Leerplicht jaarverslag 2023-2024 def
Tekst van het document
Regionaal Bureau Leerplicht en voortijdig schoolverlaten Brabant Noordoost Jaarverslag 2023/2024
Inhoudsopgave Regionaal Bureau Leerplicht en voortijdig schoolverlaten Brabant Noordoost
1
1.
Inleiding
4
2.
Ontwikkelingen
5
2.1. Nieuwe wetten
5
2.1.1.
“Van school naar duurzaam werk”
5
2.1.2.
Wetsvoorstel “Terugdringen verzuim”
5
2.1.3.
Wetsvoorstel ‘Verankering van het leerrecht’
5
2.1.4.
Wetsvoorstel “Verlengde kwalificatieplicht”
5
2.1.5.
Verwijsindex Risicojongeren (VIR) Zorg voor Jeugd
3.
5
2.2. WEL in ontwikkeling
6
2.3. Jongerenaanpak Onderwijs-Arbeidsmarkt 2026-2029
6
2.4. Audit op basis van de Wet Politie Gegevens
6
2.5. Opleiding en training medewerkers RBL BNO
6
2.6. Klachtaf handeling
7
2.7. Inzageverzoek
7
Cijfers leer- en kwalificatieplicht
8
3.1. Aantal leer- en kwalificatieplichtigen
8
3.2. Verzuimmeldingen
8
3.2.1.
Absoluut verzuim
3.2.2.
Relatief verzuim
9
3.2.3.
Thuiszitters
10
3.2.4.
Luxe verzuim
4.
8
11
3.3. Vrijstelling van inschrijving
12
3.3. Vrijstelling van geregeld schoolbezoek
12
3.3. Jongeren in een kwetsbare positie: de aantallen
13
Cijfers voortijdig schoolverlaten
14
4.1. VSV landelijk
14
4.2. VSV op basis van DUO definitie
14
4.3. Cijfers en kenmerken nieuwe VSV’ers
16
4.4. Begeleiding VSV’ers door het RBL BNO
16
4.5. Inzet educatiemeter
16
4.6. Verzuim 18+
17
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 2
Voorwoord In dit verslag kunt u lezen welke inspanningen het RBL BNO in schooljaar 2023-2024 heeft verricht en welke resultaten dat opgeleverd heeft. Hopelijk zijn we hiermee weer een stapje dichter bij de verwerkelijking van de visie zoals die verwoord is in het beleidsplan 2026-2029: ’Het RBL BNO streeft naar een samenleving waarin alle kinderen en jongeren gelijke kansen krijgen om zich optimaal te ontwikkelen door middel van kwalitatief hoogwaardig onderwijs. We zijn ervan overtuigd dat deelname aan onderwijs de sleutel is tot zelfontplooiing en maatschappelijke participatie. Daarom zetten wij ons in voor een integrale aanpak zodat alle kinderen en jongeren, voor wie dat binnen de mogelijkheden ligt, een startkwalificatie kunnen behalen.’ Dit belangrijke werk doen we samen met onze partners. Ik wil iedereen bedanken die daaraan heeft bijgedragen! Kees van Geffen Voorzitter bestuur RBL BNO
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 3
1. Inleiding Dit jaarverslag vertelt hoe het RBL BNO in het schooljaar
Voorkomen voortijdig schoolverlaten en aanpak jongeren
2023-2024 gewerkt heeft aan leerplicht en het voorkomen
in een kwetsbare positie:
van voortijdig schoolverlaten (VSV).
Jongeren met een startkwalificatie zijn beter voorbereid op de maatschappij en de arbeidsmarkt. Het Doorstroompunt
Hoofdstuk 2 kijkt terug op de ontwikkelingen in het afge-
werkt nauw samen met het onderwijs om te voorkomen dat
lopen schooljaar en wat we het komende jaar verwachten.
jongeren voor hun 23ste het onderwijs zonder startkwalifi-
Daarna ziet u de cijfers over de leer- en kwalificatieplicht
catie verlaten. Voor een deel van de jongeren is het behalen
(hoofdstuk 3) en de VSV-cijfers (hoofdstuk 4).
van een startkwalificatie niet haalbaar. Dit zijn de jongere in een kwetsbare positie. Voor hen is toeleiding naar de
De Leerplichtwet schrijft voor dat burgemeester en wethou-
arbeidsmarkt het doel.
ders jaarlijks verslag uitbrengen aan de gemeenteraad1. In overleg met de gemeenten die deelnemen aan het RBL BNO gaat het jaarverslag tegelijk met het beleidskader 2026-2029 (tevens kadernota 2026) naar de gemeenteraad. Het college van Burgemeester en Wethouders houdt toezicht op naleving van Leerplichtwet en stelt hiervoor leerplichtambtenaren aan. Het RBL BNO voert deze taak uit in de regio Brabant Noordoost voor de gemeenten Bernheze, Boekel, Land van Cuijk, Maashorst, Meierijstad en Oss. Ook het Doorstroompunt is bij het RBL BNO belegd. Grofweg zijn de wettelijke taken onder te verdelen in 3 onderdelen. Leerplicht: Alle kinderen moeten vanaf 5 jaar naar school tot het einde van het schooljaar waarin ze 16 jaar worden. Als een kind minimaal 12 volledige schooljaren naar school is geweest, is de leerplicht ook afgelopen. Hiermee stelt de Leerplichtwet kinderen en jongeren in staat zich optimaal te ontwikkelen en te ontplooien door middel van onderwijs. Alle kinderen en jongeren: ongeacht afkomst, religie of financiële positie. Kwalificatieplicht: Als de jongere nog geen startkwalificatie (diploma Havo, Vwo of MBO 2, 3 of 4) heeft als de leerplicht eindigt, zijn ouders verplicht ervoor te zorgen dat de jongere ingeschreven staat bij een school of instelling. De jongere is verplicht deze geregeld te bezoeken.
De kwalificatieplicht stopt zodra de jongere 18 jaar wordt of een startkwalificatie heeft.
1 Artikel 25 Leerplichtwet 1969
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 4
2. Ontwikkelingen 2.1. Nieuwe wetten
dat de GGD het onderwijs raadpleegt voordat zij een
2.1.1. “Van school naar duurzaam werk”
advies geeft of een kind naar school kan.
De wetswijziging “Van school naar duurzaam werk” is uitgesteld tot 1 januari 2026. Deze wetswijziging heeft con-
Deze wetswijziging sluit aan bij de veranderde focus van
sequenties voor de regionale aanpak, de afspraken die met
verzuim naar aanwezigheid. De grootste groep van de scho-
partners worden gemaakt en de verdeling van de regionale
lieren (80%) is meer dan 95% aanwezig (zie afbeelding).
middelen en dus ook voor het beleidsplan van het RBL BNO
Door in te zetten op de aanwezigheid van deze scholieren
2026-2029.
voorkom je ontluikend en later aanhoudend verzuim.
