Osse Sport- en Beweegvisie 2030 - publieksversie 12-12-2024

SPORT & BEWEEGVISIE 2030

“Iedere Ossenaar gaat meer bewegen voor een gezond leven.”

Inleiding Sport en bewegen zijn van onschatbare waarde voor een

Het Osse Sportakkoord is de basis voor de nieuwe visie

gezonde samenleving. Het zorgt voor plezier, ontspan-

op sport en bewegen. In oktober 2019 is door 50 lokale

ning en sociale verbinding. De wereld van sport en be-

partners het Osse Sportakkoord I gesloten. In juni 2023

wegen verandert voortdurend. We zien de laatste jaren

heeft een herijking plaats gevonden en zijn de ambities

dat traditionele sportverenigingen hun ledenaantallen

voor het Osse Sportakkoord II geformuleerd op vier the-

zien afnemen, terwijl ondernemende sportaanbieders

ma’s. Deze thema’s gebruiken we ook als kapstok voor

steeds meer sporters aantrekken. Daarnaast kiest een

de nieuwe visie.

steeds grotere groep sporters ervoor om te gaan sporten en bewegen in de openbare ruimte, denk aan wandelen,

•

Inclusie en diversiteit

hardlopen, fietsen en wielrennen.

•

Vitale sportaanbieders

•

Vaardig in bewegen

•

Ruimte voor sport en bewegen

Vanuit dit veranderende beeld is het tijd voor een nieuwe visie op sport en bewegen voor onze gemeente. In deze visie richten we ons niet alleen op het verhogen van sportdeelname, maar ook op het stimuleren van bewegen als onderdeel van een gezonde levensstijl en het vergroten van inclusie en diversiteit in onze gemeente. Sport en bewegen zijn niet alleen een doel op zich, maar ook een krachtig middel om gezondheid, sociale verbinding en gelijke kansen te bevorderen.

2

Feiten en cijfers Aantal inwoners dat minimaal 1 keer per week sport daalt1 •

53,7% in 2012

•

51,7% in 2022 •

Mannen zijn vaker lid van sportverenigingen dan vrouwen

Aantal lidmaatschappen van sportverenigingen daalt2

(33,8% t.o.v. 15,3%).

•

25,5% van alle inwoners was lid van een sportvereniging in 2018.

•

24,6% van alle inwoners was lid van een sportvereniging in 2022.

•

Kinderen zijn vaker lid van sportverenigingen dan volwassenen (47,4% t.o.v. 20%).

Manier van sporten in Nederland 20232 Totaal

Jeugd (5 t/m 18 jaar)

Volwassenen (19 t/m 80 jaar)

alleen/ongeorganiseerd

33%

19%

36%

als lid van sportvereniging

24%

54%

17%

als klant/abonnee/cursist van een ondernemende sportaanbieder in groepsverband met vrienden/familie

19%

18%

19%

13%

13%

13%

Inwoners dat voldoende beweegt3

Inwoners met overgewicht en obesitas3

•

45% van de kinderen (0-12 jaar)

•

3% van de kinderen (0-12 jaar)

•

24% van de jongvolwassenen (16-26 jaar)

•

40% van de jongvolwassenen (16-26 jaar)

•

44% van de volwassenen (18-65 jaar). In 2012 was dit 53%.

•

49% van de volwassenen (18-65 jaar)

•

40% van de ouderen (65+). In 2012 was dit 37%.

•

63% van de ouderen (65+)

Inwoners met chronische fysieke klachten3

Inwoners met chronische psychische klachten3

•

61% van de volwassenen (18-65 jaar)

•

35% van de volwassenen (18-65 jaar)

•

71% van de ouderen (65+)

•

32% van de ouderen (65+)

1

Bron: Oss in cijfers

2

Bron: NOC*NSF

3

Bron: Brabantscan GGD (2021/2022)

3

Inclusie en diversiteit Wat willen we bereiken?

Wat gaan we hiervoor doen?

We willen een toegankelijk en laagdrempelig sport- en

In iedere wijk gaat een buurtsportcoach aan de slag. Hij/

beweegaanbod, waarin iedereen die mee wil doen mee

zij wordt het aanspreekpunt voor alle inwoners die een

kan doen. En we willen kansengelijkheid vergroten voor

drempel ervaren om mee te kunnen doen. De buurtsport-

én door sport- en beweegdeelname.

coach neemt financiële, sociale en praktische drempels voor inwoners weg met behulp van bestaande regelingen

We hebben een ruim sport- en beweegaanbod in de

en programma’s. Vervolgens zorgt hij/zij voor bemiddeling

wijken en dorpen. Maar er zijn nog drempels voor inwo-

naar passend aanbod in de wijk.

ners om mee te doen. Bijvoorbeeld vanwege een fysieke beperking, taalbarrière of financiële belemmering. Die

Bestaande regelingen en programma’s voor specifieke

drempels willen we wegnemen, zodat we meedoen

doelgroepen maken we beter zichtbaar en toegankelij-

mogelijk maken voor iedereen.

ker. We willen een zo passend mogelijk aanbod zodat iedereen mee kan doen.

