OudeIJsselstreek-Koersdocument-huisvesting-vluchtelingen.pdf

KOERSDOCUMENT

Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

Inhoud 1. Inleiding

3

2. Achtergrond

4

3. Kaders en afspraken

5

4. Rollen en verantwoordelijkheden

6

5. Opvang Oekraïners

8

6. Opvang asielzoekers

11

7. Huisvesting statushouders

15

8. Spreiden

16

9. Voorzieningen

16

10. Financiën

17

Bijlage 1. Overzicht opvanglocaties Oekraïners

18

Bijlage 2. Voorlopige tijdlijn opvanglocatie

20

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

2

1. Inleiding Oude IJsselstreek biedt opvang aan Oekraïense ontheemden en huisvest statushouders. Door de spreidingswet komt daar een taak bij, de opvang van asielzoekers. 1 Het college wil aan al deze opgaven op een goede manier invulling geven. De manier waarop is in dit koersdocument opgenomen. Het college blijft graag in gesprek met de gemeenteraad en de samenleving over de voorgestelde aanpak en mogelijke alternatieven.

Deze drie groepen (Oekraïense ontheemden, asielzoekers en statushouders) noemen we samen vluchtelingen. Formeel dekt dit woord de lading niet helemaal omdat Oekraïners officieel als ‘ontheemd’ worden aangeduid. Dit betekent normaliter dat mensen binnen hun eigen land op de vlucht zijn. Dat zijn Oekraïners niet, maar de term wordt wel voor hen gebruikt om het onderscheid aan te geven tussen hen en andere vluchtelingen. Een klein deel van de asielzoekers blijkt uiteindelijk geen vluchteling te zijn (ongeveer 20%), het overgrote deel is dat wel. En statushouders zijn allemaal erkende vluchtelingen. Wij denken daarom dat de term vluchtelingen deze drie groepen samen het best beschrijft. 1

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

3

2. Achtergrond De gemeente heeft vastgelegd, onder andere in de begroting, dat we invulling geven aan onze plicht om vluchtelingen op te vangen en aan onze opgaven/taakstellingen willen voldoen. Dat ziet het college niet alleen als een wettelijke taak, maar ook als een morele plicht. Oude IJsselstreek biedt al decennia plaats aan mensen die hier willen wonen en werken, en dat blijven we doen. Uitgangspunt daarbij is dat mensen zo snel mogelijk mee gaan doen in de samenleving en zijzelf en de gemeente investeren om dat mogelijk te maken. We bieden mensen daarom sobere maar passende opvang of woonruimte en bieden inburgering (taal en integratie) en begeleiding naar werk aan. Het overgrote deel van de vluchtelingen die in Oude IJsselstreek terechtkomt doet mee in onze samenleving. Als Oekraïners hier even zijn werken de meesten van hen, statushouders investeren drie dagen per week in hun inburgering en kinderen en jongeren vinden snel hun weg naar school en het verenigingsleven. Het opbouwen van een nieuw leven duurt even, maar na een paar jaar zijn ze collega’s, buren, vriendjes en vriendinnetjes. Veel vluchtelingen doen werk wat anders blijft liggen. In de zorg, techniek, in de horeca en bij allerlei andere bedrijven. Ze ondernemen, of verlenen mantelzorg. En leveren op allerlei andere manieren waardevolle bijdragen aan onze samenleving.

Vluchtelingen doen ook een beroep op voorzieningen. Ze gaan naar school, hebben zorg nodig en sommigen zorgen soms voor overlast. Om ervoor te zorgen dat voorzieningen eerlijk worden verdeeld (en niet overvraagd) en rechten van vluchtelingen en andere inwoners worden gerespecteerd zijn keuzes nodig. Ook die staan in dit document.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

4

3. Kaders en afspraken Rijk, provincies en gemeenten hebben bestuurlijke afspraken gemaakt in de Uitvoeringsagenda Flexibilisering Asielketen (2020). Daarna hebben gemeenten door de Spreidingswet de wettelijke taak gekregen om te voorzien in opvangplaatsen voor asielzoekers. De gemeenten in Gelderland hebben, samen met het COA en de provincie, aan de provinciale regietafel Migratie & Integratie (PRT) afspraken gemaakt over de onderlinge verdeling en realisatie van het totaal aantal opvangplaatsen waarin de Gelderse gemeenten zijn gevraagd te voorzien. Ook heeft aan deze tafel bestuurlijke afstemming plaatsgevonden over de opvang van ontheemden uit Oekraïne en de huisvesting van statushouders. Deze opgave en wettelijke taak die aan de gemeenten is opgedragen zijn in samenhang bezien met de asielopgave. In de Achterhoek is dit proces gevoed door bijna maandelijks bestuurlijk en ambtelijk overleg en een werkconferentie om plannen een slag verder te brengen. In 2023 is afgesproken dat iedere gemeente de opgave voor de opvang van Oekraïners zelf invult. De taakstellingen voor asielzoekers en statushouders kunnen worden geruild, ook in de tijd (bijvoorbeeld als de ene gemeente eerst een opvang realiseert en een andere gemeente daarna, waar beide taakstellingen dan in passen).

Alle gemeenten hebben besloten geen extra statushouders te willen huisvesten en dus allemaal tenminste één opvanglocatie voor asielzoekers te realiseren.

N Z

O W

In het voorjaar van 2024 hebben de deelnemende gemeenten de conclusie getrokken dat, naast het AZC in Winterswijk, een grotere opvanglocatie in het westen van de Achterhoek nodig is. Dit om voldoende voorzieningen te kunnen realiseren voor de asielzoekers die in onze regio opgevangen gaan worden. Denk bij deze voorzieningen aan een loket van het IND, basiszorg, ggz-zorg, onderwijs, kinderopvang, et cetera. De gemeente Doetinchem heeft twee keer een noodopvang gerealiseerd (waarvan er een nog in gebruik is) en is bezig met een woongemeenschap met 150 opvangplekken. De gemeente Bronckhorst vangt op meerdere plekken alleenstaande minderjarige vluchtelingen op. En de gemeente Montferland wil zelf (zonder het COA) opvang realiseren voor 250 asielzoekers. Het college van Oude IJsselstreek heeft haar hand opgestoken om te gaan zoeken naar een locatie voor een grotere opvang in het westen van de Achterhoek.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

