26-104 College - Binnensportaccommodaties Breedenbroek, Etten, Megchelen

1 Geachte leden van de raad, Graag informeren we u over de voortgang van het proces met betrekking tot de drie binnensportaccommodaties in Breedenbroek, Etten en Megchelen. De drie stichtingen hebben alle drie voor 1 februari 2026 een aanvraag ingediend voor renovatie en verduurzaming van de gymzalen in hun beheer. Op 25 november 2025 en 4 maart 2026 heeft bestuurlijk overleg plaatsgevonden van de drie beheerstichtingen en het schoolbestuur Essentius met de wethouders van Onderwijs (Marco Bennink) en Sport (Ria Ankersmit). Ook hebben we de drie stichtingen geïnformeerd over het door ons voorgestelde proces voor hun aanvragen voor renovatie en verduurzaming (30 april 2026 Etten en Megchelen, 11 mei 2026 Breedenbroek). We hebben hen gevraagd te reageren op het door ons voorgestelde proces en prioritering. In de meerjarenbegroting 2027-2030 willen we financiële middelen opnemen voor de binnensportaccommodaties van Etten (2027) en Megchelen (2028). Voor Breedenbroek zien we nu nog geen noodzaak om dit te doen. Uw raad heeft het budgetrecht en besluit in november 2026 over deze meerjarenbegroting. In deze memo nemen we u mee in de stand van zaken (A), onze inhoudelijke afwegingen (B), de financiële gevolgen (C) en het vervolgproces (D). A. Stand van zaken 1. De drie gymzalen zijn aan renovatie/verduurzaming toe; zijn gebouwd in de jaren ’70 van de vorige eeuw.

Hierover zijn twee rapporten opgesteld door Synarchis en Temming. De gemeente was opdrachtgever van het onderzoek door Synarchis. Dit rapport is afgerond in maart 2025. De raad is hierover geïnformeerd via een informatieve raadsbijeenkomst over toekomstbestendige binnensportaccommodaties in OIJ op 3 april 2025. De rapportage van Temming (oktober 2025) is opgesteld in opdracht van het schoolbestuur Essentius i.s.m. de drie stichtingen van Breedenbroek, Etten en Megchelen. Beide rapportages kennen een vergeli jkbare uitkomst wat betreft de drie gymzalen: gezien de staat van onderhoud is renovatie/verduurzaming aan te bevelen. 2. Het eigendom van de gymzalen ligt bij de stichtingen. Stichting Sportbelangen Megchelen middels een recht van opstal, Stichting Sportbelangen Etten middels een erfpachtrecht. Stichting Sportbelangen Breedenbroek is 100% eigenaar, van zowel de gymzaal als de grond. In principe zijn de stichtingen zelf verantwoordelijk voor beheer, onderhoud en verduurzaming. Als de gemeente hierin flinke bedragen investeert, dan zijn afspraken over eventuele toekomstige overname door de gemeente van belang. In geval van beëindiging van de activiteiten door de stichting binnen 20 jaar wordt de gemeentelijke investering verrekend om te voorkomen dat de gemeente dubbel betaalt.

Memo Aan: Gemeenteraad Van: College van burgemeester en wethouders Datum 16 juni 2026 Onderwerp: Binnensportaccommodaties Breedenbroek, Etten, Megchelen 2 Een investering in de panden is mede een aanleiding om lopende afspraken te actualiseren. Dat biedt direct ook de gelegenheid om de afspraken in overeenstemming te brengen met de afspraken zoals die zijn/worden gemaakt met andere stichtingen en verenigingen in onze gemeente. Dit betekent dat we de erfpachtconstructie van Etten in principe willen omzetten naar een recht van opstal, zoals bij Megchelen het geval is. Ook sluiten we dan aan bij het (prijs)beleid t.a.v. sportverenigingen in de gemeente. De afspraken moeten notarieel worden vastgelegd. 3. De belangrijkste andere subsidiemogelijkheid voor de gymzalen is de DUMAVA (subsidieregeling Duurzaam Maatschappelijk Vastgoed). De beheerstichtingen Etten en Megchelen hebben dit inmiddels gedaan. Naast de aanvraag die de stichtingen bij de gemeente hebben ingediend, kunnen de stichtingen een aanvraag indienen bij de DUMAVA-regeling. De aanvraag kan tussen 1 juni en t/m 16 oktober 2026 ingediend worden. Hier geldt: hoe eerder hoe meer kans op toekenning voordat de pot leeg is. De uitvoeringstermijn van DUMAVA is maximaal 2 jaar, met de mogelijkheid om 12 maanden uitstel aan te vragen. Dit gaat om 30% tot 40% van de verduurzamingskosten. 4.

