Raadsvoorstel Programmabegroting 2027 VRBN

Datum

19 mei 2026 Onderwerp

Begroting 2027 Veiligheidsregio Brabant-Noord

Wat adviseert het college te besluiten? 1.

De volgende zienswijze te geven op de Begroting 2027 van de Veiligheidsregio BrabantNoord: -

Wij ondersteunen de beleidslijn in de programmabegroting. De programmabegroting 2027 is in lijn met het Beleidsplan 2024-2027 en de kaderbrief 2027.

-

Wij ondersteunen het feit dat de programmabegroting 2027 geen voorstellen bevat voor nieuw beleid.

Wat is de aanleiding voor dit advies? De Veiligheidsregio Brabant-Noord voert namens deelnemende gemeenten taken uit. De begroting geeft aan welke koers zij hanteert voor 2027 en welke plannen en projecten zij daarvoor wil uitvoeren. Het jaarverslag en de jaarrekening geven aan hoe het jaar 2025 inhoudelijk en financieel verlopen is. Via de zienswijze kan de gemeenteraad zijn beleidsmatige en/of financiële aandachtspunten meegeven. Het dagelijks bestuur van de Veiligheidsregio Brabant-Noord vraagt de 11 deelnemende gemeenteraden hun zienswijze te geven op de Programmabegroting 2027. Het algemeen bestuur van de Veiligheidsregio beslist op 3 juli 2026 over de Programmabegroting betrekt daarbij alle zienswijzen. In de zienswijzen geven de gemeenteraden hun mening over de concept Programmabegroting 2027. De deelnemende gemeenten kunnen zo invloed uitoefenen op het beleid en de (inwoner) bijdrage aan de gemeenschappelijke regeling van de veiligheidsregio. Eerder spraken alle gemeenteraden over de Kaderbrief 2027, die de basis vormt voor deze programmabegroting. Deze is op 5 maart 2026 vastgesteld door het algemeen bestuur. De gemeenteraden worden verzocht om uiterlijk 25 juni 2026 hun zienswijzen kenbaar te maken.

Raadsadvies

Pagina 1 van 7

Welk resultaat willen we bereiken? We bereiken duidelijkheid over de koers die de Veiligheidsregio Brabant-Noord hanteert en over de plannen en projecten voor 2026. De gemeenteraad kan mede richting geven aan de inhoudelijke en financiële koers van Veiligheidsregio Brabant-Noord. Met de vaststelling van de zienswijze ondersteunt uw raad de beleidslijn uit de Programmabegroting 2027. De beleidsmatige ontwikkelingen zijn een uitwerking van het Beleidsplan 2024-2027 en passen binnen de bestaande inhoudelijke en financiële kaders. We vragen daarnaast blijvend aandacht voor de druk die bij gemeenten en de veiligheidsregio op de begroting ligt. Veiligheidsregio Brabant-Noord is de organisatie voor crisisbeheersing en de brandweer in onze regio. De veiligheidsregio werkt aan het succesvol voorkomen van, voorbereiden op en bestrijden van branden, crises en incidenten. Met elkaar werken we aan een veilige Brabantse leefomgeving. Basis voor de beleidsuitvoering is het Beleidsplan 2024-2027 ‘Samenwerken aan veerkracht en veiligheid’ van Veiligheidsregio Brabant-Noord. Welke argumenten zijn er voor dit advies? 1.1 De Programmabegroting 2027 is in lijn met het Beleidsplan 2024-2027 en de kaderbrief 2027 De Programmabegroting volgt de koers van het Beleidsplan 2024-2027 ‘Samenwerken aan veerkracht en veiligheid’.

