CConstaterende datOss
Koppel je AI →
Document · PDF

Nota Kostenverhaal Gemeente Oss 2022-2026.PDF

Gemeenteraad 16 december 2021, gemeente OssBij agendapunt: A Nota's Grondbedrijf9.244 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Nota kostenverhaal gemeente Oss

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Colofon Opdrachtgever

Opdrachtnemer

Niets uit deze publicatie, behoudens verwijzingen in ruimtelijke onderbouwingen, mag worden gereproduceerd, verspreid of overgedragen in welke vorm of op welke manier dan ook, met inbegrip van fotokopiëren, opnemen, of andere elektronische of mechanische wijze, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Gemeente Oss en GrondGidsen.

2

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Inhoudsopgave 1.

Inleiding

6

2.

Kostenverhaal

8

3.

Kostenverhaal in de gemeente Oss

13

3.1

Gebiedseigen kosten

13

3.2

Bovenwijkse voorzieningen

14

3.3

Bovenplanse kosten

19

3.4

Bijdrage ruimtelijke ontwikkeling

20

3.5

Financiële zekerheid

20

4.

Uitvoering

Bijlage I

Begrippen

21 22

Bijlage II Nadere uitleg verhaalbare kosten

23

Bijlage III Kostensoortenlijst artikel 6.2.3 t/m 6.2.5

24

Bijlage IV Specificatie investeringsopgave

25

Bijlage V Specificatie ontwikkelopgave

28

Bijlage VI Voorbeelden

29

3

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

DE GROEI VAN DE STAD Oss is een ondernemende woon- en werkgemeente en heeft ambities om de komende jaren te groeien naar ruim 100.000 inwoners. Om te kunnen voorzien in haar eigen behoefte en om de regionale woonopgave op te vangen, zijn ruim 8.000 extra woningen nodig. Deze groei vraagt om meer voorzieningen en ruimte voor economische groei. Om een prettig leefklimaat te behouden zijn investeringen in de openbare ruimte nodig.

MET WELKE KOSTEN EN BIJDRAGEN MAG EEN ONTWIKKELENDE PARTIJ REKENING HOUDEN BIJ HET REALISEREN VAN EEN BOUWPLAN? WRO binnenstedelijk buitenstedelijk OW 1

gebiedseigen kosten bovenwijkse voorzieningen

2

3

bovenwijkse voorzieningen

3

4

financiële bijdragen

WAT ZIJN DE BIJDRAGEN? 1

maatwerk

2

bovenwijkse voorzieningen

De investeringsopgave bedraagt circa € 112 mln; deels uitgevoerd in de periode 2016 / 2021 en deels een prognose voor de komende tien jaar.

4

gebiedseigen kosten

bovenplanse kosten bijdrage ruimtelijke ontwikkeling

INVESTERINGSOPGAVE De groeiopgave vraagt om investeringen in de openbare ruimte. Deze investeringen bestaan uit: 1. bovenwijkse voorzieningen in de stad en in specifieke kernen 2. bovenwijkse netwerkvoorzieningen op gemeenteniveau

1

De gemeente verbetert de mobiliteit met de aanleg van fietsnetwerken, het verbeteren van de wegeninfrastructuur en het OV, waaronder de veiligheid van het spoor. Daarnaast investeert Oss in het versterken van natuur en landschappelijke waard

3

KOSTENVERHAAL Oss gaat deze ambities realiseren door zelf actief bouwplannen op te pakken, bijvoorbeeld Oss West en ook ontwikkelende partijen bouwen mee aan deze ambities. Om bouwplannen voor elkaar te krijgen, is inzet van de gemeente nodig. Gemeenten zijn verplicht om deze kosten te verhalen op ontwikkelende partijen. Daarnaast biedt de wet mogelijkheden om een bijdrage te vragen voor investeringen in de openbare ruimte.

4

bovenwijkse netwerkvoorziening (Wro) /

RESERVES Geffen

€

4,49

Herpen

€

3,55

Oss

€

20,55

Ravenstein

€

0,65

€

11,25

Bestemmingsreserve ‘Bovenwijkse voorzieningen’

Bestemmingsreserve ‘Verbetering fysieke kwaliteit leefomgeving’

financiële bijdragen (Ow) ontwikkelingen buitengebied (o.b.v. de structuurvisie buitengebied 2015 - andere ontwikkelingen)

Minimaal 20% van de bestemmingswinst inzetten voor fysieke verbetering van ruimtelijke kwaliteiten

Bestemmingsreserve 'Groenfonds landelijk gebied'

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

1. Inleiding GROEIOPGAVE De gemeente Oss is een ondernemende woon- en werkgemeente, die zich de komende jaren verder ontwikkelt tot een gemeente met ruim 100.000 inwoners. Om te kunnen voorzien in de eigen woonbehoefte en om de regionale woonfunctie van Oss te versterken, is het in de periode tot 2035 nodig om ruim 8.000 woningen toe te voegen. Hierbij is ook rekening gehouden met de benodigde flexibiliteit, in geval van planuitval. Dit komt neer op de toevoeging van 500 tot 600 woningen per jaar. Verder maakt de uitbreiding van bedrijventerreinen deel uit van de groeiopgave van Oss. De gemeente staat voor een omvangrijke groei- en versnellingsopgave.

INVESTEREN OM EEN PRETTIG LEEFKLIMAAT TE BEHOUDEN De groeiopgave legt een druk op de bestaande voorzieningen. Daarom zijn investeringen in de openbare ruimte essentieel om een prettig leefklimaat te houden. De investeringsopgave omvat het versterken en verbeteren van de infrastructuur, uitbreiden van groen en het versterken van landschappelijke waarden en natuur. Denk hierbij aan (snel)fietsroutes, aanpassingen van het spoor en de ontsluitingswegen in Oss.

KOSTENVERHAAL Alle partijen, die profijt hebben van de groei van Oss en haar kernen, dragen bij aan de financiering van deze investeringen. Het grootste deel van de investeringen is toe te rekenen aan de huidige inwoners en gebruikers en dus “betaalt” de gemeente Oss. Het deel, dat kan worden toegerekend aan de toekomstige inwoners en gebruikers, “betaalt” de grondeigenaar, die de woningen en gebouwen realiseert. Het is redelijk dat ook bouwplannen voor toekomstige ontwikkelingen bijdragen aan deze investeringen. Gemeenten zijn wettelijk verplicht om de gemeentelijke kosten te verhalen, als zij bouwplannen mogelijk maken. Dit zijn de kosten voor investeringsopgaven, de kosten voor de ambtelijke inzet en de eventuele aanpassingen in het openbaar gebied voor een specifiek bouwplan.

WAARVOOR DIENT DEZE NOTA? Deze beleidsnota geeft het kader voor het kostenverhaal. Zo is het voor initiatiefnemers van een bouwplan helder welke kosten de gemeente gaat verhalen. De nota geeft inzicht in welke kosten de gemeente verhaalt en hoe ze de hoogte van de bijdrage bepaalt. Deze nota schetst de investeringsopgave voor bovenwijkse (netwerk)voorzieningen, die nodig zijn voor de groeiopgave van Oss en voor het behoud van een kwalitatief hoogwaardige leefomgeving de; zowel kwalitatief (welke investeringen?) als kwantitatief (wat kost het?). Vervolgens geeft de nota een helder beleidskader voor de financiering van deze investeringen; Wie draagt bij en hoe hoog is de bijdrage? Het vaststellen van een nota kostenverhaal is wettelijk niet verplicht. De nota heeft als voordeel dat het aan ontwikkelende partijen duidelijkheid geeft over de te betalen bijdrage. Het schrijft een uniforme werkwijze voor, die geldt voor ieder nieuw aangewezen bouwplan binnen de gemeente. Na het vaststellen van deze nota vraagt de gemeente aan ontwikkelende partijen een uniforme en transparante bijdrage voor de investeringen in bovenwijkse (netwerk)voorzieningen. De nota kostenverhaal vormt ook de basis voor een bijdrage vanuit de gemeentelijke grondexploitaties aan de investeringen in de bovenwijkse voorzieningen.

Ook gemeentelijke grondexploitaties dragen bij aan de investeringen in bovenwijkse (netwerk)voorzieningen.

LEESWIJZER Deze nota is compact. Achtereenvolgens komen de mogelijkheden voor kostenverhaal, de wijze waarop Oss haar kosten verhaalt en de regels voor de uitvoering aan bod. De bijlagen gaan dieper in op de materie. Deze nota beschrijft het kostenverhaal op basis van de Wet ruimtelijke ordening (Wro). Op 1 juli 2022 treden naar verwachting de Omgevingswet (Ow) en de Aanvullingswet grondeigendom Omgevingswet (Awg) in werking. We sorteren in deze nota voor op de Ow en Awg. In tekstblokken of in cursieve tekst staat steeds aangegeven hoe het kostenverhaal onder de nieuwe wetgeving er uit komt te zien. De regels over de financiële bijdragen zijn, op het moment dat deze nota tot stand komt, nog niet vastgesteld.

5

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

HOOFDSTUK 2 KOSTENVERHAAL Welke mogelijkheden biedt de wetgeving om kosten te verhalen? Welke kosten mogen verhaald worden en op wie?

