RV Normenkader en controleprotocol 2023.pdf

Raadsvoorstel Datum raadsvergadering

: 4 juli 2024

Zaaknummer

: 726685

Onderwerp:

: Controleprotocol en normenkader 2023

De raad wordt voorgesteld 1. 2.

Het Controleprotocol 2023 ten behoeve van de jaarrekeningcontrole 2023 vast te stellen; Het Normenkader 2023 vast te stellen.

Aanleiding De gemeenteraad heeft aan RA12 de opdracht verstrekt de accountantscontrole als bedoeld in artikel 213 van de Gemw. voor de gemeente Oude IJsselstreek uit te voeren. Voor de uitvoering van de controle is het controleprotocol relevant. Voor het afgeven van een rechtmatigheidsverantwoording door het college is het normenkader relevant. Controleprotocol In het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado) is bepaald met welke goedkeuringstoleranties de accountant de jaarrekening van de gemeente controleert en welke grens hij hanteert voor het rapporteren van bevindingen. Het Bado geeft de raad aan welke normen minimaal moeten worden gehanteerd: maximaal 1% onrechtmatigheid en maximaal 3% onzekerheden. De gemeenteraad is bevoegd deze goedkeuringstoleranties lager vast te stellen. Al tenminste vanaf 2014 hanteren we als gemeente de minimale normen uit het Bado voor de controle en een minimumbedrag van € 50.000 voor het rapporteren van bevindingen. In het controleprotocol voor 2023 is daar wederom van uitgegaan. Normenkader In tegenstelling tot eerdere jaren is het – waar het gaat om financiële beheershandelingen - voor 2023 niet meer de accountant die een oordeel geeft over de rechtmatigheid van de lasten, baten en balansmutaties. Dit is over 2023 een verantwoording van het college aan de raad.

Om deze verantwoording mogelijk te maken wordt van de gemeente verwacht dat zij een overzicht heeft met alle relevante hogere wet- en regelgeving en regelgeving van de gemeente zelf, voor zover deze relevant zijn voor financiële beheershandelingen. Dit overzicht heet het normenkader. Dit overzicht dient jaarlijks te worden geactualiseerd. Wat wordt met beslissing bereikt Met het controleprotocol 2023 weet de accountant met welke toleranties hij in de controle en rapportering van bevindingen rekening dient te houden. Met het normenkader beschikt de gemeente over een overzicht van relevante weten regelgeving, noodzakelijk voor het afgeven van de rechtmatigheidsverantwoording 2023. Op deze manier kunnen we op een transparante en rechtmatige wijze verantwoording afleggen aan onze inwoners.

1.1 Met vaststelling van het controleprotocol legt de raad de normen en controletoleranties vast In een controleprotocol worden de te hanteren toleranties opgenomen. Voor de controle van de jaarrekening wordt – net als bij de meeste gemeenten- bij onze gemeente al jarenlang uitgegaan van de wettelijke normen, namelijk maximaal 1% onrechtmatigheid en maximaal 3% onzekerheden als percentage van de lasten van de begroting. Ook 1

voor 2023 is het advies om deze wettelijke normen te hanteren en niet scherper vast te stellen. Ten aanzien van de rapportagetolerantie voor bevindingen is deze de laatste jaren vastgesteld op € 50.000. Voor 2023 wordt voorgesteld dit bedrag te handhaven. 1.2 De raad is bevoegd tot vaststelling van het controleprotocol In het controleprotocol legt de gemeenteraad een aantal zaken nader vast ter voorbereiding en ondersteuning van de accountantscontrole op de jaarrekening. Veel punten daarin zijn echter slechts een formaliteit, omdat ze al door het Bado of door beroepsregels van de accountant verplicht zijn geregeld. Wel heeft de raad een eigen keuze rond het eventueel lager vaststellen van de te hanteren toleranties, het moment van uitvoering van de controle en het proces en de wijze rond het bespreken van de bevindingen van de accountant. Daarom wordt het controleprotocol ter vaststelling voorgelegd aan de raad. 2.1 Het normenkader geeft het kader voor de rechtmatigheidsverantwoording Zonder actueel normenkader ontbreekt een belangrijk toetsingskader voor de rechtmatigheidsverantwoording van het college aan de raad. Het normenkader voor 2023 is daarom geactualiseerd op basis van externe wet- en regelgeving én interne regelgeving, zoals nieuwe verordeningen.