Eerdere accenten zoals de versterking crisisbeheersing en verbetering landelijke samenwerking, toekomstbestendige brandweerzorg en het Huisvestingsplan 2024-2027 worden voortgezet. De Programmabegroting geeft de inspanningen voor 2027 weer op de volgende onderdelen: 

Voorbereiden op het onbekende



Klimaat en natuur



Ongevallen en branden



Bedreiging vitale en digitale infrastructuur

In een snel veranderende wereld, met groeiende risico’s en snel wisselende dreigingsbeelden, nemen de verwachtingen naar veiligheidsregio’s toe. De programmaonderdelen binnen de veiligheidsregio, crisisbeheersing, risicobeheersing, brandweerzorg, bedrijfsvoering en de Risk Factory bewegen hierin mee, aansluitend op de hoofdthema’s. 1.2 De Programmabegroting 2027 bevat geen voorstellen voor nieuw beleid In deze begroting is geen nieuw beleid opgenomen dat gevolgen heeft voor de gemeentelijke bijdrage. Dit is in overeenstemming met de vastgestelde Kaderbrief 2027. Uitgangspunt is dat de ambities uit het beleidsplan gerealiseerd worden binnen de inhoudelijke kaders en de prioriteiten vanuit het Risicoprofiel 2024-2027. En dat extra ambities en taken gepaard gaan met expliciete besluitvorming en financiering.

Raadsadvies

Pagina 2 van 7

Wat zijn tegenargumenten of risico’s? 1.1 De bezuinigingstaakstelling van het Rijk en deelnemende gemeenten Vanuit het rijk en vanuit de deelnemende gemeenten is de kans aanwezig dat er een bezuinigingstaakstelling wordt opgelegd, bijvoorbeeld door het niet indexeren van de gemeentelijke bijdrage, terwijl de lonen en prijzen wel stijgen. 1.2 Cyberincident/datalek Dit risico is gebaseerd op de incidenten die zich bij andere organisaties hebben voorgedaan. Er bestaat een risico op cyberaanvallen waardoor het proces informatievoorziening geraakt wordt. Voor de operationele werkprocessen is continuïteit en beschikbaarheid van informatie van groot belang. Een verstoring heeft mogelijk maatschappelijke en/of imago schade als gevolg. 1.3 Relatie tussen financiën, taken en ambities In de relatie tussen financiën, taken en ambities constateert VRBN dat de verwachtingen, ontwikkelingen en actualiteiten die de veiligheidsregio’s raken groter worden. Tegelijkertijd wil VRBN ook bijdragen aan de financiële uitdagingen van gemeenten. De koers van het beleidsplan 20242027 ‘Samenwerken aan veerkracht en veiligheid’ blijft leidend. Daarbij houdt VRBN de lijn aan dat er geen nieuw beleid met financiële gevolgen geformuleerd wordt, tenzij door het Rijk geformuleerd. Daarnaast worden diverse opgaven intern opgelost.

Moet er bezuinigd worden dan heeft dit gevolgen voor de taakuitvoering van de veiligheidsregio. VRBN is een voornamelijk uitvoerende en kapitaalintensieve organisatie, die financieel voor het grootste deel betrekking heeft op brandweerzorg. De begroting wordt met name bepaald door personele lasten en kapitaallasten met daarbij weinig tot geen regelruimte. Prijzen stijgen veel harder dan de verkregen reguliere indexering. Dit wordt incidenteel opgevangen, maar leidt binnen enkele jaren tot een financieel knelpunt. Het blijft daarom belangrijk om naar de lange termijn te blijven kijken. Gezien het uitvoeringsgerichte karakter van de organisatie kunnen bezuinigingen moeilijk vanuit overhead of ondersteuning geleverd worden. VRBN wil niet afbreken wat net is opgebouwd. Het uitstellen van de doorontwikkeling van crisisbeheersing kan leiden tot een terugval op de voorbereiding op langdurige crises, die gelet op de huidige militaire en hybride dreiging en klimaateffecten juist versterkt zou moeten worden. Bezuinigen op risicobeheersingstaken levert een besparing bij VRBN op, maar kan op gemeentelijk niveau tot hogere kosten leiden omdat toezicht overgenomen moet worden. Het sluiten van vrijwillige posten en afstoten van materieel, of ingrijpen op opleiden en oefenen, heeft direct gevolgen voor de parate basisorganisatie van de brandweer. Dit wordt onwenselijk geacht.

Daarnaast is het belangrijk onnodige onrust bij vrijwilligers te voorkomen. Ombuigingen moeten daarom integraal en zorgvuldig afgewogen worden.

Raadsadvies

Pagina 3 van 7

Risico’s De programmabegroting 2027 bevat een bedrag van €3,85 miljoen aan totale risico’s. Waar moeten we rekening mee houden? a.