HOOFSTUK 3 KOSTENVERHAAL IN OSS Welke kosten verhaalt Oss en hoe is de bijdrage bepaalt?

HOOFSTUK 4 UITVOERING Governance, wie mag wat?

6

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

2. Kostenverhaal Sinds de invoering van de Wro op 1 juli 2008 is de overheid verplicht om haar kosten te verhalen. Dit geldt dus ook voor de gemeente Oss. Kostenverhaal betekent dat de gemeente de kosten, die zij maakt voor ontwikkelingen van bijvoorbeeld woningbouw, bedrijvigheid en overig vastgoed, “in rekening brengt” bij degene die er baat bij heeft. Dit in rekening brengen van deze kosten heet het verhalen van kosten ofwel kostenverhaal. Dit hoofdstuk beschrijft de mogelijkheden die de wet de gemeente biedt om kosten te verhalen.

Publiekrechtelijk spoor Om het kostenverhaal publiekrechtelijk te borgen, stelt de gemeente onder de Wro tegelijk met het ruimtelijke besluit een exploitatieplan vast. Het kostenverhaal met een exploitatieplan is beperkt tot de kosten van de grondexploitatie, die zijn vastgelegd in de zogenaamde kostensoortenlijst4. Wanneer kostenverhaal anderszins is verzekerd, bijvoorbeeld met een anterieure overeenkomst bij een private ontwikkeling of met de uitgifte van bouwgrond bij een gemeentelijke grondexploitatie of de totale exploitatiebijdrage minder dan € 10.000 is5, dan vervalt de verplichting om een exploitatieplan vast te stellen.

WETTELIJKE KADER De Wet ruimtelijke ordening (Wro) en Besluit ruimtelijke ordening (Bro) (hierna samen: het wettelijk kader) geven het wettelijk kader voor het kostenverhaal. Op 1 juli 2022 treedt naar verwachting de Omgevingswet (Ow) en de Aanvullingswet grondeigendom Omgevingswet (Awg) in werking. We sorteren in deze nota voor op de Ow en Awg, zodat we na inwerkingtreding van deze wetten de nota hierop gemakkelijk kunnen aanpassen.

WANNEER VERHAALT EEN GEMEENTE KOSTEN? Gemeenten zijn sinds de invoering van de Wro (1 juli 2008) verplicht om de kosten van de grondexploitatie te verhalen1 bij een aangewezen bouwplan2, waarvoor een ruimtelijk besluit3 op grond van de Wro nodig is. Denk hierbij aan nieuwbouw van woningen, kantoor, detailhandel of bijvoorbeeld horeca waarvoor een bestemmingsplanherziening nodig is. Of de transformatie van een voormalig onderwijsgebouw naar woningen. Ook de grotere verbouwingen vallen hieronder.

HOE VERHAALT EEN GEMEENTE KOSTEN? De gemeente kan haar kosten op twee manieren verhalen, namelijk via het privaatrechtelijke en het publiekrechtelijke spoor.

1 2 3

afdeling 6.4 Wro, onder de Ow betreft dit het reguliere kostenverhaal afdeling 13.6.3 Ow, artikel 13.14 en 13.15 Ow artikel 6.2.1 Bro en artikel 8.13 Ob denk hierbij aan de vaststelling of herziening van een bestemmingsplan, een projectbesluit of een projectafwijkingsbesluit (besluit tot afwijking van de beheersverordening) en onder de Ow het omgevingsplan, het projectbesluit of omgevingsvergunning voor buitenplanse omgevingsplanactiviteiten.

Onder de Ow worden het publiekrechtelijk kostenverhaal geïntegreerd in het omgevingsplan, het projectbesluit of omgevingsvergunning voor buitenplanse omgevingsplanactiviteiten. Het kostenverhaal betreft hier het reguliere kostenverhaal en kan het kostenverhaal1 van financiële bijdragen1 bevatten.

Privaatrechtelijke spoor Oss geeft de voorkeur aan het privaatrechtelijke spoor, ook wel het anterieure spoor genoemd. Dit houdt in dat de gemeente met een ontwikkelende partij afspraken maakt over het (voorgenomen) bouwplan. De afspraken betreffen het te realiseren programma, de fasering en ook het kostenverhaal. Deze afspraken leggen de gemeente en de ontwikkelende partij vast in een anterieure overeenkomst. Dit is een privaatrechtelijke overeenkomst, die de gemeente en de ontwikkelende partij ondertekenen, voordat een ontwerp van de planologische maatregel ter inzage wordt gelegd. De anterieure overeenkomst is vormvrij en vrijwillig voor beide partijen. Dit betekent dat de gemeente en de ontwikkelende partij maatwerk kunnen toepassen. Dit betekent ook dat de mogelijkheden voor kostenverhaal ruimer zijn. De praktijk laat zien dat de wettelijke kaders van het publiekrechtelijke spoor bepalend zijn voor de inhoud van de anterieure overeenkomst.

4 5

artikel 6.2.3 t/m 6.2.5 Bro artikel 6.2.1a Bro

7

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

gemeentelijke grondexploitatie

wie voert de grondexploitatie?

ontwikkelende partij

ja

privaatrechtelijk spoor: kostenverhaal anderszins verzekerd

anterieure overeenkomst gesloten? nee

publiekrechtelijk spoor kostenverhaal: Wro - exploitatieplan en/of posterieure overeenkomst Ow - geïntegreerd in het omgevingsplan, het projectbesluit of omgevingsvergunning voor buitenplanse omgevingsplanactiviteiten Figuur 1 Publiekrechtelijk of privaatrechtelijk spoor

Verhaalbare kosten Oss kan de kosten, die in onderstaand figuur staan, verhalen onder de Wro en Ow. In bijlage II staat een nadere uitleg over deze verhaalbare kosten onder zowel de Wro als de Ow.

Type verhaalbare kosten Wro

Ow

Toelichting

Gebiedseigen kosten

Gebiedseigen kosten

Kosten alleen en volledigt.b.v. één gebied

Bovenwijkse voorzieningen

Kosten t.b.v. meerdere gebieden

"Bovenwijkse (netwerk)voorzieningen"

2

Bovenplanse kosten

Kosten t.b.v. verevening (beleidsmatige doelen)

Bijdrage ruimtelijke ontwikkelingen

Kosten verhogen van leefbaarheid en kwalitateit (onder Ow ook netwerkvoorzieningen en verevening woningbouw)

1 2

8

1

bovenwijkse voorzieningen bovenwijkse netwerkvoorzieningen

Figuur 2 Verhaalbare kosten

Financiële bijdragen voor ruimtelijke ontwikkelingen

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

GEBIEDSEIGEN KOSTEN De gebiedseigen kosten betreffen: 1. gemeentelijke plan- en apparaatskosten 2. bouw- en woonrijp maken de kosten voor de aanleg of aanpassingen van voorzieningen in het openbaar gebied. De kostensoortenlijst6 geeft aan wat verstaan wordt onder investeringen in voorzieningen; zie bijlage III. De kostensoortenlijst is limitatief en dit betekent dat investeringen dan wel kosten voor werken en werkzaamheden die niet op deze lijst staan, volgens het wettelijk kader niet verhaald mogen worden. Maatschappelijke voorzieningen, zoals een theater of een school, zijn geen voorziening volgens dit wettelijk kader en daarom kan de gemeente de kosten voor deze voorzieningen niet verhalen. De kostensoortenlijst gaat over de kosten van aanleg van (openbare) voorzieningen, zoals wegen, groen, water, inclusief eventuele verwerving en sloop van opstallen. Onderhoudskosten of vervangingsinvesteringen vallen hier niet onder. 3. onderzoeken onderzoeken die bijvoorbeeld in het kader van de planologische maatregel of de aanleg van openbare voorzieningen worden verricht; 4. planschade vergoeding van de planschade en de kosten voor de afhandeling van de procedure.

BOVENWIJKSE VOORZIENINGEN Een voorziening is een bovenwijkse voorziening als de voorziening ten dienste staat aan meer dan één exploitatiegebied. Bij kostenverhaal via het publiekrechtelijke spoor, dus met een exploitatieplan, schrijft het wettelijk kader voor dat een bovenwijkse voorziening moet voldoen aan drie cumulatieve criteria, namelijk profijt, toerekenbaarheid en proportionaliteit7 (hierna: PTP). Bij kostenverhaal via het privaatrechtelijke spoor is de gemeente niet verplicht deze criteria toe te passen. Wel worden deze criteria vaak als maatstaf gebruikt om de redelijkheid van het kostenverhaal te toetsen. Deze nota kostenverhaal geeft voor de bovenwijkse voorzieningen de bijdrage als onderdeel van het privaatrechtelijke spoor8. De bijdrage is redelijk en billijk. De methode en de berekening van de bijdrage staan beschreven in hoofdstuk 3.2. De gemeentelijke investeringsopgave bestaat uit bovenwijkse voorzieningen op kernniveau en op gemeenteniveau. Op gemeenteniveau is sprake van de zogenaamde bovenwijkse netwerkvoorzieningen. Bij de bovenwijkse voorzieningen op kernniveau zijn de PTP criteria grofstoffelijk toegepast. Daarmee is gekeken in hoeverre een kern profijt heeft van een bovenwijkse investering.