Voor het COA is een aantal van 500 opvangplekken nodig om de gevraagde voorzieningen te kunnen realiseren. Het centrum biedt dan ruimte voor onze eigen taakstelling (211 plekken) en voor de resterende taakstelling van Doetinchem (157 plekken). Daarnaast is er ruimte om eventueel verhoogde taakstellingen op te vangen. De gemeente werkt daarom samen met Doetinchem en het COA bij het realiseren van de opvang. Vanwege de samenhang met andere opgaven (bijvoorbeeld bereikbaarheid) zoeken we ook samenwerking met de provincie Gelderland. De realisatie van een grotere opvanglocatie duurt langer dan het realiseren van kleinere locaties voor opvang. Hierdoor hoeft Oude IJsselstreek in de komende twee jaar (het eerste tijdvak van de spreidingswet) zelf geen andere opvang voor asielzoekers te realiseren. Dit wordt opgevangen door de andere gemeenten in de Achterhoek. In december 2024 is het verdeelbesluit van minister Faber gepubliceerd. Hierin zijn de afspraken in de regio niet een-op-een overgenomen en heeft de gemeente Oude IJsselstreek toch een taakstelling gekregen voor de eerste termijn (2025/2026) van de spreidingswet. Volgens het verdeelbesluit moeten we snel 56 plekken voor asielopvang realiseren. In de regio hebben we echter meteen afgesproken dat we vasthouden aan onze afspraken.

Andere gemeenten in de regio realiseren dit en volgend jaar meer plekken dan in het verdeelbesluit zijn opgenomen, waardoor Oude IJsselstreek op korte termijn geen opvang voor asielzoekers hoeft te realiseren. We houden vast aan ons plan om op de iets langere termijn 500 opvangplekken te realiseren. Uit de afspraken die in het kader van de spreidingswet zijn gemaakt volgen de volgende taakstellingen/opgaven voor Oude IJsselstreek: •

Vang tenminste 275 Oekraïners op

•

Realiseer een grotere opvang met 500 plekken voor asielzoekers (en statushouders) Huisvest ongeveer 80 statushouders per jaar

•

5

4. Rollen en verantwoordelijkheden Rijk Het Rijk (en de EU) bepalen door wetgeving en deelname aan internationale verdragen waar vluchtelingen recht op hebben en welke taken en opgaven bij gemeenten worden neergelegd. Voor sommige doelgroepen, zoals Oekraïners, zijn opgaven geformuleerd. Gemeenten kunnen ervoor kiezen die niet in te vullen. Voor andere taken zijn taakstellingen geformuleerd, met bijbehorend toezicht. Dit geldt nu voor de huisvesting van statushouders en de opvang van asielzoekers. De regering is voornemens de taakstelling voor de huisvesting van statushouders te laten vervallen. Als gemeente hebben we rechtstreeks, via de regio en provincie en via de VNG (enige) invloed op het Rijksbeleid.

Provincie De provincie is zowel aanjager als toezichthouder. De Commissaris van de Koning is als Rijksheer belast met het toezicht op de realisatie van opvang voor asielzoekers. Het college van gedeputeerde staten is belast met het toezicht op de huisvesting van statushouders. De provincie organiseert (veel) overleg om te zorgen dat de taken afdoende worden ingevuld. De provincie is ook betrokken bij de opgaven door de rol die de provincie heeft binnen de ruimtelijke ordening (landschapsbeleid) en bereikbaarheid (provinciale wegen).

COA

Regio

Buurgemeenten

Regionaal wordt er intensief samengewerkt. De Achterhoekse gemeenten maken op basis van vrijwilligheid afspraken met elkaar over de invulling van de taken en bijkomende opgaven. Daarbij hebben de gemeenten afgesproken elkaar vast te houden en allemaal invulling te geven aan de opgaven die er liggen. De afspraken zijn vrijwillig, maar niet vrijblijvend. Eenmaal vastgelegde afspraken dienen te worden nagekomen.

De keuzes die buurgemeenten maken hebben soms impact op ons en andersom. Daarom is goed overleg nodig, en soms ook instemming. Als we op plekken in een internationale schakelklas in Doetinchem rekenen, moeten die er wel zijn. Hetzelfde geldt voor andere voorzieningen. Hierover maken we regionaal afspraken, maar ook een-op-een met buurgemeenten. Deze kunnen ook voorwaardelijk zijn voor het openen van een locatie.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

De opvang van asielzoekers (en statushouders die nog geen woonruimte aangeboden hebben gekregen) is neergelegd bij het COA. Het COA realiseert zowel noodopvang als reguliere opvang. Het COA kan daarbij alle verantwoordelijkheid nemen, maar die ook delen met de gemeente(n) waar de locatie zich bevind. Gemeenten kunnen ook in eigen beheer locaties realiseren (maar dan moet de gemeente wel de realisatie voorfinancieren).

6

College van B&W

Samenleving

Het college is bevoegd om overeenkomsten af te sluiten met partijen om taken uit te voeren die zijn vastgelegd, binnen de daarvoor geldende budgetten. Dan gaat het van huurovereenkomsten met vastgoedeigenaren tot de aanschaf van een magnetron of bed. Het college kan ook bestuurlijke afspraken maken met buurgemeenten, de provincie of het COA. Zolang die afspraken niet raken aan bevoegdheden van de gemeenteraad, kan het college die eigenstandig afsluiten. Als het COA zelf een perceel koopt en een opvang realiseert, kan het college daar afspraken over maken met het COA.

Het college en de gemeenteraad worden voortdurend gevoed door de samenleving. We spannen ons in om alle inwoners van onze gemeente zo goed mogelijk te informeren over onze koers en concrete initiatieven. Tot nu toe worden vluchtelingen in onze gemeente warm welkom geheten. Bij nieuwe locaties organiseren we voor de opening een informatieavond, waar we alle vragen van omwonenden beantwoorden. Na opening van een locatie (meestal een maand of twee later) organiseren we een open dag, waar veel buurtbewoners op af komen.

Gemeenteraad De gemeenteraad heeft een kaderstellende rol, die bijvoorbeeld gebruikt wordt om in de begroting vast te stellen welke opgaven we in willen vullen en op welke termijn. De gemeenteraad heeft ook budgetrecht, wat betekent dat het college eerst toestemming moet vragen aan de raad voor uitgaven die niet binnen de begroting of specifieke uitkeringen van het Rijk vallen. Daarnaast heeft de gemeenteraad een rol bij het vaststellen van een omgevingsplan, wat bijvoorbeeld voor het realiseren van een opvang voor asielzoekers gewijzigd zal moeten worden. Waar de gemeenteraad geen bevoegdheid heeft, kan het college de raad toch betrekken door goed te luisteren naar wat er binnen de raad speelt en welke wensen en bedenkingen er bij de koers van het college zijn. Ook kan de gemeenteraad om instemming gevraagd worden ook als dat niet per se hoeft, zoals bij het vaststellen van dit koersdocument.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

De gemeente heeft een e-mail adres (opvangvluchtelingen@oude-ijsselstreek.nl) waar iedereen terecht kan met vragen of opmerkingen over de opvang van vluchtelingen (van specifieke gevallen tot beleidskeuzes). Ook telefonisch staan we regelmatig mensen te woord. Via het college en de gemeenteraad kunnen inwoners ook invloed uitoefenen op de besluitvorming. Ook hebben inwoners de mogelijkheid om zienswijzen in te dienen, formeel bezwaar te maken of naar de rechter te stappen. We informeren inwoners zo goed mogelijk over alle rechten en mogelijkheden die ze hebben om deel te nemen aan besluitvorming.