We richten we ons ook op doelgroepen met gezondheidsachterstanden en/of risico’s. Door middel van

De buurtsportcoach wordt onderdeel van het sociale

sport, bewegen en gezonde leefstijl willen we hogere

wijkteam. Samen met zorg- en welzijnsorganisaties

zorgkosten richting de toekomst voorkomen.

laten we kwetsbare inwoners kennis maken met passend

Sport en bewegen zijn belangrijke pijlers in ons preven-

aanbod in de wijk. We zetten sport en bewegen in om ge-

tie- en gezondheidsbeleid. Sport- en beweegdeelname

zondheid te bevorderen en/of de sociale basis versterken.

versterkt bovendien de sociale basis door ontmoeten en samen doen. We willen gebiedsgericht werken en

Sportaanbieders krijgen hulp bij het passend en toeganke-

aansluiten in bij welzijn en ondersteuning.

lijk maken van hun aanbod. Indien nodig helpt de buursportcoach bij het opzetten van nieuw aanbod. De regie hiervoor ligt bij inwoners en/of sportaanbieders.

4

Vitale sportaanbieders Wat willen we bereiken?

Wat gaan we hiervoor doen?

Samen met sportverenigingen en ondernemende sport-

We gaan door met onze aanpak ‘vitale en veilige sportver-

aanbieders werken we aan een kwalitatief sterk, veilig

enigingen’ op basis van het bestaande beleidskader. We

en toegankelijk sportaanbod voor iedereen.

willen meer capaciteit voor verenigingsondersteuning, zodat verenigingen hun organisatiekracht kunnen behouden.

We willen een breed en divers sport- en beweegaanbod voor onze inwoners. Sportverenigingen en ondernemen-

We sluiten aan bij het vrijwilligersbeleid en zorgen

de sportaanbieders zorgen daarvoor. Ze zijn belangrijk

ervoor dat sportverenigingen ondersteuning krijgen

voor de leefbaarheid in wijken en dorpen. Ze zijn een

vanuit het brede loket voor vrijwilligersorganisaties.

plek voor ontmoeting en dragen bij aan gezondheid.

Hier kunnen ze o.a. terecht met hulpvragen over het werven, behouden en waarderen van vrijwilligers en het

We ondersteunen sportverenigingen om de maat-

handhaven van een veilig sportklimaat.

schappelijke ontwikkelingen goed het hoofd te kunnen bieden. We willen dat sportverenigingen hun

We onderzoeken hoe we buurtsportcoaches kunnen

organisatiekracht behouden. Sportbonden bieden

inzetten om verenigingen te helpen bij het open stellen

hiervoor ook ondersteuning.

en beheren van de sportparken. Zij zorgen voor meer multifunctioneel gebruik van de sportparken en daar-

Voor ondernemende sportaanbieders ontwikkelen we

mee voor meer ruimte voor sport en bewegen.

ook passende ondersteuning. We geven deze aanbieders ruimte op onze sportparken en binnen maatschappelijk

Samen met ondernemende sportaanbieders onderzoe-

vastgoed. Hiermee willen we dit groeiende sport- en

ken we wat nodig is om beter te kunnen samenwerken.

beweegaanbod en de sociale functie behouden voor

We verkennen de mogelijkheden en stellen voorwaar-

onze inwoners.

den op voor het gebruik van onze sportparken en binnen maatschappelijk vastgoed.

5

Vaardig in bewegen Wat willen we bereiken?

Wat gaan we hiervoor doen?

We werken aan een leven lang sporten en bewegen voor

We willen de inzet van buurtsportcoaches op en rondom

ieder kind en iedere jongere. We bieden gelijke kansen

scholen behouden, ondanks de veranderende voorwaar-

voor alle kinderen om vaardig en veelzijdig te leren spor-

den in de Brede Regeling Combinatiefuncties vanuit de

ten en bewegen.

Rijksoverheid. Vanaf 2026 mogen de middelen van het Rijk niet voor binnenschools aanbod worden gebruikt.

We willen dat alle kinderen en jongeren goed leren

Samen met het onderwijs willen we ervoor zorgen dat

bewegen, maar vooral ook plezier hebben in sport. Het

alle kinderen gelijke kansen hebben om van jongs af aan

gaat er niet alleen om hoe goed je bent, maar vooral dat

te leren sporten, bewegen en gezond leven. De buurt-

je het leuk vindt om te doen. De basis voor een leven lang

sportcoach is hierbij een belangrijke schakel.

sporten, bewegen en een gezonde leefstijl wordt gelegd in je jeugd.

We stimuleren sportaanbieders bij de ontwikkeling van (vrijwillige) trainers en coaches gericht op plezier in sport en brede

Ouders, sporttrainers, leerkrachten, buurtsportcoaches,

motorische ontwikkeling. De buurtsportcoaches zijn beschik-

vriendjes en vriendinnetjes zijn nodig om kinderen en

baar als opleider of begeleider van de trainers en coaches.

jongeren met plezier aan het sporten en bewegen te krijgen én te houden.

