Startnotitie Cultuurnota 2022-2032.pdf

Startnotitie Cultuurnota 2022-2032

1

Inhoudsopgave

Inhoudsopgave ............................................................................................................................................... 2 Inleiding .......................................................................................................................................................... 3 Stand van Cultuur ........................................................................................................................................... 4 Kaders Cultuurnota 2022-2032 ..................................................................................................................... 5 Context ............................................................................................................................................................ 7 Proces en planning......................................................................................................................................... 8 Bijlagen ........................................................................................................................................................... 9

2

Inleiding Cultuur smeedt de toekomst. Als gemeente onderstrepen wij dan ook vanzelfsprekend het belang van cultuur. Cultuur bevordert sociale binding, want we ontmoeten elkaar, we creëren samen. Cultuur bevordert creatief talent en stimuleert de economie. Cultuur vergroot ons innovatief vermogen en draagt bij aan ons welzijn en onze maakindustrie. Cultuur voor en door iedereen! Daarom is er de afgelopen jaren hard gewerkt aan kunst en cultuur. Door ons, maar zeker ook door onze gemeenschap. Waar nodig en mogelijk faciliteren en ondersteunen wij de gemeenschap hierbij. De voorbeelden hiervan zijn legio. Van DRU tot het Hofshuus en het Landfort, van Openluchttheater tot Muziekschool. Het voorgaande cultuurbeleid, de nota ‘Met vuur voor cultuur’, stamt alweer uit 2009. En deze beleidsperiode eindigde in 2012. Zoals het hierop volgende hoofdstuk beschrijft hebben wij in de tussenliggende jaren niet op onze handen gezeten. Echter, dat neemt niet weg dat een nieuwe tijd en een veranderde samenleving vragen om een nieuw beleid voor kunst en cultuur. Het afgelopen half jaar is er door de beleidsadviseurs een uitgebreide rondgang gemaakt door het culturele landschap van Oude IJsselstreek. Enerzijds om de ‘Stand van Cultuur’ op te maken, en anderzijds om input op te halen voor het nieuwe cultuurbeleid.

Vervolgens een opzet voor de basis van het cultuurbeleid, gebaseerd op wat we in de rondgang hebben opgehaald, op regionaal beleid en een model voor talentontwikkeling. Tot slot gaan we in op de context van het cultuurbeleid, het nog te lopen proces, en de planning hiervan op hoofdlijnen. Onderdeel van het proces is een werkbijeenkomst met uw raad in november van dit jaar. Op deze werkbijeenkomst hopen wij met u de lijnen uit te kunnen zetten voor een breed gedragen cultuurbeleid voor de komende tien jaar. Wij kijken daarnaar uit!

Namens het college, Janine Kock | Wethouder Kunst en Cultuur

3

Stand van Cultuur Voor de VNG ontwikkelde Cor Wijn een indeling van culturele voorzieningen in relatie tot de omvang van gemeenten. Wij stellen voor deze standaard als referentiekader te nemen. Het model gaat uit van drie ringen, waarbij de binnenste ring betrekking heeft op gemeenten met minder dan 30.000 inwoners. De middelste ring geeft aan wat gemeenten met tussen de 30.000 en 90.000 inwoners aan voorzieningen bieden. De voorzieningen van gemeenten met meer dan 90.000 inwoners zijn genoemd in de buitenste ring. Oude IJsselstreek valt qua inwoneraantal in de middelste ring:

We zien hier echter ook direct dat Oude IJsselstreek een bijzonder aanbod heeft voor een gemeente van onze omvang. Daar waar de voorzieningen in de buitenste ring doorgaans slechts weggelegd zijn voor de grootste gemeenten, kan ook Oude IJsselstreek bogen op een flink aantal van deze voorzieningen. Zo beschikken wij (bij voorbeeld) wel degelijk over een culturele broedplaats, meerdere kunstenaarsinitiatieven, een concertzaal, een schouwburgzaal en een pluriform aanbod door centra en zzp’ers. 4

Maar ook ons materiële en immateriële erfgoed mag er wezen, er is de afgelopen tien jaar bestendigd of doorontwikkeld. We kunnen trots zijn op onze verenigingen, tradities, kermissen en jaarfeesten. Op een muziekschool en twee theaters. Evenals op gebouwd erfgoed onze Rijksmonumenten zoals het Landfort en het DRU Industriepark. We mogen terecht trots zijn op hetgeen er afgelopen jaren al is gerealiseerd in Oude IJsselstreek.

Kleurrijke kunst langs de Oude IJssel

Aangepaste kermisactiviteiten in Coronatijd

Kaders Cultuurnota 2022-2032 Naast het model van Cor Wijn stellen wij voor nog twee kaders te hanteren, namelijk het Regioplan Culturele Infrastructuur Achterhoek 2021-2024 en de daarin opgenomen ‘piramide voor talentontwikkeling’. Het regioplan hanteert 4 themalijnen om het culturele veld in te delen in een piramide: • • • •

Educatie Participatie Presentatie Top 5

Als we kijken naar het culturele veld in Oude IJsselstreek, dan stellen wij voor dat te vertalen in een vijftal pijlers waar onze kunst, cultuur en erfgoed op rusten: 1. Kunst- en cultuureducatie. KiCK, Sjors Creatief, cultuurcoaches in de scholen. 2. Community Arts. Cultuur als middel in het sociaal domein. Evenals het samen werken aan circulaire kunst of ambacht. 3. Toerisme en recreatie. Onlosmakelijk verbonden met cultuur, noodzakelijk om het toeristisch potentieel van de gemeente te verbreden 4. Verenigingsleven. Waar in onze gemeente participatie en presentatie van kunst en cultuur elkaar vinden. 5. Podia en musea. Wij draaien hier mee in het topsegment. Door de themalijnen van het Regioplan en ons eigen culturele veld bij elkaar te brengen ontstaat een kader waar ons cultuurbeleid op gebaseerd kan worden.

6

Context Hoewel Oude IJsselstreek een bijzonder cultureel karakter heeft staan we natuurlijk niet op onszelf. Zodoende kan ook ons beleid niet op zichzelf staan. We schetsen hier de belangrijkste beleidsstukken en geven een beknopt overzicht van belangrijke stakeholders. Het Rijk heeft voor de periode 2021-2024 een cultuurnota vastgesteld getiteld ‘Cultuur in een open samenleving’. Minister Engelshoven plaatst hierin cultuur als tegenmacht versus de macht van ratio en economie. Cultuur dient om te spiegelen, wakker te schudden en te inspireren. Hierbij geeft het Rijk vier uitgangspunten waarbij wij willen aansluiten: • • • •

Verbreding en vernieuwing Een sterke cultuursector Cultuur is voor iedereen Cultuur is grenzeloos

Zoals in het voorgaande gedeelte is benoemd is op regioniveau in de Achterhoek ook een cultuurplan vastgesteld. Dit plan geldt als verbreding van het reeds bestaande Cultuur- en Erfgoedpact Achterhoek (CEPA). De themalijnen van CEPA sluiten, vanzelfsprekend, aan op het regioplan en op de andere cultuur- en erfgoedpacten die door Cultuur Oost gefaciliteerd worden in opdracht van de Provincie Gelderland. Wij zijn de zittend voorzitter van het CEPA en omarmen dan ook de doelen van het CEPA: • • • • •

Verbinding tussen cultuur en erfgoed versterken in concrete, regioversterkende, kwalitatieve en bovenlokale projecten. Versterking Achterhoekse culturele infrastructuur, professionele- en amateurinstellingen lokaal, zodat partijen elkaar (beter) leren kennen en verbindingen kunnen leggen. Cultuur verbinden met zorg en welzijn. Aansluiten bij vrijetijdseconomie, toerisme en recreatie rondom cultureel erfgoed bevorderen. De eigen omgeving beter beleefbaar maken voor de inwoners van de Achterhoek en de bezoekers.

Uiteraard zijn er ook lokaal, in en vlak bij onze gemeente, vele stakeholders in het culturele veld. Van klein tot groot en in de volle breedte van kunst, cultuur en erfgoed. Een aantal van deze stakeholders willen we voor de volledigheid hier benoemen, in willekeurige volgorde: • • • • • • • • • • • • • •

DRU Industriepark Platform Cultuureducatie Achterhoek Jubal Het Hofshuus Amphion Cultuurbedrijf Bibliotheek Achterhoekse Poort KiCK Oude IJsselstreek Openluchttheater Engbergen Stichting Kerk- en fietspaden Sinderen e. o. Kunstenaarscollectief Breekijzer Huntenpop Kunstcommissie Oude IJsselstreek Huntenkunst Stichting Silvolde Kunst en Cultuur

7

Proces en planning Zoals gezegd zijn we het proces om te komen tot een Cultuurnota begonnen met een uitgebreide rondgang door het gehele culturele veld in en om Oude IJsselstreek. Daarnaast is er een inventarisatie en bureaustudie gedaan van het vigerende beleid op dit gebied. Dat heeft geleid tot het hierboven gepresenteerde voorstel voor kaders en uitgangspunten. Dit voorstel willen wij graag met uw raad bespreken in de commissievergadering om te komen tot een breed gedragen startpunt en kaderstelling. Om slechts de kaderstelling in de raad plaats te laten vinden zouden wij een gemis vinden. Daarom stellen wij voor op een werkbijeenkomst in november het gesprek met de raad te vervolgen en ideeën en input van u mee te krijgen. Op basis van de rondgang, de kaderstelling en de werkbijeenkomst wordt vervolgens het nieuwe cultuurbeleid opgesteld. Het resultaat hiervan wordt in februari aan uw raad gepresenteerd ter bespreking en vaststelling. Onderstaand is de planning op hoofdlijnen van dit proces weergegeven. Planning op hoofdlijnen Datum Q2 / Q3 2021

Onderwerp Rondgang door het culturele veld van Oude IJsselstreek

September 2021 7 oktober 2021 28 oktober 2021 11 november 2021

Behandeling Startnotitie Cultuurnota in het college Behandeling Startnotitie Cultuurnota in commissie MO Vaststelling Startnotitie Cultuurnota in raadsvergadering Werkbijeenkomst Cultuurnota, open gesprek

Nov 2021 – jan 2022

Opstellen Cultuurnota

Januari 2022 3 februari 2022 24 februari 2022

Behandeling Cultuurnota in het college Behandeling Cultuurnota 2022-2032 in commissie MO (nog te plannen) Vaststelling Cultuurnota 2022-2031 in raadsvergadering

8

Bijlagen Met Vuur voor Cultuur (Cultuurnota 2009-2012) De Achterhoek op de kaart (Programma Cultuur en Erfgoed Achterhoek 2021-2024) Regioplan Culturele Infrastructuur Achterhoek 2021-2024

9