Het wetsvoorstel bestaat uit de volgende 4 maatregelen:
2.1.3. Wetsvoorstel ‘Verankering van het leerrecht’
•
scholen bieden aanvullende loopbaanbegeleiding
Diverse onderwijswetten worden aangepast om het recht
tijdens het onderwijs, maar ook daarna gericht op de
op onderwijs en ontwikkeling van het kind centraal te
overstap naar werk;
stellen. Dit biedt flexibele oplossingen voor onderwijstijd,
de ondersteuning die het Doorstroompunt biedt aan
de locatie en het programma, zodat een kind passend bij
jongeren zonder startkwalificatie om hen toe te leiden
de eigen mogelijkheden onderwijs kan volgen en zich kan
naar school, naar werk of een combinatie hiervan,
ontwikkelen. Digitaal onderwijs kan geboden worden aan
wordt verlengd van de leeftijd van 23 jaar naar 27 jaar;
kinderen die fysiek niet (volledig) naar school kunnen. Voor
gemeenten bieden meer preventieve begeleiding naar
een deel is dat al mogelijk, maar afstandsonderwijs telt nu
duurzaam werk;
nog niet mee als onderwijstijd. Volledig digitaal onderwijs
partijen werken verplicht samen in een regionaal
is voorlopig nog niet aan de orde. De Raad van State heeft
programma.
negatief geadviseerd en het wetsvoorstel is terug naar de
•
• •
tekentafel.4 Doel is dat meer jongeren duurzaam naar werk of een vervolgopleiding gaan. Daarvoor is een sluitende en integrale
2.1.4. Wetsvoorstel “Verlengde kwalificatieplicht”
aanpak nodig van school naar werk, waarbij scholen, ge-
Hiermee kunnen gemeenten de verlengde kwalificatieplicht
meenten en Doorstroompunten verplicht samenwerken met
op aanvraag inzetten, zodat jongeren verplicht worden
een regionaal plan. Niets nieuws voor de partijen in regio
om naar school te gaan totdat zij 21 jaar worden of zij een
Brabant Noordoost Werkt, die al jaren op eigen initiatief op
startkwalificatie hebben. Houdt de jongere zich niet aan de
deze manier samenwerken in de regionale “Jongerenaanpak
verlengde kwalificatieplicht, dan kan de gemeente een boete
Onderwijs-Arbeidsmarkt”.
opleggen.
2
2.1.2. Wetsvoorstel “Terugdringen verzuim”.
Het RBL BNO betwijfelt of een dwangmaatregel de oplos-
Dit concept wetsvoorstel is in procedure3 heeft als doel
sing biedt voor schooluitval, omdat daar vele oorzaken voor
thuiszitten zoveel mogelijk te voorkomen:
zijn. Dit vindt ook de Raad van State die in juni 2021 advies
•
uitbracht over dit voorstel.
Goed zicht op aanwezigheid begint met een goede registratie van ál het verzuim. Daar komen eenduidige De samenwerkingsverbanden passend onderwijs
2.1.5. Verwijsindex Risicojongeren (VIR) Zorg voor Jeugd
krijgen meer mogelijkheden om verzuim tegen te gaan.
De VIR wordt als wettelijke verplichting geschrapt uit
Bij vrijstelling als een kind psychisch of lichamelijk niet
de Jeugdwet. Uit onderzoek is gebleken dat de VIR enig
in staat is om onderwijs te volgen, moet het onderwijs-
doelbereik heeft, maar niet dat deze heeft bijgedragen aan
kundig perspectief betrokken worden. Het RBL BNO en
betere hulp, zorg en bijsturing voor de jeugdigen. Intussen
de GGD Hart voor Brabant werken al met de afspraak
inventariseert de staatssecretaris op welke manier een
regels voor. • •
bijdrage geleverd kan worden aan het versterken van het 2 Zie 2.3 3 Advies Raad van State is 20-12-2023 uitgebracht 4 Advies Raad van State W05.22.0183/1 en www.tweedekamer.nl/kamerstukken/wetvoorstellen
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 5
vinden. Ook wordt gekeken naar de mogelijkheden tot het
2.5. Opleiding en training medewerkers RBL BNO
uitwisselen van gegevens tussen professionals.5
Het RBL BNO zet structureel in op de professionele ontwik-
netwerk van jeugdprofessionals, zodat die elkaar weten te
keling van medewerkers. Door middel van gerichte opleidinTotdat de VIR uit de Jeugdwet is geschrapt, blijft het
gen, trainingen en bijscholingen wordt de deskundigheid
RBL BNO melden in “Zorg voor Jeugd” dat is aangesloten
versterkt. Dit omvat zowel vakinhoudelijke kennis als
op de landelijke Verwijsindex Risicojongeren.
vaardigheden die bijdragen aan een effectieve en efficiënte uitvoering van taken.
2.2. WEL in ontwikkeling De samenwerkingsverbanden Passend Onderwijs binnen de
Alle leerplichtambtenaren van het RBL BNO hebben de
regio van het RBL BNO nemen deel aan het project
vakopleiding Leerplichtambtenaar gevolgd en beschikken
Wel-in-ontwikkeling, dat gericht is op kinderen zonder
over een BOA bevoegdheid in het domein “onderwijs“ of
schoolinschrijving. Dit betreft voornamelijk kinderen die
zijn hiervoor in opleiding. Jaarlijks vindt er her- en bijscho-
vanwege lichamelijke of psychische redenen tijdelijk geen
ling plaats om deze bevoegdheid te behouden.
onderwijs kunnen volgen (vrijstelling 5 onder a van de Leerplichtwet). Samenwerkingsverbanden ontvangen subsidie
Het RBL BNO werkt met de MAS. Bij de aanpak van
om deze kinderen te ondersteunen in hun ontwikkeling
schoolverzuim is het belangrijk dat snel stappen worden
en terug te leiden naar onderwijs. Hoewel de primaire
gezet om (langdurige) schooluitval te voorkomen. Een
verantwoordelijkheid bij het onderwijs ligt, participeert het
methodische aanpak en duidelijkheid over wie wat doet in
RBL BNO actief in dit project door ouders en/of opvoeders
welke fase helpt daarbij. De Methodische Aanpak School-
te benaderen en mee te denken over mogelijke oplossingen
verzuim (MAS) beschrijft in een stappenplan vier routes bij
zodat het kind tot ontwikkeling kan komen.
meldingen van ongeoorloofd verzuim: vrijwillige jeugdhulp, Halt-straf, dwang in civielrechtelijk kader en dwang
2.3. Jongerenaanpak Onderwijs-Arbeidsmarkt 2026-2029
in strafrechtelijk kader. Bij verzuim met achterliggende
De “Jongerenaanpak Onderwijs-Arbeidsmarkt 2021-2024”
de aanpak is het volgende:
voor de regio Brabant Noordoost Werkt is verlengd voor
•
problematiek staat de inzet van jeugdhulp voorop. Kern van
2025. De partners bereiden voor de periode 2026-2029 een nieuw programma voor dat aansluit op de wetswijziging Van
gramma is het doel; •
school naar duurzaam werk (zie 2.1). Binnen de werk- en stuurgroep “Jongerenaanpak Onderwijs-Arbeidsmarkt”
gemeentelijke middelen zet het RBL BNO zich actief in om
vroegtijdige inzet van (jeugd)hulp bij verzuim staat voorop;
•
vervult RBL BNO een coördinerende en agenderende functie. Met behulp van het regionale VSV-programma en
terug- of toeleiding naar een passend onderwijspro-
ketensamenwerking draagt bij aan een effectieve aanpak van schoolverzuim;
•
de aanpak is licht waar het kan en zwaarder waar het moet, maatwerk dus.