In 2027 stellen we een nieuw Integraal Huisvestingsplan (IHP) voor onderwijs op Hierin krijgen de binnensportaccommodaties een plek en worden in relatie tot de toekomst van de scholen bekeken. De scholen in Breedenbroek en Megchelen bevinden zich op de rand van de instandhoudingsnorm voor bekostiging vanuit het Rijk. In de fasering dient ook tijd te worden ingeruimd om afspraken t.o.v. investering, risico's, eigen bijdrage, eigendom en recht van opstal tussen gemeente en stichting te maken en dit juridisch te borgen (notarieel vast te leggen). B. Inhoudelijke afwegingen De gemeente heeft voor alle drie de gymzalen een afweging gemaakt met het oog op bewegingsonderwijs, sportbeoefening en leefbaarheid. 1. Bewegingsonderwijs – De gemeente heeft een zorgplicht voor huisvesting van bewegingsonderwijs en via de verordening materiele financiële gelijkstelling OIJ 2025 ook voor gymvervoer. De gymzaal in Etten kent een hogere noodzaak, zowel gezien het aantal klokuren bewegingsonderwijs als de staat van het gebouw en de verbinding via de weg met Terborg (Rietborgh) waar de dichtstbijzijnde alternatieve binnensportaccommodatie is. Er is qua klokuren bewegingsonderwijs geen noodzaak voor het voortbestaan van de gymzaal in Megchelen.

Echter is deze gymzaal in een gebouw gehuisvest dat verbonden is aan dat van de voetbalvereniging en een alternatieve locatie voor bewegingsonderwijs ligt op een behoorlijke afstand (IJsselweide in Ulft). Op basis van deze verordening is er geen noodzaak voor het voortbestaan van de gymzaal in Breedenbroek. Er is een alternatief in Dinxperlo. Dit vereist wel gymvervoer voor groep en 3 t/m 6. 2. Sportbeoefening Voor Megchelen en Breedenbroek geldt een relatief lage bezetting vanuit sport en bewegen. In Etten geldt dat hier bovengemiddeld gebruik van wordt gemaakt in de avonduren. Vanuit dit oogpunt bezien is vooral behoefte in Etten om in te zetten op een toekomstbestendige locatie. Dit neemt niet weg dat ook in Megchelen en Breedenbroek, zij het meer in beperkte mate t.o.v. Etten, de accommodatie bijdraagt aan de doelstelling om inwoners in beweging te brengen. 3. Leefbaarheid Vanuit Etten wordt er in het kader van leefbaarheid fors geïnvesteerd in de Kerk en zien we weinig kansen om activiteiten (anders dan sport en bewegen) specifiek toe te voegen aan de gymzaal. Vanuit Megchelen loopt een ander initiatief voor het dorp (Comité Leefbaarheid Megchelen). De stichting en dit Comité (CLM) zijn met elkaar in gesprek om hun ideeën op elkaar af te stemmen en zoeken hierin de samenwerking. Zij zien hierin een plek voor de gymzaal en dus voor renovatie/verduurzaming.

In Breedenbroek zien we momenteel geen concrete ontwikkelingen t.a.v. het behoud van leefbaarheid (in een brede zin, meer dan sport en bewegen) waar we in de behandeling van dit verzoek rekening mee kunnen houden. Vanuit de gemeente hebben we wel aangegeven om de verbinding met andere initiatieven in het dorp te zoeken, zodat de noodzaak tot investeren ook urgenter wordt. Voor alle drie de locaties zijn er diverse steunbetuigingen vanuit verenigingen en onderwijs om de binnensportaccommodatie voor de kern te behouden. C. | Financiële gevolgen In deze tabel vind u de financiële cijfers voor de scenario's investeren en gymvervoer t.o.v. de WOZ | -waarde en het eigendom van zowel gebouw als grond. Er is geen scenario | verkend voor het eventueel overnemen van de accommodaties (en grond) in het geval de activiteiten van de stichtingen worden beëindigd | . Dit is nu niet aan de orde. De investering vanuit de gemeente bedraagt in principe 70% van de totale investeringsopgave. De totale investeringsopgave is meer dan het onderdeel verduurzaming waarvoor de DUMAVA kan worden aangevraagd. De hoogte van de DUMAVA-subsidie kan 30% tot 40% van de investeringsopgave voor verduurzaming zijn. Deze subsidie kan ook niet toegekend worden of in mindere mate. Een eigen bijdrage en andere sponsoren/subsidies zijn wel noodzakelijk maar nog niet bekend.