We behouden en versterken sportstimuleringsprojecten voor de jeugd waarbij we toeleiden naar passend sport- en

Buurtsportcoaches zijn actief in alle wijken en dorpen. Zij

beweegaanbod. We stimuleren samenwerking van sport-

organiseren sport- en beweegactiviteiten op en rond-

aanbieders met onderwijs, kinderopvang en maatschappe-

om scholen en in de openbare ruimte. Zodat kinderen

lijke organisaties zodat de jeugd actief wordt en blijft.

zelfstandig leren spelen en bewegen, maar ook kennis maken met sportaanbieders in de wijk.

We hebben tenslotte ook aandacht voor ouderen. We stimuleren hen om te blijven bewegen, zodat we het risico om te vallen verminderen of voorkomen. We investeren in valpreventie om de zelfredzaamheid en kwaliteit van leven voor ouderen te behouden en om de druk op de zorg te verminderen.

6

Ruimte voor sport en bewegen Wat willen we bereiken?

Wat gaan we hiervoor doen?

We willen toekomstbestendige sport- en beweegvoorzie-

We blijven investeren in vier grote sportparken in Oss. Op

ningen die uitnodigend, faciliterend en toegankelijk zijn

sportpark Rusheuvel, sportpark Amstelhoef, sportpark Ta-

voor iedereen. We willen niet alleen de voorzieningen

lentencampus en sportpark Koppelsteeg blijven we voorzie-

vernieuwen en ontwikkelen, maar vooral het gebruik

ningen voor sport en bewegen vernieuwen en ontwikkelen.

het stimuleren en mogelijk maken voor iedereen. Voor de toekomstbestendigheid van andere sportparken We stellen sportparken open voor sport- en beweegacti-

zetten we in op een verbreding van de maatschappelijke

viteiten van sportverenigingen, ondernemende sport-

functie. Sportpark Onder d’n plag is hiervoor een goed

aanbieders en ongeorganiseerde sporters. Het open

voorbeeld. Daarnaast maken we ruimte voor onderne-

sportpark wordt een plek waar alle inwoners kunnen

mende sportaanbieders op gemeentelijke sportparken.

sporten, bewegen en ontmoeten. Bij nieuwbouw en vervanging van sporthallen en Ook sporthallen en gymzalen worden een plek voor

gymzalen gaan we vroegtijdig in gesprek met sport-

sport- en bewegen voor iedereen. Er is een groeiende

aanbieders en inwoners. We hebben een wettelijke

vraag naar ruimte voor de binnensport. Maar deze

verplichting richting het onderwijs, maar we willen voor

accommodaties zijn tot nu toe vooral ingericht voor

alle inwoners in de wijk meer ruimte bieden voor sport,

bewegingsonderwijs, dat willen we veranderen.

bewegen en ontmoeten.

We maken ook de openbare ruimte aantrekkelijker om

We werken aan een beweegvriendelijke leefomgeving

te sporten en bewegen. Een omgeving die uitdaagt tot

voor alle inwoners. We onderzoeken wat nodig is om

bewegen draagt binnen een gemeente immers bij aan

inwoners nog meer uit te dagen tot bewegen. We willen

een betere gezondheid van de inwoners, betere leef-

speeltuinen ontwikkelen tot multifunctionele plekken

baarheid en meer participatie van kwetsbare groepen.

voor spelen, bewegen en ontmoeten van alle leeftijden.

7

Onze werkwijze We werken met elkaar aan een duidelijke doelstelling. We

Het gaat erom dat meer inwoners plezier beleven aan

willen dat iedere Ossenaar meer gaat bewegen voor een

sport en bewegen, dat meer inwoners zich aangesproken

gezond leven. Aan dit doel hoeven we gelukkig niet alleen

voelen om te sporten en bewegen en dat de waarde van

te werken, want alleen kunnen we dit doel niet bereiken.

sport voor meer mensen duidelijk wordt. Uiteindelijk

De gemeente kan faciliteren, stimuleren en ondersteu-

ligt de actie en verantwoordelijkheid bij de inwoners

nen, maar het zijn de sportaanbieders en maatschappe-

zelf. We roepen iedereen op om actief deel te nemen aan

lijke organisaties die echt het verschil kunnen maken. Zij

sport- en beweegactiviteiten, niet alleen voor hun eigen

bereiken inwoners direct en kunnen hun motiveren om

gezondheid, maar het zorgt ook voor energie, plezier

meer te gaan bewegen.

en zingeving in het dagelijks leven. Het zorgt voor meer sociale verbinding en gaat daarmee eenzaamheid en

We zijn daarom erg blij dat we het Osse Sportakkoord

kansenongelijkheid tegen.

hebben gesloten met ruim 50 lokale partners. Sportaanbieders, onderwijs, zorg- en welzijnsorganisaties hebben hun krachten gebundeld en werken samen aan drie concrete actielijnen: •

We versterken het fundament van sport en bewegen

•

We vergroten van het bereik van sport en bewegen

•

We geven meer betekenis aan sport en bewegen

Oss is een Global Goals gemeente. De Osse sport- en beweegvisie draagt bij aan: