Technische vragen programma-evaluatie 2023 Versie 5

Technische vragen Programma-evaluatie 2023 Versie 5 - 18 april 15.30 uur Vraag

Antwoord

Programma 1. Welzijn en zorg Blz 11 Doen alle huisartsen nu mee aan praktijkondersteuner POH JGZ. En indien nee waarom niet.

We zouden graag willen weten aan hoeveel statushouders er woningen zijn verstrekt. Puur om een idee te krijgen om hoeveel woningen dat gaat. Is er al een plek voor ogen voor de huisvesting van 1000 internationale werknemers?

Ondersteuning en zorg in de wmo Daarnaast hebben we bestaande voorzieningen en lokale initiatieven een extra impuls gegeven met Gala middelen. Welke organisaties zijn dit en is dit structureel of incidenteel? Samenweking HUMO Wat is de rol van de huisarts in de wijk buiten zijn huisarstentaken?

Inmiddels hebben 12 van de 19 huisartsenpraktijken een POH GGZ Jeugd die we als gemeente Oss financieren. De reden waarom huisartsen geen gebruik maken van een door de gemeente gefinancierde POH GGZ Jeugd is niet eenduidig. Wat opvalt is dat een aantal huisartsen aangeeft dat jeugdhulp een zaak is van gemeenten en niet van huisartsen. We hebben eerder aangegeven dat er 73 woningen in de eerste helft beschikbaar zijn gekomen in 2023 en in de 2e helft 142 (in totaal 215). Deze cijfers zijn niet juist. In 2023 hebben we namelijk in totaal 75 woningen verstrekt aan statushouders. Bij de realisatie van grootschalige huisvesting is het uitgangspunt dat deze door marktpartijen worden geïnitieerd en gerealiseerd. De gemeente is in gesprek met verschillende partijen over de realisatie van grootschalige centrale huisvestingslocaties. De SPUK-GALA betreft incidentele middelen (t/m 2026). ONS welzijn heeft de opdracht om de extra impuls voor mantelzorg vorm te geven.

In de programma-evaluatie staat dat we samen met HUMO werken aan goede samenwerking in de wijk. De huisartsen zijn een belangrijke samenwerkingspartner voor de gemeente in de aansluiting van het medisch domein op het sociaal domein en andersom. De huisartsen hebben vanuit het Integraal Zorgakkoord (IZA) de opdracht om vorm te geven aan ‘meer tijd voor de patiënt’. Dit wordt door de zorgverzekeraars gefinancierd en samenwerken met het netwerk in de wijk (zorg en welzijn) is hier een belangrijk onderdeel van. Zo zorgen we samen voor ‘de juiste zorg op de juiste plek’. 1

Vraag Antwoord Blz 10 Beschermd wonen is dit al in de uitvoering van kracht, zo De vraag is niet geheel duidelijk, we nemen aan dat gevraagd wordt naar ja waar en bij wie? Beschermd Thuis. Beschermd Thuis (de opbouw van ambulante producten) wordt op dit moment nog voorbereid, we verwachten dit in 2025 te realiseren. Dit is aanvullend op de regionale inkoop van het regionaal vangnet (beschermd wonen, maatschappelijke opvang en de time-out). Blz 11 Hebben alle huisartsen in Oss een praktijkondersteuner ZIE EERSTE VRAAG HIERBOVEN GGZ Jeugd? Blz 14 Is er concreet aan te geven welke hulp inzichtelijk is geworden door PxQ systeem ipv lumpsum

Bij de lumpsum financiering werden organisaties (met voorschotten) gefinancierd voor de hulp die zij boden. Daardoor was achteraf (alleen) op totaalniveau inzichtelijk welke hulp zij hadden geboden aan hoeveel jeugdigen. Met het nieuwe pxq-systeem geven wij per jeugdige aan welk product voor hoelang wordt geïndiceerd. Wij kunnen nu zien per product (bijvoorbeeld Begeleiding of GGZ hulp) hoeveel jeugdigen zijn geholpen en tegen welke kosten. Op basis van die gegevens (van de afgelopen twee jaar) kunnen we ook een begroting maken per product (dat is dan een categorie waar diverse hulpaanbieders onder vallen) en ook inschatten hoeveel jeugdigen daar doorgaans gebruik van maken. Daarbij beogen we ook een prognose te maken over het benodigde budget in de loop van een jaar. Andersom kunnen we ook analyses maken vanuit de jeugdigen: bijvoorbeeld welke combinatie van indicaties/producten zij gebruiken.

Programma 2. Werk, inkomen en onderwijs Blz 17 Tozo onderzoeken zijn afgerond. Bij hoeveel bedrijven is dit een probleem gebleven?

Er zijn per 1 april nog 89 openstaande vorderingen bedrijfskapitaal. Hiervan zijn er 23 omgezet naar terugvorderingen: 8 wegens einde zelfstandigheid en 15 als gevolg van betalingsachterstanden. Met deze debiteuren zijn we in contact voor het maken van betalingsafspraken. 4 zelfstandigen met bedrijfskapitaal zijn in beeld bij schuldhulpverlening. Blz 19 met het oog op stress sensitief werken enz Is dit verschil Op verschillende manieren zijn we bezig om mensgericht te werken. al merkbaar? Samenwerkwijze en stresssensitief werken zijn hier voorbeelden van. Met aandacht en een luisterend oor leven we ons in in de inwoner. In onze uitingen op de nieuwsite en brieven passen wij ons taalgebruik aan. Verder doen wij mee aan een actie onderzoek ‘in de dichterbij stand’. Hierbij worden inwoners door ervaringsdeskundigen geïnterviewd. De reacties zijn positief. Stap voor stap werken we aan wederzijds vertrouwen.

2

Vraag Wat betreft de inkomensregeling nog een vraag: wat gebeurt er met de leefgeldregeling als de Oekraïeners werken en inkomen hebben? Programma 3. Ontmoeten, sport en cultuur Blz 26 Al tijden loopt het onderzoek jongeren op gezond gewicht. Zijn er al evaluatie resultaten wat de opbrengst is?

Antwoord De leefgeldregeling stopt als de Oekraïner gaat werken.

De resultaten van de metingen van de jeugdgezondheidszorg van GGD Hart voor Brabant laten het volgende zien: In de GGD HvB-regio daalde bij de 3-jarigen het percentage overgewicht van 9% in 2021 naar 8% in 2023. bij 5-jarigen van 11% naar 9% en bij 9-jarigen van 18% naar 16%. het percentage overgewicht nam toe: bij 2-jarigen van 8% in 2021 tot 10% in 2023. In Oss zijn de cijfers voor 2023 als volgt: (zie de link naar het gemeenteprofiel op de Brabantscan voor meer informatie). Leeftijdsgroep

Aantal gemeten

% overgewicht

% obesitas in

jongeren in

incl. obesitas in

Oss

2023 in Oss

Oss

In 2023

2 jarigen

890

8,5 %

1,1 %

3-4 jarigen

867

9,2 %

1,6 %

5-6 jarigen

994

10.7 %

3,1 %

9-10 jarigen

447

22,1 %

5,6 %

13-14 jarigen

969

21,8 %

5,2 %

3

Vraag Programma 4. Klimaat, energie en openbare ruimte

Antwoord

Blz 33 Zijn er ook cijfers van zwerfafval de laatste jaren (toename?)?

Met zwerfafval bedoelen we het afval dat we in de openbare ruimte aantreffen (weggegooid afval op de stoep, straat, in bermen en in het groen, weggewaaid afval, afval naast de prullenbakken, etc.). Dit zwerfafval bestaat vooral uit sigarettenpeuken, eet- en drankverpakkingen (flesjes, blikjes, dopjes), tasjes en bonnen. Zwerfafval omvat niet het afval dat naast ondergrondse containers is geplaatst (dit zijn ‘bijplaatsingen’ of ‘verkeerd aangeboden afval’, circa 20 kg per inwoner per jaar) en gedumpt grof afval (zoals bankstellen, stoelen, etc.). We hebben geen aparte cijfers over de hoeveelheden opgehaald zwerfafval. Ook zijn de cijfers van de meldingen moeilijk te duiden. Bijvoorbeeld verkeerd aangeboden afval of niet opgehaald afval wordt ook vaak aangemeld als zwerfafval. Voor het Osse stadscentrum is in de periode zomer en herfst 2022 een onderzoek uitgevoerd naar zwerfafval. Hieruit bleek dat gemiddeld genomen ruim de helft van de locaties niet voldeden aan het gewenste kwaliteitsbeeld ‘goed’. Dit is al enkele jaren het geval. We zetten hier extra op in richting de aannemer. In de overige gebieden is geen significante toename van zwerfvuil.

Op bladzijde 32 staat als doel van ons RES-bod: ‘besparing 11% in 2030 in vergelijking tot 2017’. Voor mij is niet helder wat wordt bedoeld. Daarom zou ik graag uitgesplitste cijfers willen zien: • Hoeveel % is bespaard op elektriciteitsgebruik in de gebouwde omgeving? • Hoeveel % is bespaard op het gebruik van aardgas voor het verwarmen van gebouwen? Nog mooier zou het zijn wanneer bovengenoemde getallen kunnen worden onderverdeeld in besparing bij woningen en besparing bij bedrijven en instellingen. Deze cijfers zijn beschikbaar bij Essent, dus het moet mogelijk zijn ze te leveren. Ook zou ik graag willen weten (in verband met de voorbeeldrol van de gemeente) wat de besparing op gas en elektriciteit is geweest in het gemeentelijk vastgoed en de openbare ruimte.

De doelstelling van 11% energiebesparing komt uit de RES 1.0. Deze doelstelling wordt dan ook binnen de RES NOB gemonitord. Daarbinnen wordt een splitsing gemaakt van energiebesparing voor warmtegebruik en elektriciteitsgebruik. Voor het warmtegebruik behaalden we in 2021 11,3% besparing tov 2017. Voor het elektriciteitsgebruik haalden we 0% besparing tov 2017. Dat er geen besparing wordt bereikt op elektriciteitsgebruik laat zich verklaren door de verdergaande elektrificatie van verwarmen, koelen en mobiliteit (hybride warmtepompen/all electric , airco’s en elektrische auto’s). Later dit jaar verschijnt er een nieuwe monitor van de RES. We werken nog aan een eigen monitoring van het programma Energie. Hier komen we op terug bij de beantwoording van de motie monitoring. M.b.t. gemeentelijk vastgoed en openbare ruimte: antwoord volgt z.s.m.

4

Vraag

Antwoord

Is het mogelijk bovenstaande getallen voortaan als indicator op te nemen in de programma-evaluatie? Dit mede omdat het college in rectie op het rapport van de Rekenkamer heeft toegezegd ‘dat de stand van zaken in de programma-evaluatie aan de orde komt’ (ter voorbereiding voor de Kadernota 20252028). Wat er nu staat wijkt niet af van de informatie uit vorige programma-evaluatie en vinden we onvoldoende voor de voorbereiding van de Kadernota en doet geen recht aan het rapport van de Rekenkamer.

Op dit moment monitoren we alleen wat we binnen de RES NOB monitoren. Wat we als energieprogramma gaan monitoren zal gelieerd zijn aan de taken die het energieprogramma heeft. Dat zal afgebakend zijn tot de verantwoordelijkheden die het Rijk de gemeenten via het Klimaatakkoord gegeven heeft: De gemeenten hebben de regierol gekregen om te sturen op het aardgasvrij maken van de gebouwde omgeving. -

De gemeenten een elektriciteitsopgave gekregen binnen de RES voor 2030.

-

Gemeenten hebben de taak gekregen om via de omgevingsdienst te handhaven op de energiebesparingsplicht bij bedrijven.

Kan ook wat worden gezegd over stand van zaken mbt handhaving energielabel C bij kantoren? En wat is de voortgang bij de energiebesparingsplicht van bedrijven?

Bij de warmtransitie wordt gemeld ‘dat in 2023 de methode voor participatie verder is ontwikkeld’. Kan worden uitgelegd wat hier wordt bedoeld?

De indicatoren in paragraf 3.3 hebben betrekking op 2020 en 2021. Zijn er inmiddels actuelere getallen

Eind 2022 is een handhavingstraject ingezet en zijn er circa 100 informatieve brieven gestuurd naar eigenaren van kantoorgebouwen die binnen de labelplicht vallen. 26 juni 2023 zijn vervolgens 66 waarschuwingsbrieven verstuurd aan bedrijven die nog niet aan de plicht voldeden. 13 december 2023 zijn er 36 vooraankondigingen voor een dwangsom verstuurd. Voor deze 36 openstaande adressen wordt nu een inventarisatie en afweging gemaakt of de dwangsom daadwerkelijk opgelegd gaat worden. Wat betreft de voortgang kan worden vastgesteld dat met het uitvoeren van alle opgelegde besparende maatregelen in Oss, wordt naar schatting 848.000 kWh elektriciteit en 77.000 m3 aardgas bespaard. Deze besparing is vergelijkbaar met de uitstoot van 445 ton CO2. De bedrijven die in Oss zijn bezocht, besparen met de maatregelen gemiddeld 5,7% op hun energieverbruik. De warmtetransitie vraagt zowel van de gemeente als inwoners een aanzienlijke inspanning. Het gesprek daar over aangaan met inwoners betekent bouwen aan vertrouwen en een zorgvuldig proces organiseren. Deze aanpak is uitgewerkt in een processchema. Inwoners krijgen daarbij uitgebreid de gelegenheid om in een meedenkteam samen met de gemeente te onderzoeken welke opties voor hun buurt/wijk uiteindelijk de beste keuze is om hun huizen duurzaam te verwarmen. Er zijn helaas nog geen actuelere cijfers beschikbaar.

5

Vraag

Antwoord

Een aantal jaren geleden hebben we als raad besloten om verschillende onderhoudsniveaus in de gebieden van oss te hanteren. Meer aandacht voor het centrum en sober voor het buitengebied. Nu lijkt het toch dat we op een aantal plaatsen door de ondergrens zaken. Bermen en wegen zijn in slechte staat. Wat zijn op dit moment de onderhoudsniveaus van de verschillende gebieden in oss en hoe worden deze geëvalueerd en beoordeeld? Wat zijn de laatste beoordelingen?

Algemeen De kwaliteitscatalogus gaat over de beeldkwaliteit. We kennen drie kwaliteiten (Goed, basis, sober) en 7 functionele eenheden. Functionele eenheid Behaald Niveau 1 Centra 2 Bijzondere plekken(stationsgebieden) 3 Stroom en Ontsluitingswegen 4 Parken d 5 Wonen 6 Werken 7 Buitengebied

Gewenst niveau Goed Goed Sober Sober Sober Sober Sober

Sober Sober Sober Minder dan sober Sober Sober Sober

In 2023 zijn maatregelen genomen om de kwaliteit in centra en bijzondere plekken te verbeteren. Het effect daarvan hopen we in 2024 te zien. Alle drie de criteria voorkomen kapitaalsvernietiging en zijn veilig (uitgangspunt gemeenteraad 2012/2013). Zie onderstaand tabel. De zwarte pijl geeft aan welke kwaliteit behaald wordt(90%score). Als de gewenste niveau sober moet zijn en de pijl staat in het oranje dan voldoen we dus aan het gewenste niveau.

6

Vraag

Antwoord

Wegen De technische kwaliteit wordt bepaald door inspecties. 88% van het wegennet scoort goed, daarmee zitten we op het basisniveau. De bermen in het buitengebied worden niet specifiek gemeten, maar de kwaliteit kan beter. In het integraal beheerplan geven we daar meer aandacht aan. Oss stelt dat het op de goede weg is, maar dat ook het aanpassen van gedrag van burgers nog aandacht behoeft. Wat gaat Oss doen om dit gedrag te beïnvloeden als het gaat om afval scheiding?

Er zijn 5 instrumenten die we kunnen inzetten om te komen tot gedragsverandering: 1. Regelgeving 2. Handhaving 3. Geld 4. Voorzieningen 5. communicatie Welk instrument (en bijbehorende interventies) je wanneer inzet, hangt af van het gedragsdoel dat je wilt bereiken. Dit gedragsdoel hangt samen met het beleidsdoel voor de nieuwe koers voor afval: welk doel willen we bereiken en welk gedrag is hiervoor nodig? Handhaving op afval is vanaf dit jaar geïntensiveerd, hiervoor is 2fte extra aangesteld. 7

Vraag

Antwoord De nieuwe koers voor afval gaan we de komende maanden met de raad afstemmen. We verleggen de focus van ‘zo min mogelijk (rest)afval’ naar ‘zoveel mogelijk schone grondstoffen’. Dit is een andere koers die om een andere inzet (en daarmee ander gedrag en communicatieboodschap) vraagt. Ook de landelijke afvaldoelstellingen zijn gewijzigd, waarbij de focus ligt op recyclen. Deze zijn: in 2030 60% en in 2035 65% van het huishoudelijk afval te recyclen. Niet alles wat we gescheiden inzamelen, kan namelijk worden gerecycled en een deel wordt alsnog verbrand. Hierdoor is de hoeveelheid restafval die verbrand wordt nog groter dan wat overblijft na alleen afvalscheiding.

We lezen dat het stroomnetwerk vol is, en dat verdere aansluiting van zonnepanelen een probleem gaat worden. Wat zijn de concequenties van deze stelling voor onze duurzaamheidsopgave?

Programma 5. Economie Blz 37 Waterkwaliteit gemeten. Hoe is die en zijn er ingrepen noodzakelijk?

Wanneer komt het uitgifteprotocol Heesch-West beschikbaar en wanneer wordt met de uitgifte begonnen?

Voor de nieuwe afvalkoers ligt de focus dus meer op de kwaliteit van de grondstoffen en minder op de kwantiteit van het restafval. Hoe we dat in Oss gaan doen, gaan de we de komende maanden verder uitwerken in samenspraak met de raad. Er is inderdaad netschaarste op het elektriciteitsnetwerk. Daardoor is het op dit moment niet mogelijk om nieuwe grootschalige zonneparken op grond of dak aan te sluiten, tenzij deze aansluiting eerder al is toegekend. Particulieren kunnen gewoon nog zonnepanelen laten aansluiten volgens de netbeheerder. De consequenties van netschaarste worden op steeds meer plekken zichtbaar, we zijn als college in gesprek of en hoe we hier als gemeente een rol in kunnen spelen om knelpunten weg te nemen.

We hebben afgelopen najaar een onderzoek laten uitvoeren door het waterschap naar de waterkwaliteit in de westelijke polder. Daarover hebben we op 9 november, middels een RIB, naar de gemeenteraad gecommuniceerd. Daarin staat uitvoerig beschreven wat de huidige waterkwaliteit is en welke acties zijn of worden ondernomen. De inhoud van de RIB is afgestemd met het waterschap. Zodra de beroepsprocedure is doorlopen bij de Raad van State en het bestemmingsplan onherroepelijk wordt, kan met voorbereiding voor uitgifte worden begonnen. Hiertoe wordt in aanloop daarnaar toe al gewerkt aan een

8

Vraag

Op bladzijde 37 staat ‘we hebben de waterkwaliteit gemeten in de polder om te bepalen welke ingrepen noodzakelijk zijn’. De waterkwaliteit wordt toch al gemeten door het waterschap? Zijn dit aanvullende metingen? Hoe wordt dit afgestemd? Kunnen de uitkomsten van de metingen worden gedeeld?

Een belangrijke bron voor verontreiniging van oppervlaktewater is de afspoeling van erfwater. Vooral doordat erven niet goed zijn ingericht en afstromend hemelwater onderweg mest- en/of voerresten meeneemt. Wordt dit ook meegenomen bij de ingrepen waaraan wordt gedacht? Is daartoe ook een rol toebedacht aan de ODBN in het kader van toezicht en handhaving?