Dit is dus nog een tekort op de totale investeringsopgave. Megchelen heeft aangegeven een eigen financiële bijdrage te willen doen t.w.v. € 15.000,- (met banksaldo ong. €45.000,-). Het banksaldo Etten is € 50.000 en dat van Breedenbroek € 70.000 ter vergelijking. Etten en Breedenbroek willen hun eigen bijdrage leveren in vorm van de inrichting van de zaal. Andere risico’s zijn gelegen in fluctuaties van de markt en de gevolgen van netcongestie. Overzicht gymzalen Breedenbroek, Etten, Megchelen (bedragen x1000) Gymzaal | WOZ | Benodigde | Gemeentelijk | Deel | Mogelijke | Tekort (bouwjaar) | 2025 | investering | deel (70%) | Verduurzaming | DUMAVA (40% | (A-B-D=E) (incl BTW) | van kolom C) A | B | C | D | E Etten (1973) | € 169 | € 1.001 | € 701 | € 411 | € 164 | € 136 Megchelen | € 235 | € 584 | € 409 | € 275 | € 110 | € 65 (1968) Breedenbroek | € 214 | € 712 | n.v.t. | n.v.t. | n.v.t. | n.v.t. (1975) Totaal | € 618 | € 2.297 | € 1.110 | € 686 | € 274 | € 201 In onderstaande tabel is aangegeven wat de investering vanuit de gemeente betekent voor de kapitaallasten en wat de jaarlijkse kosten voor het gymvervoer kunnen zijn. Dit is inschatting op basis van de huidige prijzen voor vervoer. Gymzaal | Kapitaallasten gemeente (20 jaar, 3% rente, | Gymvervoer per schooljaar 70% totale investering) Etten | € 46 | € 35 Megchelen | € 27 | € 21 Breedenbroek | n.v.t.

| € 14 Totaal | € 73 | € 87 3 4 D. Vervolgproces Aan de stichtingen hebben we laten weten dat we de toekenning van de DUMAVA-subsidie als voorwaarde stellen voor cofinanciering van uit de gemeente. De raad heeft het budgetrecht en beslist over de begroting. Dit kan dus betekenen dat een stichting wel de DUMAVA-subsidie ontvangt maar uiteindelijk geen gemeentelijke investering. Voor de gemeentelijke begroting gaan we uit van het minimum van 30% DUMAVA-subsidie. Mocht men meer subsidie krijgen (40%) dan kan de gemeentelijke bijdrage lager worden en dus meevallen. Echter de DUMAVA subsidie betreft alleen het verduurzamingsdeel van de investering. Er ontstaat dan een tekort dat mogelijk met andere middelen (sponsoren, subsidiemogelijkheden, eigen bijdrage) gedicht kan worden. We willen prioriteit geven aan Etten (2027), en vervolgens aan Megchelen (2028). Breedenbroek heeft de laagste prioriteit, maar bekijken we opnieuw in het traject voor een nieuw IHP en in relatie met plannen die voor Breedenbroek als geheel kunnen worden ontwikkeld. Omdat de druk op de DUMAVA-subsidie dit jaar hoger ligt en de subsidie binnen 2 jaar besteed moet worden, hebben we de stichting Breedenbroek geadviseerd de aanvraag op z’n vroegst in 2027 te doen als het bestuur hun plannen voor renovatie en verduurzaming doorzetten.

Op 16 september 2026 continueren we de gesprekken met de stichtingen uit Breedenbroek, Etten en Megchelen op bestuurlijk niveau. Het schoolbestuur Essentius als belanghebbende voor het bewegingsonderwijs sluit daarbij aan, zoals ook bij de vorige bestuurlijke overleggen. E. Reacties vanuit de stichtingen Stichting Sportbelangen Etten (brief 10 mei 2026) wijst de gemeente op het financiële risico van het ontvangen van minder subsidie vanuit DUMAVA en de te verwachten prijsstijgingen in de markt. De stichting heeft inmiddels een aanvraag bij DUMAVA gedaan (1 juni 2026). Stichting Sportbelangen Megchelen (brief 31 mei 2026) merkt op dat er nog een gat is voor de benodigde investering, zelfs als de DUMAVA aanvraag wordt toegekend. De fasering voor 2028 geeft hen tijd om andere mogelijkheden voor subsidie en sponsoren te vinden om dit tekort te overbruggen. De hulp van vrijwilligers kan bijdragen aan lagere uitvoeringskosten. De stichting zet in op een multifunctionele accommodatie en een bijpassende zaalhuur. De aanvraag bij DUMAVA is inmiddels gedaan (1 juni 2026). De Stichting Sportbelangen Breedenbroek heeft als reactie een bestuurlijk overleg met de wethouders Onderwijs (Marco Bennink) en Sport (Ria Ankersmit) gevraagd. Dit gesprek heeft plaatsgevonden op 8 juni 2026.

Het bestuur is teleurgesteld en ziet in het voorgestelde proces onvoldoende concreet toekomstperspectief voor hun gymzaal.