PROFIJT De nieuwe ontwikkeling moet nut ondervinden van de te treffen werken, werkzaamheden en maatregelen. TOEREKENBAARHEID Er moet een causaal verband zijn tussen de nieuwe ontwikkeling en de kosten. PROPORTIONALITEIT Indien meerdere gebieden profijt hebben van werken, werkzaamheden en maatregelen, moeten deze naar evenredigheid worden verdeeld.

6

artikel 6.2.3 t/m 6.2.5 Bro en artikel 12.21 Ow

7 8

artikel 6.13 lid 6 Wro indien de gemeente het kostenverhaal van bovenwijkse voorzieningen publiekrechtelijk met een exploitatieplan en/of posterieure overeenkomst wil borgen dan kan een aanvullende onderbouwing van de proportionaliteit nodig zijn.

9

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

De bovenwijkse netwerkvoorzieningen hebben een functionele samenhang met de groei van de In de Ow valt dit onder gemeente. Ze zijn van belang op gemeentelijk de financiële bijdragen. niveau. De bovenwijkse netwerkvoorzieningen zijn onder de Ow en Awg te verhalen via de financiële bijdrage (zie tekstblok ‘Wat verandert er onder de Ow / Awg?’). In deze nota sorteren we voor op deze toekomstige mogelijkheid. De functionele samenhang tussen de groei van Oss en de benodigde investeringen in bovenwijkse netwerkvoorzieningen op gemeenteniveau rechtvaardigt dat Oss aan ontwikkelende partijen een bijdrage voor deze bovenwijkse netvoorzieningen vraagt. De bijdrage voor bovenwijkse netwerkvoorzieningen kan onder de Wro alleen via het privaatrechtelijke spoor verhaald worden. Het betreft onder de Wro een vrijwillige bijdrage, die alvast anticipeert op de Ow. Bij de financiële bijdrage is geen sprake van de cumulatieve toepassing van de PTP. Er wordt sterk gekeken naar de functionele samenhang tussen de investering in de bovenwijkse netwerkvoorziening en wat dat betekent voor de groei van de stad.

BOVENPLANSE KOSTEN De Wro9 biedt de mogelijkheid om kosten en opbrengsten tussen locaties met ruimtelijke en functionele samenhang te verevenen. Locaties met een positief resultaat dragen bij aan locaties met een negatief resultaat. Denk hierbij aan de compensatie sociale woningbouw of parkeren. Het is een vereiste dat de grondslag voor de bovenplanse kosten vastligt in een structuurvisie.

BIJDRAGEN VOOR RUIMTELIJKE ONTWIKKELINGEN Gemeenten mogen onder de Wro10 een vrijwillige bijdrage vragen voor fysieke en maatschappelijke functies zoals natuur, recreatie en sportvoorzieningen. Deze bijdrage kan onder de Wro alleen privaatrechtelijk gevraagd worden, dus met een anterieure overeenkomst en het is een vereiste dat de onderbouwing van de bijdrage voor ruimtelijke ontwikkelingen verankerd is in een structuurvisie.

Onder de Ow mogen gemeenten financiële bijdragen voor ruimtelijke ontwikkelingen vragen. Het betreft een bijdrage om de kwaliteit van de fysieke leefomgeving te verbeteren10. Het is verplicht om in de omgevingsvisie- of -programma vast te leggen wat de functionele samenhang is. Het is een bevoegdheid en geen plicht om deze bijdrage te vragen en dit kan in zowel het privaatrechtelijke als publiekrechtelijke spoor.

9 artikel 6.13 lid 7 Wro 10 artikel 6.24 lid 1 onder a Wro 10 artikel 13.23 Ow, artikel 8.21 Ob

10

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

WAT VERANDERT ER ONDER DE OW / AWG? Kostenverhaal Het kostenverhaal in de Ow wordt bij voorkeur via een (anterieure) overeenkomst en dus privaatrechtelijk geregeld. De kostensoortenlijst en de wettelijke regeling gelden niet direct voor de overeenkomst. Blijft een overeenkomst uit, dan kan de publiekrechtelijke weg worden bewandeld. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. Kostenverhaal voor integrale gebiedsontwikkeling, waarbij een concreet eindbeeld en tijdvak van de ontwikkeling bestaat; 2. Kostenverhaal voor organische gebiedsontwikkeling, waarbij geen concreet tijdvak en eindbeeld aanwezig is.

Onder de financiële bijdragen zijn de navolgende investeringen verhaalbaar: a. kwalitatieve verbeteringen landschap, natuur, water, of stikstofbalans; b. netwerkvoorzieningen voor infra (auto, fiets, OV) en recreatie met gemeentelijke of regionaal belang (dit zijn de bovenwijkse voorzieningen op stadsniveau); c. realisatie sociale woningbouw buiten plangebied; d. bijdrage sloop van woningen (krimpgebieden) of stallen.

Het publiekrechtelijk kostenverhaal wordt geïntegreerd in het omgevingsplan, het projectbesluit of omgevingsvergunning voor buitenplanse omgevingsplanactiviteiten. Een exploitatieplan komt daarmee te vervallen.

Voor deze investeringen zijn de PTP criteria niet cumulatief van toepassing. Er dient een functionele samenhang te bestaan. De kosten op basis van de financiële bijdragen kunnen alleen worden verhaald als de bekostiging van deze investering niet anderszins is verzekerd. De Amvb over de financiële bijdrage is op moment van vaststelling van deze nota nog concept en dus niet vastgesteld.

In de Ow krijgt de financiële bijdragen voor verbeteren kwaliteit fysieke leefomgeving (bovenplanse kosten en bijdragen ruimtelijke ontwikkelingen) een stevige publiekrechtelijke verankering. Daarmee wordt de bijdragen ruimtelijk ontwikkeling ook publiekrechtelijk afdwingbaar en zijn deze straks niet langer een “vrijwillige bijdrage”. Hiervoor dienen de maatregelen wel te zijn opgenomen in een omgevingsvisie of omgevingsprogramma.

Verder is het de bedoeling dat in de Ow de kostensoortenlijst onderdeel van het Awg (afdeling 8.4) wordt aangevuld met actuele, voorkomende investeringen in het openbaar gebied. Denk hierbij aan investeringen voor klimaatadaptie, energietransitie en nieuwe mobiliteitsconcepten.

11

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

12

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

3. Kostenverhaal in de gemeente Oss 3.1 GEBIEDSEIGEN KOSTEN Per aangewezen bouwplan bepaalt Oss wat de gebiedseigen kosten zijn. Dit is maatwerk. Hieronder staat hoe de gemeente deze kosten bepaalt.

Gemeentelijke plan- en apparaatskosten De plan- en apparaatskosten bepaalt de gemeente met behulp van de plankostenscan11.

Bouw- en woonrijp maken De kosten voor de aanleg of aanpassingen van voorzieningen in het openbaar gebied bepaalt de gemeente op basis van kengetallen of een directieraming, waarbij indien wenselijk een eindafrekening gemaakt kan worden op basis van gerealiseerde kosten.

Onderzoeken De onderzoekskosten belast de gemeente volledig door.

Planschade De vergoeding voor planschade en de procedurekosten voor de afhandeling belast de gemeente volledig door aan de initiatiefnemer.

11 Regeling plankosten exploitatieplan

Parkeren12 Het uitgangspunt is dat ieder bouwplan op eigen terrein de benodigde parkeerplaatsen aanlegt. Als dit om beargumenteerde redenen niet mogelijk is, dan is het college bevoegd om af te wijken. Het is aan de initiatiefnemer om schriftelijk aan te tonen dat het parkeren niet op eigen terrein kan. Bij afwijking geldt: • centrum Oss een vaste financiële bijdrage van € 10.000 per parkeerplaats, die niet op eigen terrein wordt aangelegd. Deze bijdrage komt in het parkeerfonds en de gemeente gebruikt deze middelen om op een andere plek de parkeerplaatsen aan te leggen; • buiten centrum Oss Indien initiatiefnemer kan aantonen dat de extra parkeerdruk opgevangen kan worden in de omgeving, dan is geen vergoeding verschuldigd. Dit is het geval als na realisatie van het bouwplan de bezettingsgraad op drukste momenten niet hoger wordt dan 85%. Indien de extra parkeerdruk opgevangen kan worden in de openbare ruimte, dan belast de gemeente de werkelijke kosten van de aanleg van de extra parkeerplaatsen door aan de initiatiefnemer.

Ondergrondse afvalinzameling Oss belast de werkelijke aanlegkosten voor de ondergrondse afvalinzameling door aan de initiatiefnemer.