voortijdig schoolverlaten te verminderen. De MAS biedt heldere kaders, zodat de leerplichtambtenaar
2.4. Audit op basis van de Wet Politie Gegevens
een goede afweging kan maken ten aanzien van het al dan
De gegevensverwerking door Buitengewoon Opsporings-
ming plaats met het Openbaar Ministerie en leerplicht uit
ambtenaren (BOA’s) valt sinds 1 januari 2019 onder de Wet
de regio, om waar nodig deze kaders nog te verhelderen.
niet inzetten van strafrecht. Er vindt regelmatige afstem-
politiegegevens (Wpg). Het RBL BNO voldoet aan de strikte eisen die de Wpg stelt aan de verwerking en beveiliging van persoonsgegevens. Hiertoe voert het RBL BNO jaarlijks een interne controle uit om te waarborgen dat processen en systemen in overeenstemming zijn met de wet. In 2024 heeft een interne controle plaatsgevonden en in 2025 zal een externe audit plaatsvinden.
5 Brief aan de Tweede Kamer, Voortgang aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling, 28 september 2022
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 6
2.6. Klachtafhandeling Het RBL BNO ontving dit schooljaar twee klachten. Iemand kan een klacht indienen als hij/zij onheus bejegend is door een medewerker. Beide klachten waren ongegrond wat betreft de bejegening. Het onderdeel dat de termijn van orde is overschreden was wel gegrond. Werkafspraken zijn gemaakt om dit in de toekomst te voorkomen.
2.7. Inzageverzoek Iedereen heeft het recht om vragen te stellen over de persoonsgegevens die verwerkt worden. Het RBL BNO heeft dit jaar 5 inzageverzoeken en 1 verzoek op rectificatie ontvangen.
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 7
3. Cijfers leer- en kwalificatieplicht In dit hoofdstuk staan de cijfers die betrekking hebben op
De volgende paragrafen tonen het aantal verzuimmeldingen
de leer- en kwalificatieplicht, namelijk het aantal jongeren,
in het schooljaar 2023-2024 per categorie en hoe deze
het verzuim en de vrijstellingen.
meldingen zijn afgehandeld.
3.1. Aantal leer- en kwalificatieplichtigen
3.2.1. Absoluut verzuim.
Na een stijging vorig jaar van het aantal leer- en kwalificatie-
Vaak start een onderzoek naar absoluut verzuim na
plichtige kinderen daalde dit jaar het aantal met 423.
vestiging en inschrijving van een leerplichtige in de Basisregistratie Personen (BRP). Het RBL BNO handelt op iedere melding van absoluut verzuim proactief en start direct een
Tabel 1: leer- en kwalificatieplichtigen
onderzoek. Uit het onderzoek blijkt vaak dat administratieve
Gemeente
Okt-21
Okt-22
Okt -23
Okt-24
Verschil
Bernheze
4387
4335
4357
4333
-24
dat er geen sprake is van een thuiszittende leerling. Wanneer
Boekel
1556
1547
1556
1545
-11
er wel sprake is van thuiszittende leerlingen is er geen tijd te
Land van Cuijk
11494
11348
11349
11206
-143
verliezen en wordt er direct actie ondernomen.
Maashorst
7926
7861
7881
7808
-73
Meierijstad
11091
11086
11107
10972
-135
Oss
12087
12048
12116
12079
-37
zagen we een toename doordat het nieuwe softwaresysteem
Eindtotaal
48541
48225
48366
47943
-423
werkt met een automaat: zodra het systeem een kind ziet
oorzaken ten grondslag liggen aan het absoluut verzuim en
Dit jaarverslag rapporteert over de werkprocessen absoluut verzuim. Een goed vergelijk is de laatste jaren lastig. Eerst
dat in DUO geen schoolinschrijving heeft, wordt direct een werkproces Absoluut verzuim aangemaakt. Deze automaat
3.2. Verzuimmeldingen
is in de zomervakantie uitgezet. Veel kinderen stappen na
We onderscheiden drie categorieën van verzuim met elk hun
de zomervakantie over naar een andere school. De adminis-
eigen definitie en wijze van afhandeling:
tratie checkt eerst of deze kinderen toch zijn ingeschreven op school ook al is dat nog niet zichtbaar in DUO. Dat was
Meldingen van absoluut verzuim
bij veel overstappers het geval. De daling is hierdoor voor
Het leerplichtig kind heeft geen schoolinschrijving en volgt
een deel te verklaren. Voor een ander deel is de daling toe
dus geen onderwijs. De ouders/verzorgers zijn verantwoor-
te schrijven aan een afname van het aantal jongeren dat
delijk voor aanmelding van hun leerplichtige kind bij een
net in de gemeente is komen wonen en daardoor nog geen
school of onderwijsinstelling.
schoolinschrijving heeft. Dit is gedaald van 475 naar 330.
Meldingen van relatief verzuim
Tabel 2: Aantal meldingen absoluut verzuim per schooljaar
Het leerplichtig kind heeft wel een schoolinschrijving maar
Gemeente
2020-21
verzorgers en ook de leerling zelf als deze 12 jaar of ouder is
Bernheze
20
49
92
53
-39
zijn verantwoordelijk voor geregeld schoolbezoek.6
Boekel
15
23
21
31
10
Land van Cuijk
160
314
236
214
-22
Maashorst
59
99
155
96
-59
Meierijstad
122
165
252
143
-109
of minder) of zonder toestemming van de leerplichtamb-
Oss
132
183
303
223
-80
tenaar (bij elf dagen of meer) buiten de vastgestelde
Eindtotaal
510
833
1059
760
-299
bezoekt de school of instelling niet geregeld. De ouders/
Meldingen van luxe verzuim Dit is een vorm van relatief verzuim waarbij zonder toestemming van het hoofd van de school (bij tien schooldagen
2021-22 2022-23 2023-24
schoolvakanties om van school wordt verzuimd, waarbij het eigen belang (vaak ten behoeve van een vakantie) van ouder(s)/verzorger(s) of jongere prevaleert op dat van het schoolbezoek. 6 Definitie uit de handleiding Methodische Aanpak Schoolverzuim
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 8
Verschil
Hoe komt een melding van absoluut verzuim tot stand?