Antwoord uitgifteprotocol, waarin ook de nodige aandacht uit zal gaan naar energiegebruik, bedrijfsactiviteiten en mogelijke duurzaamheidsmaatregelen van bedrijven, in relatie tot de nog niet aanwezige netaansluiting voor Heesch West. Het uitgifteprotocol komt na besluitvorming door het bestuur van de GR naar buiten bij de publicatie van de (eerste) uitgeefbare gronden. Waarschijnlijk wordt per deelgebied een apart protocol opgesteld. We hebben afgelopen najaar een onderzoek (obv bestaande metingen) laten uitvoeren door het waterschap naar de waterkwaliteit in de westelijke polder. Eerder is gemeld dat dit gecommuniceerd is in een RIB, dat is niet gebeurd. Deze RIB is per vandaag (16 april) te vinden via de raadsinformatie. Daarin staat uitvoerig beschreven wat de huidige waterkwaliteit is en welke acties zijn of worden ondernomen. De inhoud van de RIB is afgestemd met het Waterschap. Uit het onderzoek blijkt dat de waterkwaliteit in de westelijke polder van goede kwaliteit is en op dit onderdeel voldoet aan de KRW. Of in individuele gevallen er sprake is van onvoldoende goed ingerichte erven is niet bekend. De ODBN houdt regelmatig controle op verontreiniging van oppervlaktewater in het kader van het activiteitenbesluit.

Programma 6. Stadscentrum Blz 44 centrum mis de parkeer mogelijkheden/ visie.

De Nota Parkeernormen Oss 2023 is eind 2023 vastgesteld.

Programma 7. Verstedelijking, wonen en mobiliteit Oekraïners hebben een parkeerontheffing achter het belastingkantoor. Wanneer is dit ingegaan en tot wanneer duurt een parkeerontheffing? En wordt er een financiële bijdrage geleverd voor deze parkeer ontheffing?

Sinds eind 2022 kunnen vluchtelingen die verblijven in het belastingkantoor ontheffing aanvragen voor het betalen van parkeergeld bij het belastingkantoor (parkeerplaats Maasvallei). Afgesproken is dat maximaal 30 ontheffingen uitgegeven worden en de regeling duurt totdat de vluchtelingen naar de nieuwe

9

Vraag

Programma 8. Veilige omgeving Blz 54 Hoeveel zijn de extra kosten voor de gemeente/ politie veiligheid Voetbal/ evenementen?

Programma 9. Besturen in verandering van tijden Blz 67. Wat wordt bedoeld met informatie duurzaam toegankelijk bij beheerplannen/ informatie voorzieningen.

Wat waren de kosten voor het organiseren van de tussentijdse landelijke verkiezingen in Oss?

Programma 10. Financieel beleid Blz 72 Bsob geeft begin 2023 een extra ster (wat betekend een extra ster? Wat is het gemeentelijke indexatie cijfer? En hoe wordt dat bepaald? Waarvoor wordt het gebruikt.

Antwoord locatie aan de Spitsbergerweg gaan. De kosten bedragen € 45 per jaar per voertuig en betalen we vanuit de rijksbijdragen vluchtelingenbudget.

Wij hebben geen zicht op de extra kosten die de politie hierbij maakt. In algemene zin kan wel worden gesteld dat risicowedstrijden en -evenementen veel inzet van politie en gemeente vragen opdat deze veilig kunnen verlopen. Om die reden is er ook specifiek voor veilige evenementen vanaf 2024 0,5 fte beschikbaar (voor de gemeente). Dit staat gelijk aan ongeveer € 45.000.

Deze beheerplannen dragen bij aan het op orde hebben van de informatievoorziening en zorgen er mede voor dat informatie duurzaam toegankelijk, vindbaar, juist, volledig en betrouwbaar is. Duurzame toegankelijkheid betekent dat overheidsinformatie gedurende de wettelijke bewaartermijn op een goede manier moet worden bewaard en dat we die informatie in die periode ook terug moeten kunnen vinden. We hebben voor de landelijke verkiezingen op 22 november 2023 een 3Oontwikkeling opgenomen in de programmabegroting van € 300.000. Dit waren de begrote kosten. De werkelijke kosten bedroegen iets meer, namelijk afgerond € 342.000. Een extra ster betekent dat ze al meerdere jaren het niveau ‘Goed’ hebben ontvangen. Voor het indexeren van de OZB is het uitgangspunt dat we de cijfers van het CPB gebruiken die opgenomen zijn in de meicirculaire. Het gaat daarbij om de voorspelling die het CPB doet voor het eerstvolgende jaar. We lichten dit altijd toe in de kadernota en de begroting. Aan de kostenkant is het heel divers. Daarbij kijken we naar de CAO, de OVA tarieven voor de zorg en contractuele verplichtingen.

10