7

5. Opvang Oekraïners 5.1 Recht Sinds de invasie van Oekraïne biedt Oude IJsselstreek opvang aan Oekraïense ontheemden. Dit doen we omdat Oekraïense ontheemden door een beschermingsbesluit van de EU recht hebben op: • • • •

verblijf toegang tot de arbeidsmarkt en huisvesting medische bijstand sociale bijstand

•

toegang tot onderwijs voor kinderen

Oude IJsselstreek heeft nu ruim 300 opvangplekken voor Oekraïners.

5.2 Locaties We gebruiken locaties waar de opvang van ontheemden goed in te passen is in de gemeenschap. Het liefst in panden zonder directe buren of aangrenzende tuinen en zonder inkijk vanuit de opvang naar in de buurt liggende huizen en andersom. Op locaties waar kamers grenzen aan een doorgaande route gebruiken we reflectieve folie, zodat ontheemden wel naar buiten kunnen kijken, maar passanten overdag niet naar binnen kunnen kijken (voor ’s avonds zijn er gordijnen). Meer informatie over alle locaties is te vinden in bijlage 1.

5.3 Grootte We kiezen voor kleine opvanglocaties met maximaal 50 plekken. Liefst tussen de 20 en 30 plekken. Deze locaties zijn goed te beheren en beveiligen. In kleine voorzieningen (met minder dan 10 plekken) is hier nauwelijks ruimte voor. Deze locaties zijn ook duurder en met het toenemend aantal vluchtelingen zijn heel veel kleine locaties niet goed te beheren.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

8

5.4 Ombouw vastgoed Naast ontheemden uit Oekraïne heeft de gemeente ook andere doelgroepen om te bedienen, zoals starters, spoedzoekers, reguliere woningzoekenden, statushouders, asielzoekers, alleenstaande minderjarige vluchtelingen en arbeidsmigranten. Als het aantal Oekraïners in Nederland daalt komen er plekken vrij voor andere doelgroepen. We zoeken locaties die nog geen woonbestemming hebben, maar wel geschikt kunnen maken voor opvang en/of wonen. Daarvoor maken we zoveel mogelijk gebruik van transitievergoedingen die het Rijk biedt. Locaties die met de transitievergoeding zijn verbouwd, moeten drie jaar lang door vluchtelingen (Oekraïners, asielzoekers, statushouders) gebruikt worden, daarna kunnen ze beschikbaar komen voor andere doelgroepen. De verwachting is dat de helft van de Oekraïners in Nederland blijft, ook als de oorlog is afgelopen en terugkeer mogelijk is. Daarom zoeken we naar manieren om huisvesting te realiseren die geschikt is voor de langere termijn. De meeste locaties bestaan uit kamers die gedeeld worden door 2 tot 4 mensen met gemeenschappelijke douches, toiletten, wasruimten en keukens. Enkele gezinnen zijn opgevangen in huizen die gesloopt gaan worden. Uitgangspunt daarbij is dat gezinnen altijd woonruimte delen en geen zelfstandige woonruimte krijgen toegewezen. Het voorstel is om dat zo te laten.

Langdurig verblijf in een opvangvoorziening is voor niemand goed, maar zeker voor kinderen niet. We realiseren daarom geen opvangvoorzieningen meer met voorzieningen die door iedereen gedeeld worden. Door onzelfstandige woonruimtes te creëren die wel een eigen (of met 1 andere kamer gedeelde) douche en toilet hebben, krijgen gezinnen meer hun eigen plek. We realiseren in elke gezinsruimte ook een eigen keukentje. Zo mogelijk creëren we een aparte slaapkamer, zodat kinderen niet in de kamer hoeven te slapen waar hun ouder(s) ook de avonden doorbrengt/en. Door panden zo te verbouwen zijn ze in de toekomst ook beter te gebruiken voor de huisvesting van andere doelgroepen. De meeste panden die nu in gebruik zijn, zijn alleen geschikt als opvanglocatie of voor de huisvesting van arbeidsmigranten, maar niet geschikt als reguliere huisvesting.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

Het nieuwe concept met ongedeelde voorzieningen hebben we voor het eerst toegepast op de Stationsweg 30 in Terborg. Dit pand leende zich goed voor het creëren van onzelfstandige wooneenheden, die op de voordeur na zelfstandig zijn. De kosten hiervoor zijn door het Rijk vergoed. Ook aan de Nibbelinklaan in Sinderen is een opvanglocatie gerealiseerd met eigen voorzieningen voor elk gezin. De andere locaties voor opvang van Oekraïners worden nu langzaam (door natuurlijk verloop) opgedeeld in locaties voor volwassenen of voor gezinnen. Alleen de Wesenthorst blijft een gemengde locatie. Op locaties met gezinnen (aan Wijnwaarden in Terborg en de Doctor van Hengelstraat in Ulft) delen drie gezinnen een keuken.

9

5.5 Huur of eigendom We hebben er in eerste instantie voor gekozen om opvang te realiseren in eigen panden. Daarna zijn ook panden gehuurd. Begin 2024 hebben we ook besloten een pand te kopen. Voor de realisatie van eventuele nieuwe voorzieningen (voorlopig niet voorzien), gaat de voorkeur uit naar de koop van panden. Dit omdat de kosten hiervoor aanzienlijk lager zijn dan van huur en de panden nadien ingezet kunnen worden voor andere doelgroepen.

5.6 Brandveiligheid en volksgezondheid Samen met de VNOG bezoeken we nieuwe locaties en laten deze schouwen. De daaruit voortkomende aanbevelingen worden integraal overgenomen en met aannemers gedeeld. Zij zijn verantwoordelijk voor de realisatie van de (meeste) aanbevelingen. Na oplevering volgt een nieuwe schouw door de VNOG om te kijken of dit daadwerkelijk gedaan is.