Tabel 3: specificering van de afhandeling van absoluut verzuim
Administratief
Actieve bemiddeling
Proces Verbaal
Totaal
2020-21
285 (56%)
224 (44%)
1 (0%)
510
2021-22
480 (58%)
353 (42%)
0 (0%)
833
2022-23
490 (46%)
568 (54%)
1 (0%)
1059
2023-24
316 (42%)
443 (58%)
1 (0%)
760
In de BRP staan alle leer- en kwalificatieplichtigen ingeschre-
Schooljaar
ven. Bij de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) zijn alle inschrijvingen op door het Rijk bekostigd onderwijs bekend. Het leerlingvolgsysteem van het RBL BNO (JVS) is gekoppeld met de BRP en DUO en vergelijkt beide bestanden. Wanneer een leer- of kwalificatieplichtige niet staat ingeschreven, volgt er een melding van absoluut verzuim in JVS. Af handeling van een melding van absoluut verzuim (zie
3.2.2. Relatief verzuim
tabel 3)
In 2023-2024 werden 2434 werkprocessen relatief verzuim
Afhankelijk van de achtergronden van het absoluut verzuim
onderzocht van 1839 leerlingen. Dit betekent dat zowel het
wordt de melding als volgt afgehandeld:
aantal werkprocessen als het aantal leerlingen met ongeveer 10% is toegenomen vergeleken met het schooljaar daarvoor.
Administratief 42%--> In 42% van de gevallen bleek geen sprake te zijn van verzuim maar van een administratieve onvolkomenheid. De administratie handelt deze zaken af in
Tabel 4: meldingen van relatief verzuim
Gemeente
2020-21
Bernheze
95
126
163
179
16
Boekel
24
36
29
53
24
Land van Cuijk
342
427
584
704
120
Maashorst
190
301
348
318
-30
Meierijstad
255
348
410
425
15
of gezin schuilen en/of de mogelijkheid dat scholen een
Oss
513
574
691
755
64
leerling niet willen of kunnen plaatsen. De leerplichtambte-
Eindtotaal
1419
1812
2225
2434
209
contact met DUO, de afdeling burgerzaken van de betreffende gemeente, de school en soms ouders. Actieve bemiddeling 58%--> meer dan de helft van de meldingen wordt door middel van actieve bemiddeling door een leerplichtambtenaar beëindigd. Achter het absoluut verzuim kan een diversiteit aan problemen bij leerling en/
2021-22 2022-23 2023-24
Verschil
naar kan er dan voor kiezen om het verzuim niet af te doen met een proces-verbaal, mits de ouders meewerken aan een oplossing en zorgen voor een schoolinschrijving.
Het RBL BNO vindt het aantal verzuimmeldingen of een daling of stijging hiervan geen doel op zich. Dit zou
Dit jaar is het aantal waarbij actieve bemiddeling nodig was
onverstandig beleid zijn en getuigen van kortzichtigheid.
gedaald met meer dan 100. Dit sluit aan bij de daling van
Ter illustratie: een school die minder meldt is niet per
het aantal jongeren dat net in de gemeente is komen wonen
definitie een school waarop minder leerlingen verzuimen,
(van 475 naar 330).
het kan ook het gevolg zijn van falend verzuimbeleid. En juist wanneer een school werk maakt van de aanpak van
Proces-verbaal 0%--> Wanneer blijkt dat ouders weigeren
ziekteverzuim zal dit waarschijnlijk leiden tot een toename
mee te werken aan opheffing van het verzuim, kan de leer-
van het aantal meldingen. De stijging in gemeente Land van
plichtambtenaar proces-verbaal opmaken. Deze vorm van
Cuijk is hiervan een voorbeeld.
afdoening is bij absoluut verzuim slechts een enkele keer noodzakelijk. In dit schooljaar is één keer proces-verbaal
Als een school ondanks haar inspanningen het verzuim
opgemaakt. Dit ligt in de lijn van de MAS waarbij het accent
niet snel kan stoppen moet leerplicht onmiddellijk worden
van dwang naar zorg is verschoven.
ingezet om erger te voorkomen. Het RBL BNO toetst bij het oppakken van een verzuimmelding altijd of de school de juiste stappen heeft gezet om het verzuim te stoppen en geeft feedback aan de school als dit niet het geval is.
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 9
Het aantal meldingen relatief verzuim op een school is
Tabel 5: specificering van de afhandeling van relatief verzuim
Schooljaar
Waarschuwing of overige afdoening
Halt
Proces Verbaal
Totaal
zorgstructuur op een school en voert het gesprek over het
2020-21
1347 (95%)
35 (2%)
37 (3%)
1419
verzuimbeleid.
2021-22
1754 (97%)
31 (2%)
27 (1%)
1812
2022-23
2151 (97%)
28 (1%)
46 (2%)
2225
2023-24
2327 (96%)
38 (2%)
69 (3%)
2434
voor het RBL BNO wel een waardevolle indicator maar deze moet in de volledige context worden bekeken. Juist om deze reden is iedere leerplichtambtenaar nauw verbonden met de
Af handeling van een melding van relatief verzuim (zie tabel 5) Afhankelijk van de achtergronden van het relatief verzuim wordt de melding als volgt afgehandeld:
3.2.3. Thuiszitters Wanneer het relatief verzuim langer duurt dan 4 weken
Waarschuwing of overige afdoeningen 96%--> Door preven-
aaneengesloten spreken we van een thuiszitter. De leer-
tief te werken en al in een vroeg stadium een interventie te
plichtambtenaren geven altijd prioriteit aan het zo snel als
plegen is meestal een gesprek en een schriftelijke waar-
mogelijk stoppen van het schoolverzuim. Uitgangspunt
schuwing voldoende. Ook bij een vroege interventie vanuit
hierbij is dat iedere dag er één te veel is; de definitie van
leerplicht om het verzuim te stoppen blijft het onderwijs
thuiszitters (4 weken verzuim) is hierbij dus niet leidend.
verantwoordelijk om ook zelf tegen het verzuim op te treden. Leerplicht en onderwijs werken hierin nauw samen.
Tabel 6: Thuiszitters per gemeente
Opgelost
Aantal thuiszitters bij einde schooljaar
0
0
0
0
0
0
0
5
4
0
3
2
Maashorst
1
1
1
0
0
Meierijstad
3
3
0
0
3
Oss
4
2
0
3
1
Totaal 2023-24
13
10
1
6
6
Totaal 2022-23
16
11
2
12
2
Verschil
-3
-1
-1
-6
4
Gemeente
Aantal thuiszitters 2023-24
Bernheze
0
0
Boekel
0
en ouders niets of niet genoeg doen om het verzuim te
Land van Cuijk
stoppen, en interventies zoals doorverwijzing naar hulpverlening of het opleggen van een Halt straf leiden niet tot het
Halt 2%--> Wanneer er geen sprake is van achterliggende problematiek en het optreden van school en een waarschuwing van leerplicht niet leidt tot geregeld schoolbezoek, wordt door de leerplichtambtenaar een Halt-straf opgelegd. Proces-verbaal 3%--> Wanneer sprake is van schoolverzuim
stoppen van het schoolverzuim, dan kan de leerplichtambtenaar proces-verbaal opmaken tegen de ouders en/of de leerling (vanaf 12 jaar). Tegelijk met bovenstaande acties (waarschuwing, Halt
Langer Verhuisd dan 3 en 18 jaar maanden geworden
of proces-verbaal) kan de leerplichtambtenaar verwijzen naar de basisteams of andere hulpverlenende instanties. Bemiddeling naar een alternatief traject in samenwerking met het onderwijs behoort ook tot de mogelijkheden. In onderstaand overzicht zien we dat het aantal keren dat Halt of een Proces-Verbaal werd ingezet is toegenomen.
