RAADSVOORSTEL Visie op landschap, natuur en groene kernen.pdf

Raadsvoorstel Datum raadsvergadering

: 22 april 2021

Zaaknummer

: 203036

Onderwerp:

: Visie op landschap, natuur en groene kernen

De raad wordt voorgesteld 1. De Visie op landschap, natuur en groene kernen vast te stellen.

Aanleiding In het landschap, de natuurgebieden en de (groene) kernen wonen, werken en recreëren we allemaal. Vaak staan we er niet bewust bij stil maar dat onze groene omgeving eruit ziet zoals ze eruit ziet is niet vanzelfsprekend. De gemeente Oude IJsselstreek heeft de afgelopen jaren meerdere plannen en beleidskaders ontwikkeld voor landschap en de groene openbare ruimte. Deze zijn verouderd en missen de samenhang met landelijke en soms (schijnbaar) tegenstrijdige ontwikkelingen. Nederland en daarmee ook Oude IJsselstreek staat voor vijf grote transities/opgaven: landbouw, energietransitie, verstedelijking, natuur en klimaatadaptatie. Dat vraagt om een Visie op landschap, natuur en groene kernen voor de lange termijn. De visie heeft niet alle antwoorden voor deze vijf grote opgaven. En gemeente Oude IJsselstreek heeft niet alle mogelijkheden om deze visie zelfstandig te realiseren, daar hebben we anderen bij nodig. De visie geeft wel het gewenste toekomstbeeld voor landschap, natuur en groene kernen en praktische handvatten om de komende jaren met inwoners, partners en andere overheden samen te werken aan de realisatie van dit toekomstbeeld. Waarbij het samenwerken met inwoners en grondeigenaren natuurlijk op vrijwillige basis is. Doorlopen traject In mei 2019 is een plan van aanpak voor het opstellen van de visie gemaakt en is gestart met de voorbereidingen.

In januari en februari 2020 zijn de eerste participatie acties uitgevoerd, zoals interviews met klankbordgroep en informatieavonden. De terugkoppeling van deze opgehaalde wensen en ideeën en de eerste aanzet van de visie is in mei en juni digitaal vormgegeven. Een noodzakelijk vorm als gevolg van de corona pandemie. De digitale film en enquête hebben geholpen bij de verdere ontwikkeling van de visie. In september is de conceptvisie afgerond en konden alle inwoners van 16 september tot 12 oktober hun reactie geven. De conceptvisie is ook informatief besproken in de raadscommissie van 14 oktober. Op de conceptvisie hebben we veel reacties mogen ontvangen. Alle reacties zijn verwerkt en beantwoord in een reactienota. Iedere indiener heeft hierover in december 2020 bericht ontvangen. De conceptvisie en reactienota zijn op 13 januari 2021 in de raadscommissie Fysieke Leefomgeving informatief besproken. De afgesproken wijzigingen, beschreven in de reactienota, zijn nu verwerkt in de Visie op landschap, natuur en groene kernen, even als de informatie vanuit de raadscommissie. Om de afgesproken wijzigingen goed inzichtelijk te maken is de reactienota aangevuld met een hoofdstuk verwerkingen waarin de teksten uit de conceptvisie en de nieuwe versie naast elkaar staan weergegeven.

Dit is een hulpmiddel om eenvoudig en overzichtelijk de wijzigingen in de definitieve visie ten opzichte van de conceptvisie te kunnen nalezen. Dit hoofdstuk is te vinden in het document Reactienota inclusief verwerkingen vanaf blz 78. 1

Wat wordt met beslissing bereikt De Visie op landschap, natuur en groene kernen geeft richting aan het gewenste toekomstbeeld voor landschap, natuur en groene kernen voor de komende jaren. Dit vanuit de focus: behoud, stimuleren bij, en op vrijwillige basis samenwerken met, inwoners en partners en als gemeente dragen we zelf zichtbaar bij aan een groene en kleurrijke omgeving. We doen dit in samenhang met andere landelijke ontwikkelingen die invloed hebben op of ruimte vragen in landschap, natuur en groene kernen. Argumenten om in te stemmen met voorgestelde beslissing(en) 1.1. De visie geeft richting en focus voor het gewenste toekomstbeeld voor landschap, natuur en groen kernen. De Visie op landschap, natuur en groene kernen gaat in eerste instantie over groen in al haar verschijningsvormen. Maar de visie is opgesteld in samenhang met vijf landelijke en soms schijnbaar tegenstrijdige transities/opgaven die een plek (moeten) krijgen in landschap en/of kernen: landbouw, energietransitie, verstedelijking, natuur en klimaatadaptatie. Deze ontwikkelingen hebben invloed op, of vragen letterlijk ruimte in, landschap, natuur en groene kernen. Het zijn onderwerpen die invloed hebben op de leefomgeving van al onze inwoners. Deze complexe opgaven vragen om zorgvuldige keuzes en een evenwichtige belangenafweging.

Deze visie geeft niet alle antwoorden voor deze opgaven en als gemeente hebben we niet alle mogelijkheden om deze visie zelfstandig te realiseren. Met deze integrale visie kunnen we wel het gewenste toekomstbeeld weergeven en zo kan sturing worden gegeven aan de gevolgen van (landelijke) ontwikkelingen op landschap, natuur en groene kernen. Het opstellen van deze visie was een prachtig maar omvangrijk traject met een intensief participatieproces. In dit proces hebben we veel verschillende visies, meningen en wensen van inwoners en belangenorganisaties mogen ontvangen en een plek gegeven in deze visie. Dit door focus op behoud van landschap en groen, stimuleren en samenwerken met inwoners, partners en andere overheden. Daarnaast hebben we beschreven hoe we als gemeente onze gronden en openbare ruimte gaan inzetten voor meer kleurrijk groen en biodiversiteit. 1.2. De visie geeft het startsignaal om de komende jaren te werken aan de uitvoering. Dat betekent niet dat gemeente Oude IJsselstreek de afgelopen jaren niet heeft gewerkt aan landschap, natuur en groene kernen. Dit gebeurde nog wel onvoldoende in samenhang met andere grote opgaven. Deze visie geeft die mogelijkheid en dat betekent dat het echte werk van start gaat. Bij iedere paragraaf in de visie zijn de uitvoeringsacties als praktische handvatten weergegeven en deze zijn samengevat in het uitvoeringsdeel.

Zo is inzichtelijk hoe we de komende jaren actief werken aan het behouden van groen en landschap, samenwerken op vrijwillige basis met inwoners, partners en andere overheden aan landschap en groene kernen en hoe we als gemeente onze eigen gronden inzetten. Kanttekeningen a. Niet iedere inwoner of belangenpartij zal 100% tevreden zijn. De Visie op landschap, natuur en groene kernen is een verwerking van alle opgehaalde informatie, meningen en visies van een groot aantal inwoners en partijen met verschillende belangen waar we rekening mee moeten houden. Bij het maken van de visie hebben we gehandeld vanuit de focus om 1. te behouden, 2. te stimuleren en samen te werken met andere partijen en inwoners en 3. om als gemeente zelf ons steentje bij te dragen aan versterken en ontwikkelen van landschap, natuur en groene kernen. Daarnaast zijn er meerdere ruimtevragen vanuit andere belangrijke ontwikkelingen zoals landbouw, energietransitie, verstedelijking, natuur en klimaatadaptatie. Complexe opgaven die vragen om zorgvuldige keuzes. Dat betekent dat voor sommige inwoners en/of belangenpartijen de visie te abstract of juist te concreet is of dat we met deze visie te veel of juist te weinig doen voor landschap, natuur en groene kernen. We hebben deze belangen afgewogen en zoveel mogelijk rekening gehouden met alle inbreng. 2

b. In het ontwikkelproces van deze visie is onrust ontstaan betreft de Groene Ontwikkelzone. Vanuit met name de agrarische sector hebben we veel reacties mogen ontvangen betreffende de Groene Ontwikkelzone. De GO-zone is onderdeel van het ruimtelijke beleid van provincie Gelderland en opgenomen in de Omgevingsverordening. Alle Gelderse gemeenten zijn verplicht om deze zone over te nemen in hun bestemmingsplannen. Daarom staat deze zone ook in het door de gemeenteraad vastgestelde bestemmingsplan Buitengebied Oude IJsselstreek 2017 (gemeenteraadsvergadering 28-06-2018). We hebben overschat hoe bekend dit beleid is en onderschat welke impact onvoldoende uitleg op één thema heeft, binnen de agrarische sector die de laatste jaren al veel zorgen en spanningen kent vanuit onder andere de stikstofcrises. Naar aanleiding van de conceptvisie zijn meerdere (individuele) gesprekken gevoerd om dit op te helderen met agrariërs en partners. Als gemeente hebben we niet meer, ander of verdergaand beleid betreffende ‘natuur’ dan de provincie Gelderland dat heeft, wel sluiten we daarop aan. We hebben overwogen om de GO-zone van de kaart of zelfs helemaal uit de Visie op landschap, natuur en groene kernen te halen. Dit provinciale beleid geldt echter en gemeenten zijn verplicht dit over te nemen in de bestemmingsplannen, wat gemeente Oude IJsselstreek dus ook gedaan heeft.

Het verwijderen van de GOzone zou dan ook enkel een cosmetische ingreep zijn en daarom hebben we besloten deze wel op te nemen in de visie. De betreffende paragrafen zijn verder verduidelijkt in de definitieve visie en we gaan ervanuit dat ontstane onrust met deze toevoegingen zoveel als mogelijk wordt weggenomen.

Kosten, baten, dekking Voor de uitvoering van de Visie op landschap, natuur en groene kernen is in de begrotingsbehandeling voor het jaar 2021 in de raadsvergadering van november 2020 besloten om financiële middelen voor 2021 en verder beschikbaar te stellen. Als bij de uitvoering blijkt dat aanvullende middelen nodig zijn, dan volgt een separaat voorstel. Uitvoering Planning April 2021 vaststelling gemeenteraad. 2021-2025 uitvoering, volgens planning zoals opgenomen in het uitvoeringsdeel van de visie. Personeel De Visie op landschap, natuur en groene kernen wordt in principe uitgevoerd binnen beschikbare uren van medewerkers. Mochten aanvullende uren nodig zijn, dan volgt een separaat voorstel. Communicatie/participatie Na instemming van uw gemeenteraad op dit voorstel is de Visie op landschap, natuur en groene kernen definitief. Dit wordt als eerst gecommuniceerd met indieners van een reactie op de conceptvisie. Daarna wordt de vaststelling van de visie algemeen bekend gemaakt via onder andere de gemeentepagina’s in Oude IJsselstreek Vizier en de gemeentelijke website. Evaluatie/verantwoording Inhoudelijke en financiële verantwoording gebeurt via de bestuursrapportages.

Bijlagen 1. Visie op landschap, natuur en groene kernen 2. Reactienota inclusief verwerkingen; Visie op landschap, natuur en groene kernen 3. Conceptvisie op landschap, natuur en groene kernen 4. Plan van aanpak; Visie op ons landschap 3

Burgemeester en wethouders,

Marijke Verstappen

Otwin van Dijk

Secretaris

Burgemeester

Raadsvergadering d.d. 22 april 2021 ☐

conform voorstel

☐

zonder hoofdelijke stemming

☐

met algemene stemmen

☐

……stemmen voor……stemmen tegen

☐

aangenomen

☐

aangenomen met amendement…………

☐

aangehouden

☐

verworpen

☐

ter vergadering uitgereikt bij agendapunt

☐

in handen van B&W gesteld

☐

opmerkingen/toezeggingen……………….

☐

……………………………………………….

4

Raadsvergadering d.d. 22 april 2021

De raad van de gemeente Oude IJsselstreek,

overwegende dat

gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 22 februari 2021

gelet op het bepaalde in de

BESLUIT: 1. De Visie op landschap, natuur en groene kernen vast te stellen.

Aldus besloten door de raad van de gemeente Oude IJsselstreek in zijn openbare vergadering van

De griffier,

de voorzitter,

M.B.J. Looman

O.E.T. van Dijk

5