerder. De nieuwe provinciale opgave voor de provincie Utrecht bedraagt daarmee 2.862 opvangplekken conform de verdeelsystematiek van januari 2022. In uw brief geeft u aan dat het doel is om zo snel mogelijk toe te werken naar duurzaam inzetbare opvangplekken. Hierbij benadrukt u dat, met de winter in het zicht, het noodzakelijk is om op zoek te gaan naar vervangende locaties voor de CNO plekken die momenteel geboden worden. Asielopvang: onze bijdrage Onze gezamenlijke inspanning leidt ertoe dat de Utrechtse gemeenten op 1 januari 2023 in ieder geval 2.132 asielopvangplekken aanbieden. We hebben deze realisatie nog niet kunnen toetsen aan het aangekondigde, maar nog niet door ons ontvangen fiche van het COA. De opvang is verdeeld over de volgende type voorzieningen: Langdurig beschikbaar 2.862

Provinciale opgave per 01-01-2023 Provinciale bijdrage op 01-01-2023 Reguliere opvang

1.717

Reguliere AMV opvang

30

Noodopvang

385

Totaal

2.132

Verschil provinciale opgave en -bijdrage

-730

In het aantal van 2.132 asielopvangplekken zijn de opvang van NIDOS-jongeren en de CNO plekken niet meegerekend. NIDOS-jongeren hebben al een status. Hoe omgegaan wordt met de opvolging van de 450 tijdelijke CNO-plekken is nog onderwerp van gesprek. Op dit moment wordt met man en macht gewerkt aan de realisatie van nieuwe locatie's in Amersfoort (naast het huidige AZC), de Pahud de Mortangesdreef in Utrecht en Kamp van Zeist. Onze inzet is erop gericht dat deze drie locaties eind dit jaar gereed komen. In dat geval levert dit een extra bijdrage van +800 duurzaam inzetbare asielplekken. De tijdige realisatie is echter nog allerminst zeker. Het is momenteel nog onduidelijk of het WS Kamp (gemeente Zeist) ook na 31-12-2022 openblijft. Hier worden momenteel 480 Afghaanse evacués opgevangen. Er zijn nog geen nieuwe afspraken gemaakt met het ministerie van Defensie. In de provincie Utrecht zijn er ook andere initiatieven in ontwikkeling. Deze zijn echter nog in een te vroeg stadium om nu al op te nemen in de plannen. Het is van groot belang om blijvend dergelijke nieuwe initiatieven aan te jagen, omdat de instroom fluctueert en omdat noodopvanglocaties, zoals in Baarn en de Star Lodge-locatie in Utrecht, naar verwachting zullen sluiten. Dit maakt dat de capaciteit in de loop van 2023 zal dalen, wat met nieuwe initiatieven opgevangen moet worden.

Huisvesting van statushouders: de opgave Het Rijk, VNG, IPO en Veiligheidsberaad hebben op 26 augustus jl. afgesproken te streven naar de huisvesting van meer dan 20.000 vergunninghouders in de tweede helft van 2022. Dit is geen extra taakstelling, maar wel nodig om een voorsprong te nemen op de verhoogde taakstelling van 2023-1. Deze opgave wordt verdeeld over gemeenten conform de taakstellingssystematiek. U verzoekt de commissaris van de Koning om, vanuit zijn rol als rijksorgaan, erop toe te zien dat aan of via de provinciale regietafel de coördinatie, afstemming en monitoring plaatsvindt van deze afspraak. Naar aanleiding van het verzoek van stichting NIDOS, verwoord in uw brief van 7 september jl., zoeken we nu ook oplossingen voor het ter beschikking stellen van 25-30 extra eengezinswoningen voor AMV-ers. Vanuit de provincie werken het Kansenmakersteam en het provinciaal programma Versnelling Woningbouw met gemeenten mee over oplossingen voor het huisvestingsvraagstuk. Huisvesting van statushouders: onze werkwijze Het vergt gezamenlijke en gecoördineerde inspanningen om de grote opgaves haalbaar te maken. Wij geven u hierbij weer hoe wij in de provincie Utrecht de regionale regie op de asielopvang en huisvesting organiseren. Daarin

2 van 4

staan we stil bij: 1) de bestuurlijke organisatie, 2) onze toezichtrol en 3) het voortzetten van de Versnellingsopgave Huisvesting Statushouders. o

1) Bestuurlijke organisatie

In de provincie Utrecht is de bestuurlijke organisatie georganiseerd via de PRT en een kopgroep PRT. Die organisatie is als volgt ingericht:

Provinciale Regietafel: cvdK {voorzitter), provincie {gedeputeerde IBT en Wonen), burgemeesters en wethouders Wonen van alle Utrechtse gemeenten Overleggen zijn momenteel 'ingevlochten' bij de Bestuurlijke Afstemmingsoverleggen (BAO) van de Veiligheidsregio Utrecht

Kopgroep PRT: cvdK (voorzitter), provincie (gedeputeerde IBT en Wonen), vertegenwoordigers Regio's Amersfoort en U16+ (burgemeester en wethouder Wonen gemeente Amersfoort, wethouders Integratie en Wonen gemeente Utrecht), Veiligheidsregio Utrecht, COA, coördinerende gemeentesecretarissen

Bestuurlijke overleggen Regio Amersfoort

Bestuurlijke overleggen Regio U16 (+3 Utrechtse Foodvalleygemeenten)