Sinds het schooljaar 2016-2017 is het aantal thuiszitters met 75% afgenomen. Ook het aantal kinderen dat langer dan drie maanden thuiszit, is aanzienlijk afgenomen. Hoewel dit
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 10
een positieve ontwikkeling is, blijft het uitgangspunt dat elk
verzuim is maximaal 1 schooldag, dan wordt het verzuim af-
kind dat thuiszit er één te veel is. Het streven is om thuis-
gedaan met een waarschuwing. Voordat een Proces-Verbaal
zitten zo kort mogelijk te houden, idealiter minder dan drie
opgemaakt kan worden voor 1 schooldag luxe verzuim moet
maanden, maar vanwege diverse factoren is dit niet altijd
er een waarschuwing aan ouders gegeven zijn door school
haalbaar. In dergelijke gevallen wordt zorgvuldig gehandeld
of leerplicht. Leerplichtambtenaren wijzen scholen erop dat
om tot een duurzame oplossing te komen. RBL BNO werkt
zij ouders op de juiste manier dienen te informeren.
hierin nauw samen met onderwijs, samenwerkingsverbanden, GGD en gemeenten. Deze partijen hebben om verzuim
Proces-verbaal 26%--> Het luxe verzuim wordt door
vroegtijdig te signaleren en aan te pakken, vernieuwde
leerplicht afgedaan met een proces-verbaal en het Openbaar
verzuimprotocollen opgesteld.
Ministerie legt een boete op.
Het aantal thuiszitters gaat over kinderen met meer dan vier
Tabel 7: meldingen van luxe verzuim
weken ongeoorloofd verzuim. Daarnaast is er ook een groep
Gemeente
2020-21
nen geoorloofd thuiszitten met vrijstelling (artikel 5 sub a,
Bernheze
1
0
8
11
3
zie 3.3) of die nog geen schoolinschrijving hebben (absoluut
Boekel
0
3
0
0
0
verzuim). En naast deze groep thuiszitters die in beeld is bij
Land van Cuijk
3
9
17
41
24
Maashorst
2
18
12
19
7
Meierijstad
8
33
43
45
2
Oss
37
60
61
51
-10
Eindtotaal
51
123
141
167
26
kinderen die vanwege lichamelijke of psychologische rede-
leerplicht zijn er veel meer geoorloofde thuiszitters, zoals bij ziekmeldingen of onderwijstijdverkorting waarbij het RBL BNO geen directe rol heeft.7 Onderwijs is aan zet om deze groep geoorloofde thuiszitters in beeld te brengen.
2021-22 2022-23 2023-24
Verschil
3.2.4. Luxe verzuim Het RBL BNO onderzocht dit schooljaar 167 meldingen van luxe verzuim (zie tabel 7 en 8 voor een nadere specificering
Tabel 8: specificering van de afhandeling van luxe verzuim
Schooljaar
Niet verwijtbaar
Waarschuwing
Proces Verbaal
Totaal
meer dan in de periode vóór corona. Tijdens corona was het
2020-21
29 (57%)
7 (14%)
15 (29%)
51
makkelijk om onderwijs vanuit het vakantieadres te volgen.
2021-22
45 (37%)
47 (38%)
31 (25%)
123
2022-23
56 (40%)
44 (31%)
41 (29%)
141
2023-24
79 (47%)
45 (27%)
43 (26%)
167
2021-22 2022-23 2023-24
Verschil
van de afhandeling). Dit is meer dan vorig schooljaar en ook
Het kan zijn dat scholen luxe verzuim melden bij leerplicht om een duidelijk signaal af te geven dat het niet meer mogelijk is om de schoolvakantie met één of meer dagen te verlengen.
Tabel 9: verzoeken om vrijstelling van inschrijving
Afhandeling van een melding van luxe verzuim (zie tabel 8)
Gemeente
2020-21
Bernheze
11
15
19
21
2
Boekel
12
14
17
18
1
Niet verwijtbaar 47%--> Aangezien bij luxe verzuim een
Land van Cuijk
53
63
78
76
-2
school ook ziekteverzuim meldt op de dag voorafgaand
Maashorst
24
25
46
49
3
Meierijstad
29
45
44
49
5
leerling was wel afwezig op de dag voor of na een vakantie
Oss
48
61
73
73
0
maar had hiervoor een geldige reden of verklaring.
Eindtotaal
177
223
277
286
9
Afhankelijk van de achtergronden van het luxe verzuim wordt de melding als volgt afgehandeld:
aan de vakantie komt het regelmatig voor dat meldingen bij nader inzien niet verwijtbaar zijn. Met andere woorden: de
Waarschuwing 27%--> Luxe verzuim wordt afgedaan met een proces-verbaal als school vooraf de ouders duidelijk heeft geïnformeerd wat de consequenties zijn als een kind thuis wordt gehouden. Heeft school dat niet gedaan en het 7 Lees hier het onderzoek ‘Meer zicht op verzuim’ van Ingrado
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 11
Tabel 10: specificering van de afhandeling van verzoeken om vrijstelling van
•
inschrijving
Resultaat Toekenning artikel 3a en 3b Toekenning 5 onder a Toekenning 5 onder b Toekenning 5 onder c
Artikel 5 sub b: de ouders/verzorgers hebben overwegende bedenkingen tegen de richting van het onder-
2020-21
2021-22 2022-23 2023-24
Verschil
1
3
1
7
6
61
75
86
94
8
wijs. Dit schooljaar hadden 29 kinderen in 16 gezinnen vrijstelling. •
Artikel 5 sub c: de jongere volgt onderwijs op een school buiten Nederland.
•
Artikel 15: bij bijzondere omstandigheden kan de
21
23
27
29
2
41
51
58
72
14
Toekenning 15
14
14
39
41
2
grond voor vrijstelling mogelijk is maar waarbij de
Gedogen *
17
18
15
9
-6
leerplichtambtenaar toch besluit om niet te handhaven.
Ingetrokken
16
29
40
28
-12
Het RBL BNO gaat hier zeer terughoudend mee om.
Afwijzing
6
10
11
6
-5
Eindtotaal
177
223
277
286
9
16- of 17 jarige jongere op een andere wijze voldoende onderwijs volgen. •
Gedogen: soms zijn er situaties waarbij geen wettelijke
Hierover zijn regionale afspraken gemaakt met het MBO: inschrijving op school heeft de voorkeur zodat school een korte lijn met de student houdt.