12 Parkeernormen 2017

13

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

3.2 BOVENWIJKSE VOORZIENINGEN

Investeringsopgave De afgelopen vijf jaar investeerde en de komende tien jaar investeert de gemeente Oss naar verwachting € 111,5 miljoen in voorzieningen die de leefbaarheid van de stad en de kernen ten goede komen; namelijk 100% x € 30,1 miljoen en 50% x € 163 miljoen = € 81,5 miljoen. De investeringen in deze bovenwijkse (netwerk)voorzieningen kwamen / komen voort uit het Integraal Uitvoeringsplan (IUP), de Programmabegroting en de Kadernota. De (beoogde) investeringen delen we in twee groepen in, namelijk:

GROEP

% MEEGENOMEN IN INVESTERINGSOPGAVE

1. Hard

Er is een bestuurlijk besluit genomen over de uitvoering en het investeringsbedrag is bekend.

100%

2. Zacht

Er is een bestuurlijk besluit genomen dat de investering wenselijk is of er is een sterke bestuurlijke ambitie, waarbij het bedrag en/of de financiële dekking nog niet zeker is.

50%

De investeringsbedragen zijn gebaseerd op de gerealiseerde kosten of een kostenraming. De ramingen variëren van een globale raming tot een definitieve raming als het werk aanbesteed is13. De raming bevat de eventuele verwervingskosten, de eventuele sloopkosten, de aanlegkosten, de plankosten en VTU (voorbereiding, toezicht en uitvoering). De investeringsbedragen betreffen netto bedragen en dit betekent dat eventuele subsidies, bijdrage van derden en bijdragen uit een onderhoudsfonds in mindering op het investeringsbedrag zijn of worden gebracht. Bijlage IV geeft meer informatie over de specifieke investeringen in de bovenwijkse (netwerk)voorzieningen.

13 Dit betreft reeds aangelegde investeringen in de periode 2016 – 2021.

14

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Bovenwijkse voorzieningen kernen

Netto investering, waarvan

hard

zacht

100%

50%

1,8 mln

1,8 mln

0,0 mln

0,7 mln

0,7 mln

0,0 mln

9,9 mln

18,1 mln

1,2 mln

0,0 mln

0,3 mln

0,0 mln

hard

zacht

100%

50%

7,7 mln

0,2 mln

Geffen Herinrichting dorpsplein Herpen Herinrichting Alard van Herpenplein Oss Infrastructuur,

28,0 mln

waaronder aanpassing ontsluitingswegen, verbeteren van doorstroming en verkeersveiligheid, maatregelen mobiliteitsplan Herinrichting openbaar winkelgebied De Ruwert en Klaphekkenplein

1,2 mln

Recreatie

0,3 mln

29,5 mln

32,1 mln

Ravenstein Parkeren Station Ravenstein Bovenwijkse netwerkvoorzieningen

0,2 mln Netto investering, waarvan

Kwaliteitsverbetering centrum Oss Herinrichting diverse straten en het Tapijtplein, waterberging, aanleg speelpark 't Hofje en vergroening stadshart Oss

7,9 mln

111,5 mln

TBL Stadssportpark, vergroening voorzijde en fietsenstalling

0,4 mln

0,2 mln

0,2 mln

Spoorzone Oss

62,5 mln

0,0 mln

62,5 mln

4,0 mln

0,0 mln

Natuur Aanleg ecologische verbindingszone, uitbreiding natuurnetwerk / natuurplan buitengebied, extra bomen en verbeteren bijenlandschap met bloemrijke bermen, waterveiligheidstrajecten

4,0 mln 79,4 mln

Infrastructuur Verbeteren van doorstroming en verkeersveiligheid door aanpassing van diverse wegen en verkeersregelinstallaties

1,9 mln

1,9 mln

0,0 mln

Fietsinfastructuur Fietsstraat Oost-West en F59 Oss - 's-Hertogenbosch

0,9 mln

0,9 mln

0,0 mln

Aanleg van diverse nieuwe fietspaden en verbetering van de doorstroming

0,9 mln

0,9 mln

0,0 mln

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,7 mln

0,7 mln

0,0 mln

Klimaatadaptatie Aanpak hydraulische knelpunten Recreatie Aanleg wandelpaden in Lith en verdieping van de Lithse Ham

15

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

FINANCIERING Bovenwijkse voorzieningen Om de investeringskosten tussen de bestaande en nieuwe stad te verdelen, is op investeringsniveau gekeken in hoeverre de bestaande en nieuwe stad profiteren van de bovenwijkse voorziening (zie bijlage IV). De bijdrage aan de financiering van deze bovenwijkse voorzieningen is bepaald door te kijken naar de vastgoedwaarde14 van de bestaande en de nieuwe stad. Behoudens de benodigde investering in de noordelijke ontsluitingsweg en een ontsluitingsweg Oss West in de stad Oss, profiteert de bestaande stad meer van deze voorzieningen dan de nieuwe stad. De verdeling tussen de bestaande en nieuwe stad verschilt per kern en is afhankelijk van de verwachte bouwplannen, waarbij de bestaande stad tussen de 86% tot 94% van de kosten voor haar rekening krijgt en de nieuwe stad 6% tot 14%. De aanleg van de noordelijke ontsluitingsweg en een ontsluitingsweg Oss West in Oss is evenveel toe te rekenen aan de bestaande stad en de nieuwe stad. De bestaande stad kan namelijk ook gebruik maken van deze investeringen en daarom dragen beide bij aan de financiering van deze bovenwijkse voorzieningen in de verhouding 50% bestaande stad en 50% nieuwe stad.

Bovenwijkse netwerkvoorzieningen De gehele gemeente maakt gebruik van de bovenwijkse netwerkvoorzieningen, dus zowel de bestaande als de nieuwe stad. De bijdrage aan de financiering van deze bovenwijkse netwerkvoorzieningen is bepaald door te kijken naar de vastgoedwaarde van de bestaande en de nieuwe stad en dit leidt tot een verdeling van 89% bestaande stad en 11% nieuwe stad.

Nieuwe stad Binnenstedelijke bouwplannen dragen bij aan bovenwijkse (netwerk)voorzieningen. Bouwplannen in het buitengebied dragen hier niet aan bij, omdat hier veelal geen sprake is van toerekenbaarheid en veelal geen ruimte is om bovenop de gebiedseigen kosten en bijdrage ruimtelijke ontwikkeling nog extra bijdragen te vragen (macro aftopping).

14 WOZ-waarden

16

Verdeling naar functies in de nieuwe stad De aangewezen bouwplannen betreffen een toevoeging van circa 6.646 woningen en 115.539 m2 (bvo) kantoren, bedrijven en overige functies. Bijlage V geeft een specificatie van het ontwikkelprogramma. Om de bijdrage te bepalen, wordt gewerkt met een wegingsfactor per categorie. De wegingsfactor is bepaald aan de hand van de gemiddelde vastgoedwaarde van deze categorieën. Dit resulteert in de volgende wegingsfactoren. Functie

Wegingsfactor

Wonen

1,00

Kantoren en bedrijventerrein

0,20

Overige functies

0,25

MOGELIJK KOSTENVERHAAL NIEUWE STAD WONINGEN Van de in totaal 6.645 woningen dragen maximaal 5.649 woningen bij aan de bovenwijkse voorzieningen. Voor 997 woningen zijn reeds overeenkomsten gesloten. NIET WONEN Voor het overige geldt dat maximaal 106.424 m2 (bvo) bijdraagt aan de bovenwijkse voorzieningen. Voor 9.115 m2 bvo zijn reeds overeenkomsten gesloten.

Berekening bijdrage Hieronder volgt een stappenplan om de bijdrage voor investeringen in bovenwijkse (netwerk)voorzieningen te bepalen en de berekening voor de bijdrage 2021/2022. Bijlage VI geeft twee fictieve berekeningen van de bijdrage voor investeringen bovenwijkse voorzieningen.

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Stap 1

Bovenwijkse voorzieningen

Bepalen netto investeringsopgave in bovenwijkse (netwerk) voorzieningen.

Geffen

1,8 mln

Herpen

0,7 mln

Oss

29,5 mln

Ravenstein

0,2 mln

32,1 mln 111,6 mln

Bovenwijkse netwerkvoorzieningen

79,4 mln

Stap 2 bestaande stad

Toerekenen investeringen aan bestaande en nieuwe stad op investeringsniveau op basis van vastgoedwaarde / profijt

nieuwe stad

Bovenwijkse voorzieningen Geffen

1,6 mln

90%

0,2 mln 10%

Herpen

0,6 mln

94%

0,0 mln 6%

Oss

15,9 mln

86%

13,6 mln 14%

Ravenstein

0,1 mln

83%

0,0 mln 17%

Bovenwijkse netwerkvoorzieningen

70,4 mln

89%

9,0 mln 11%

Stap 3 Bepalen wegingsfactor op basis van vastgoedwaarde per m2 bvo

Functie

Wegingsfactor

Wonen

1,00

Kantoren en bedrijven

0,20

Overige functies

0,25

Stap 4 Bepalen gewogen programma van de nieuwe stad

Geffen

39.000

m2 bvo

Herpen

12.000

m2 bvo

Oss

663.000

m2 bvo

Ravenstein

42.000

m2 bvo

Hele gemeente Oss

800.000

m2 bvo

Stap 5 Berekenen bijdrage bovenwijkse voorzieningen:

Bovenwijkse voorzieningen

Aandeel nieuwe stad investeringen / totaal gewogen programma nieuwe stad

Geffen

aandeel nieuwe stad

0,2 mln /

gewogen programma

39.000 =

bijdrage per gewogen eenheid 4,49

Herpen

0,0 mln /

12.000 =

3,55

Oss

13,6 mln /

663.000 =

20,55

Ravenstein

0,0 mln /

42.000 =

0,65

Bovenwijkse netwerkvoorzieningen

9,0 mln /

800.000 =

11,25

17

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Actualisatie Periodiek actualiseert het college de bijdrage voor bovenwijkse (netwerk)voorzieningen. Vanwege het dynamische karakter is een periodieke actualisatie, indicatief iedere 4 jaar, van de investeringen in bovenwijkse (netwerk)voorzieningen en de aangewezen bouwplannen (de nieuwe stad) het uitgangspunt. Als er grote wijzigingen zijn of ambities worden bijgesteld, dan is er aanleiding om eerder te actualiseren dan 4 jaar. Bij de actualisatie worden de hierboven genoemde stappen uitgevoerd. Bij stap 1 omvat dit een bijstelling van de netto investeringsbedragen, aanvulling met nieuwe investeringen en het verwijderen van investeringen die onverhoopt niet doorgaan. Bij stap 4 betekent dit het programma bijstellen, aanvulling met nieuwe bouwplannen en verwijderen van bouwplannen die niet doorgaan.

Bijdrage voor bovenwijkse (netwerk)voorzieningen per ontwikkeling De bijdrage per ontwikkeling is afhankelijk van het programma dat per saldo wordt toegevoegd. Het betreft dus nieuwbouw vermindert met sloop. Bijlage VI geeft twee fictieve berekeningen van de bijdrage voor investeringen in bovenwijkse (netwerk)voorzieningen. Bij het sluiten van de anterieure overeenkomst wordt de bijdrage berekend op basis van de mogelijkheden in het beoogde bestemmingsplan.

Bestemmingsreserve ‘Bovenwijkse voorzieningen’ en ‘Verbetering fysieke kwaliteit leefomgeving’ De bijdragen van ontwikkelende partijen en van de gemeentelijke grondexploitaties voor bovenwijkse (netwerk)voorzieningen worden gestort in twee nieuw te vormen bestemmingsreserves, namelijk: • de bestemmingsreserve ‘Bovenwijkse voorzieningen’ voor de bijdragen voor bovenwijkse voorzieningen op kernniveau • de bestemmingsreserve ‘Verbetering fysieke kwaliteit leefomgeving’ voor de bijdragen voor bovenwijkse netwerkvoorzieningen.

18

Deze reserves kunnen enkel ingezet worden om investeringen in bovenwijkse (netwerk)voorzieningen te dekken. De bijdrage van ontwikkelende partijen wordt gestort in de bestemmingsreserve(s) bij ontvangst van de betaling. De bijdrage van de gemeentelijke grondexploitaties wordt gestort in de bestemmingsreserve na gronduitgifte van bouwgrond (levering bij notaris). De bepaling van de storting vindt jaarlijks plaats bij het opstellen van de jaarrekening. Het investeringsvoorstel voor de realisatie van een bovenwijkse (netwerk)voorziening bevat een onderbouwing van de dekking van de investering. De bestemmingsreserve(s) draagt bij voor het aandeel van de nieuwe stad. Uit de algemene middelen wordt via de bestemmingsreserve ‘Bovenwijkse voorzieningen’ en de bestemmingsreserve ‘Verbetering fysieke kwaliteit leefomgeving’ het aandeel van de bestaande stad geleverd. Indien de bestemmingsreserve onvoldoende groot is om het aandeel van de nieuwe stad bij te dragen dan vindt de investering in een bovenwijkse (netwerk) voorziening plaats als de bestemmingsreserve beschikt over voldoende middelen. Tenzij het zeer onwenselijk is om hierop te wachten. In die gevallen kan het college de raad gemotiveerd en weloverwogen voorleggen om (tijdelijk) uit de algemene middelen extra bij te dragen.

Zodra de bestemmingsreserve over voldoende middelen beschikt, om het aandeel van de nieuwe stad af te dekken, kan de (tijdelijke) dekking weer vrijvallen aan de algemene middelen .

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

NIEUWE STAD

Ontwikkelende partij

Gemeentelijke grondexploitatie

Netto investering

Bestemmingsreserve ‘Bovenwijkse voorzieningen’ en / of bestemmingsreserve ‘Verbetering fysieke kwaliteit leefomgeving’ Voeding bestemmingsreserve

BESTAANDE STAD

OVERIGE FINANCIERING

Bruto investering

Algemene middelen gemeente

Onderhoudsvoorziening

FINANCIERING INVESTERINGEN IN BOVENWIJKSE (NETWERK) VOORZIENINGEN Overige financiering

Subsidie Bijdrage derden

Maatwerk De hoofdregel is dat iedere nieuw aangewezen bouwplan bijdraagt aan de bovenwijkse (netwerk)voorziening. De bouwplannen, die een bijdrage ruimtelijke ontwikkeling betalen op basis van de Structuurvisie Buitengebied Oss 2015 zijn vrijgesteld voor bijdragen aan bovenwijkse (netwerk)voorzieningen. Het college kan in bijzondere situaties, waarbij de ontwikkelende partij objectief met een taxatie kan aantonen dat een gebiedsontwikkeling met een maatschappelijk belang financieel niet haalbaar is (en de gemeente komt tot dezelfde conclusie), maatwerk toepassen. Dit maatwerk houdt in dat het college in uitzonderlijke situaties een lagere of geen bijdrage voor investeringen in bovenwijkse (netwerk) voorzieningen kan vragen. Dit vormt wel een uitzondering en verlangt een gemotiveerd collegebesluit.

3.3 BOVENPLANSE KOSTEN Evenwichtige samenstelling van de woningvoorraad Oss heeft een grote woonopgave, zowel in aantallen als kwalitatief. Het kostenverhaal biedt mogelijkheden om beleidsmatige ambities op dit vlak te verevenen tussen locaties. Op dit moment is Oss nog niet zo ver om hier een bijdrage voor te vragen. Oss onderzoekt of een de verevening van bovenplanse kosten haar kan helpen om haar woonambities te realiseren.

Onder de Ow valt dit onder de financiële bijdragen voor ruimtelijke ontwikkelingen.

19

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

3.4 BIJDRAGE RUIMTELIJKE ONTWIKKELING Verbeteren ruimtelijke en landschappelijke kwaliteiten van het buitengebied Oss kan functies op bepaalde plaatsen in het buitengebied toelaten als die ruimtelijk en planologisch aanvaardbaar zijn en een bijdrage leveren aan de (verbetering van) de ruimtelijke en landschappelijke kwaliteiten van het buitengebied. Dit ligt vast in de Structuurvisie Buitengebied Oss 2015. Oss volgt hiermee het provinciale beleid. De ruimtelijke verbetering van een ontwikkeling kan zowel in natura als in de vorm van een fondsbijdrage worden gerealiseerd. Van een ruimtelijke verbetering in natura is bijvoorbeeld sprake als er in ruil voor een nieuwe woning (agrarische) bedrijfsgebouwen worden gesloopt. Of als er toeristisch-recreatieve voorzieningen worden aangelegd op of nabij een te ontwikkelen locatie. De ruimtelijke verbetering kan echter niet altijd op of nabij de te ontwikkelen locatie worden gerealiseerd. Als hiervan sprake is, dan moet een financiële bijdrage worden gestort in een landschapsfonds. Uit dit fonds wordt de vereiste kwaliteitsverbetering vervolgens door of namens de gemeente gerealiseerd. Voor het berekenen van de ruimtelijke tegenprestatie hanteert Oss als uitgangspunt het provinciaal beleid.

In de Verordening ruimte 2014 is opgenomen dat een ruimtelijke ontwikkeling gepaard moet gaan met een fysieke verbetering van de ruimtelijke kwaliteiten. De provincie heeft voor het toepassen van deze regeling een handreiking opgesteld. Deze handreiking schrijft voor dat 20% van de bestemmingswinst ingezet moet worden voor de ruimtelijke kwaliteitsverbetering.

20

Bestemmingsreserve ‘Groenfonds landelijk gebied’ De fondsstortingen voor de ruimtelijke verbetering komen in de bestemmingsreserve ‘Groenfonds landelijk gebied’. Oss kan deze middelen inzetten voor natuurontwikkeling, landschapsverbetering, toeristisch-recreatieve ontwikkelingen, sloop en sanering van ongewenste bebouwing en bedrijvigheid, aanleg van ontsluitingen en (toegangs-)wegen in het landelijk gebied en cultuurhistorische ontwikkelingen.

3.5 FINANCIËLE ZEKERHEID Een ontwikkelende partij verzekert de betaling van de te verhalen kosten, zoals beschreven in hoofdstuk 3.1 t/m 3.3, met een bankgarantie of waarborgsom. De zekerheid wordt versterkt binnen maximaal 2 weken na ondertekening van de anterieure overeenkomst. Zonder deze financiële zekerheid brengt de gemeente de planologische maatregel niet in procedure. Op het moment dat de planologische maatregel onherroepelijk is, is de ontwikkelende partij de bijdrage verschuldigd. De gemeente hanteert bij de facturatie bij de gemeentelijke betaaltermijnen en betalingsvoorwaarden.

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

4. Uitvoering Dit hoofdstuk geeft de bevoegdheden van de raad en het college ten aanzien van de nota kostenverhaal. Governance Wie

Wat

Raad

Vaststellen van de nota kostenverhaal

College Periodiek, indicatief iedere vier jaar, vaststellen van de bijdrage voor investeringen in bovenwijkse (netwerk)voorzieningen College Jaarlijkse rapportage over voortgang en inzet van de bestemmingsreserves in programmabegroting en programmarekening College Bepalen van de hoogte, in rekening brengen, innen en stellen van zekerheden voor de betaling van het kostenverhaal zoals beschreven in de nota kostenverhaal College Maatwerk toepassen, onderbouwd met een onafhankelijke taxatie.

21

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Bijlage I Begrippen In deze begrippenlijst staan de artikelen uit de Wro en Bro. Zodra de Ow in werking treedt, worden de artikelen vervangen door artikelen uit de Ow en Awg.

Anterieure overeenkomst Een privaatrechtelijke overeenkomst tussen een gemeente en een ontwikkelende partij over de grondexploitatie, gesloten vóór de vaststelling van een planologische maatregel, zoals bedoeld in artikel 6.12, lid 2 Wro.

Bovenwijkse voorziening op kernniveau Een voorziening volgens de Bro kostensoortenlijst (artikel 6.2.3 tot en met 6.2.5) waarvan meer dan één exploitatiegebied profijt heeft. Bovenwijkse netwerkvoorziening Een voorziening volgens de Bro kostensoortenlijst (artikel 6.2.3 tot en met 6.2.5) met een functionele samenhang met de groei van Oss.

Bvo Bruto vloeroppervlakte conform NEN2580. Bestaande stad Bestaande woningen en niet-woningen, zoals kantoren, bedrijven en overig commercieel vastgoed, de aangewezen bouwplannen waarvoor de gemeente al een anterieure overeenkomst sloot voor de vaststelling van de nota kostenverhaal.

Bouwplan Artikel 6.12 Wro juncto of in samenhang gelezen met artikel 6.2.1 Bro: a. de bouw van een of meer woningen; b. de bouw van een of meer andere hoofdgebouwen; c. de uitbreiding van een gebouw met ten minste 1.000 m² bruto-vloeroppervlakte of met een of meer woningen; d. de verbouwing van een of meer aaneengesloten gebouwen die voor andere doeleinden in gebruik of ingericht waren, voor woondoeleinden, mits ten minste 10 woningen worden gerealiseerd; e. de verbouwing van een of meer aaneengesloten gebouwen die voor andere doeleinden in gebruik of ingericht waren, voor detailhandel, dienstverlening, kantoor of horecadoeleinden, mits de cumulatieve oppervlakte van de nieuwe functies ten minste 1.500 m² bruto-vloeroppervlakte bedraagt; f. de bouw van kassen met een oppervlakte van ten minste 1.000 m² bruto-vloeroppervlakte.

22

Exploitatieplan Een plan als bedoeld in artikel 6.12 Wro.

Nieuwe stad Woningen en niet-woningen die (naar verwachting) worden toegevoegd aan de bestaande stad. Het betreft nieuwbouw vermindert met sloop.

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Bijlage II Nadere uitleg verhaalbare kosten Wro

Ow

Kosten

Uitleg

Gebiedseigen kosten (artikel 6.13 lid 1 onder c Wro)

Privaat-rechtelijk verhaalbaar

Publiek-rechtelijk verhaalbaar

Opnemen in de structuurvisie?

Kosten

Uitleg

Privaat-rechtelijk verhaalbaar

Publiek-rechtelijk verhaalbaar

Opnemen in de omgevingsvisieof programma?

Dit zijn de kosten die de geJa meente maakt om een bouwplan (fysiek) mogelijk te maken. Denk hierbij aan kosten van aanleg en aanpassingen van voorzieningen, zoals wegen, riolering, groen, de plankosten voor de planologische procedure en planschadevergoedingen.

Ja

Nee

Gebiedseigen kosten (artikel 8.15 Ob, bijlage IV)

Dit zijn de kosten die de gemeente maakt om een bouwplan (fysiek) mogelijk te maken. Denk hierbij aan kosten van aanleg en aanpassingen van voorzieningen, zoals wegen, riolering, groen, de plankosten voor de planologische procedure en planschadevergoedingen.

Ja, verplicht

Ja, verplicht

Nee

Bovenwijkse voorzieningen (artikel 6.13 lid 6 Wro)

Bovenwijkse voorzieningen zijn Ja voorzieningen van openbaar nut waarvan het nut zich uitstrekt over een groter gebied dan een bepaald exploitatiegebied. De voorziening kan zowel binnen als buiten het exploitatiegebied liggen. Denk hierbij aan infrastructurele werken en openbaar groen. Voorbeelden zijn rondwegen, rotondes, snelfietspaden en een stadspark.

Ja, mits voldaan aan PTP

Kan, maar niet verplicht.

Bovenwijkse voorzieningen (artikel )

Bovenwijkse voorzieningen zijn voorzienin- Ja, verplicht gen van openbaar nut waarvan het nut zich uitstrekt over een groter gebied dan een bepaald exploitatiegebied. De voorziening kan zowel binnen als buiten het exploitatiegebied liggen. Denk hierbij aan infrastructurele werken en openbaar groen.

Ja, mits voldaan Kan, maar niet aan PTP, verplicht verplicht.

Bovenplanse kosten (artikel 6.13 lid 7 Wro)

Verevening van kosten en opbrengsten tussen locaties met ruimtelijke en functionele samenhang. Locaties met een positief resultaat dragen bij aan locaties met een negatief resultaat.

Ja

Ja, mits voldaan aan PTP

Verplicht om ruimtelijke en functionele samenhang aan te geven en bestedingen ten laste van het fonds te laten komen

Bijdragen voor ruimtelijke ontwikkelingen (artikel 6.24 lid 1 onder a Wro)

Ja Dit is een vrijwillige bijdrage voor fysieke en maatschappelijke functies zoals natuur, recreatie en sport voorzieningen.

Nee

Ja, verplicht om koppeling tussen opgaven en ontwikkelingen aan te geven

Financiële bijdragen voor ruimtelijke ontwikkelingen (artikel 13.23 Ow, artikel 8.21 Ob)

Dit is een bijdrage voor investeringen om Ja, bevoegdheid de kwaliteit van de fysieke leefomgeving te verbeteren. Hieronder vallen: • het herstellen en verbeteren van landschappelijke waarden • aanleg en wijziging van natuurgebieden • aanleg van infrastructuur voor verkeersen openbaar vervoersnetwerken van gemeentelijk of regionaal belang • aanleg van recreatieve voorzieningen die behoren tot de gemeentelijke of regionale groenstructuur • ontwikkelingen gericht om het bereiken van een naar prijsklassen evenwichtige samenstelling van de woningvoorraad

Ja, bevoegdheid

Ja, verplicht, er is een functionele samenhang en de bekostiging is niet anderszins

23

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Bijlage III Kostensoortenlijst artikel 6.2.3 t/m 6.2.5 Kostensoortenlijst - artikel 6.2.3 Bro

Kostensoortenlijst - artikel 6.2.4 Bro

Tot de kosten, bedoeld in artikel 6.13, eerste lid, onder c, ten eerste, van de wet, worden, voor zover deze redelijkerwijs zijn toe te rekenen aan de inbrengwaarde van de gronden, gerekend de ramingen van:

Tot de kosten, bedoeld in artikel 6.13, eerste lid, onder c, ten tweede, van de wet, worden gerekend de ramingen van:

a. de waarde van de gronden in het exploitatiegebied;

b. de kosten van bodemsanering, het dempen van oppervlaktewateren, het verrichten van grondwerken, met inbegrip van het egaliseren, ophogen en afgraven;

b. de waarde van de opstallen die in verband met de exploitatie van de gronden moeten worden gesloopt; c. de kosten van het vrijmaken van de gronden in het exploitatiegebied van persoonlijke rechten en lasten, eigendom, bezit of beperkt recht en zakelijke lasten; d. de kosten van sloop, verwijdering en verplaatsing van opstallen, obstakels, funderingen, kabels en leidingen in het exploitatiegebied.

a. de kosten van het verrichten van onderzoek, waaronder in ieder geval begrepen grondmechanisch en milieukundig bodemonderzoek, akoestisch onderzoek, ander milieukundig onderzoek, archeologisch en cultuurhistorisch onderzoek;

c. de kosten van de aanleg van voorzieningen in een exploitatiegebied; d. de kosten van maatregelen, plannen, besluiten en rechtshandelingen met betrekking tot gronden, opstallen, activiteiten en rechten in het exploitatiegebied, waaronder mede begrepen het beperken van milieuhygiënische contouren en externe veiligheidscontouren; e. de in artikel 6.2.3 en de onder a tot en met d en g tot en met n bedoelde kosten met betrekking tot gronden buiten het exploitatiegebied, waaronder mede begrepen de kosten van de noodzakelijke compensatie van in het exploitatiegebied verloren gegane natuurwaarden, groenvoorzieningen en watervoorzieningen; f. de in artikel 6.2.3 en de onder a tot en met d bedoelde kosten, voor zover deze noodzakelijk zijn in verband met het in exploitatie brengen van gronden die in de naaste toekomst voor bebouwing in aanmerking komen; g. de kosten van voorbereiding en toezicht op de uitvoering, verband houdende met de aanleg van de voorzieningen en werken, bedoeld onder a tot en met f, en in artikel 6.2.3, onder c en d; h. de kosten van het opstellen van gemeentelijke ruimtelijke plannen ten behoeve van het exploitatiegebied; i. de kosten van het opzetten en begeleiden van gemeentelijke ontwerpcompetities en prijsvragen voor het stedenbouwkundig ontwerp van de locatie, en de kosten van vergoedingen voor deelname aan de prijsvraag; j.

de kosten van andere door het gemeentelijk apparaat of in opdracht van de gemeente te verrichten werkzaamheden, voor zover deze werkzaamheden rechtstreeks verband houden met de in dit besluit bedoelde voorzieningen, werken, maatregelen en werkzaamheden; k. de kosten van tijdelijk beheer van de door of vanwege de gemeente verworven gronden, verminderd met de uit het tijdelijk beheer te verwachten opbrengsten; l.

de kosten van tegemoetkoming van schade, bedoeld in artikel 6.1 van de wet;

m. niet-terugvorderbare BTW, niet-gecompenseerde compensabele BTW, of andere niet-terugvorderbare belastingen, over de kostenelementen, genoemd onder a tot en met l; n. rente van geïnvesteerde kapitalen en overige lasten, verminderd met renteopbrengsten. o. nutsvoorzieningen met bijbehorende werken en bouwwerken, voor zover de aanlegkosten bij of door de gemeente in rekening worden gebracht en niet via de verbruikstarieven kunnen worden gedekt; p. riolering met inbegrip van bijbehorende werken en bouwwerken; q. wegen, ongebouwde openbare parkeergelegenheden, pleinen, trottoirs, voet- en rijwielpaden, waterpartijen, watergangen, voorzieningen ten behoeve van de waterhuishouding, bruggen, tunnels, duikers, kades, steigers, en andere rechtstreeks met de aanleg van deze voorzieningen verband houdende werken en bouwwerken; r. infrastructuur voor openbaar vervoervoorzieningen met bijbehorende werken en bouwwerken, voor zover de aanlegkosten bij of door de gemeente in rekening worden gebracht en niet via de gebruikstarieven kunnen worden gedekt; s. groenvoorzieningen, waaronder begrepen openbare parken, plantsoenen, speelplaatsen, trapvelden en speelweiden, natuurvoorzieningen en openbare niet-commerciële sportvoorzieningen; t. openbare verlichting en brandkranen met aansluitingen; u.

straatmeubilair, speeltoestellen, sierende elementen, kunstobjecten en afrasteringen in de openbare ruimte; v. gebouwde parkeervoorzieningen, voor zover deze leiden tot optimalisering van het grondgebruik en verbetering van de kwaliteit van de openbare ruimte, openbaar toegankelijk zijn en voornamelijk worden gebruikt door bewoners en gebruikers van het exploitatiegebied, voor zover de aanlegkosten bij of door de gemeente in rekening worden gebracht en niet via de gebruikstarieven kunnen worden gedekt; 24

w. uit een oogpunt van milieuhygiëne, archeologie of volksgezondheid noodzakelijke voorzieningen.

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Bijlage IV Specificatie investeringsopgave Bovenwijkse voorzieningen

Netto bedrag, waarvan

Hard

Zacht

Toerekening bestaande stad

Geffen

1,8 mln

1,8 mln

0,0 mln

1,6 mln

90%

0,2 mln

10%

Omvormen/herinichting pleinen

1,8 mln

1,8 mln

0,0 mln

1,6 mln

90%

0,2 mln

10%

Herinrichting dorpsplein Geffen

1,8 mln

1,8 mln

0,0 mln

1,6 mln

90%

0,2 mln

10%

Herpen

0,7 mln

0,7 mln

0,0 mln

0,6 mln

94%

0,0 mln

6%

Omvormen/herinichting pleinen

0,7 mln

0,7 mln

0,0 mln

0,6 mln

94%

0,0 mln

6%

0,7 mln

0,7 mln

0,0 mln

0,6 mln

94%

0,0 mln

6%

Oss

29,5 mln

11,4 mln

18,1 mln

15,9 mln

54%

13,6 mln

46%

Mobiliteitsplan

1,0 mln

0,0 mln

1,0 mln

0,9 mln

86%

0,1 mln

14%

1,0 mln

0,0 mln

1,0 mln

0,9 mln

86%

0,1 mln

14%

0,3 mln

0,3 mln

0,0 mln

0,3 mln

86%

0,0 mln

14%

Brabantstraat aanleggen Cruijffcourt

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,1 mln

86%

0,0 mln

14%

Wolfskooi voetpaden (Ussen)

0,1 mln

0,1 mln

0,0 mln

0,1 mln

86%

0,0 mln

14%

Omvormen/herinichting pleinen

1,2 mln

1,2 mln

0,0 mln

1,1 mln

86%

0,2 mln

14%

Herinrichting openbaar winkelgebied De Ruwert

1,2 mln

1,2 mln

0,0 mln

1,0 mln

86%

0,2 mln

14%

Herinrichten Klaphekkenplein

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

86%

0,0 mln

14%

26,3 mln

9,2 mln

17,1 mln

13,2 mln

50%

13,2 mln

50%

Noordelijke ontsluitingsweg fase 1

5,7 mln

5,7 mln

0,0 mln

2,9 mln

50%

2,9 mln

50%

Noordelijke ontsluitingsweg fase 2

3,5 mln

3,5 mln

0,0 mln

1,8 mln

50%

1,8 mln

50%

Noordelijke ontsluitingsweg fase 3

2,9 mln

0,0 mln

2,9 mln

1,4 mln

50%

1,4 mln

50%

Ontsluitingsweg Oss West

14,3 mln

0,0 mln

14,3 mln

7,1 mln

50%

7,1 mln

50%

0,7 mln

0,7 mln

0,0 mln

0,6 mln

86%

0,1 mln

14%

Braakstraat - Kromstraat VRI

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,2 mln

86%

0,0 mln

14%

JF Kennedybaan - Frankenbeemdweg aanpak kruising

0,5 mln

0,5 mln

0,0 mln

0,4 mln

86%

0,1 mln

14%

Raadhuislaan oversteekplaats

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

86%

0,0 mln

14%

Ravenstein

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,1 mln

83%

0,0 mln

17%

Spoorzone

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,1 mln

83%

0,0 mln

17%

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,1 mln

83%

0,0 mln

17%

32,1 mln

14,0 mln

18,1 mln

18,3 mln

57%

13,9 mln

43%

Herinrichting Alard van Herpenplein

Mobiliteitsplan 2022-2023 (in voorbereiding) Recreatie

Ontsluitingswegen

Doorstroming en verkeerveiligheid verbeteren

Parkeren Station Ravenstein Totaal

Toerekening nieuwe stad

25

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Bovenwijkse netwerkvoorzieningen

Netto bedrag, waarvan

Hard

Zacht

Toerekening bestaande stad

1,9 mln

1,9 mln

0,0 mln

1,7 mln

89%

0,2 mln

11%

Julianasingel Nieuwe Hescheweg, Hescheweg Saal v Zwanenbergsingel

0,3 mln

0,3 mln

0,0 mln

0,3 mln

89%

0,0 mln

11%

Saal van Zwanenbergsingel Euterpelaan en Kromstr. VRI ( onderdeel F59)

0,7 mln

0,7 mln

0,0 mln

0,6 mln

89%

0,1 mln

11%

Molenstraat - Mgr vd Boerpark VRI

0,1 mln

0,1 mln

0,0 mln

0,1 mln

89%

0,0 mln

11%

Oostwal VRI

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,2 mln

89%

0,0 mln

11%

Singel 1940-1945 VRI's

0,3 mln

0,3 mln

0,0 mln

0,3 mln

89%

0,0 mln

11%

Zaltbommelseweg - JF Kennedybaan kruising + VRI

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,2 mln

89%

0,0 mln

11%

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

89%

0,0 mln

11%

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

89%

0,0 mln

11%

0,3 mln

0,3 mln

0,0 mln

0,2 mln

89%

0,0 mln

11%

F59 lokale knelpunten

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

89%

0,0 mln

11%

Industrielaan - Titus Brandsmalaan

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,2 mln

89%

0,0 mln

11%

0,6 mln

0,6 mln

0,0 mln

0,6 mln

89%

0,1 mln

11%

Bredestr-Stationsstr-Deursensewg-Waatselaarstr

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,1 mln

89%

0,0 mln

11%

Mondriaanlaan

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

89%

0,0 mln

11%

Sibeliuslaan aanpassen voor fietsroute

0,3 mln

0,3 mln

0,0 mln

0,3 mln

89%

0,0 mln

11%

Verdistraat

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,1 mln

89%

0,0 mln

11%

0,9 mln

0,9 mln

0,0 mln

0,8 mln

89%

0,1 mln

11%

Doorstroming en verkeerveiligheid verbeteren

Parkeren (carpool) Vorstengrafdonk aanleggen carpoolplaats Fietsstraat F 59 Oss - Den Bosch