Financiën

De Programmabegroting is opgesteld op basis van de volgende uitgangspunten: 1.

De 10% korting met ingang van 2026 is definitief doorgevoerd. In 2025 zijn echter ook bestuurlijke afspraken gemaakt ten aanzien van maatschappelijke weerbaarheid, die resulteren in incidentele bijdragen en structurele toevoegingen aan de BDUR. In het kader van Versterking veiligheidsregio’s t.b.v. weerbaarheid, is besloten dat de BDuR in 2026 wordt opgehoogd met landelijk € 8 miljoen en vanaf 2027 met landelijk structureel € 25 miljoen. Dit is in deze begroting 2027 verwerkt.

2.

De ambities uit het beleidsplan worden consequent benaderd met de lijn ‘nieuw-vooroud’.

3.

Nieuwe onontkoombare ontwikkelingen in 2027 en overige dilemma’s/knelpunten worden in principe binnen de begroting opgevangen.

De veiligheidsregio presenteert een sluitende meerjarenbegroting. In de begroting is geen nieuw beleid opgenomen dat gevolgen heeft voor de gemeentelijke bijdrage. Voor de financiering van de beleidsambities in deze begroting heeft in eerdere jaren besluitvorming plaatsgevonden. Daarnaast wordt de versterking van de crisisbeheersing structureel door het ministerie van Justitie en Veiligheid gefinancierd. Aanvullend is er nu geen sprake van extra of nieuw beleid. In overeenstemming met de vastgestelde indexeringsmethodiek zijn voor de lonen de nieuwe CAO voor de Veiligheidsregio’s (augustus 2025 – augustus 2027) als uitgangspunt genomen. Voor de periode van augustus tot en met december 2027 is het gemiddelde indexeringspercentage van de huidige CAO gehanteerd. Voor de prijsontwikkeling is uitgegaan van Het Centraal Economisch Plan 2026 van het Centraal Planbureau (maart 2026). Ten opzichte van de Kaderbrief 2027 ligt de gemiddelde indexatie in deze begroting 0,69 procentpunt lager. Daarmee komt de indexering voor 2027 op 2,19%, zijnde de gewogen index van 2,62 % loonindex (weging 57,54%) en 1,60% prijsindex (weging 42,46%).

Raadsadvies

Pagina 4 van 7

De gemeentelijke bijdragen (incl. indexatie) in 2027 zijn: Bijdrage

Bijdrage per

gemeenten

inwoner

€ 52.742.764

€ 77,35

GHOR

€

876.074

€

1,29

Bevolkingszorg (BZ)

€

923.173

€

1,35

Totaal

€ 54.542.011

VRBN (excl. GHOR en BZ)

€ 79,99

Ten opzichte van de bijdrage in de kaderbrief 2027 betekent dit een daling van € 0,54 per inwoner. Voor onze gemeente komt de totale bijdrage voor 2027 uit op € 7.620.812. Ten opzichte van de kaderbrief 2027 is dit een verlaging van € 51.459. In onze meerjarenbegroting 2026-2029 is voor 2027 € 7.453.874 opgenomen. Dit betekent een stijging van € 116.938. Deze stijging is een gevolg van de genoemde loon- en prijscompensatie. De extra kosten betalen we uit de stelpost loon- en prijscompensatie van onze gemeente. Risk Factory In een tijd met toenemende geopolitieke spanningen, digitale dreigingen, klimaatverandering en nieuwe vormen van criminaliteit, is het essentieel dat inwoners leren omgaan met risico’s. De Risk Factory biedt realistische, nagebootste scenario’s (o.a. brandveiligheid, waterveiligheid, verkeersveiligheid, digitale veiligheid, criminaliteitspreventie, groepsdruk, valpreventie) die aantoonbaar effectief zijn in gedragsbeïnvloeding. Het algemeen bestuur heeft 5 maart jongstleden besloten tot de realisatie van de Risk Factory Brabant-Noord, onder voorbehoud van gemeentelijke deelname, en de Colleges van B&W te verzoeken tot deze deelname. Daarnaast is besloten dat de veiligheidsregio hiervoor een jaarlijkse bijdrage van € 210.000 opneemt in haar begroting, gedekt voor € 180.000 uit de inzet van de extra rijksbijdrage BDUR t.b.v.

weerbaarheid en voor € 30.000 door een gedeeltelijke herallocatie van budget brandveilig leven. Dit is als zodanig in deze begroting verwerkt. Gemeenten betalen samen €150.000 per jaar extra, verdeeld op basis van het aantal inwoners. Concreet betekent dit voor onze gemeente een jaarlijkse bijdrage van ca. € 21.000. Deze bijdrage staat los van de gemeentelijke bijdragen aan de Veiligheidsregio. b. Communicatie

Raadsadvies

Pagina 5 van 7

Alle

11

gemeenteraden

krijgen

de

gelegenheid

hun

zienswijze

te

geven

op

de

Programmabegroting 2027. Uw zienswijze wordt kenbaar gemaakt aan de Veiligheidsregio Brabant-Noord zodat deze betrokken kan worden bij de besluitvorming door het algemeen bestuur op 3 juli 2026. Bijlagen -

Bijlage 1 Brief gemeenteraden zienswijzeverzoek VRBN Programmabegroting 2027

-

Bijlage 2 Concept Programmabegroting 2027

-

Bijlage 3 Overzicht ingediende zienswijzen op de Kaderbrief 2027

-

Bijlage 4 Concept zienswijzebrief

-

Bijlage 5 Concept raadsadvies Adoptie

-

Bijlage 6 Vastgestelde jaarstukken 2025 VRBN incl wg controleverklaring

-

Bijlage 7 Brief college en gemeenteraad vastgestelde jaarstukken 2025 VRBN

Relevante besluitgeschiedenis 1.

Beleidsplan 2024-2027 ’Samenwerken aan veerkracht en veiligheid’, vastgesteld door het, algemeen bestuur van de veiligheidsregio op 30 november 2023 (incl. zienswijzetraject gemeenteraden). Het beleidsplan beschrijft de plannen, ambities en voornemens van de veiligheidsregio voor de periode tot en met 2027.

2.

Kaderbrief 2027, vastgesteld door het algemeen bestuur van de veiligheidsregio op 5 maart 2026. Vanuit de Kaderbrief 2027 zijn de uitgangspunten geformuleerd op basis waarvan de Programmabegroting 2027 is opgesteld. Acht gemeenten gaven een positieve zienswijze en stemmen in met de inhoudelijke beleidslijn van de Kaderbrief 2027. Drie gemeenten besloten kennis te nemen van de Kaderbrief 2027, maar geen zienswijze naar voren te brengen.

3.

Programmabegroting 2024, vastgesteld door het algemeen bestuur van de veiligheidsregio op 29 juni 2023 (incl. zienswijzetraject gemeenteraden). In de Programmabegroting 2024 zijn versterkingen opgenomen voor crisisbeheersing, verbeteren van de informatie-organisatie, behouden van vakmanschap. Daarnaast is hierin het Huisvestingsplan 2024-2027 verwerkt op basis waarvan tot en met 2027 een verhoging van de inwonerbijdrage wordt doorgevoerd.

4.

Realisatie van de Risk Factory, onder voorbehoud van gemeentelijke deelname, besloten door het Algemeen Bestuur op 5 maart 2026.

Samenvatting

Raadsadvies

Pagina 6 van 7

Het dagelijks bestuur van de Veiligheidsregio Brabant-Noord vraagt de deelnemende gemeenteraden op grond van artikel 34b van de Wet gemeenschappelijke regelingen hun zienswijze te geven op de Begroting 2027. Het algemeen bestuur beslist op 3 juli 2026 over de Begroting 2027. Het algemeen bestuur betrekt alle zienswijzen in deze besluitvorming. In de zienswijzen geven de gemeenteraden hun mening over de begroting. De deelnemende gemeenten kunnen zo invloed uitoefenen op het beleid en de (inwoner)bijdrage van de gemeenschappelijke regeling. De gemeenteraden worden verzocht om uiterlijk 25 juni 2026 hun zienswijzen te geven.

Raadsadvies

Pagina 7 van 7