3.3. Vrijstelling van inschrijving
3.4. Vrijstelling van geregeld schoolbezoek
De Leerplichtwet biedt de volgende mogelijkheden voor
Leerplichtige leerlingen moeten elke schooldag aanwezig
vrijstelling van de verplichting tot schoolinschrijving:
zijn op school. Kan een leerling wegens bijzondere om-
•
Artikel 3a/3b: bij bijzondere omstandigheden kan aan
standigheden tijdelijk niet naar school, dan moeten ouders
14 of 15 jarigen worden toegestaan dat aangepast
hiervoor toestemming vragen. Bij een verlof van tien dagen
onderwijs wordt gevolgd. Daarnaast bestaat er bij
of minder, behandelt de school deze aanvraag op basis van
bijzondere omstandigheden de mogelijkheid om 15
de Leerplichtwet. Bij een aanvraag voor extra verlof van meer
jarigen toestemming te verlenen onderwijs te volgen
dan tien schooldagen, wordt deze door de leerplichtambte-
aan een MBO-instelling.
naar behandeld.
•
Artikel 5 sub a: als de jongere vanwege lichamelijke of psychologische redenen school niet kan bezoeken.
Het RBL BNO behandelde dit schooljaar 29 verzoeken om
Deze vrijstelling ontstaat van rechtswege wanneer
vrijstelling van geregeld schoolbezoek waarvan er 12 werden
ouders/verzorgers een verklaring van de aangewe-
toegekend (tabel 11 en tabel 12). Extra verlof wordt alleen
zen GGD jeugdarts kunnen overleggen. Het aantal
toegekend als er sprake is van gewichtige omstandigheden
vrijstellingen vanwege lichamelijke of psychologische
die buiten de wil of invloedsfeer van de ouders of leerling
redenen (artikel 5 sub a) steeg met 14% ten opzichte
liggen.
van vorig schooljaar. De laatste jaren zien we steeds een toename. Gelet op het relatief kleine aantal ten opzichte van de totale populatie kunnen daar geen
Tabel 11: verzoeken vrijstelling van geregeld schoolbezoek
Gemeente
2020-21
sluit wel aan bij de zorgen die er zijn over de (mentale)
Bernheze
1
2
0
0
0
gezondheid van jongeren. Het RBL BNO hanteert
Boekel
1
0
1
0
-1
samen met haar partners een preventieve aanpak om
Land van Cuijk
2
2
7
12
5
Maashorst
1
0
5
2
-3
Meierijstad
3
5
2
2
0
protocollen opgesteld. Deze handelswijze sorteert
Oss
1
5
7
13
6
voor op de voorgenomen wet- en regelgeving om de
Eindtotaal
9
14
22
29
7
conclusies aan verbonden worden, maar de stijging
verzuim snel te signaleren en aan te pakken. Onderwijs, samenwerkingsverbanden, GGD, gemeenten en het RBL BNO hebben daarvoor vernieuwde verzuim-
2021-22 2022-23 2023-24
systemen van zorg en onderwijs aan te passen aan de ondersteuningsbehoefte van het kind8.
8 Experiment Onderwijszorgarrangementen 2023
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 12
Verschil
Tabel 13. Jongeren in een kwetsbare positie per gemeente in de afgelopen jaren.
Tabel 12: specificering van afhandeling van verzoeken vrijstelling geregeld schoolbezoek
Schooljaar
2020-21
Verlof toegekend Afgewezen of ingetrokken Eindtotaal
2021-22 2022-23 2023-24
Verschil
3
3
10
12
2
6
11
12
17
5
9
14
22
29
7
3.5. Jongeren in een kwetsbare positie: de aantallen
Gemeente
2021
2022
2023
2024
Verschil
Bernheze
78
87
94
99
5
Boekel
18
22
26
40
14
Land van Cuijk
252
254
223
249
26
Maashorst
188
176
152
188
36
Meierijstad
204
255
243
305
62
Oss
303
278
293
362
69
Eindtotaal
1043
1072
1031
1243
212
Het is belangrijk om jongeren in een kwetsbare positie en hun inkomenspositie in beeld te hebben. Het RBL BNO
Tabel 14. Jongeren van 16-23 jaar in een kwetsbare positie die op 1 oktober 2024
bracht deze groep al in beeld vanuit de eigen data voordat
school hebben verlaten met hun inkomenssituatie ( jongeren met en zonder
het wettelijk mogelijk was. Inmiddels is de wet aangepast en
BSN)
sinds 2021 reikt DUO jaarlijks een dataset aan om overzicht
Uitkering UWV/ Geen Wajong Eindtotaal GSD en gegevens werk
Gemeente
Inkomen Inkomen uit werk > uit werk < €300 €300
Bernheze
8
3
1
5
7
24
jongeren in een kwetsbare positie (JIKP) in onze regio, welke
Boekel
1
1
0
1
5
8
onderwijsvormen zij volgen of hebben gevolgd en wat hun
Land van Cuijk
21
6
2
10
59
98
bestemming is na het onderwijs.
Maashorst
18
5
6
4
17
50
Meierijstad
22
9
0
8
44
83
Oss
26
8
10
11
42
97
Eindtotaal
96
32
19
39
174
360
te krijgen over de groep. Deze dataset wordt gebruikt zodat 9
een vergelijking met andere gemeenten mogelijk is. Tabel 14 en 15 geven meer beeld bij de grootte van de groep
Alle jongeren in een kwetsbare positie zijn in beeld. In onze regio werken gemeenten en het onderwijs nauw samen om al in het laatste jaar van het onderwijs voor te sorteren op een overstap naar de arbeidsmarkt. Dit gebeurt onder andere in het operationeel overleg arbeidstoeleiding jongeren in
Tabel 14a. Jongeren van 16-23 jaar in een kwetsbare positie die op 1 oktober
een kwetsbare positie.
2024 school hebben verlaten met hun inkomenssituatie ( jongeren met bsn).
In tabel 13 staan:
Gemeente (alleen JIKP mét BSN)
Inkomen Inkomen uit werk > uit werk < €300 €300
Bernheze
8
3
1
5
6
23
schrijving hebben én die eerder een schoolin-
Boekel
1
1
0
1
5
8
schrijving hadden op het VSO, het Praktijkonder-
Land van Cuijk
21
6
2
10
31
70
wijs, de beroepsgericht leerweg van het VMBO of
Maashorst
18
5
6
4
17
50
Meierijstad
22
9
0
8
21
60
Oss
26
8
10
11
38
93
Eindtotaal
96
32
19
39
118
304
•
de jongeren tot 23 jaar die op 1 oktober 2024: •
ingeschreven staan bij een entree-opleiding of
•
ingeschreven zijn op MBO2 of geen schoolin-
de entree opleiding. In tabel 14 staan de jongeren van 16 tot 23 jaar zonder startkwalificatie die op 1 oktober 2024 geen schoolinschrijving
Uitkering UWV/ Geen Wajong Eindtotaal GSD en gegevens werk
hadden en het schooljaar daarvoor nog wel ingeschreven waren op het PRO, VSO, VMBO (basisberoepsgerichte
Het merendeel van de jongeren met BSN (61%) beschikt
leerweg) of entree met daarbij hun inkomenssituatie. Een
over een inkomen uit werk of uitkering. Het deel dat niet
aantal jongeren (56) heeft geen burgerservicenummer en
over een inkomen uit uitkering of inkomen beschikt is in
woont op het AZC. Omdat ze één jaar geleden in een taal-
beeld bij het RBL BNO die bekijkt of dienstverlening van het
klas zaten die geregistreerd wordt als basisberoepsgerichte
domein zorg of inkomen noodzakelijk en gewenst is.
leerweg van het VMBO horen ze volgens de definitie bij de doelgroep. Niemand van deze jongeren heeft een inkomen. Deze jongeren laten we in tabel 14a buiten beschouwing om een beter beeld te krijgen van de jongeren in een kwetsbare positie. 9 DUO-bestand 2024JKP1 Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 13
4. Cijfers voortijdig schoolverlaten Het RBL BNO spant zich in om Voortijdig schoolverlaten
Voor veel jongeren is dit niet de weg die bij ze past. Er
(VSV) te voorkomen. Dat begint met adequaat reageren op
worden door het Doorstroompunt, onderwijs en sociale
schooluitval zoals in de hoofdstukken hiervoor is beschre-
partners steeds meer mooie trajecten gerealiseerd waar
ven. Wanneer jongeren toch het onderwijs verlaten zonder
jongeren volledig tot hun recht komen en zich kunnen
startkwalificatie, benadert het RBL BNO deze jongeren en
ontwikkelen. Helaas tellen plaatsingen van jongeren op deze
probeert ze via een passend traject (onderwijs, baan of
trajecten niet mee in de cijfers voortijdig schoolverlaten,
een combinatie daarvan) alsnog te begeleiden naar een
terwijl ze hiermee een vak leren en maatschappelijke uitval
startkwalificatie.
voorkomen wordt.
In dit hoofdstuk worden de cijfers ten aanzien van VSV
Doorstroomregio 3612 heeft een regionaal programma
getoond. Om een goed beeld te krijgen is gebruik gemaakt
opgesteld waarin acties worden geformuleerd om regionaal
van de cijfers van DUO en de cijfers van het RBL BNO.
het aantal VSV’ers verder terug te dringen. Binnen de werken stuurgroep “Jongerenaanpak Onderwijs-Arbeidsmarkt”
4.1. VSV landelijk
vervult RBL BNO een coördinerende en agenderende
De landelijke VSV-cijfers laten de afgelopen 10 jaar – sinds
functie. Met behulp van het regionale VSV-programma
er volop aandacht is voor het probleem – een forse daling
en gemeentelijke middelen zet het RBL BNO zich actief
zien. In de laatste jaren is er echter geen daling meer, maar
in om voortijdig schoolverlaten te verminderen. Ook de
een stijging. De uitval in onze regio volgt de landelijke trend,
extra taak rondom de begeleiding van jongeren uit het
maar ligt de laatste jaren steeds onder het Nederlands
praktijkonderwijs (PRO) en voortgezet speciaal onderwijs
gemiddelde.
(VSO) is inmiddels volledig geïntegreerd in onze reguliere werkprocessen. Het RBL BNO en het onderwijs zorgen er samen voor dat de overstap van jongeren zonder startkwalificatie na het behalen van hun diploma op het VO naar een geschikte vervolgopleiding in het MBO succesvol verloopt. Het Doorstroompunt pakt alle verzuimmeldingen van 18+ leerlingen op en biedt passende ondersteuning. Het Doorstroompunt heeft ook alle jongeren van 16 tot 23 jaar zonder startkwalificatie en onderwijs in beeld en biedt passende ondersteuning. Het Doorstroompunt werkt hierbij samen met onder andere Werk en Inkomen en zorg.
De landelijke vervolgaanpak voortijdig schoolverlaten 2020-
4.2. VSV op basis van DUO definitie
2024 streeft naar het verder terugdringen van het aantal VSV’ers naar 18.000 in 202610. Gelet op de ontwikkeling van
Om landelijk goed te kunnen vergelijken maakt DUO bij het
het aantal VSV’ers de laatste jaren lijkt dit vrij ambitieus.
bepalen van het aantal nieuwe Vsv’ers per schooljaar gebruik
Natuurlijk wil RBL BNO, net als de vakvereniging Ingrado,
van een definitie en aanvullende rekenregels.
11
dat zoveel mogelijk jongeren een startkwalificatie halen. Onderzoek wijst uit dat je daarmee meer kans hebt op de arbeidsmarkt, zowel om werk te vinden als om werk te behouden, zelfs in tijden van krapte op de arbeidsmarkt.
10 Motie 31524/ nr 518 Motie El Yassini over een aanvalsplan om het aantal voortijdige schoolverlaters te verlagen tot onder de 18.000 in 2026- Beroepsonderwijs en Volwassenen Educatie 11 Brief Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen, Aanpak voortijdig schoolverlaten, 4 maart 2020 12 Bernheze, Boekel, Boxtel, ‘s-Hertogenbosch, Heusden, Land van Cuijk, Maashorst, Meierijstad, Oss, Sint-Michielsgestel en Vught
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 14
Tabel 16: vergelijking vsv-percentage 2022-2023 RMC regio’s
Definitie DUO
t1 nieuwe vsvers %
Wanneer een leerling van 12 tot 23 jaar gedurende een
Doorstroompunt
schooljaar het onderwijs verlaat zonder startkwalificatie
27-Zuid-Holland-Oost
1,7
13-Achterhoek
1,9
20-Gooi en Vechtstreek
1,9
ingeschreven. Wanneer een leerling op 1 oktober (T1) niet
16-Eem en Vallei
1,9
meer ingeschreven staat en nog niet in het bezit is van een
31-Oosterschelde Regio
2,0
startkwalificatie, dan is dit volgens de definitie een VSV’er.
15-Rivierenland
2,0
26-Zuid-Holland-Noord
2,0
19-Utrecht
2,0
10-IJssel-Vecht
2,0
05-Zuid-West Friesland
2,1
12-Twente
2,1
36-Noord-Oost-Brabant, 36a, 36b14
2,1
25-Zuid-Kennemerland en IJmond
2,1
11-Stedendriehoek
2,1
38-Gewest Limburg-Noord
2,2
07-Noord- en Midden Drenthe
2,2
17-Noordwest-Veluwe
2,2
oorzaak van voortijdig schoolverlaten is dat jongeren voor
37-Zuidoost-Brabant
2,3
de start van de opleiding niet altijd goed op de hoogte van
24-Noord-Kennemerland
2,3
de inhoud van de opleiding en het toekomstige werkveld
34-West-Brabant
2,4
30-Zuid-Holland-Zuid
2,4
22-West-Friesland
2,4
28-Haaglanden/Westland
2,4
32-Walcheren
2,5
09-Zuid-West Drenthe
2,5
35-Midden-Brabant
2,5
23-Kop van Noord-Holland
2,5
02-Noord-Groningen-Eemsmond
2,5
40-Rijk van Nijmegen
2,6
41-Arnhem
2,6
04-Friesland Noord
2,7
33-Zeeuws-Vlaanderen
2,7
03-Centraal en Westelijk Groningen
2,7
21-Agglomeratie Amsterdam
2,7
29-Rijnmond
2,8
08-Zuid-Oost Drenthe
2,8
01-Oost-Groningen
2,9
39-Gewest Zuid-Limburg
2,9
18-Flevoland
3,0
(diploma op havo, vwo of mbo 2, 3 of 4 niveau ), wordt deze leerling geteld als Vsv’er. Jaarlijks wordt er op 1 oktober (T1) gekeken welke leerlingen het voorgaande jaar (T) stonden
Leerlingen die gedurende het schooljaar uitvallen, maar op 1 oktober ook weer zijn ingeschreven worden niet beschouwd als VSV’er. Op basis van deze definitie ontstaat het volgende beeld (tabel 15 en 16) waarbij regio 36 met 2,1% een gedeelde 4e plaats bezet. De regio’s liggen steeds dichter bij elkaar wat betreft het percentage schooluitval; elke regio ligt tussen de 1,7% en 3,0%. De minister heeft onderzocht wat de hoofdoorzaken zijn 13
van de stijging de laatste jaren. Eén van die oorzaken is de krappe arbeidsmarkt waardoor veel studenten verleid worden om werk boven school te verkiezen. Een structurele
zijn. Tabel 15: Aantal Vsv’ers per gemeente
Gemeente
2019-20 2020-21 2021-22 2022-23
Verschil
Bernheze
33
29
49
46
-3
Boekel
7
10
17
20
3
Land van Cuijk
100
122
148
138
-10
Maashorst
71
65
86
91
5
Meierijstad
100
84
115
119
4
Oss
136
130
175
153
-22
Eindtotaal
447
440
590
567
-23
13 Brief aan de Tweede Kamer, Hoofdlijnen aanvalsplan voorkomen voortijdig schoolverlaten en begeleiden naar een kansrijke toekomst, 3 april 2023 14 Het percentage van regio 36 is 2,1% net als het percentage van de afzonderlijke regio’s 36a en 36b
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 15
4.3. Cijfers en kenmerken nieuwe VSV’ers
In de groep van 2022/2023 hebben minder jongeren, één
Het RBL BNO legt de nadruk niet op aantallen maar op het
jaar na schooluitval, een inkomen hoger dan het drempel-
in beeld hebben van alle VSV’ers tot ze weer ingeschreven
bedrag, vergeleken met het cohort van 2021/2022. Met
zijn of 23 jaar zijn geworden. Tabel 17 laat per gemeente de
ingang van 1.1.2024 is het drempelbedrag voor het inkomen
uitkomst van de begeleiding zien.
verhoogd van € 300 naar € 580. In aantal halen minder jongeren dit drempelbedrag, maar procentueel verschilt
Tabel 17: uitkomst van de begeleiding van nieuwe vsv’ers op peildatum 12-2024
Is nu Wajong/ Nog in 23+ of Hoogst begelei- Totaal verhaalbaar ding huisd
dit maar 1% met het voorgaande jaar. Het aantal jongeren
Gemeente
Heeft nu SK
Volgt nu opleiding
Bernheze
1
13
7
0
25
46
Boekel
1
6
2
0
11
20
met uitzondering van de jongeren die dat niet kunnen
Land van Cuijk
3
28
13
1
93
138
behalen. Deze definitie is ruimer dan de definitie van DUO
Maashorst
0
16
7
0
67
91
Meierijstad
2
32
16
0
69
119
naar duurzaam werk” wordt de doelgroep uitgebreid tot 27
Oss
2
20
13
2
115
153
jaar. Het RBL BNO sorteert hier samen met de afdelingen
Totaal
9
117
58
3
380
567
participatie van de gemeenten op voor.
zonder inkomen is met 2% gedaald.
4.4. Begeleiding VSV’ers door het RBL BNO De doorstroomcoaches benaderen iedere jongere tussen de 18 en 23 jaar die van school gaat zonder startkwalificatie,
zodat alle jongeren in onze regio in beeld zijn en blijven. Na inwerkingtreding van de wetswijziging “Van school
Jongeren tussen de 18 en 23 jaar zijn niet verplicht om een Grafiek 3 toont de inkomensgegevens van de nieuwe
startkwalificatie te halen. De doorstroomcoaches benaderen
VSV’ers die nog in begeleiding zijn vergeleken met de
de jongeren outreachend en bieden begeleiding aan tot ze
nieuwe VSV’ers van vorig jaar. Het RBL BNO gebruikt deze
23 jaar oud zijn. Dit aanbod wordt in principe elke 6
15
gegevens om de juiste keuzes te maken bij het stellen van prioriteiten in de begeleiding. Hierbij wordt de hoogste
maanden opnieuw gedaan. Het RBL BNO zoekt steeds naar
prioriteit gegeven aan jongeren zonder inkomen.
nieuwe middelen om jongeren die dreigen uit te vallen beter in kaart te brengen en te ondersteunen naar school, werk of passende hulpverlening. Vast onderdeel van de outreachende werkwijze is het huisbezoekenteam. Dit helpt om de jongeren beter in kaart te brengen en passende begeleiding te bieden. Hierin werkt het RBL BNO nauw samen met het onderwijs, gemeenten en de arbeidsmarkt.
4.5. Inzet educatiemeter In het schooljaar 2023-2024 werd bij 82 jongeren de educatiemeter ingezet. Met dit online instrument achterhaalt de doorstroomcoach samen met de jongere op een objectieve manier waarom hij/zij is uitgevallen, hoe de jongere weer sturing kan geven aan de eigen ontwikkeling en terug kan gaan naar school. Op basis daarvan maken de doorstroomcoach en de jongere samen een plan van aanpak om de jongere op een effectieve en methodische manier te begeleiden.
15 Inkomen op basis van SUWI gegevens
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 16
4.6. Verzuim 18+ In het schooljaar 2023-2024 behandelde het RBL BNO 1259 verzuimmeldingen van 679 jongeren die 18 jaar of ouder waren (18+). Vorig jaar waren dat 969 meldingen van 611 jongeren. Het aantal meldingen per jongere is meer dan de jaren daarvoor. Dit is in lijn met de toegenomen aandacht die scholen hebben besteed aan aanwezigheid en de afspraak om herhaald verzuim te melden. Van de 679 jongeren die dit schooljaar zijn gemeld haalden 116 jongeren (17%) voor 1-10-2024 een startkwalificatie en van de resterende groep hadden 393 jongeren (58%) een schoolinschrijving op 1-10-2024. Dus 75% (509 jongeren van de 679) haalde een startkwalificatie of bleef op school. Zij werden geen VSV’er en vervolgden hun opleiding of stapten over naar een andere opleiding. Kortom: het oppakken van verzuim 18+ loont.
Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost | 17