raadsvoorstel aanvullende toetsingscriteria aanwijzen lokale omroep gemeenten Oss en Bernheze

23

Datum

23 januari 2024 Onderwerp

Aantal bijlagen

Aanvullende toetsingscriteria aanwijzen lokale

1

omroep per 1 januari 2025

Wat adviseert het college te besluiten? 1. Voor de advisering met betrekking tot de aanwijzing van de lokale omroep met ingang van 1 januari 2025, aanvullend toetsingscriteria vast te stellen die gaan over:

2.

a.

Streekvorming

b.

Representativiteit en functioneren programmabeleid bepalend orgaan

c.

Aansluiting op diversiteit en informatiebehoefte inwoners

d.

Aanbodkanalen en platforms

e.

Samenwerkingen met lokale partners en/of organisaties

f.

Interactie en participatie inwoners

g.

Professioneel geborgde organisatie

h.

Financiële situatie

Hierbij in aanmerking te nemen dat de aanvullende criteria betrekking hebben op de gemeenten Oss en Bernheze.

De gemeenteraad heeft in de aanwijzingsprocedure voor een lokale omroep een adviserende taak. Die adviserende taak houdt in dat de gemeenteraad advies uitbrengt aan het Commissariaat voor de Media over de vraag of aanvragers voldoen aan de wettelijke toegangscriteria (zie Artikel 2.61, tweede lid, Mediawet 2008) zijnde:

Volgvel

Ons kenmerk

2

a. Aanvrager is een rechtspersoon naar Nederlands recht met volledige rechtsbevoegdheid; b. Aanvrager stelt zich volgens de statuten uitsluitend of hoofdzakelijk ten doel het op regionaal respectievelijk lokaal niveau uitvoeren van de publieke mediaopdracht door het verzorgen van media-aanbod dat gericht is op de bevrediging van maatschappelijke behoeften die in een provincie, een gemeente of een deel van de provincie waarop de instelling zich richt leven, en het verrichten van alle activiteiten die nodig zijn om daarmee een publieke taak te vervullen; c. Aanvrager heeft volgens de statuten een orgaan dat het beleid voor het media-aanbod bepaalt en dat representatief is voor de belangrijkste in de desbetreffende provincie of gemeente voorkomende maatschappelijke, culturele, godsdienstige en geestelijke stromingen. Voor een lokale omroep voor Oss en Bernheze is lokale borging en betrokkenheid belangrijk. Om die reden stellen we aanvullende toetsingscriteria op die ons helpen bij het adviseren bij meerdere aanvragers. Wat is de aanleiding voor dit advies? Per 1 januari 2025 vervalt de vijfjarige aanwijzing van Stichting Omroep Maasland als lokale omroep voor de gemeenten Oss en Bernheze. Het Commissariaat voor de Media heeft ons hierover een brief gestuurd. De procedure om tot aanwijzing te komen starten we op.

Welk resultaat willen we bereiken? De functie lokale publieke media-instelling voor de gemeente Oss en Bernheze wordt ingevuld door een kandidaat die voldoet aan de voorwaarden gesteld in de mediawet en de aanvullende toetsingscriteria. De aanvullende toetsingscriteria voor de lokale omroep zijn: Streekvorming Uit de plannen van de aanvrager moet blijken dat ze proactief meewerkt aan de vorming van de streekomroep conform de indeling die is bepaald door de VNG en NLPO. Het doel is om een landelijk dekkend netwerk van tachtig streekomroepen te vormen en vervolgens met een keurmerk de kwaliteit en de professionaliteit te bevorderen. Het voornemen is om de Mediawet te wijzigen met ingang van 1 januari 2026. Dat loopt niet synchroon aan de aanwijzing voor Oss en Bernheze van een lokale omroep. De wijziging van de Mediawet houdt in dat er gewerkt wordt aan die streekvorming. Het is belangrijk dat de lokale omroep die wordt gegund voor Oss en Bernheze, past in de plannen rondom streekvorming vooral om

Volgvel

Ons kenmerk

3

redenen van continuïteit. Het keurmerk Nederlandse Streekomroepen is gebaseerd op 20 criteria waaraan een streekomroep moet voldoen. Het Lokaal Toereikend Media-Aanbod (LTMA) is daar een belangrijk onderdeel van. Representativiteit en functioneren programmabeleid bepalend orgaan (pbo) De samenstelling van het programmabeleid bepalend orgaan (pbo) moet representatief zijn voor de verscheidenheid binnen de lokale gemeenschap. Dit betekent dat het pbo moet bestaan uit meerdere leden, die elk een belangrijke in de gemeente(n) aanwezige maatschappelijke, culturele of levensbeschouwelijke stromingen vertegenwoordigt. Het gaat dan tenminste over de volgende stromingen waarbij ook gekeken is naar representatie uit zowel de gemeente Bernheze als de gemeente Oss:

• • • • • • • • • •

Maatschappelijke zorg en welzijn Kunst en cultuur Onderwijs en educatie Sport en recreatie Evenementen Etnische en/of culturele minderheden Jongeren Ouderen Werkgevers Werknemers

Voorheen is er ook specifiek gevraagd om een representant voor kerkgenootschappen en genootschappen op geestelijke grondslag. Deze stroming laten we voor de komende aanwijzing vervallen. Verder heeft het pbo een duidelijke taakomschrijving en komt regelmatig bij elkaar. Aansluiting op diversiteit en informatiebehoefte inwoners In de plannen van de aanvrager moet duidelijk omschreven staan op welke wijze en in hoeverre het media-aanbod zich richt op de geografische leefomgeving van de inwoners van de beide gemeenten. Dat wil zeggen dat het aanbod is gericht op de omgeving waarin mensen wonen, werken, sporten, naar school gaan, uitgaan, winkelen en gebruik maken van publieke voorzieningen. De aanvrager heeft een onderbouwd plan om aan de informatiebehoefte van verschillende doelgroepen (inwoners) van de beide gemeenten te voldoen. De aanvrager maakt journalistieke programma’s en berichten vanuit de gemeenten Oss en Bernheze. Ze heeft aandacht voor actueel lokaal nieuws, lokale activiteiten, voor cultuur en educatie en beschrijft dat ook in beleids- en programmeringsplannen. Het is van belang dat de aanvrager aangeeft in hoeverre ingespeeld wordt op trends en ontwikkelingen in het mediagebruik. Basis

Volgvel

Ons kenmerk

4

voor de toetsing op dit criterium is de omschrijving van de NLPO inzake het Lokaal Toereikend Media-Aanbod (LTMA). Aanbodkanalen en platforms De aanvrager maakt gebruik van verschillende mediakanalen: radio, televisie, internet en sociale media. De aanvrager heeft de journalistiek als basis en dat is terug te zien (en horen) op de verschillende mediakanalen. Basis voor de toetsing op dit criterium is de omschrijving van de NLPO inzake het Lokaal Toereikend Media-Aanbod (LTMA). Samenwerkingen met lokale partners en/of organisaties Aanvrager werkt samen met lokale partners zoals: onderwijs, bibliotheken, culturele organisaties, sportinstellingen en/of andere media-instellingen. Als de aanvrager een nieuwe organisatie is, vragen we om intentieverklaringen met mogelijke samenwerkingspartners. Interactie en participatie inwoners We vinden de lokale borging en fysieke aanwezigheid van de lokale omroep belangrijk en vragen de aanvrager dan ook aan te geven in hoeverre en op welke manier ze vorm geeft aan interactie met inwoners van de gemeente. Het gaat dan om burgerparticipatie bij het verzorgen van het media-aanbod en de omgang met en inzet van vrijwilligers. Het is ook van belang bij dit punt aan te geven op welke manier de aanvrager goed vindbaar/bereikbaar is voor inwoners voor eventuele vragen/opmerkingen/suggesties.

Professioneel geborgde organisatie We verwachten dat de aanvrager een transparante organisatiestructuur heeft, met duidelijk belegde taken en verantwoordelijkheden. We verwachten tevens dat de redactionele onafhankelijkheid is geborgd. We lezen dat terug in de (beleids)plannen, in overeenkomsten als statuten en samenwerkingsovereenkomsten alsook het organogram van de aanvrager. Financiële situatie We verwachten dat de aanvrager aantoonbaar financieel stabiel is en onderbouwde en realistische meerjarenbegroting heeft opgesteld en toegelicht.

Volgvel

Ons kenmerk

5

Welke argumenten zijn er voor dit advies? 1.1 Hierdoor kunnen we de lokale omroep beter lokaal borgen en inspelen op ontwikkelingen rondom streekvorming. De aanvullende toetsingscriteria zijn van belang als er twee of meer aanvragers zijn en er advies nodig is over meer dan alleen de wettelijke criteria. 2.1 We leggen de aanvullende toetsingscriteria ook aan de gemeenteraad van Bernheze voor. Er is over de aanvullende toetsingscriteria ambtelijk afstemming geweest met de gemeente Bernheze. Aan beide gemeenteraden wordt hetzelfde raadsadvies voorgelegd. De gemeenteraad van Oss besluit over de aanvullende toetsingscriteria in haar vergadering op 7 maart 2024. De gemeenteraad van Bernheze in haar vergadering van 18 april 2024. Beide colleges geven vorm aan de aanvullende toetsingscriteria op 23 januari 2024. Wat zijn tegenargumenten of risico’s? 1.1 beide gemeenteraden hebben aanvullingen of wijzigingen in de aanvullende toetsingscriteria. Als de gemeenteraden van Oss en Bernheze ieder apart besluiten en mogelijk los van elkaar zaken zouden willen wijzigen dan treedt er vertraging op in het bekendmaken van de aanvullende toetsingscriteria. Dat is voor de aanvragers lastig. Aanvragers kunnen tot 1 juli 2024 hun interesse kenbaar maken bij het Commissariaat voor de Media.