Fietsstraat Oost-West

Aanleg nieuwe fietspaden/doorstroming fietsen verbeteren

26

Toerekening nieuwe stad

Fietspad N625

0,1 mln

0,1 mln

0,0 mln

0,1 mln

89%

0,0 mln

11%

Heihoeksingel fietspad

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,2 mln

89%

0,0 mln

11%

Horzak fietsverbinding met centrum

0,1 mln

0,1 mln

0,0 mln

0,1 mln

89%

0,0 mln

11%

Horzak fietsverbinding met centrum 1

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

0,0 mln

89%

0,0 mln

11%

Kruising Gasstraat Oost verbeteren voor doorstroming fietsen

0,3 mln

0,3 mln

0,0 mln

0,3 mln

89%

0,0 mln

11%

Megensebaan aanleggen fietsverbinding

0,1 mln

0,1 mln

0,0 mln

0,1 mln

89%

0,0 mln

11%

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Bovenwijkse netwerkvoorzieningen

Netto bedrag, waarvan

Hard

Zacht

Toerekening bestaande stad

62,5 mln

0,0 mln

62,5 mln

55,5 mln

89%

7,0 mln

11%

62,5 mln

0,0 mln

62,5 mln

55,5 mln

89%

7,0 mln

11%

7,9 mln

7,7 mln

0,2 mln

7,0 mln

89%

0,9 mln

11%

Herinrichting deel Molenstraat, deel Oostwal met rotonde kunstwerk

1,7 mln

1,7 mln

0,0 mln

1,5 mln

89%

0,2 mln

11%

Herinrichting straten naar het centrum (na bouw Wal Kwartier)

1,9 mln

1,9 mln

0,0 mln

1,7 mln

89%

0,2 mln

11%

Nieuwe parkje/speelplek in centrum ('t hofje)

0,9 mln

0,9 mln

0,0 mln

0,8 mln

89%

0,1 mln

11%

Peperstraat herinrichting - centrum - vergroening

0,1 mln

0,1 mln

0,0 mln

0,1 mln

89%

0,0 mln

11%

Revitalisering openbaar gebied in het centrum (inclusief klimaatadapatieve maatregelen)

2,5 mln

2,5 mln

0,0 mln

2,2 mln

89%

0,3 mln

11%

Tapijtplein

0,1 mln

0,1 mln

0,0 mln

0,1 mln

89%

0,0 mln

11%

Vergroening stadshart Oss

0,5 mln

0,5 mln

0,0 mln

0,4 mln

89%

0,1 mln

11%

Waterberging in het centrum

0,3 mln

0,3 mln

0,0 mln

0,2 mln

89%

0,0 mln

11%

Spoorzone Verdiept spoor Kwaliteitsverbetering stadscentrum

Toerekening nieuwe stad

Fietsenstalling

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,1 mln

89%

0,0 mln

11%

Stadssportpark + vergroening voorzijde TBL

0,2 mln

0,0 mln

0,2 mln

0,2 mln

89%

0,0 mln

11%

4,0 mln

3,3 mln

0,7 mln

3,5 mln

89%

0,4 mln

11%

Bomen en bloemrijke bermen met bijenlandschap

0,1 mln

0,1 mln

0,0 mln

0,1 mln

89%

0,0 mln

11%

Ecologische verbindingszone Hertogswetering

0,3 mln

0,3 mln

0,0 mln

0,2 mln

89%

0,0 mln

11%

Uitbreiding bomenbestand

1,2 mln

1,2 mln

0,0 mln

1,0 mln

89%

0,1 mln

11%

Ambities Groen, Blauw en Natuur

0,7 mln

0,0 mln

0,7 mln

0,6 mln

89%

0,1 mln

11%

Waterveiligheidstrajecten Meanderende Maas en Cuijk-Ravenstein

1,8 mln

1,8 mln

0,0 mln

1,6 mln

89%

0,2 mln

11%

0,7 mln

0,7 mln

0,0 mln

0,6 mln

89%

0,1 mln

11%

Lithse Ham verdieping

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,2 mln

89%

0,0 mln

11%

Wandelpaden in Lith

0,5 mln

0,5 mln

0,0 mln

0,4 mln

89%

0,1 mln

11%

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,2 mln

89%

0,0 mln

11%

0,2 mln

0,2 mln

0,0 mln

0,2 mln

89%

0,0 mln

11%

79,4 mln

16,0 mln

63,4 mln

70,5 mln

89%

8,9 mln

11%

Natuur

Recreatie

Klimaatadaptatie Hydraulische knelpunten (Dommelstraat etc.) Totaal

27

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Bijlage V Specificatie ontwikkelopgave AANTAL WONINGEN

Oss

Berghem

132

Oijense Zij-Noord

220

Dieden

270

Berghem Centrumplan

50

Oss Centrum

25

Langestraat 14 Dieden

270

Berghem Dorp

59

Oss Centrum Fratershof

100

Geffen

5.915

Berghem t Reut

8

Oss Centrum Wonen in het centrum

40

Bredeweg 13 te Geffen

3.715

Berghem Zevenbergseweg

15

Oss Euterpelaan

700

Geffense Barriere

2.200

Deursen-Dennenburg

13

Oss Krinkelhoek

150

Lith

15.000

Deursen-Dennenburg Steenwerk

13

Oss Kromstraat

29

Visie Lithse Ham

15.000

Geffen

275

Oss Kruisstraat

20

Oijen

1.200

Geffen gemeentehuis

16

Oss Ruwaard

5

9

Oss Ruwaard verdistraat

40

Oss Ruwaard, tijdelijk wonen

72

Oijense Bovendijk 61 te Oijen Bierbrouwerij Oss

1.200

Geffen Verlengde De Run (Groenstraat)

78.604 78.604

Geffen-Oost

250

Herpen

113

Oss Schadewijk

5

Vorstengrafdonk

Herpen

47

Oss Schadewijk Kap. Nausstraat

36

Ravenstein

14.550

Herpen Wilgendaal 3-4

66

Oss Schadewijk tijdelijk wonen

60

Tankstation Carpoolplaats Ravenstein

2.550

Lith

73

Oss Schadewijk Zwaluwstraat

40

De Kolk

2.000

Lith Centrum

31

Oss Ussen

13

Uitbreiding De Bulk

10.000

Lith gemeentewerf

10

Oss Vlashoek

12

TOTAAL

115.539

Lith Maaskantreizen

20

Oss West/Noordwest

Lith Oost

12

Oss Zuid

Lithoijen

45

Oss-Berghemseweg

Lithoijen

45

Oss-Centrum Walkwartier

135

Macharen

45

Oss-stationszone

179

Macharen

5

Oss-Zuid

50

Macharen, voetbalvelden

40

Raadhuislaan-Noord

150

Maren-Kessel

33

Raadhuislaan-Zuid

475

Maren-Kessel Liesdaal

33

Sibeliuspark

238

Megen

50

Talentencampus

80

Megen De Korf

7

Overlangel

10

Megen Houtstraat

30

Overlangel

10

Megen Walstraat Kapelstraat

13

Ravenstein

298

Oijen

12

Ravenstein Stationskwartier

250

Oijen Papenakker 3B

12

Ravenstein-de Kolk

23

Ravenstein-Hooghuis

25

TOTAAL

28

M2 BVO

5.547

2.500 165 8

6.646

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

Bijlage VI Voorbeeld berekeningen Voorbeeld 1 Een ontwikkelende partij wil in Oss het volgende nieuwbouwprogramma toevoegen:

Voorbeeld 2 Een ontwikkelende partij wil in Lith het volgende nieuwbouwprogramma toevoegen, waarbij ook een school gesloopt wordt:

Segment

Segment

m2 bvo

Wegingsfactor

Equivalenten gewogen programma

[a]

[b]

[c]=[a]x[b]

Woningbouw

5.000

1,00

5.000

Woningbouw

Detailhandel

2.500

0,25

625

Sloop maatschappelijk vastgoed

500

0,25

125

Totaal

Horeca Totaal

5.750 tarief

bedrag

[d]

[e]=[d]x[c]

Bijdrage bovenwijkse voorzieningen Oss

€ 20,55

Bijdrage bovenwijkse netwerkvoorzieningen

€ 11,25

Totaal

m2 bvo

Wegingsfactor

Equivalenten gewogen programma

[a]

[b]

[c]=[a]x[b]

5.000

1,00

5.000

-2.500

0,25

-625 4.375

tarief

bedrag

[d]

[e]=[d]x[c]

Bijdrage bovenwijkse voorzieningen

n.v.t.

118.154

Bijdrage bovenwijkse netwerkvoorzieningen

€ 11,25

64.697

Totaal

49.226 49.226

182.851

29

NOTA KOSTENVERHAAL OSS

30

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Oss&id=60c723a3-0610-4725-879d-b6ef18d5d2a5