5.7 Kwaliteit We kiezen voor sobere opvang, waar het aangenaam verblijven is. Als vloeren vervangen moeten worden, laten we pvc leggen. Plafonds laten we het liefst zitten, maar als vanwege de kwaliteit of brandveiligheid vervanging nodig is, kiezen we voor systeemplafonds of gipskarton. Nieuwe muren worden zo mogelijk van gipskartonplaten gemaakt en eenvoudig afgewerkt. Keukens en badkamers worden vervangen als ze niet nog vijf jaar meekunnen. Aanwezige toiletten blijven staan. Alle ramen kunnen open, zodat bewoners zelf de ventilatie van hun kamer kunnen regelen. Ook de verwarming kan per kamer geregeld worden.

5.8 Regie Op locaties waar mensen (in het bijzonder gezinnen) langere tijd (gaan) verblijven, gaan we hen meer in staat stellen om regie te houden/nemen over hun eigen leven. Zij krijgen zo zelfstandig mogelijke woonruimte en de mogelijkheid om zelf keuzes te maken, bijvoorbeeld voor de aankleding van hun leefruimte.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

5.9 Voorzieningen Door begeleiding door Sociaal Werk (preventief), inzet beveiliging (preventief en ondersteuning bij incidenten), Stoer (leefgeld en begeleiding naar werk) en maatwerk beperken we zoveel mogelijk het beroep dat Oekraïners doen op voorzieningen (zorg, veiligheid, etc.) die er voor alle inwoners van Oude IJsselstreek zijn. Hier slagen we tot nu toe goed in. Natuurlijk is er wel enige extra druk op voorzieningen en vragen de Oekraïners inzet van de gemeente. De kosten hiervoor rekenen we zoveel mogelijk toe aan de beschikbare budgetten.

5.10 Financiën Voor de kosten voor de opvang van Oekraïners wordt de gemeente tot nu toe meer dan volledig gecompenseerd door het Rijk. Het overschot mogen we als gemeente houden en valt vrij bij de jaarrekening. Er zijn echter ook risico’s op dit dossier, bijvoorbeeld als locaties leeg komen te staan of anders worden gebruikt (met minder opbrengsten), maar de gemeente nog wel huur moet betalen. Daarnaast zijn er kosten voor de opvang en huisvesting van vluchtelingen waar geen dekking vanuit het Rijk voor is. Om deze kosten te kunnen dekken, heeft de raad besloten de overgebleven middelen voor de opvang van vluchtelingen te reserveren voor toekomstige kosten voor de opvang van vluchtelingen (zie paragraaf 10).

10

6. Opvang asielzoekers 6.1 Voorgeschiedenis Het college heeft in eerste instantie een voorkeur uitgesproken om vluchtelingen in kleine locaties op te vangen. Dit werkt goed in het geval van Oekraïners. Deze locaties zijn maximaal 50 plekken groot en belasten de omgeving nauwelijks. Voor asielzoekers geldt echter een ondergrens van 50 plekken (en voor het COA eigenlijk 150 plekken). Met minder plekken zijn opvangplekken niet goed te beheren. Als we dicht bij de 50 willen blijven zouden vier opvangplekken nodig zijn. Als we deze zouden spreiden, dan zou er in vier kernen een redelijk grote opvanglocatie (voor onze begrippen) gerealiseerd moeten worden. Asielzoekers huisvesten op eenzelfde wijze als de opvang van Oekraïners krijgen we fysiek, organisatorisch en financieel niet georganiseerd. Voor een verantwoorde opvang en het bieden van flankerende voorzieningen als onderwijs, gezondheidszorg en maatschappelijke- en juridische begeleiding hebben we enige omvang nodig. We zoeken daarom naar een opvanglocatie voor 500 personen. Met het COA en de provincie zijn we in gesprek om te verkennen hoe deze opgave samen te faciliteren is. Omdat het om een grotere locatie met veel voorzieningen gaat, die we goed willen inpassen in het landschap, spreken we van een asielzoekersdorp (AZD).

Dat betekent niet dat het een dorp wordt met eigen huizen voor asielzoekers of waar asielzoekers permanent gaan wonen. Het blijft een opvangvoorziening voor tijdelijk verblijf, waar asielzoekers ruimtes delen met gezinsleden en anderen.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

11

6.2 Voorwaarden Bij de zoektocht naar een geschikte locatie heeft het college voorwaarden geformuleerd. Deze voorwaarden hebben invloed op de realisatie van het AZD. Als inpassing in het landschap minder belangrijk is en minder voorzieningen gewenst zijn, kan bijvoorbeeld gekozen worden voor een realisatie van een kleinere opvang voor een kortere tijdsperiode. En een minnelijke verwerving heeft gevolgen voor de doorlooptijd en de risico’s binnen het project. De voorwaarden:

Minnelijke verwerving Het college kiest ervoor om niet te onteigenen, maar in goed overleg met eigenaren te komen tot een beschikbare locatie.

Goede bereikbaarheid De locatie moet voor medewerkers, bewoners en leveranciers goed bereikbaar zijn. Dat betekent dat er, liefst gescheiden, routes zijn voor voetgangers, fietsers, auto’s en vrachtwagens en er bereikbaarheid is met het openbaar vervoer.

Duurzaam inpassen in het landschap Als een locatie in het buitengebied wordt gekozen, is goede inpassing in het landschap noodzakelijk. Dat kan bijvoorbeeld door de bouwhoogte te beperken, te kiezen voor vormgeving die past in een landelijke omgeving en de locatie te omringen met veel (volwassen) groen.

Voorzieningen dichtbij Er worden voorzieningen op het AZD gerealiseerd, o.a. voor onderwijs, kinderopvang, begeleiding naar werk, (basis)zorg, een loket van de IND en het COA, etc. Hier kunnen ook bewoners van kleinere opvanglocaties in buurgemeenten gebruik van maken. Voor onderwijs, sport, cultuur, zorg zijn bewoners van het asielzoekersdorp ook aangewezen op voorzieningen buiten het AZD. Daarom kan het AZD ook niet te ver van kernen af gesitueerd worden. We maken na het openbaar maken van de locatie zo snel mogelijk afspraken met betrokken partijen om te zorgen dat er na de opening van het AZD voldoende aanbod is en het voorzieningenniveau voor andere inwoners niet verder onder druk komt te staan. Als er meer een beroep gedaan wordt op voorzieningen (meer leerlingen in de klas bijvoorbeeld), kan dat er ook toe leiden dat voorzieningen groter worden of langer kunnen blijven. We maken ook afspraken met Doetinchem over welke voorzieningen in Doetinchem gebruikt kunnen worden door de bewoners van het AZD.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

Niet in kern Oude IJsselstreek Een AZD met 500 plekken past niet in de kernen in Oude IJsselstreek, maar zal daarbuiten gerealiseerd worden.

Werkgelegenheid We willen vol inzetten op het naar passend werk begeleiden van asielzoekers en statushouders, en hen dan ook huisvesten in onze gemeente of de regio. Op die manier kunnen tekorten aan medewerkers in bijvoorbeeld de zorg en de techniek worden verkleind en de integratie van mensen bevorderd. Hier maken we afspraken over met maatschappelijke partners en het COA. Ook kan de gemeente eigen capaciteit inzetten, zeker voor statushouders die in de gemeente zullen blijven.

Zorg Door samen te werken met zorgorganisaties uit de regio, kunnen we asielzoekers en statushouders sneller begeleiden naar werk. Een idee is om hiervoor leerwerktrajecten op te zetten, in combinatie met het leren van Nederlands. Hiervoor is momenteel een pilot gaande in de Achterhoek. In de regio loopt al een project om meer mensen met een migratieachtergrond te stimuleren om te gaan werken in de zorg. We willen eraan bijdragen dat dit project de komende jaren stevig groeit. Dit is wellicht ook te combineren met het bieden van zorg binnen het AZD, bijvoorbeeld aan zwangere asielzoekers en statushouders (die nu vaak geen goede zorg krijgen) of mensen die ziek zijn en/of moeten revalideren. We onderzoeken ook de mogelijkheid om het AZD geschikt te maken voor het opvangen van mindervaliden (miva-locatie). We vinden hulp bij traumaverwerking van het grootste belang. Om ervoor te zorgen dat hier voldoende aandacht voor is, leggen we hierover afspraken vast met het COA. Zodra de locatie gevonden is, gaan we ook in gesprek met zorgaanbieders om te zorgen voor voldoende capaciteit en het opbouwen van ervaring om de asielzoekers de zorg te bieden die ze nodig hebben (basiszorg, ggz, jeugdzorg, etc.). Ook hierin werken we regionaal samen.

Veiligheid Er zijn goede afspraken nodig over veiligheid op en rond het AZD. Bewoners zijn kwetsbaar voor mensenhandel en uitbuiting. Ook kan er overlast zijn voor omwonenden en ondernemers in de buurt. Hierover maken we afspraken met het COA, ook afhankelijk van de uiteindelijke locatie van het AZD. We zullen zorgen voor een goed veiligheidsplan en zullen overlast niet tolereren. Het AZD mag geen aanmeldcentrum worden. Om deze voorwaarden optimaal in te kunnen vullen, kiest het college voor een AZD met 500 plekken, voor 30 jaar. Hiermee kan het COA maximaal investeren in alle voorzieningen die wij als gemeente vinden dat deze bij een AZD horen.

12

6.3 Besluitvorming gemeenteraad De verdere besluitvorming heeft een aantal stappen. Naar mate die verder in de toekomst liggen is moeilijker te voorspellen wanneer die precies gaan plaatsvinden, maar op basis van de informatie die we nu hebben kunnen we de volgende stappen schetsen:

April/mei 2025 Openbaar debat in de gemeenteraad over dit koersdocument, met een bijbehorend raadsbesluit. Daarin leggen we de keuzes voor de opvang en huisvesting van vluchtelingen vast. Als de gemeenteraad de koers van het college steunt, kunnen verdere stappen gezet worden. We werken dan zo snel mogelijk toe naar overeenstemming met het COA, de gemeente Doetinchem en de provincie Gelderland over een specifieke locatie die voldoet aan alle voorwaarden.

Zomer 2025 Als we verder gaan op de ingezette weg, hopen we na de zomer overeenstemming te bereiken met het COA en andere partijen over de locatie voor het AZD. We stellen samen met het COA een concept-bestuursovereenkomst op. Voordat deze definitief wordt, halen we wensen en bedenkingen op bij inwoners, omwonenden en belanghebbenden en volgt er een openbare bijeenkomst van de gemeenteraad over wensen en bedenkingen bij deze afspraken en de concrete locatie.

2026 en verder Om het AZD te realiseren is een wijziging van het omgevingsplan nodig. Inwoners en belanghebbenden kunnen daarop zienswijzen indienen en ook bezwaar maken tegen het besluit. Verdere informatie over de planning vindt u in bijlage.

6.4 Communicatie Zorgvuldige communicatie met inwoners, omwonenden van de uiteindelijke locatie en andere belanghebbenden, zoals ondernemers en betrokken organisaties, is van het grootste belang. Daarom nemen we iedereen mee in de voortgang van de zoektocht. We zullen iedereen ook informeren over de besluitvorming over deze notitie en goed informeren als er uiteindelijk een locatie gevonden is. Hiervoor is een communicatieplan opgesteld. Daarin is zijn onder meer een informatieavond en een klankbordgroep voor omwonenden en belanghebbenden opgenomen. Direct omwonenden worden persoonlijk geïnformeerd door een wethouder of de burgemeester als er nieuws is en zij kunnen ook altijd in direct contact komen met een bestuurder als zij nieuwe informatie hebben, vragen willen stellen of iets mee willen geven.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

13

6.5 Betrekken samenleving Bij de komst van het AZD betrekken we omwonenden, belanghebbenden en andere inwoners intensief. Er komt een klankbordgroep, waar deelnemers kunnen meedenken over de vormgeving en positionering van het AZD en waar signalen uit de omgeving en samenleving worden gedeeld met de gemeente en het COA, zodat snel geacteerd kan worden als er kansen of risico’s zijn. Als het AZD er eenmaal is, zullen we goed samenwerken met het COA om te zorgen dat organisaties en vrijwilligers kunnen bijdragen aan de integratie van de bewoners van het AZD. Gedurende het hele proces, wat jaren duurt, is het voor inwoners mogelijk om vragen te stellen en inbreng te leveren aan het proces. We staan iedereen persoonlijk te woord. Als de locatie gekozen is, kunnen de gemeenteraad, omwonenden, inwoners en belanghebbenden hun wensen en bedenkingen aan ons meegeven. Hiervoor zal een openbare raadsbijeenkomst georganiseerd worden en er zal volop ruimte zijn om de gemeente rechtstreeks te benaderen, bijvoorbeeld bij een informatieavond of via de telefoon of mail van de gemeente. Bij de wijziging van het omgevingsplan om het AZD mogelijk te maken, kan iedereen zienswijzen indienen.

6.6 Financiën Het COA draagt alle directe kosten. Zij zullen de locatie kopen en ontwikkelen en, omdat het een grote locatie is, ook de voorzieningen organiseren en betalen. Voor de indirecte kosten (zoals het gebruik van de openbare ruimte door bewoners van het AZD) wordt de gemeente gecompenseerd via het gemeentefonds. Het realiseren van een opvangcentrum voor asielzoekers kost de gemeente dus niets. Na afloop van de gebruiksperiode gaat het eigendom van de locatie, inclusief opstallen, om niet over naar de gemeente. Dan kunnen daar nieuwe besluiten over genomen worden.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

14

7. Huisvesting statushouders 7.1 Situatie

7.3 Jongeren

We begonnen 2024 met een achterstand op onze taakstelling van 14 statushouders. Daar kwamen 80 te huisvesten statushouders bij, waardoor de totale opgave 94 personen was. Tegelijkertijd zien we de wachttijd voor gezinshereniging sterk oplopen, waardoor onze praktijk waarbij we vluchtelingen in azc’s lieten wachten op hun gezinshereniging en daarna een huis voor hen zoeken niet meer houdbaar was. Daarom zijn in 2024 nieuwe keuzes gemaakt. Dit heeft geresulteerd in het huisvesten van 98 statushouders, waardoor we nu (begin 2025) 4 statushouders voorlopen op de taakstelling. In de eerste helft van 2025 moeten we nog 35 statushouders huisvesten. Doordat er steeds meer alleenstaanden en alleenreizende statushouders zijn, blijft dat een uitdaging.

Ook jonge statushouders hebben opvang nodig. Daarom is regionaal afgesproken dat iedere gemeente, huizen ter beschikking stelt voor deze groep. Daarbij is een minimale omvang van drie huizen wenselijk, zodat woonbegeleiders meerdere woningen binnen dezelfde gemeente bezoeken. In overleg met Wonion heeft de gemeente toegezegd dat er in onze gemeente maximaal drie woningen ter beschikking worden gesteld voor jonge statushouders. De eerste twee woningen zijn in Terborg en Ulft gevonden, naar de derde woning zoekt Wonion nog, bij voorkeur in Ulft.

7.2 Gezinnen Gezinnen die compleet zijn, huisvesten we in beginsel direct in een passende woning. In 2024 hebben we hier een uitzondering op gemaakt voor een gezin van 11. Hiervoor was geen passende woning beschikbaar, maar wel in het vooruitzicht. Daarom is voor een half jaar een leegstaande woning gehuurd van een private eigenaar. Daardoor konden de kinderen het schooljaar wel in Oude IJsselstreek beginnen en kon het gezin ook sneller beginnen met integreren. Toch dient dit een uitzondering te blijven, gezinnen worden in principe meteen in hun definitieve woning gehuisvest. Het nieuwe regeringsbeleid lijkt het direct huisvesten van statushouders, ook gezinnen, in sociale huurwoningen onmogelijk te willen maken. We bekijken goed waar de regering mee komt en zullen zo lang mogelijk vasthouden aan het direct huisvesten van gezinnen op plekken waar ze kunnen blijven wonen.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

Als jonge statushouders 18 worden, vallen ze niet meer onder de verantwoordelijkheid van het NIDOS, maar gaan over naar de verantwoordelijkheid van de gemeente. Ze kunnen op hun huidige plek soms nog even blijven wonen, maar uiterlijk op hun 19e hebben ze toch vervolghuisvesting nodig. Soms vindt er ook gezinshereniging plaats, waardoor zij, met de andere gezinsleden, een zelfstandig huis kunnen betrekken. Zolang jongeren alleen zijn, huisvesten wij hen kamergewijs. Deze huisvesting is in onze gemeente beperkt beschikbaar. Daarom zijn wij op zoek naar een pand dat zich daarvoor leent of daarvoor geschikt te maken is.

7.4 Alleenreizenden Er is een groeiende groep alleenreizende statushouders. Op dit moment (1 januari 2025) is dit zo’n 84% van het totaal. Zij moeten gemiddeld twee jaar wachten op gezinshereniging. We huisvesten alleenreizende statushouders daarom nu eerst in een doorstroomlocatie (pand met meerdere slaapkamers en gedeelde keuken). We hebben al een locatie met 7 plekken hiervoor aan de Walstraat in Terborg en zullen per 1 mei een tweede locatie met 12 plekken openen aan de Ettensestraat in Terborg. Hierover zijn de omwonenden inmiddels geïnformeerd.

15

8. Spreiden We spreiden opvanglocaties en bijzondere huisvesting voor vluchtelingen zoveel mogelijk over de grotere kernen in de gemeente en ook daarbinnen zoveel mogelijk. We hebben opvang voor Oekraïners gerealiseerd in Silvolde (2), Sinderen (2), Terborg (2), Ulft (2) en Varsseveld (1). Bijzondere huisvesting voor statushouders staat in Terborg (nu 2, straks 3) en Ulft (1). We blijven deze locaties zoveel mogelijk spreiden.

9. Voorzieningen Het streven is om het beroep dat vluchtelingen op onze voorzieningen doen zoveel mogelijk te beperken, zonder inbreuk te doen op hun rechten. Gewoonten bij een beroep doen op voorzieningen verschillen erg per land en cultureel. Door goede begeleiding door Vluchtelingenwerk en Sociaal Werk worden mensen snel naar een passende voorziening geleid of geholpen het zelf op te lossen. Ook werken we goed samen met gemeenten in de regio om voorzieningen te realiseren en uniform aan te bieden aan asielzoekers en statushouders in de regio, zodat de asielzoekers die als statushouder gekoppeld worden aan onze gemeente of een buurgemeente al een goede start hebben gemaakt en er zoveel mogelijk continuïteit is in dienstverlening en contactpersonen. We gaan in het bijzonder samenwerken met Doetinchem bij het aanbieden van voorzieningen aan de bewoners van het AZD. Met het COA leggen we afspraken over noodzakelijke voorzieningen vast in de bestuursovereenkomst. Dat gaat in ieder geval over de volgende onderwerpen:

Voorzieningen op locatie Het realiseren van een grotere locatie voor asielzoekers is mede ingegeven door het gegeven dat COA meer voorzieningen realiseert op een grotere locatie. Op grotere locaties zorg COA bijvoorbeeld voor basiszorg op de locatie, waardoor onze huisartsen ontlast worden. Ook is kinderopvang gewenst, hebben COA en IND een (grotere) aanwezigheid op de locatie en is het nodig andere voorzieningen (bijvoorbeeld internationale schakelklassen) te realiseren. Het COA gaat ook meebetalen aan het realiseren of uitbreiden van voorzieningen in de buurt, zoals een basisschool of gymlokaal.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

Jeugdzorg en ggz Bijzondere aandacht in de regio hebben de jeugdzorg en de ggz. Vluchtelingen hebben in hun land van herkomst en onderweg vaak veel meegemaakt. Soms hebben zij hulp nodig om deze ervaringen te verwerken. Binnen onze regio is nog onvoldoende capaciteit en ervaring om deze groep goed te bedienen. In regionaal verband maken we hier afspraken over en organiseren we deze zorg zo goed mogelijk, buiten de reguliere zorg om.

Inburgering Als mensen daaraan toe zijn, starten we zo snel mogelijk met inburgering om integratie, taalontwikkeling en de weg naar werk zo snel mogelijk in te slaan. We zetten erop in dat de asielzoekers op het AZD die al werken of een opleiding volgen als ze statushouders worden zoveel mogelijk gekoppeld worden aan gemeenten in de Achterhoek. We zorgen er dan voor dat inburgering, werk en opleidingen zo naadloos mogelijk doorlopen na huisvesting in onze gemeente of een (buur)gemeente.

16

10. Financiën Tot nu toe kost het huisvesten en opvangen van ontheemden en vluchtelingen de gemeente geen geld. Alle kosten worden gedekt door het Rijk. We krijgen tot nu toe zelfs meer middelen van het Rijk dan we aan kosten maken. De middelen die overblijven reserveren we voor toekomstige uitgaven aan de opvang en huisvesting van vluchtelingen. Reserve vluchtelingen De reserve vluchtelingen is bestemd voor risico’s die voortkomen uit de opgaven voor (het huisvesten van) vluchtelingen (opvang Oekraïners, asielzoekers en statushouders, en de huisvesting van statushouders) en uitgaven binnen die opgaven die (mogelijk) niet gedekt worden door specifieke uitkeringen. Risico’s zijn bijvoorbeeld huurovereenkomsten voor periodes waarvan nog niet zeker is of die helemaal worden afgedekt door subsidie. De gemeente heeft een aantal panden voor 5 jaar gehuurd, waarvan niet zeker is welke doelgroep er in de toekomst gebruik van zal maken en welke subsidie daarvoor beschikbaar is. Door het overschot nu te sparen, kunnen we eventuele toekomstige huuruitgaven dekken. Uitgaven voor het opvangen of huisvesten van vluchtelingen zijn bijvoorbeeld verbouwingskosten van woningen voor grote gezinnen, huurkosten, het ombouwen en inrichten van panden om ze geschikt te maken voor opvang of de aankoop van locaties voor opvang of huisvesting van vluchtelingen (wat goedkoper is dan huren).

Het gaat ook om bijkomende kosten als begeleiding (bijvoorbeeld door Sociaal Werk of Vluchtelingenwerk) of beveiliging. Voor het overgrote deel is het de bedoeling dat hiervoor aanvullende financiering wordt georganiseerd vanuit het Rijk. Op onderdelen is dat vooraf niet helemaal zeker, maar om stappen te (blijven) zetten, kunnen we in voorkomende gevallen gebruik maken van deze reserve.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

Dit jaar is er € 2,5 mln. nodig in de reserve Vluchtelingen. Dat bedrag is gebaseerd op het risico dat panden die we nu huren moeten worden gehuurd tot het einde van de huurtermijn (1 tot 5 jaar) zonder dat daar inkomsten tegenover staan (als Oekraïners hun recht op verblijf verliezen bijvoorbeeld). Hiervoor is max. € 1,2 mln. nodig. Daarnaast reserveren we € 1 mln. voor de aanschaf van panden en € 0,3 mln. voor overige uitgaven. Op dit moment zit er € 0,6 mln. in de reserve. Als het overschot van 2024 groter is dan € 1,9 mln. kan dit vrijvallen in de algemene reserve. De gewenste hoogte van de reserve zal elk jaar opnieuw vastgesteld worden bij de begroting. In het raadsvoorstel hebben we een voorstel opgenomen waarmee de gemeenteraad het college mandateert om uitgaven uit de reserve te doen, zolang die binnen de beschrijving (type uitgaven en maximale bedragen) in deze notitie vallen. Als dat voorstel wordt aangenomen, worden uitgaven met dekking uit de reserve vluchtelingen ter besluitvorming voorgelegd aan het college. Het college informeert de gemeenteraad dan in de begrotingscyclus periodiek over uitgaven uit de reserve.

17

Bijlage 1. Overzicht opvanglocaties Oekraïners Ontheemden uit Oekraïne worden opgevangen in omgebouwde panden (kantoor, winkel, school, bedrijf) en enkele woningen. Oekraïense gezinnen krijgen geen zelfstandige woonruimte. Woningen worden dus altijd gedeeld door meerdere gezinnen. De gehuurde woningen wachten vaak op herontwikkeling.

5. Sinderen, Kapelweg • • •

Locaties op volgorde van opening (met schuingedrukt enige toelichting):

opvang en huisvesting van andere groepen woningzoekenden.

1. Silvolde, Schoolstraat • • •

Aantal opvangplekken: 26, op termijn 20 (geen instroom meer) Opening en sluiting: 23-05-2022, sluiting in 2026 Beschrijving: voormalig schoolgebouw, als eerste gebruikt voor opvang Oekraïners. Inmiddels ‘op’, verder investeren in het gebouw heeft geen zin. Wordt na sluiting herontwikkeld.

2. Ulft, Dr. Van Hengelstraat • • •

Aantal opvangplekken: 49 (wordt verminderd naar 40, 12 gezinnen) Opening en sluiting: 06-07-2022, kan nog jaren mee Beschrijving: voormalig woon-zorg complex, gehuurd van ZoZijn. Huur is net verlengd, kan naar verwachting langer worden verlengd.

3. Ulft, Heggenseveld • • •

Aantal opvangplekken: 9 Opening en sluiting: 01-12-2022, tot eind dit jaar, kan wellicht worden verlengd Beschrijving: gehuurde woning

4. Terborg, Hoofdstraat • • •

Aantal opvangplekken: 11 Opening en sluiting: 02-12-2022, tot eind dit jaar, kan wellicht worden verlengd Beschrijving: gehuurde woning

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

Aantal opvangplekken: 22 (geen instroom tot verbouwing, op termijn 20 plekken) Opening en sluiting: 14-12-2022, kan open blijven zolang dat nodig is Beschrijving: voormalige basisschool, eigendom van de gemeente. Zal in de tweede helft van 2025 worden verbouwd tot 7 kleine onzelfstandige wooneenheden (onder voorbehoud van transitievergoeding door het Rijk). Kan na gebruik als opvang voor Oekraïners gebruikt worden voor de

6 en 7. Terborg, Varsseveldseweg • • •

Aantal opvangplekken: 10 Opening en sluiting: 01-07-2023 en 15-10-2023 geopend, huur per jaar Beschrijving: twee woningen die per jaar gehuurd worden

Na de eerste zeven locaties is de omslag gemaakt van noodopvang met minimale aanpassingen naar opvanglocaties die geheel verbouwd zijn (met transitievergoeding van het Rijk) en langjarig geschikt zijn voor de opvang van Oekraïners. Ook worden geen woningen meer gehuurd.

