Nota Grondprijsbeleid Gemeente Oss 2026-2030

nota grondprijsbeleid gemeente oss 2026 - 2030

Inhoud 1.

Inleiding

3

Aanleiding

4

Grondprijzen bij uitgifte in pacht, erfpacht, verhuur en erfdienstbaarheid

13

1.1 1.2

Doelstelling

4

5.1

Verhuur van Gronden

14

1.3

Vaststellingsprocedure Grondprijsbeleid

4

5.2

Pacht

14

5.3

Erfpacht

14

5.4

Opstalrecht

14

5.5

Erfdienstbaarheid

15

5.6

Bruikleen

15

5.7

Rente

15

1.4

2.

3.

4.

5.

en Grondprijzenbrief Leeswijzer

4

Beleidskader en uitgangspunten

5

2.1

Europese Regelgeving

6

2.2

Nederlandse regelgeving en jurisprudentie

6

2.3

Gemeentelijk Beleid

6

Bijlage 1 – Maatschappelijke voorzieningen

16

Uitgiftevormen en grondprijsbepaling

7

Bijlage 2 – Verklarende woordenlijst

17

3.1

Uitgiftevormen bij Grondprijsbeleid

8

3.2

Uitgangspunten bij Grondprijsberekening

8

Grondprijzen en methodieken bij verkoop

9

4.1

(Gronduitgifte in) eigendom

10

4.2

Functioneel grondprijsbeleid

10

4.3

Grondprijsbepaling

10

4.4

Functies

10

2

1. Inleiding

3

In 2021 heeft de gemeente Oss zowel het Grondbeleid als

1.2 Doelstelling

Voorheen werd de grondprijzenbrief per 1 juli vast-

het Grondprijsbeleid herijkt. Het Grondbeleid heeft een

Grondprijzen moeten marktconform en objec-

gesteld. Dit blijkt niet voldoende aan te sluiten bij de

looptijd van 10 jaar, het Grondprijsbeleid wordt elke 5

tief vastgesteld en verantwoord worden. De Nota

praktijk. Praktischer is het om de prijzen per kalender-

jaar herzien. Voor u ligt de nieuwe Nota Grondprijsbeleid

Grondprijsbeleid legt de basis voor een uniforme

jaar vast te stellen. Dit zal vanaf de Grondprijzenbrief 1

Gemeente Oss 2026-2030. Deze nota bevat de beleidsre-

manier van vaststellen van grondprijzen. Dit betreft

januari 2027 worden doorgevoerd. De nieuwe grond-

gels en uitgangspunten voor het grondprijsbeleid voor

prijzen voor verkoop van gronden, als ook bij andere

prijzen gelden dan vanaf 1 januari van elk jaar met

de komende vijf jaar. Hierin wordt toegelicht welke

vormen van gronduitgifte zoals verhuur en pacht. Dit

ingang van 2027.

principes ten grondslag liggen aan de grondprijzen die

kan met behulp van verschillende berekenings- en

In 2026 zal eenmalig een Grondprijzenbrief voor

de gemeente Oss hanteert. Daarnaast biedt de nota

waarderingsmethoden worden bereikt.

een half jaar worden vastgesteld om de overgang te

informatie over de onderbouwing van de actuele grond-

De Nota Grondprijsbeleid vormt ook het kader voor de

waarborgen.

prijzen voor de verschillende functies. Met dit beleid

jaarlijks vast te stellen Grondprijzenbrief.

streeft de gemeente naar transparantie en geeft de raad een helder en uniform kader voor het vaststellen van en onderhandelen over grondprijzen.

1.1 Aanleiding

1.3 Vaststellingsprocedure Grondprijsbeleid en Grondprijzenbrief

1.4 Leeswijzer Hoofdstuk 2 gaat over het beleid. Ook komen in dit hoofdstuk de uitgiftevormen en de uitgangspunten bij

Het Grondprijsbeleid wordt eens per vijf jaar aan de

de grondprijsberekening aan bod.

gemeenteraad ter vaststelling voorgelegd. Hiermee

Hoofdstuk 3 beschrijft de wijze van

Ieder jaar wordt de gemeentelijke grondprijzen-

geeft de raad de kaders voor het beleid in de komen-

grondprijsberekening

brief vastgesteld. Deze brief is een operationele uit-

de jaren. Het college vertaalt deze vervolgens, via de

Hoofdstuk 4 zet de grondprijzen uiteen bij uitgifte in

werking van de Nota Grondprijsbeleid. Deze nota

Grondprijzenbrief, jaarlijks naar actuele grondprijzen.

pacht, erfpacht, verhuur en erfdienstbaarheid.

Grondprijsbeleid heeft een werkingsduur van 5 jaar en

In deze Grondprijzenbrief worden alle tarieven ver-

wordt nu herzien. Bij deze herziening wordt het bestaan-

meld die de gemeente hanteert voor gronduitgifte en

In bijlage 1 staat een lijst met maatschappelijke voor-

de beleid gehandhaafd. Het beleid sluit nog voldoende

grondgebruik.

zieningen die voor staatssteun in aanmerking komen;

aan bij de nota Grondbeleid en de grote woningbouw-

Het college bepaalt deze prijzen aan de hand van inter-

Bijlage 2 geeft een verklarende woordenlijst.

opgave die we in de gemeente hebben. Enkele punten

ne en externe waardebepalingen en marktontwikkelin-

worden aangescherpt of beter afgestemd op de huidige

gen alsmede de verwachte marktontwikkeling binnen

marktontwikkelingen. De herziening is bedoeld om het

de kaders van deze nota.

beleid te actualiseren op basis van recente marktontwikkelingen en nieuwe wet- en regelgeving. Hierbij worden de uitgangspunten niet gewijzigd, maar in lijn gebracht met de huidige praktijkervaringen.

4

2. Beleidskader en uitgangspunten

5

Voor de totstandkoming en het gebruik van de grond-

Didam-arresten

prijzen zijn een aantal kaders en uitgangspunten

In het Didam I-arrest (HR 26 november 2021) bepaalde

Beleidsregel mededinging en transparantie bij de uitgifte van onroerende zaken

van belang. Kaders en regelgeving zijn vrijwel con-

de Hoge Raad dat een overheid grond alleen één-op-één

Deze beleidsregel is in 2022 opgesteld om uitvoering

tinu in beweging, waarmee inzichten door nieuwe

mag verkopen als slechts één serieuze gegadigde be-

te geven aan het (eerste) Didam-arrest. Hierin wordt

jurisprudentie of regelgeving kunnen veranderen

staat. In andere gevallen moet de overheid de verkoop

onder andere geregeld dat voorgenomen uitgiften

of worden aangescherpt. Tijdens de looptijd van dit

openbaar en transparant regelen, zodat alle belangstel-

altijd openbaar worden gemaakt op de gemeentelijke

Grondprijsbeleid worden mogelijke nieuwe inzichten

lenden gelijke kansen krijgen.

website. Iedere serieuze gegadigde wordt daarmee in

via de Grondprijzenbrief of een separaat (raads-)voor-

staat gesteld op een voorgenomen uitgifte te reageren.

stel aan het beleid toegevoegd.

Het Didam II-arrest (HR 15 november 2024) verduide-

Het beleidskader is onder te verdelen in (Europese)

lijkt de gevolgen van het schenden van de Didam-regels

Nota Parkeernormen Oss 2023

Regelgeving en Gemeentelijk beleid. Deze wetten,

en biedt meer rechtszekerheid. Gesloten overeenkom-

In deze nota zijn de uitgangspunten voor parkeernor-

(beleids-)regels, jurisprudentie en bepalingen geven

sten met de overheid blijven geldig, maar er kan wel

men bij (nieuw)bouwontwikkeling opgenomen inclu-

richting aan het grondprijsbeleid.

schadevergoeding geëist worden of de verkoop kan nog

sief een eenduidig toepassingskader.

worden tegengehouden als er een procedure wordt

Nieuw in deze nota is dat bij nieuwbouwplannen en

gestart. Het arrest bevestigt ook dat de Didam-regels

transformatieprojecten rekening gehouden moet wor-

Mededeling Staatssteun/de-minimusverordeningen

ook terugwerkende kracht hebben voor overheidsbe-

den met stallen van fietsen. Net als bij auto parkeren

Controle op steun van de overheid is één van de belang-

slissingen van vóór 26 november 2021.

geldt de eis dat alle fietsparkeerplaatsen binnen het

2.1 Europese Regelgeving

rijkste onderdelen van het mededingingsbeleid van de

plangebied worden opgelost.

Europese Gemeenschap. Het scheppen van gelijke con-

2.3 Gemeentelijk Beleid

currentievoorwaarden voor alle ondernemingen op de

De gemeente hanteert meerdere beleidsstukken die

Woonagenda gemeente Oss 2025-2027

markt is het doel van de mededingingsregelgeving. Bij

van invloed zijn op de grondprijzen. Hieronder worden

In de woonagenda wordt aangegeven voor welke doel-

grondprijsbeleid, bij gronduitgifte-overeenkomsten en

enkele beleidsstukken met een directe werking voor

groepen en functies grond wordt uitgegeven.

bij het aangaan van overeenkomsten met marktpartijen,

het grondprijsbeleid benoemd. Ook deze beleidsnota’s

waarbij prijsafspraken over de grond worden gemaakt,

worden met regelmaat herijkt. Naast de hieronder

moeten gemeenten zich aan deze wetgeving houden.

benoemde beleidsstukken is een actueel overzicht van

2.2 Nederlandse regelgeving en jurisprudentie

regelingen en beleidsnotities te vinden op de website van de gemeente Oss: https://www.oss.nl/bestuur_en_ organisatie/Regelingen-en-beleidsdocumenten.html

Wet Markt en Overheid De Wet Markt en Overheid verplicht gemeenten om bij

Nota Grondbeleid 2021

gronduitgifte minimaal de integrale kostprijs door te

De Nota Grondbeleid geeft een koers voor de grond-

berekenen. Dit om concurrentieverstoring en een gelij-

politiek. Het bepaalt op welke wijze en met welke

ke behandeling van marktpartijen te waarborgen.

instrumenten de gemeente haar ruimtelijke doelen en ambities wil realiseren. 6

3. Uitgiftevormen en grondprijsbepaling

7

3.1 Uitgiftevormen bij Grondprijsbeleid

Uitgangspunten bij berekening grondprijzen

Uitgangspunten met betrekking tot parkeren

Als er sprake is van gronduitgifte, bepaalt de gemeente

Bij de berekening van een grondprijs zijn verschillende

Voor alle functies geldt dat de ontwikkelende partij

welke uitgiftevorm wordt toegepast. De meest voorko-

uitgangspunten van belang.

bij de ontwikkeling moet voldoen aan de vigerende

mende uitgiftevorm is verkoop van grond in eigendom.

Bijvoorbeeld de mate van geschiktheid van de bodem,

nota parkeernormen. Dit houdt in dat de parkeerop-

Afhankelijk van de aard en het doel van het gebruik kan

de archeologische en planologische situatie. Ook

gave opgelost moet worden binnen het projectgebied

de gemeente echter ook kiezen voor andere vormen

worden er afspraken gemaakt of de gronden in huidige

van een ontwikkeling, mits dit deel van het project-

van uitgifte, zoals erfpacht, opstalrecht, pacht, verhuur,

staat of bouwrijp worden geleverd. Als er een afspraak

gebied bij aanvang van het project eigendom betreft

erfdienstbaarheid of bruikleen. Deze keuze wordt in

wordt gemaakt voor de verkoop van gronden in de

van initiatiefnemer. Mocht dit niet mogelijk zijn, dan

een uitgifteovereenkomst tussen de gemeente en koper

toekomst, dan wordt deze prijs standaard met de index

wordt bekeken of er openbaar gebied tegen vergoeding

vastgelegd. Iedere uitgiftevorm kent eigen juridische

CPI alle huishoudens (2015=100) verhoogd.

beschikbaar kan worden gesteld voor de invulling van

en financiële kenmerken die worden afgestemd op het

Daar waar niets anders wordt vermeld, zijn de gehan-

de parkeerbehoefte. Deze aanvullende gronden worden

beoogde gebruik en de duur van de overeenkomst.

teerde prijzen altijd kosten koper (k.k.) en exclusief

gewaardeerd naar de hoofdfunctie. De gemeentelijke

btw. De gemeente volgt de fiscale wetgeving voor het

Nota Parkeernormen Oss geeft enkele afwijkingsmo-

3.2 Uitgangspunten bij Grondprijsberekening

belastingregime waarbinnen geleverd wordt (omzetbe-

gelijkheden voor de realisatie van parkeerplaatsen

Het Grondprijsbeleid is van toepassing op alle (toe-

lasting en/of overdrachtsbelasting) en vermeldt dit in

bij nieuwbouwontwikkelingen. Voor zover deze aan

komstige) ruimtelijke ontwikkelingen en is leidend

de overeenkomst.

de orde zijn, is ook hierbij de in het Grondprijsbeleid

bij iedere prijsbepaling, tenzij hiervoor in een eerder

benoemde verkoopprijs van kracht.

stadium al vaste prijsafspraken zijn gemaakt en alle overige omstandigheden gelijk blijven. De grondprijs wordt berekend op basis van de op het moment van ondertekening geldende grondprijzenbrief.

8

4. Grondprijzen en methodieken bij verkoop

9

4.1 (Gronduitgifte in) eigendom

Als de gemeente grond wil verkopen, moet zij volgens de

Het grondprijsbeleid is van toepassing bij de uitgifte

wet alle belangstellende partijen (die kennis en kunde

van gemeentelijke gronden. Dit beleid vormt het kader

hebben om de opgave te realiseren) de kans geven om

voor de wijze waarop deze gronden worden uitgege-

mee te doen. Bij voorkeur geeft de gemeente dit vorm in

gunning wordt bepaald op basis van vooraf bekend

ven en gewaardeerd, met als doel een transparante en

een tenderprocedure, waarbij vooraf randvoorwaarden

gemaakte criteria, bijvoorbeeld grondprijs;

rechtmatige uitvoering van het in de gemeente gevoer-

en inschrijvingsvereisten worden opgesteld. Deze manier

de ruimtelijke en economische beleid.

van prijsvorming is vooral geschikt voor grondverkopen

4.2 Functioneel grondprijsbeleid

•

Grondquote: de grondprijs is een vastgesteld percentage van de waarde van het vastgoed;

•

•

Bieding, aanbesteding, prijsvraag of tender: de

Maatwerk: de grondprijs wordt bepaald aan de hand van een specifieke situatie.

in woningbouwprojecten. De gemeente kan er in voorkomende gevallen ook voor kiezen om gronden tegen een

In voorkomende gevallen mag het college besluiten af

De gemeente hanteert een functioneel grondprijsbe-

vaste prijs op de markt aan te bieden.

te wijken van het voorkeursmodel voor gronduitgifte. In

leid. Dat wil zeggen dat grondprijzen worden bepaald

De manier van uitgifte wordt per situatie inhoude-

plaats van een tenderprocedure kan dan voor een ande-

afhankelijk van de functie die op de betreffende

lijk en praktisch vorm gegeven en zal vooraf door de

re manier van Gronduitgifte worden gekozen.

gronden wordt gerealiseerd (zoals wonen met een

gemeente worden bepaald. Op deze manier worden

verdere uitsplitsing naar woningsoort en woonkern,

transparantie en marktconformiteit van de uitgiftes en

4.4 Functies

werken, maatschappelijke voorzieningen of gemengde

biedingen gewaarborgd.

De grondprijzen voor diverse functies worden jaarlijks

functies).

Voor de bepaling van grondprijzen in de uitgiftefase

in de Grondprijzenbrief herijkt. Deze paragraaf geeft

zijn verschillende methodes in gebruik:

een overzicht van de onderscheiden functies.

•

Vaste grondprijs per m²: De grondprijs wordt per

Voor alle functies geldt dat eventuele achterpaden,

jaar berekend en vastgesteld;

brandgangen, gedeelde tuinen, binnenplaatsen en

Kostprijsbenadering: de prijs wordt bepaald door

dergelijke worden meegenomen in de verkoop tegen

de kostprijs van de grond;

het tarief van het hoofdobject en zodanig als onderdeel

Comparatieve methode: De grondprijs wordt be-

van de uitgeefbare kavel worden gezien.

4.3 Grondprijsbepaling Zodra er een verkoop aan de orde is, wordt de verkoopprijs aan de hand van de marktomstandigheden

•

bepaald. Voordat het zover is, heeft de gemeente het project doorgaans al enige tijd in voorbereiding.

•

Tijdens de voorbereidingsfase worden de prijzen uit de

paald op basis van een vergelijking met de grondResiduele methode: de grondprijs wordt bepaald

4.4.1 Reguliere commerciële woningbouw (koop en huur)

De prijs waartegen uiteindelijk de overdracht plaats-

door de waarde van het vastgoed per m² ge-

De gemeente geeft gronden uit voor reguliere, com-

vindt is afhankelijk van de dan geldende marktomstan-

bruiksoppervlak te verminderen met bouw- en

merciële, woning¬bouw. Hieronder vallen onder meer

bijkomende kosten per m² bruto vloeroppervlak;

particuliere kopers voor zelfbouw, ontwikkelaars voor

Taxatie: de grondprijs wordt bepaald door een

projectmatige woningbouw, verhuurders binnen de

taxatiebureau

vrije sector enzovoorts. Uitgifte van zulke gronden zal

Grondprijzenbrief gebruikt in de indicatieve berekeningen en de grondexploitatieopzet.

prijzen binnen andere gemeenten in de regio; •

digheden, waarbij de uiteindelijke prijs kan afwijken van de grondprijzenbrief, of de prijzen uit de grondprijzenbrief zelf onverkort zijn toegepast.

•

10

op basis van de omstandigheden ge¬schieden via een

Bij grote kavels kan een staffel gelden voor een deel van

zonder toestemming volgt er een nabetaling ter hoogte

inschrijving, tender dan wel prijsvraag. In voorkomende

de kavel, dit wordt in de Grondprijzenbrief vastgelegd.

van de dan geldende grondprijs voor projectmatige

gevallen mag het college hiervan afwijken en een ande-

Uitgifte van de bouwrijpe gronden voor commerciële

bouw minus de op dat moment geldende prijs voor

re manier van grondprijsbepaling toepassen. Deze zal

woningbouw vindt in de regel plaats via een tender-

sociale huur.

in voorkomende gevallen duidelijk worden toegelicht.

procedure of een andere, transparante, manier van

4.4.3 Commercieel (koop)

gronduitgifte. Voor reguliere, commerciële, woningbouw wordt

Binnen het commerciële segment vallen kavels en

een onderscheid gemaakt op voorzieningenniveau

4.4.2 Sociale woningbouw (huur)

objecten voor woon-werkkavels, kantoren, detail-

en bereikbaarheid van de kernen. Kernen met veel

Er is sprake van een sociale huurwoning als de wo-

handel, horeca en maatschappelijk commercieel

voorzieningen kennen een hogere grondwaarde dan

ning een aanvangshuur heeft die niet hoger is dan de

gebruik. Ook grootschalige detailhandel, bedrijfska-

kernen zonder voorzieningen. De prijzen zijn gebaseerd

jaarlijks door het Rijk vastgestelde liberalisatiegrens

vels en woon-werkkavels horen hierbij. Deze functies

op een residuele waardebepaling inclusief een gemid-

en deze door een toegelaten instelling conform artikel

komen in onze gemeente niet vaak voor. Daar waar

delde kavel- en GBO-oppervlakte. Als in de praktijk de

19 Woningwet wordt verhuurd. Met de corporaties

mogelijk wordt per functie een prijs bepaald in de

afmetingen onevenredig afwijken ten opzichte van

worden jaarlijks nieuwe prijzen of een indexering

Grondprijzenbrief, voor de overige functies wordt de

de gehanteerde gemiddelden, dan mag het college de

afgesproken.

grondprijs op basis van een taxatie bepaald.

prijzen bijstellen naar een meer marktconform niveau.

Voor grondgebonden woningen geldt de prijs per m²

Voor de bouw van appartementen wordt geen vaste

kavel. Stedenbouwkundig uitgangspunt voor grond-

4.4.4 Overig (koop)

grondprijs bepaald. Deze bouwvorm kent veel diversi-

gebonden woningen is een standaardkavel van ten

Onder deze categorie vallen uiteenlopende functies

teit, zowel in bouwvorm als locatieomstandigheden. De

hoogste 100 m².

met een maatschappelijk of ondersteunend karakter.

grondprijsbepaling voor deze categorie wordt met een

Voor appartementen in het sociale segment is er een

Het betreft onder meer:

(residuele) taxatie uitgevoerd.

vaste prijs per eenheid. Hierbij wordt een onderverde-

•

Niet-commerciële maatschappelijke voorzieningen;

ling aangebracht tussen ‘appartement eenpersoons’

•

Nutsvoorzieningen zoals energie- of

Om diversificatie in het woningaanbod te krijgen

(studio of één slaapkamer) en ‘appartement gezin”

streeft de gemeente ernaar dat er, naast koopwonin-

(twee slaapkamers of meer).

•

Zelfstandige parkeervoorzieningen.

gen, ook huurwoningen in woningbouwprojecten

De corporatie moet op deze kavels sociale huurwonin-

•

Snippergroen en restgronden

worden aangeboden. Dit noemen we middenhuur en

gen bouwen en deze gebruiken volgens de prestatieaf-

Deze paragraaf geeft geen kader voor het bepalen van

vrije sectorhuur.

spraken met de gemeente. In deze prestatieafspraken

deze grondprijzen.

Middenhuur betreft huurwoningen met een huurprijs

tussen gemeente en corporaties is onder andere opge-

tussen sociale huur en vrije sector huur. Vrije sector-

nomen dat de corporatie de woningen binnen 25 jaar

4.4.5 Maatschappelijke voorzieningen

huur betreft woningen met een huurprijs in het hogere

na realisatie alleen met toestemming van het college

In paragraaf 3.4.3 en 3.4.4 wordt de grondprijsbepaling

segment. De gemeente verhuurt de woningen niet zelf,

voor een ander doel mag gaan gebruiken. Bij eerdere

voor maatschappelijke voorzieningen aangegeven. Het

maar laat dat aan een marktpartij over.

doorverkoop (uitponding) van een sociale huurwoning

onderscheid dat gemaakt wordt is tussen niet-com-

11

warmte-koudeopslag;

merciële en maatschappelijk-commerciële functies.

Maatschappelijk commerciële voorzieningen combine-

Dit komt omdat dit een brede groep is, waarbij diverse

ren een maatschappelijke functie met (gedeeltelijke)

eigenaren andere belangen hebben. Hieronder wordt

commerciële exploitatie. Voorbeelden hiervan zijn

dit verder toegelicht.

commerciële zorgaanbieders in een maatschappelijk kader, commerciële scholen of culturele instellingen die

Maatschappelijk niet-commerciële voorzieningen

publiek en commercieel gebruik combineren.

hebben een publiek of gemeenschapsdoel zonder

De grondprijzen voor deze functies worden bepaald op

winstoogmerk. De grondprijs voor deze functies is pas-

basis van een taxatie.

send bij het maatschappelijk belang en het beperkte opbrengstvermogen. Voorbeelden zijn:

4.4.6 Overige bestemmingen

•

Gemeentelijke voorzieningen: basisscholen,

Indien sprake is van de uitgifte van gronden die niet

gesubsidieerde kinderopvang, niet-commerciële

in deze nota zijn opgenomen of in het geval van een

sportaccommodaties, speeltuinen, kinderboerderij-

gemengde bestemming, dan wordt de waardebereke-

en, sociaal-culturele voorzieningen (ontmoetings-

ning in eerste instantie uitgevoerd door de medewer-

ruimten, niet-commerciële culturele initiatieven),

kers van de afdeling Vastgoed. Als daartoe aanleiding is,

vluchtelingenopvang en welzijnsvoorzieningen.

wordt gebruik gemaakt van een externe onafhankelijke

Overige maatschappelijke voorzieningen: biblio-

taxateur.

•

theken, zorginstellingen, religieuze gebouwen, (para)medische beroepsuitoefening in door stichtingen geëxploiteerde gezondheidscentra, grootschalige medische voorzieningen zoals ziekenhuizen en sanatoria, brandweer- en politievoorzieningen.

12

5. Grondprijzen bij uitgifte in pacht, erfpacht, verhuur en erfdienstbaarheid

13

De Nota Grondbeleid heeft als uitgangspunt dat de

Snippergroen

In de tariefstelling wordt aansluiting gezocht bij de

uitgifte in pacht, erfpacht, verhuur en erfdienstbaar-

Op enkele plekken heeft de gemeente snippergroen

maximale regionorm voor reguliere pacht, deze regi-

heid zoveel mogelijk marktconform gebeurt. Dan geldt

in eigendom dat niet verkocht kan worden, bijvoor-

onorm wordt jaarlijks door het Rijk vastgesteld (Regio

als huurprijs, retributie of canon een percentage over

beeld omdat er belangrijke ondergrondse leidingen

13 Zuidelijk veehouderijgebied). De kosten van de

de grondwaarde. Deze grondwaarde wordt vastgesteld

lopen. In die gevallen is het soms wel mogelijk de

Grondkamer worden in rekening gebracht bij de pach-

via de tarieven uit deze Grondprijzenbrief. Wanneer

gronden te verhuren. De berekeningssystematiek

ter. Daarnaast worden de waterschapslasten (voor 50%)

dit een bedrag oplevert dat qua hoogte niet past bij

voor de huurprijs wordt in de Grondprijzenbrief

en de landinrichtingsrente (met een maximum van €

de bestemming, dan kan worden aangesloten bij de

weergegeven. Voor Snippergroen kent de gemeente

25/ha) doorbelast aan de pachter.

WOZ-waarde of een taxatie. Hieronder worden deze

een specifieke beleidsnota.

situaties besproken.

5.3 Erfpacht

Overige gronden

Erfpacht is een instrument dat voor diverse doel-

Voor overdracht van gronden en vestiging van rechten

Voor gronden waarin bovenstaande functies niet

groepen ingezet kan worden. In de jaarlijkse

op gronden worden notariële en kadastrale kosten ge-

voorzien en die wel verhuurd kunnen worden, wordt

Grondprijzenbrief wordt hier onderscheid in gemaakt.

maakt. Deze komen in principe volledig voor rekening

aangesloten bij de meest passende functie of worden

De tariefstelling wordt per doelgroep bepaald.

van de koper/gebruiker.

maatwerkafspraken gemaakt.

Voor het erfpachtrecht wordt een vergoeding betaald,

5.1 Verhuur van Gronden

5.2 Pacht

Verhuur gronden

Pacht heeft alleen betrekking op agrarische grond. De

vastgesteld. Als uitgangspunt voor de vaststelling

Voor de verhuur van onbebouwde percelen geldt

te honoreren maximale pachtprijzen voor reguliere

(evenals de periodieke actualisatie) van de canon (bij

een vergoeding welke in de Grondprijzenbrief wordt

pacht worden jaarlijks door de Rijksoverheid aange-

zowel uitgifte als herziening) geldt het tarief uit de

vastgesteld. De huurprijs wordt marktconform bepaald

past. Voor alle overeenkomsten geldt dat de pachtprijs

actuele Grondprijzenbrief.

conform de Grondprijzenbrief.

niet hoger mag zijn dan 2% van de vrije verkeerswaarde

Verhuur ligplaatsen woonboten en steigers

de zogenaamde canon. In het erfpachtcontract wordt overeengekomen voor welke periode de canon wordt

van het desbetreffende perceel bij voortgezet agrarisch

5.4 Opstalrecht

gebruik.

Het recht van opstal is een zakelijk recht dat iemand

De ligplaatsen worden verhuurd per vierkante

het eigendom geeft van gebouwen, werken of be-

meter vergund watergebruik in overeenstemming

Bij geliberaliseerde pacht van ‘los land’ (zonder bedrijfs-

plantingen die zich in, op of boven de grond van een

met de Grondprijzenbrief.

gebouwen) gelden minder wettelijke regels dan bij

ander bevinden. De gemeente kan dit recht vestigen

reguliere pacht. Bij een geliberaliseerde pachtovereen-

op gronden die haar eigendom zijn, bijvoorbeeld bij

komst van 6 jaar of korter geldt dat de pachtprijs vrij

nutsvoorzieningen. Daarbij geldt het tarief uit de

is. De overeenkomst moet geregistreerd worden bij de

actuele Grondprijzenbrief.

grondkamer, maar de grondkamer toetst de prijs niet.

14

Zendmasten en zendapparatuur.

Het uitgeefbaar oppervlak van het standaard in opstal

5.6 Bruikleen

Hiervoor geldt een vaste prijs. Er is hierbij onderscheid

te geven perceel bedraagt maximaal 100 m². Bij masten

Slechts in uitzonderlijke situaties van zeer beperkte

gemaakt tussen zendmasten en zendapparatuur voor

die een groter uitgeefbaar oppervlak in beslag nemen,

duur (bij voorkeur korter dan één jaar, maar met een

commercieel gebruik en niet-commercieel gebruik.

wordt de retributie over de extra vierkante meters naar

maximum van 5 jaar), geeft de gemeente gronden

•

rato berekend.

in bruikleen. Bruikleen is een overeenkomst om niet,

Voor het plaatsen en in stand houden van antennemasten wordt de grond niet in eigendom

•

•

zodat geen tegenprestatie kan worden bedongen.

uitgegeven maar wordt een beperkt zakelijk recht

Transformatorstations/-ruimten.

Bruikleen wordt gebruikt ter overbrugging van een

van opstal door de gemeente gevestigd.

Voor deze categorie loopt momenteel een landelijke

periode tot invulling naar een definitieve bestemming

Voor het plaatsen van een separate zendmast

discussie tussen VNG en de netbeheerders. Voor de uit-

of ontwikkeling. Tijdens de duur van de bruikleen is

wordt een jaarlijkse retributie gerekend. De retri-

giftes van gronden voor deze functie wordt aangesloten

de gebruiker gehouden om het perceel/registergoed

butie is vastgelegd in de Grondprijzenbrief.

bij de uitkomst van de landelijke discussie. De locatie

deugdelijk te beheren en onderhouden. Deze gebruiks-

Het uitgeefbaar oppervlak van het standaard in

betreft veelal kleine(re) oppervlakte in bebouwd gebied.

vorm kan, indien nodig, snel worden beëindigd. Het in

opstal te geven perceel bedraagt maximaal 100 m².

Vandaar dat de Gemeente graag enige grip blijft hou-

gebruik geven van gronden wordt vastgelegd in een

Bij masten die een groter uitgeefbaar oppervlak

den op deze grondstukken. Onze voorkeur gaat in dit

bruikleenovereenkomst.

in beslag nemen, wordt de retributie over de extra

kader uit naar afstemming via een recht van opstal.

vierkante meters naar rato berekend. •

Overige doeleinden (commercieel):

In diverse gevallen wordt een rentecomponent opge-

een afhankelijk recht van (onder)opstal gebruik

Voor overige objecten waar een recht van opstal wordt

nomen in een overeenkomst, zoals bij een verkoopo-

maakt van de zendmast, is door de opstaller aan de

gevestigd geldt dat er nadere afspraken met betrekking

vereenkomst, waarbij deze wordt berekend over de

gemeente een extra jaarlijkse retributie verschul-

tot de retributie gemaakt worden.

periode tussen ondertekening en het moment van pas-

digd conform de Grondprijzenbrief. •

5.7 Rente

Voor elke volgende provider die door middel van

De duur van de overeenkomst is vijftien jaar.

seren bij de notaris. Ook in overige gevallen kan rente

5.5 Erfdienstbaarheid

relevant zijn. In de grondprijzenbrief wordt jaarlijks het

Bij een erfdienstbaarheid kan de eigenaar van het

Reclamemasten

heersende erf verplicht zijn een vergoeding te betalen

Voor het plaatsen en in stand houden van reclamemas-

aan de eigenaar van het dienende erf. Het bepalen of

ten wordt een recht van opstal gevestigd. De bijbeho-

een vergoeding verschuldigd is en het bepalen van de

rende retributie wordt in de Grondprijzenbrief bepaald.

hoogte, is maatwerk en wordt daarom niet apart in de

Voor eventuele aanvullende aanbieders per mast wordt

Grondprijzenbrief benoemd.

een aanvullende retributie bepaald.

15

rentepercentage vastgesteld.

Bijlage 1 – Maatschappelijke voorzieningen De limitatieve opsomming in deze bijlage is overgeno-

Deze bijlage vormt de wettelijke, limitatieve begren-

men uit Bijlage 3 bij artikel 47 van het Besluit toegela-

zing die in Nederland voor DAEB-doeleinden wordt

ten instellingen volkshuisvesting 2015 (de officiële lijst

gehanteerd:

van welke typen maatschappelijk vastgoed tot DAEB-

•

Opvangcentra (o.a. blijf-van-mijn-lijfhuizen;

activiteiten behoren). Hierop is een wijzigingsbesluit

dag- en nachtopvang voor dak- en thuislozen en

gepubliceerd in Staatsblad d.d. 18 december 2024 (Stb.

verslaafden).

2024, nr. 430).

•

Hospices.

•

Zorgsteunpunten die inpandig in een woonzorggebouw zijn gevestigd.

•

Ruimten voor dagbesteding van gehandicapten of ouderen (inclusief enige zorginfrastructuur) die inpandig in een woonzorggebouw zijn gelegen.

•

Buurthuizen.

•

Gemeenschapscentra.

•

Jongerencentra (mits zonder horecavoorziening).

•

Dorps- of wijkbibliotheken.

•

Veiligheidshuizen.

•

Ruimten voor buurt- of wijkgericht maatschappelijk werk door stichtingen of verenigingen.

•

Ruimten voor buurt- of wijkgerichte activiteiten op het gebied van welzijnswerk door stichtingen of verenigingen.

•

(Daarnaast benoemt de wet en toelichtingen: basisscholen en centra voor jeugd en gezin — met specifieke randvoorwaarden, zoals kostendekkendheid voor bepaalde vormen; deze komen terug in de wettelijke toelichting en uitvoeringsregeling).

16

Bijlage 2 – Verklarende woordenlijst Begrip

Beknopte uitleg

Beleidskader

Geheel van regels en afspraken waarbinnen beleid wordt uitgevoerd.

Bouwrijp

Grond die geschikt is om direct op te bouwen, met voorzieningen zoals wegen, riolering en nutsvoorzieningen aanwezig.

Bruikleen

Tijdelijk gebruik van grond zonder betaling.

Canon

Jaarlijkse vergoeding voor het gebruik van grond bij erfpacht.

Comparatieve methode

Methode waarbij grondprijzen worden vergeleken met prijzen van andere gemeenten.

Corporatie

Woningcorporatie: toegelaten instelling die sociale huurwoningen bouwt en beheert.

De-minimisverordening

Europese regel die bepaalt hoeveel staatssteun een bedrijf mag krijgen zonder toestemming van de EU.

Didam-arrest

Uitspraak van de rechter dat de gemeente grond openbaar moet aanbieden, zodat iedereen een gelijke kans krijgt.

Erfdienstbaarheid

Recht om gebruik te maken van een deel van andermans grond, bijvoorbeeld voor een pad of leiding.

Erfpacht

Recht om grond van iemand anders te gebruiken tegen betaling.

Functioneel grondprijsbeleid

Beleid waarbij de grondprijs afhangt van het gebruik van de grond.

Geliberaliseerde pacht

Tijdelijke pacht met minder wettelijke regels dan gewone pacht.

Grondkamer

Overheidsinstantie die pachtcontracten goedkeurt.

Grondbeleid

Beleidsplan waarin staat hoe de gemeente met haar gronden omgaat.

Grondprijzenbrief

Jaarlijks besluit van het college met de actuele grondprijzen.

Gronduitgifte

Uitgifte van gemeentelijke grond door verkoop, verhuur of erfpacht.

Grondexploitatie

Financieel overzicht van kosten en opbrengsten bij gebiedsontwikkeling.

Grondkamer

Overheidsinstantie die pachtovereenkomsten toetst.

Grondquote

Percentage van de vastgoedwaarde dat aan de grond wordt toegerekend.

Grondwaarde

Waarde van een stuk grond zonder gebouwen erop. 17

Begrip

Beknopte uitleg

Heersend/dienend erf

Twee percelen bij een erfdienstbaarheid: het ‘heersend erf’ heeft het gebruiksrecht, het ‘dienend erf’ moet dat toestaan.

Index CPI

Prijsindex die laat zien hoeveel prijzen van goederen en diensten stijgen (inflatie).

Jurisprudentie

Rechterlijke uitspraken die richting geven aan vergelijkbare zaken.

Kostprijsbenadering

Methode waarbij de grondprijs wordt bepaald op basis van de gemaakte kosten.

Marktconformiteit

Mate waarin iets overeenkomt met prijzen of voorwaarden op de markt.

Marktpartijen

Bedrijven of organisaties die actief zijn in grond- of vastgoedontwikkeling.

Marktwaarde

Waarde die iets op de vrije markt zou opbrengen.

Mededingingsbeleid

Regels om eerlijke concurrentie tussen bedrijven te bevorderen.

Middenhuur

Huurwoningen met een huurprijs tussen sociale huur en vrije sectorhuur.

Pacht

Huur van landbouwgrond.

Planologisch geschikt

De bestemming van de grond past bij het voorgenomen gebruik.

Prestatieafspraken

Afspraken tussen gemeente en woningcorporaties over woningbouw en beheer.

Regionorm

Maximale pachtprijs die geldt binnen een regio, vastgesteld door het Rijk.

Residuele methode

Manier om de grondprijs te berekenen door de bouwkosten af te trekken van de verwachte opbrengst.

Retributie

Jaarlijkse betaling voor gebruik van gemeentelijke grond of voorzieningen.

Staatssteun

Financiële steun van de overheid aan bedrijven die invloed kan hebben op concurrentie.

Taxatie

Schatting van de waarde van grond of vastgoed door een deskundige.

Tenderprocedure

Open procedure waarbij partijen kunnen meedingen om grond of een project te realiseren.

Toegelaten instelling

Organisatie die door de Rijksoverheid erkend is om sociale woningen te verhuren, concreet

(art. 19 Woningwet)

woningcorporaties

Uitponden

Verkoop van sociale huurwoningen aan particulieren.

Vastgoedgebruik

Manier waarop gebouwen en gronden worden gebruikt.

Vigerend beleid

Beleid dat op dit moment officieel van kracht is.

Vrije verkeerswaarde

Marktwaarde van grond bij verkoop tussen twee onafhankelijke partijen.

Woningtypologieën

Verschillende soorten woningen (bijv. rijwoning, appartement).

WOZ-waarde

Waarde van onroerend goed die de gemeente vaststelt voor belastingheffing.

18