PvdA - Voorjaarsnota 2025 - 04072024.pdf

Voorjaarsnota 2025.

Deze Voorjaarsnota laat zien dat er onzekere tijden aankomen en onze fractie wil daar vanavond op voor sorteren richting begroting. Ondanks het kleine plusje in de meicirculaire lopen de tekorten komende jaren fors op. Wij willen benadrukken dat de lijn van de coalitie, namelijk focus leggen op de uitvoering, zoveel mogelijk vast te houden. In de verschillende programma’s is geld gereserveerd en kan worden uitgevoerd. En zeker, je zou somber worden van de toenemende onzekerheid rond de financiën. Maar juist nu wordt er daadkracht en visie gevraagd van College en Raad. Dat is ook wat onze inwoners willen zien en van ons mogen verwachten. Natuurlijk helpt het als er voldoende geld is, maar geld lost niet alles op. Het dwingt ook om kritisch te kijken waar het anders en efficiënter kan. Het grote overschot op deze jaarrekening zou aanleiding moeten zijn voor het college om nauwkeuriger te begroten en alleen die voorstellen in de komende begroting op te nemen die haalbaar zijn. De begroting belasten met investeringen die niet worden uitgevoerd is in niemands belang en ook niet volgens afspraak met de raad. Graag een reactie van het college. De onzekere financiële toekomst vraagt ook een actievere houding ten aanzien van het binnenhalen van subsidies en andere geldstromen vanuit Regio, Provincie, Rijk en Brussel.

Kan het college naast de maatregelen die begin 2025 aan de raad worden voorgelegd, ook aangeven op welke manieren er andere financieringsbronnen kunnen worden aangesproken en binnengehaald? Ik las onlangs in Binnenlands Bestuur dat Helmond kampioen is binnenhalen subsidie. Ook Zevenaar wordt genoemd in de top vijf. Wij willen ook in die top… De waarschuwing vorige week op het VNG-congres was in ieder geval kraakhelder; In augustus zal er een informeel overleg zijn met het nieuwe Kabinet en als er geen balans is tussen taken en middelen en er geen financieel perspectief wordt geboden, dan worden acties voorbereid. Maar ik ben positief ingesteld en kan me slecht voorstellen dat dit Kabinet niet doordrongen is van het feit dat belangrijke uitvoeringstaken door gemeenten worden opgepakt en uitgewerkt. Eigenlijk een ultieme kans voor dit Kabinet om schoon schip te maken en de financiële verhoudingen weer in het lood te zetten. 1

Voorzitter, vooralsnog is onze begroting voor 2025 sluitend en wachten we af welke maatregelen u ons gaat voorstellen voor de periode na 2025. We zouden met deze constatering nu kunnen afsluiten….. maar de volgende onderwerpen moeten nog onder de aandacht. We zien graag voortzetting en waar nodig verbetering van het vernieuwde minimabeleid. Niet de focus op het ‘niet gebruik” maar denken in termen van hoe bereiken we onze inwoners om ze te kunnen geven waar ze recht op hebben. Daar hebben we ook andere instanties zoals Schuldhulpmaatje, Sociaal raadsliedenwerk en Buurtzorg bij nodig. Zij kunnen ons tippen zodat vanuit de gemeente proactief gehandeld kan worden. We zien nu initiatieven bij gemeenten waar problematische schulden worden kwijtgescholden. Wil het college toezeggen deze ontwikkelingen te volgen en als het kan voorstellen doen? Bij het vaststellen van de begroting 2024 heeft de raad ingestemd met de taakstelling uitvoering te geven aan de opvang van asielzoekers, statushouders en Oekraïense vluchtelingen. Dit najaar komen de regionale afspraken in de gemeenteraden. Vandaag zijn we geïnformeerd over de Achterhoekse Aanpak. Wij vinden het belangrijk om deze uitdagende opgave samen met de Regio uit te werken en ondersteunen de ingeslagen weg van het College. De Omgevingswet kent nog veel kinderziektes. Zorgen blijven we houden over het digitale stelsel.

Het omgevingsloket laat inwoners zien wat en waar (aan)gebouwd mag worden, maar dan moet je wel digitaal de weg weten te vinden. U schrijft ook zelf dat het nog niet functioneert zoals het zou moeten. Aandacht voor toegankelijkheid blijft geboden. Graag worden we op de hoogte gehouden. Wij horen trouwens positieve geluiden over de inzet van de omgevingstafel, waar inwoners hun plan kunnen laten toetsen op haalbaarheid. Goed geregeld. Waarschijnlijk gaat het mogelijk worden om een Planbatenheffing in te voeren. (Een meerderheid in de Tweede Kamer is voorstander.) Woningbouwprojecten zijn zo rendabel te krijgen en de winst na realisering van een woonwijk verdwijnt niet alleen in de zakken van de projectontwikkelaar. Wij gaan ervan uit dat u deze mogelijkheid gaat onderzoeken en zo nodig voorstellen doet. Vz. De wachtlijsten voor sociale woningwetwoningen loopt op. Kan het college in overleg met Wonion de prestatieafspraken heroverwegen zodat er niet alleen aandacht is voor verduurzamen van de voorraad (zoals nu het geval is) maar ook voor nieuwbouw. Kan er iets gezegd worden over de stand van zaken rond het complex De Baander in Terborg. Misschien is het

2

mogelijk om via de subsidiemogelijkheid “Steengoed benutten” van de Provincie leegstaand vastgoed om te katten naar sociale woningbouw? Hoe staat het met de ambitie om in 2030 energieneutraal te zijn. Het is akelig stil op dit gebied. Ook wat betreft waterstof. Graag een stand van zaken, maar vooral wanneer komen er voorstellen naar de raad. Wat de doorontwikkeling van de DRU betreft zijn we er erg goed in om er over te praten en wordt er veel op papier gezet. Het vorige college was daar goed in en dit college kan er ook wat van. We hadden toch niet voor niks de regie naar ons toegetrokken? Pak nu door en kom met goeie voorstellen naar de raad dan zijn wij van de partij. Of, om met het thema van het vng congres te spreken; gebruik verbeeldingskracht en zet een stap naar voren. Het Mobiliteitsplan wordt in het najaar aan de Raad aangeboden en we stellen vast dat de inwoners tot nu flinke input hebben geleverd. Dit plan zal weliswaar een lange doorlooptijd kennen, maar vraagt ook investeringen voor de kortere termijn. De hotspots met veel verkeer moeten veiliger en aangepakt. Het vrachtverkeer zoveel mogelijk verboden of omgeleid. In de voorjaarsnota lezen we dat vanuit het Strategisch Programma Verkeersveiligheid subsidies zijn ontvangen voor een aantal wegvakken die onveilig zijn.

Hoe matcht dit met het vast te stellen Mobiliteitsplan? Zal die uitvoering aansluiten bij wat we gaan vaststellen? Eenheid in maatregelen van weginrichting verhoogd de duidelijkheid en daarmee de veiligheid voor onze inwoners. Bovendien hebben wij de vraag of we nog meer financiële middelen uit dit Rijksprogramma naar onze gemeente kunnen sluizen? We zullen iedere euro hard nodig hebben. Graag horen we hoe college dat ziet. De oversteek over de N317 moet veiliger voor fietser en wandelaar. De motie daarover is duidelijk. Vorig jaar zijn de eerste gesprekken met de gedeputeerde hierover gevoerd en de mogelijkheid van een tunnel wordt onderzocht. Zijn er ondertussen meerdere bestuurlijke contacten geweest en is de noodzaak in Arnhem nog maar eens onder de aandacht gebracht? Is ondertussen duidelijk welke plaats deze kruising op de lijst van meest gevaarlijke kruisingen inneemt? U begrijpt hoop ik dat het hoognodig is om de raad hierover bij te praten. Dat kan nu niet uitgebreid, maar wel graag in de eerstvolgende commissie FL. Er is ook nog een andere soort veiligheid die van belang is voor onze inwoners en dat is de veiligheid van het eigen lijf. Huiselijk geweld speelt helaas, net als overal, ook in onze gemeente. De vrouw is meestal slachtoffer en geweld tegen vrouwen moet stoppen.

De regierol van de gemeente en de verantwoordelijkheid in de aanpak van huiselijk geweld is groot en de samenwerking in de veiligheidsketen is van essentieel belang.

3

Enkele weken geleden heeft het vorige kabinet op de valreep een plan van aanpak vastgesteld. Wij vragen om implementatie van deze verbeterde aanpak, daar waar dat kan, nu al, maar zeker bij het nieuwe integrale veiligheidsbeleid onder het hoofdstuk Zorg en Veiligheid. In onze huidige begroting (blz 30) hebben we trouwens een vijftal uitvoeringspunten en ook een monitoring vastgesteld op gebied van o.a. huiselijk geweld. Zo halverwege dit begrotingsjaar willen we daar graag een stand van zaken van zien en ook dat kan uiteraard in commissieverband. Tot slot voorzitter, in het presidium van afgelopen maandag is er gesproken over de voortgang en implementatie van de Wet Open Overheid. Dat wil nog niet vlotten. Een wet die sinds 2022 van kracht is en belangrijk is voor onze inwoners maar ook voor raadsleden. In de jaarstukken lezen we dat wellicht de samenwerking met de vng moet worden gezocht om voortgang te krijgen in dit nogal ingewikkelde proces. Kunt u ons toezeggen om kort na het zomerreces een werkbijeenkomst te beleggen voor de raadsleden. We kunnen daarbij aanspraak maken op de VNG die een speciale ploeg met ambassadeurs heeft samengesteld en die college en raad kunnen helpen bij een plan van aanpak.

4