8. Varsseveld, Dames Jolinkweg • • •

Aantal opvangplekken: 17 Opening en sluiting: 01-04-2024, sluiting op 01-04-2029 Beschrijving: voormalige winkel, verbouwd tot (vooral) tweepersoonskamers. Opvang voor volwassenen. Huur kan wellicht worden verlengd.

9. Silvolde, Dr. Schaepmanstaat • • •

Aantal opvangplekken: 20 Opening en sluiting: 01-05-2024, sluiting op 01-05-2029 Beschrijving: twee bedrijfspanden, verbouwd tot (vooral) tweepersoonskamers. Opvang voor volwassenen. Huur kan wellicht worden verlengd.

18

1913

10. Terborg, Wijnwaarden

12. Sinderen, Nibbelinklaan

• • •

• • •

Aantal opvangplekken: 34 Opening en sluiting: 01-05-2024, sluiting op 01-05-2029 Beschrijving: bedrijfspand, verbouwd tot (vooral) driepersoonskamers. Geschikt voor 9 gezinnen. In de voormalige bedrijfswoning aan de voorkant zijn 7 doorstroomplekken voor statushouders gecreëerd (in afwachting van gezinshereniging en/of woning). Huur kan wellicht worden verlengd. Na huurperiode willen de eigenaren het pand herontwikkelen tot appartementen.

11. Ulft, Heggenseveld • • •

Aantal opvangplekken: 50 Opening en sluiting: 01-07-2024, sluiting wanneer herontwikkeling begint Beschrijving: voormalige middelbare school. Vleugel C is verbouwd tot opvang voor Oekraïense gezinnen en volwassenen. Ook noodopvang voor Oekraïners die zich melden voor opvang, maar voor wie geen plek is. Elders in het pand wonen ook jongeren via Ad-Hoc. Eigendom van de gemeente, beschikbaar tot start herontwikkeling (datum onzeker doordat plannen herontwikkeling nog niet definitief zijn).

Tijdens de ontwikkeling van deze vier locaties is besloten om gezinslocaties te ontwikkelen waar gezinnen de regie over hun leven zoveel mogelijk terugkrijgen. Daarom zijn er twee locaties ontwikkeld met voor ieder gezin een eigen badkamer en keukenblok. De ruimte per persoon is nog steeds beperkt (zo’n 10m2), maar gezinnen hebben eigen ruimtes, met ook één slaapkamer.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

Aantal opvangplekken: 20 Opening en sluiting: 01-09-2024 tot 01-09-2026 Beschrijving: voormalige boerderij en bed & breakfast, geschikt voor 4 gezinnen met 3 of 4 gezinsleden en 2 alleenstaande ouders met een kind. Gehuurd voor 2 jaar, verlenging wellicht mogelijk.

13. Terborg, Stationsweg • • •

Aantal opvangplekken: 50 Opening en sluiting: 01-01-2025, kan open blijven Beschrijving: voormalig kantoorpand. Aangekocht door de gemeente. Geschikt voor de opvang van 15 gezinnen van 3 tot 5 personen. Kan na gebruik als opvang voor Oekraïners gebruikt worden voor de opvang en huisvesting van andere groepen woningzoekenden (appartementen van 30 tot 50 vierkante meter).

De voormalige school aan de Kapelweg in Sinderen wordt op dezelfde manier verbouwd. Hiervoor is verplaatsing dan wel tijdelijke huisvesting nodig van de huidige bewoners. We kijken wat hun wensen zijn, wellicht willen ze naar een andere bestaande locatie in Oude IJsselstreek. Voor de overige bewoners maken we een nieuwe opvanglocatie gereed.

19

Bijlage 2. Voorlopige tijdlijn opvanglocatie Nu gaande Maart 2023 Start regionale gesprekken over opgave opvang asielzoekers.

Februari 2024 Spreidingswet in werking getreden. De spreidingswet behelst te komen tot voldoende opvangplekken en een eerlijke verdeling van asielzoekers over provincies en gemeenten.

Zoektocht naar geschikte locatie. Voorwaarden gemeente en COA:

Gemeente maakt wijziging omgevingsplan:

• • • •

• • • •

Beschikbaar Bereikbaar Voorziening in de buurt Niet in kernen Oude IJsselstreek

Gesprekken met COA en provincie Gelderland over de invulling van de voorwaarden. De bereikbaarheid van een locatie kunnen we bijvoorbeeld vaak niet zonder de provincie goed organiseren.

Voorjaar 2025 Mei 2024

Bespreking voorwaarden en opvattingen met de gemeenteraad.

Gemeenteraad geïnformeerd over concept egionale afspraken: • • •

Opvang asielzoekers in elke gemeente in de Achterhoek Opvanglocatie met 500 plekken in Oude IJsselstreek (samen met Doetinchem) Zoektocht naar locatie opvang (en voorwaarden daarvoor)

Voorjaar 2025 De gemeenteraad bespreekt de plannen voor huisvesting van vluchtelingen, inclusief de Achterhoekse aanpak, in een openbare bijeenkomst.

Zomer 2025 Juli 2024

2026

Samenwerkingsovereenkomst met COA, provincie Gelderland en gemeente Doetinchem.

Via de website van gemeente, en de media, informatie verspreid over afspraken en zoektocht naar locatie opvang.

Indienen zienswijzen mogelijk Besluit door de gemeenteraad Bezwaar maken mogelijk Als het omgevingsplan definitief is, koopt het COA de grond.

2026 COA maakt, in overleg met klantbordgroep, plannen voor realisatie opvang.

2027 COA vraagt omgevingsvergunning aan.

2027 en/of 2028 COA realiseert opvangcentrum.

Na opening Klankbordgroep blijft actief, ziet toe op uitvoering afspraken en houdt de vinger aan de pols.

Najaar 2025 Als locatie gevonden kan worden die voldoet aan de voorwaarden van de gemeente en het COA:

November 2024 Definitieve regionale afspraken vastgesteld/plan via de provincie aangeboden aan de minister en vervolgens gepubliceerd.

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek

• • • •

Gemeente en COA overleggen met inwoners over plan Klankbordgroep voor omwonende en belanghebbende van start Bespreking plannen door gemeenteraad Afspraken met COA, provincie Gelderland en gemeente Doetinchem vastleggen in een bestuursovereenkomst

20

Koersdocument: Huisvesting vluchtelingen Oude IJsselstreek