Belangrijk hierbij is dat het normenkader niet alle wet- en regelgeving bevat, maar alleen: • Extern: wet- en regelgeving die bepalingen bevat over financiële beheershandelingen; • Intern: verordeningen voor zover die bepalingen bevatten over financiële beheershandelingen, andere besluiten van de gemeenteraad met een financieel kaderstellend karakter of besluiten die bepalingen bevatten over financiële beheershandelingen. 2.2 De raad is bevoegd tot het vaststellen van het normenkader In de Kadernota rechtmatigheid 2017 van de commissie BBV was bepaald dat het normenkader niet expliciet door de gemeenteraad hoeft te worden vastgesteld, maar dat het college dit ook kan doen en het normenkader ter kennisgeving aan de raad kan aan bieden. Dit was jarenlang de werkwijze in onze gemeente. Voor 2023 is in de Kadernota rechtmatigheid 2023 deze optie niet meer opgenomen, maar is vermeld dat de raad het normenkader vaststelt. Kanttekeningen a. Het afleggen van een rechtmatigheidsverantwoording is nog niet verplicht Het normenkader is nodig om de rechtmatigheidsverantwoording mogelijk te maken. Met die rechtmatigheidsverantwoording legt het college zelf (en dus niet meer de accountant) verantwoording af voor de rechtmatigheid van de jaarrekening. Er is landelijk echter vertraging ontstaan bij het tot stand komen van de juiste nieuwe kaders voor deze rechtmatigheidsverantwoording.

De wetgeving van decentrale overheden is al aangepast aan de nieuwe rechtmatigheidsverantwoording, maar het BADO en de BBV, de accountantsnormen, zijn nog ongewijzigd. Daardoor was lange tijd onduidelijk hoe gemeenten en accountants hiermee moeten omgaan. De minister heeft in maart 2024 hierover het volgende advies gegeven. Ondanks dat de wijziging van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO) en Besluit begroting en verantwoording (BBV) voorlopig op zich laat wachten moeten gemeenten als het aan de minister ligt bij de jaarrekening van 2023 toch al gaan werken met de rechtmatigheidsverantwoording. Verplicht is dit echter niet. De wettelijke opdracht aan de accountant voor de controle 2023 is daarmee anders dan voorgaande jaren. De accountant geeft namelijk geen direct oordeel meer over de rechtmatigheid van de jaarrekening, maar beperkt zich tot een oordeel over de getrouwheid van de jaarrekening. Het college kan wel zelf verantwoording afleggen binnen de huidige wettelijke kaders. Eigenlijk is het advies van het ministerie van BZK dus om alvast te werken zoals beoogd in de nieuwe situatie, waarin het college verantwoording aflegt en de accountant daar een getrouwheidsoordeel over geeft. Wij streven ernaar deze rechtmatigheidsverantwoording over 2023 te doen, maar met de nadrukkelijke kanttekening dat we dit echt als oefenjaar beschouwen.

Pas medio april 2024 is namelijk vanuit landelijke werkgroepen meer duidelijkheid gekomen hoe gemeenten en accountants hiermee moeten omgaan. En dan nog is het een erg complex geheel. We kunnen op moment van schrijven dan ook nog niet garanderen of we in staat zijn dit over 2023 daadwerkelijk te doen en wat het oordeel in die rechtmatigheidsverantwoording zal zijn. Kosten, baten, dekking n.v.t.

2

Uitvoering Planning N.v.t. Personeel N.v.t. Communicatie/participatie N.v.t. Evaluatie/verantwoording N.v.t. Bijlagen: • Controleprotocol 2023 • Normenkader 2023

3

Burgemeester en wethouders,

R. Frerix

M.W.J. Maasdam - Hoevers

Secretaris

wnd. burgemeester

Raadsvergadering d.d. ☐

conform voorstel

☐

zonder hoofdelijke stemming

☐

met algemene stemmen

☐

……stemmen voor……stemmen tegen

☐

aangenomen

☐

aangenomen met amendement…………

☐

aangehouden

☐

verworpen

☐

ter vergadering uitgereikt bij agendapunt

☐

in handen van B&W gesteld

☐

opmerkingen/toezeggingen……………….

☐

……………………………………………….

4