Voor het kunnen adviseren over de aanvragen zouden de aanvullende toetsingscriteria in principe voor 1 februari 2024 bekend moeten zijn en eensluidend voor zowel Oss als Bernheze. We lopen anders het risico dat we enkel kunnen toetsen aan de wettelijke criteria. Uitstel voor het vaststellen van de aanvullende toetsingscriteria is gevraagd en gekregen tot half april 2024. 1.2 de inwerkingtreding van de nieuwe Mediawet per 1 januari 2026 staat niet vast. Het zou jammer zijn als het Commissariaat in 2025 voor 5 jaar een lokale omroep voor Oss en Bernheze aanwijst en er vervolgens een nieuwe procedure moet worden opgestart met betrekking tot het aanwijzing van de streekomroep per 1 januari 2026. Er is nog niets bekend over een zogenaamd overgangsrecht maar het Commissariaat denkt daar wel over na. We kunnen er op dit moment geen uitspraken over doen. De huidige procedure is bedoeld voor het aanwijzen van een lokale omroep voor de gemeenten Oss en Bernheze per 1 januari 2025.

Volgvel

Ons kenmerk

6

Waar moeten we rekening mee houden? a. Financiën Er zijn aan dit voorstel geen kosten verbonden. b. Communicatie Het is van belang dat alle mogelijk geïnteresseerde partijen kennis kunnen nemen van de openstelling van de aanwijzingsprocedure. De openstelling van de aanwijzingsperiode per 1 januari 2024 is kenbaar gemaakt in Oss Actueel (week 51) en op de gemeentelijke website. Ook de gemeente Bernheze heeft de openstelling van de aanwijzingsperiode kenbaar gemaakt. c. Uitvoering Nadat het college heeft besloten de aanvullende toetsingscriteria aan uw raad voor te leggen, communiceren we dit met het Commissariaat voor de Media. De aanvullende toetsingscriteria worden dan onder voorbehoud van besluit, meegenomen in het proces. Uiteindelijk kunnen we pas toetsen aan die aanvullende toetsingscriteria als ook beide gemeenteraden deze hebben vastgesteld. Aanvragers kunnen hun interesse kenbaar maken bij het Commissariaat voor de Media tot 1 juli 2024. De gemeenteraad adviseert het Commissariaat voor de Media over de aanvragers op basis van de vastgestelde toetsingscriteria. d. Overlegd met Gemeente Bernheze – Karin van den Akker Communicatie – Willem van den Elzen Juridische zaken – Ruud Brauwers Programmamanager Ontmoeten, Sport, Gezondheid en Cultuur – Merlijn Kurvers

Volgvel

Ons kenmerk

7

Bijlage 1: Formulier toetsingscriteria voorkeursadvies gemeenten Oss en Bernheze

Samenvatting Per 1 januari 2025 vervalt de vijfjarige aanwijzing van Stichting Omroep Maasland als lokale omroep voor de gemeenten Oss en Bernheze. De procedure om tot aanwijzing te komen starten we op. De gemeenteraad heeft in de aanwijzingsprocedure voor een lokale omroep een adviserende taak. Die adviserende taak houdt in dat de gemeenteraad advies uitbrengt aan het Commissariaat voor de Media over de vraag of aanvragers voldoen aan de toetsingscriteria. Het gaat om wettelijke criteria als dat de aanvrager een rechtspersoon is, statuten heeft die overeenkomen met de doelstelling en een programmabeleid bepalend orgaan (pbo) heeft waarin de belangrijkste maatschappelijke, culturele, godsdienstige en geestelijke stromingen vertegenwoordigd zijn. We willen aanvullende toetsingscriteria vaststellen over: •

Streekvorming

•

Representativiteit en functioneren van het programmabeleid bepalend orgaan (pbo)

•

Aansluiting op diversiteit en informatiebehoefte inwoners

•

Aanbodkanalen en platforms

•

Samenwerking met lokale partners en/organisaties

•

Interactie en participatie met inwoners

•

Financiële situatie

Door aanvullende toetsingscriteria vast te stellen geeft uw raad de ruimte om de lokale borging en de ontwikkelingen rondom streekvorming mee te laten wegen in het advies aan het Commissariaat voor de Media over een of meerdere aanvragers. De aanvullende toetsingscriteria worden ook door de gemeente Bernheze vastgesteld.