De Kopgroep PRT vervult namens de PRT een trekkersrol. De bestuurders vertegenwoordigen ook hun regio's. De leden van de Kopgroep overleggen eens per maand. Bij de laatste Kopgroepvergadering (7 oktober jl.) waren ook medewerkers vanuit de ministeries BZK en JenV aangesloten. In de Kopgroep bespreken we zowel de huisvestings- als asielopgave. Naast deze organisatie wordt maandelijks een nieuwsbrief verspreid. Hierin besteden we aandacht aan nieuwe opgaves en ontwikkelingen, zoals een verwijzing naar de recente brieven van het Rijk of de inkoop van flexunits door het Rijksvastgoedbedrijf. Deze nieuwsbrief gaat naar alle bestuurlijke en ambtelijke contactpersonen in de regio. o

2) Toezichtrol

Als verantwoordelijke toezichthouder op de huisvestingstaakstelling is het Interbestuurlijk Toezicht vanuit de provincie op de gemeenten al enige tijd verstevigd. Zo houden wij dagelijks de realisatiecijfers van de huisvesting statushouders per gemeente bij. Daarnaast staan wij zowel ambtelijk als bestuurlijk in nauw contact met alle gemeenten. In onze contacten met gemeenten vragen we ook nadrukkelijk aandacht voor het streven om in 2022 volledig te voldoen aan de taakstelling en een deel van de taakstelling van 2023 al te realiseren. In de recente toezichtbrieven is hier ook naar verwezen. De verwachting is dat, dankzij alle inzet die wij en gemeenten plegen, we dit jaar dicht in de buurt komen van de taakstelling inclusief het inlopen van de achterstanden. Daarbovenop ook nog vooruitlopen op de taakstelling 20231 lijkt niet realistisch. o

3) Voortzetting versnellingsopgave huisvesting statushouders

Afgelopen zomer heeft de Veiligheidsregio Utrecht (VRU) de opdracht gekregen om zes weken lang (t/m 22 augustus) versneld statushouders te huisvesten. De VRU heeft gemeenten geholpen het reguliere proces te optimaliseren door een monitoringssysteem op te zetten en een regionaal platform te ontwikkelen voor de matching van beschikbare woonruimte met te plaatsen statushouders. De gemeenten hebben aangegeven dat dit hen hielp en daarom is dit proces nog steeds actief. Omdat de formele taak van de veiligheidsregio's is geëindigd wordt er een warme overdracht georganiseerd vanuit de VRU naar de PRT, van waaruit de uitvoering bij het Kansenmakersteam wordt belegd. . Dit team zet deze taak door om gemeenten optimaal te faciliteren tot een verdere versnelling van statushouders te komen.

3 van 4

Aankondiging bod 3.0 De Utrechtse PRT blijft de gecombineerde opgave voor flexibilisering, opvang van asielzoekers en huisvesting van vergunninghouders gezamenlijk het hoofd bieden door met locaties en initiatieven bij te dragen aan een duurzame en toekomstbestendige asielketen. Het Kansenmakersteam speelt hierin een belangrijke aanjagende en faciliterende rol. Het Kansenmakersteam is niet alleen onmisbaar voor lopende initiatieven, maar ook voor de ontwikkeling van nieuwe locaties, die voortdurend nodig zijn. Dit najaar zullen wij u een nieuw bod namens de PRT, genaamd Bod 3.0, aanbieden met daarin een verzoek voor verdere ondersteuning van het Kansenmakersteam en voor een aantal concrete projecten die vanaf 2023 gerealiseerd kunnen worden. Een toelichting daarop: Voortzetting van de werkzaamheden van het team is randvoorwaardelijk voor het realiseren van alle doelstellingen in 2023. De opgave blijft onverminderd groot: versnelling van de realisatie van (flex)woningen, het tot ontwikkeling brengen van voldoende duurzamer beschikbare opvangplekken en het ondersteunen van gemeenten bij het versnellen van de huisvesting van statushouders. Ook willen we nog de slag maken om de asielketen te flexibiliseren en daarmee toekomstbestendig te maken.

Voortzetting en uitbreiding van het Kansenmakersteam in 2023 is daarom hard nodig gezien de veelheid van opgaven die de provincie voor zichzelf ziet. We zullen voorafgaand aan het Bod 3.0 hierop in een separate brief op terugkomen. Zoals eerder vermeld wordt er in onze provincie volop gewerkt aan nieuwe initiatieven om de asielketen verder te ontlasten en te flexibiliseren. Voorwaardelijk daarbij is de bereidheid van de Rijksoverheid om mee te denken bij het oplossen van de door ons gesignaleerde knelpunten. Dit najaar zullen wij u een nieuw bod aanbieden voor concrete projecten die vanaf 2023 gerealiseerd kunnen worden. Deze projecten zijn vaak alleen haalbaar met een substantiële rijksbijdrage, waarvoor de nu bestaande subsidieregelingen niet altijd toereikend zijn. We zullen dit in ons Bod 3.0 nader uitwerken en zoeken graag in samenspraak met u naar aanvullende mogelijkheden. Een afschrift van deze brief zal worden verstuurd naar de Landelijke Regietafel Migratie en Integratie, de Utrechtse PRT, de regionale samenwerkingsverbanden Regio Amersfoort en U16+ en de Utrechtse gemeentesecretarissen. Hoogachtend, Gedeputeerde Staten van Utrecht,

Secretar mr. drs. A.G. Knol-van Leeuwen

4 van 4